یزله
یَزْله یا هُوسه نوعی شعر حماسی رایج بین مردم عرب در جنوب ایران، بویژه بین عشایر و عرب های خوزستان میباشد که بعضاً همراه با کوباندن پا بر زمین (معمولاً بصورت جمعی) اجرا میشود. یزله (هوسه) هم در مراسم های عزاداری (همانند مراسم تشیع پیکر احمد بالدی ، کیان پیر فلک یا مراسم تشیع پیکر جانباختگان سانحه فرو ریختن ساختمان متروپل ) برگزار میشود، و هم در مراسم شادی (مانند جشن های بومی خوزستان)
روش اجرا
یزله[۱] (هوسه) دارای قدمت و منشأ میباشد و ریشه در اعماق تاریخ دارد و اینگونه گفته میشود که هوسه عمری به درازی عمر شعر دارد. هوسه در زمانهای برخورد و رویارویی با دشواریها و سختیهای روزگار، با هدف ارتقاء عزم و اراده، و به هنگام رویارویی با دشمن در میان نبرد با قصد افزایش اعتماد بنفس و کاستن از روحیه دشمن، اجرا میشود. این حرکت سنتی، در زمانهای پیروزی بر دشواریها یا غلبه بر دشمن نیز خوانده میگردد.
هوسهسرا که یا شاعر است یا استعداد شعر سرایی دارد، در حالی که با ندایی تک کلمهای یا «نخوة» افراد گرداگرد خود را به سکوت و توجه دعوت میکند، رباعی خود را با صدای بلند و با ریتم خاص بیان میکند. هوسهسرایی کار هر کس نیست، هم باید شاعر یا دارای قریحه شاعری باشد و هم باید بیان او بهترین باشد.[۲]