گرز

چند نمونه از گرزهای گوناگون

گُرز نام یک جنگ‌افزار باستانی است که در جنگ‌های روزگار پیشین کاربرد داشته‌است. ساختمان کلی آن شامل یک دسته و یک سرِ فلزیِ گوی‌مانند یا نیمه‌تختِ چندپَر و بسیار سخت است. این ابزار را گُرزه، کوپال، و دَبوس هم می‌گویند. واژهٔ واپسین به عربی هم راه یافته (با تلفظِ «دَبّوس») و جمع مکسرش هم «دَبابیس» (dabābīs) است.

این واژه در زبان فارسی میانه به ریختِ «وَزْر» (wazr) بوده‌است. همچنین، در این زبان به گرز، «گَد» (gad) هم می‌گفتند، که از زبان اوستاییِ «گَدا-» (-gadā) گرفته شده بود.

چند گونه گرز هندوایرانی و عثمانی

منابع

    • بهشتی، محمد (۱۳۷۲)، فرهنگ صبا: فارسی، تهران: صبا.