اداره دولتی امنیت سیاسی
![]() نشان یادبود پنجمین سالگرد چکا–گپاو | |
| دید کلی سازمان | |
|---|---|
| بنیانگذاری | ۶ فوریه ۱۹۲۲ |
| سازمان پیشین | |
| برچینش | ۱۵ نوامبر ۱۹۲۳ |
| سازمان پسین | |
| گونهٔ سازمان | پلیس مخفی سازمان اطلاعاتی |
| ستاد | لوبیانکا، مسکو، جمهوری سوسیالیستی فدراتیو شوروی روسیه، اتحاد جماهیر شوروی |
| سازمان اجرایی |
|
| سازمان بالادست | کمیساریای خلق در امور داخلی |
اداره دولتی امنیت سیاسی (روسی: Государственное политическое управление، ت. «Gosudarstvennoye politicheskoye upravleniye») که به اختصار گپاو (روسی: ГПУ) نامیده میشد، پلیس مخفی جمهوری سوسیالیستی فدراتیو شوروی روسیه از فوریه ۱۹۲۲ تا نوامبر ۱۹۲۳ بود. این نهاد جانشین مستقیم چکا شد و اداره سیاسی دولت متحده جایگزین آن گردید.
مأموریت
امنیت داخلی
روی کاغذ، قرار بود این سازمان جدید با خویشتنداری بیشتری نسبت به چکا عمل کند. برای مثال، برخلاف چکا، این نهاد حق نداشت به میل خود به سمت کسانی که مظنون به «ضدانقلاب» بودند شلیک کند. تمام کسانی که مظنون به جرایم سیاسی بودند، باید در شرایط عادی در برابر قاضی حاضر میشدند.[۱]
اطلاعات خارجی
«بخش خارجی» گپاو توسط یکی از اعضای حزب و بلشویکهای سابق به نام میخائیل تریلیسیر اداره میشد.[۲] مسئولیت فعالیتهای اطلاعاتی در خارج از کشور، از جمله جاسوسی و تصفیه «دشمنان خلق»، بر عهده بخش خارجی گذاشته شد. خودِ تریلیسیر بعدها در جریان پاکسازی بزرگ در سال ۱۹۴۰ توسط ژوزف استالین تصفیه شد.
