المپیادهای علمی جهان

المپیادهای علمی مجموعهٔ پیکارهای علمی سالانه است که در رشته‌های گوناگون دانشی برگزار می‌گردد.[۱] المپیادها میان دانش‌آموزان دبیرستانی کشورهای جهان است. هر کشور پس از انجام چند آزمون درونی میان دبیرستانیان سراسر کشورش، می‌تواند دو گروه پنج‌تایی (گروه اصلی و نیز گروه مهمان که هزینه‌اش به عهدهٔ کشور مهمان است) برای هر رشته معرفی کند. المپیاد جهانی نوجوانان هم برای زیر ۱۵ سال است.[۲][۳]

رشته‌های المپیادهای علمی

  1. المپیاد جهانی ریاضی (از سال ۱۳۳۸ به جز ۱۳۵۹)
  2. المپیاد جهانی فیزیک (از ۱۳۴۶ به جز ۱۳۵۲، ۱۳۵۷ و ۱۳۵۹)
  3. المپیاد جهانی شیمی (از ۱۳۴۷ به جز ۱۳۵۰)
  4. المپیاد جهانی داده‌ورزی (رایانه) (از ۱۳۶۸)
  5. المپیاد جهانی زیست‌شناسی (از ۱۳۶۹)
  6. المپیاد جهانی بوم‌شناسی (طرح‌های زیست‌محیطی) (از ۱۳۷۲)
  7. المپیاد جهانی فلسفه (از ۱۳۷۲)
  8. المپیاد جهانی جغرافی (از ۱۳۷۵)
  9. المپیاد جهانی اخترشناسی (نجوم) (از ۱۳۷۵)
  10. المپیاد جهانی زبان‌شناسی (از ۱۳۸۲)
  11. المپیاد جهانی علوم نوجوانان برای زیر ۱۵ سال در رشته‌های فیزیک، شیمی و زیست‌شناسی (از ۱۳۸۳)
  12. المپیاد جهانی علوم زمین (زمین‌شناسی) (از ۱۳۸۶)
  13. المپیاد جهانی اخترشناسی و اخترفیزیک (نجوم و اخترفیزیک) (از ۱۳۸۶)
  14. المپیاد جهانی هوش مصنوعی (از ۱۴۰۳)
  15. المپیاد جهانی طرح‌های مخترعان جوان (از ۱۳۸۶)
  16. المپیاد جهانی طرح‌های محیط زیست و پایداری (از ۱۳۸۹)
  17. المپیاد جهانی هندسه (از ۱۳۹۳)
  18. المپیاد جهانی تاریخ (از ۱۳۹۴)
  19. المپیاد جهانی پزشکی (از ۱۳۹۵)
  20. المپیاد جهانی نانو (از ۱۳۹۶)
  21. المپیاد جهانی اقتصاد (از سال ۱۳۹۶)
  22. المپیاد جهانی ترکیبیات (از ۱۳۹۹)
  23. المپیاد جهانی کارآفرینی (از ۱۳۹۹)

