مجتمع اخترشناسی و افلاک‌نمای خیام

مجتمع اخترشناسی و افلاک نمای خیام
نام مستعارافلاک‌نمای خیام
شعارپیشرفت روزافزون
نوعافلاک نما
بنیانگذاری شده۱۳۷۷ ش (تکمیل نشده)
بنیان گذارانجمن علمی و فرهنگی حکیم عمر خیام
وابستگیدانشگاه نیشابور
موقعیتنیشابور
۳۶°۱۰′۰۵″شمالی ۵۸°۴۹′۱۶″شرقی / ۳۶٫۱۶۸°شمالی ۵۸٫۸۲۱۱°شرقی / 36.168; 58.8211

مجتمع اخترشناسی و افلاک‌نمای خیام یکی از بزرگ‌ترین طرح‌های علمی و پژوهشی در ایران و خاورمیانه است. این مجتمع یکی از مراکز پژوهشی در نیشابور است. این مجتمع اخترشناسی و افلاک‌نما یکی از بزرگ‌ترین طرح‌های علمی و گردشگری ایران است. افلاک‌نمای خیام در نیشابور در نزدیکی آرامگاه خیام می‌باشد و با گذشت بیش از دو دهه این پروژه بزرگ هنوز به بهره‌برداری نرسیده‌است. این بنا بزرگ‌ترین افلاک‌نمای خاورمیانه است. [۱]

مجتمع فرهنگی افلاک‌نمای خیام با زیربنای ۲ هزار و ۸۸۹ متر مربع شامل ۲ هزار و ۸۰۰ متر مربع سقف محصور، ۳۷ متر مربع رواق کناری، ۵۲ متر مربع کنسول و پیشامدگی ساختمان و سردر ورودی است که در سه طبقه احداث شده‌است.[۲]

این پروژه از سال ۱۳۷۹ به اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان واگذار گردیده‌است طراحی معماری این پروژه توسط خلیل سهرابیان[۳] انجام گشته‌است.

در آذر ماه ۱۳۷۷ مولر (رئیس اخترشناسی زایس آلمان) در نامه‌ای به فرماندار نیشابور دربارهٔ همکاری با احداث این مجتمع نوشت که:

رسوم خود را حفظ کنید و پیشرفت بزرگ و بسزایی که لیاقت آن را دارید آغاز نمایید.[۴]


مدیریت و بهره‌برداری این افلاک‌نما در آبانماه ۱۴۰۱ از دانشگاه فردوسی مشهد سلب و به دانشگاه نیشابور واگذار شد.

امکانات[۵]

نگارخانه

منابع

  1. «Worldwide Planetariums Database». planetariums-database.org. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۸-۰۹.
  2. «بهره‌برداری از مجتمع افلاک نمای خیام نیشابوری تا سال ۹۰». جام‌جم آنلاین. اسفند ۱۳۸۹. دریافت‌شده در ۱۰ مهر ۱۳۹۰.
  3. «چهره ماندگار معماری ایران: باید به معماری از دیدگاه هنری نگاه کرد». ایسنا. ۲۰۱۸-۱۰-۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۲۳.
  4. «سفر به آسمان با افلاک نمای نیشابور». آخرین خبر. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۱-۱۶.
  5. «موزه قلب پروفسور صادقی در نیشابور گشایش یافت». ایرنا. ۲۰۱۹-۱۱-۰۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۲۳.