گنبدکشی

نوار غزه طی اکتبر ۲۰۲۳
بمباران توکیو
بمباران درسدن

گنبدکشی (به انگلیسی: Domicide) (از واژه لاتین domus به معنای گنبد، خانه یا اقامتگاه، و caedo به معنای کشتن عمدی است، هرچند که در اینجا به صورت استعاری استفاده می‌شود)، تخریب عمدی مسکن توسط انسان‌ها در راستای اهداف مشخص است. [۱][۲] این موضوع دربرگیرندهٔ تخریب گسترده یک محیط زندگی می‌شود که انسان‌های ساکن را مجبور به جابجایی مکانی به جای دیگری می‌کند. [۱][۳]

مفهوم گنبدکشی (domicide) در دهه ۱۹۷۰ میلادی مطرح شد، اما معنای امروزی خود را تنها در سال ۲۰۲۲، پس از گزارش بالاکریشنان راجاگوپال، گزارشگر ویژه سازمان ملل در مورد حق مسکن مناسب، به دست آورد.[۲][۴][۵] راجاگوپال استدلال کرده است که قوانین بین‌المللی باید اصلاح شوند تا گنبدکشی را جنایت جنگی بدانند.[۶]

بمباران نوار غزه توسط اسرائیل یکی از مخرب‌ترین عملیات‌های نظامی در تاریخ معاصر به‌شمار می‌رود.[۷] بالاکریشنان راجاگوپال، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در مورد مسکن مناسب، اسرائیل را به ارتکاب گنبدکشی در نوار غزه در طول جنگ غزه متهم کرد.[۸]

جان پورتئوس و ساندرا اسمیت در کتاب خود با عنوان «گنبدکشی: تخریب جهانی خانه» نیز قانون جابه‌جایی سرخپوستان را به عنوان یک مورد قطعی گنبدکشی برجسته می‌کنند. [۹]

منابع

  1. 1 2 Porteous & Smith 2001, p. 12.
  2. 1 2 Ahituv, Netta (4 January 2024). "Amid Israeli Destruction in Gaza, a New Crime Against Humanity Emerges: Domicide". Haaretz (in English). Archived from the original on 10 January 2025. Retrieved 5 January 2024.
  3. ↑ Sullivan, Becky (9 February 2024). "What is 'domicide,' and why has war in Gaza brought new attention to the term?". National Public Radio. Archived from the original on 28 January 2025. Retrieved 21 May 2024.
  4. ↑ Sullivan, Becky (9 February 2024). "What is 'domicide,' and why has war in Gaza brought new attention to the term?". National Public Radio. Archived from the original on 28 January 2025. Retrieved 21 May 2024.
  5. ↑ ""Domicide" must be recognised as an international crime: UN expert". Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights. 28 October 2022. Archived from the original on 20 September 2024.
  6. ↑ Rajagopal, Balakrishnan (29 January 2024). "Opinion | Domicide: The Mass Destruction of Homes Should Be a Crime Against Humanity". The New York Times (in American English). ISSN 0362-4331. Archived from the original on 29 February 2024. Retrieved 29 January 2024.
  7. ↑ Frankel, Julia (11 January 2024). "Israel's military campaign in Gaza seen as among the most destructive in recent history, experts say". AP News. Archived from the original on 30 January 2025.
  8. ↑ "UN rights expert condemns 'systematic' war-time mass destruction of homes". UN News (in English). United Nations. 5 March 2024. Archived from the original on 1 January 2025. Retrieved 29 August 2024.
  9. ↑ Porteous & Smith 2001, p. 77–80.