International Olympiad List

World

  • Science Olympiads are international دانش‌آموز competitions. There are international science olympiads to date:
Number Science Symbol Year Web
Exam Base
1المپیاد جهانی ریاضیIMOsince 1959http://www.imo-official.org/
2المپیاد جهانی فیزیکIPhOsince 1967http://ipho.org/
3المپیاد جهانی شیمیIChOsince 1968http://www.ichosc.org/
4المپیاد جهانی کامپیوترIOIsince 1989http://www.ioinformatics.org/index.shtml
5المپیاد جهانی زیست‌شناسیIBOsince 1990https://web.archive.org/web/20180820214151/http://www.ibo-info.org/
6المپیاد جهانی فلسفهIPOsince 1993http://www.philosophy-olympiad.org/
7المپیاد جهانی نجومIAOsince 1996http://www.issp.ac.ru/iao/
8المپیاد جهانی جغرافیاiGeosince 1996http://www.geoolympiad.org/
9المپیاد جهانی زبان‌شناسیIOLsince 2003http://www.ioling.org/
10المپیاد جهانی علوم نوجوانانIJSOsince 2004http://www.ijsoweb.org/
11المپیاد جهانی علوم زمینIESOsince 2007http://www.ieso-info.org/
12المپیاد جهانی نجوم و اخترفیزیکIOAAsince 2007https://web.archive.org/web/20181204214442/https://ioaa2017.posn.or.th/
13المپیاد جهانی هوش مصنوعیIOAIsince 2024https://ioai-official.org/
14International Experimental Physics OlympiadIEPhOsince 2013http://www.iepho.com بایگانی‌شده در ۱۵ آوریل ۲۰۲۱ توسط Wayback Machine
15International Foxford OlympiadIFOsince 2015http://foxford.com
16International Medicine OlympiadIMDOsince 2016https://www.usmdo.org/
17International Nanotechnology OlympiadINOsince 2017http://nanoolympiad.org/
18International Olympiad in Physics, Technology and AstronomyIOPTAsince 2017http://iopta.com
19International Olympiad in Biology and AstronomyIOBAsince 2017http://ioba.com
20 International Geometry Olympiad IGO since 2014 https://web.archive.org/web/20180908130502/http://igo-official.ir/?lang=en
21 International Combinatorics Olympiad ICO Since 2020 https://ico-official.com/en
Project Base
1International Environmental Project OlympiadINEPOsince 1993https://web.archive.org/web/20180930024131/http://www.inepo.com/
2International Young Inventors Project OlympiadIYIPOsince 2007https://web.archive.org/web/20160307085233/http://iyipo.ge/eng
3International Sustainable World Engineering Energy Environment Project olympiadISWEEEPsince 2008http://isweeep.org/
4International Environment and Sustainability Project OlympiadINESPOsince 2010http://www.inespo.org/
5Global Environmental Issues and Us OlympiadGENIUSsince 2011https://geniusolympiad.org/
6Golden Climate International Environmental Project OlympiadGCIEPOsince 2011http://www.goldenclimate.com/

Regional

Asian Olympiad List

Number Science Symbol Year Web
Exam Base
1Asian Pacific Mathematics OlympiadAPMOsince 1989http://www.apmo-official.org/
2Asian Physics OlympiadAPhOsince 2000https://web.archive.org/web/20180915150102/http://apho.ias-ntu.org/
3المپیاد جهانی نجومAPAOsince 2005http://www.issp.ac.ru/iao/apao/
4Asia-Pacific Informatics OlympiadAPIOsince 2007http://apio-olympiad.org/
5Asian Science and Mathematics OlympiadASMOsince 2010http://asmo2u.com/
6Southeast Asian Mathematical OlympiadSEAMOsince 2016http://www.seamo-official.org/
Project Base
1Euroasia Environmental Project OlympiadINEPOsince 2007https://web.archive.org/web/20160306185833/http://inepo-euroasia.com/

European Olympiad List

Number Science Symbol Year Web
Exam Base
1Balkan Mathematical OlympiadBMOsince 1984
2Balkan Olympiad in InformaticsBOIsince 1993
3Central European Informatics OlympiadCEOIsince 1995http://ceoi.inf.elte.hu/
4Junior Balkan Mathematical OlympiadJBMOsince 1997
5European Union Science OlympiadEUSOsince 2003http://euso.eu/
6South Eastern European Mathematical OlympiadSEEMOUSsince 2007http://www.massee-org.eu/
7Junior Balkan Olympiad in InformaticsJBOIsince 2007
8Middle European Mathematical OlympiadMEMOsince 2007
9European Girls' Mathematical OlympiadEGMOsince 2012https://www.egmo.org/
10European Junior Olympiad in InformaticsEJOIsince 2017http://ejoi.org/
11European Physics OlympiadEuPhOsince 2017http://eupho.ut.ee/
Project Base
1Euroasia Environmental Project OlympiadINEPOsince 2007https://web.archive.org/web/20160306185833/http://inepo-euroasia.com/

African Olympiad List

Number Science Symbol Year Web
Exam Base
1Pan-African Mathematics OlympiadsPAMOsince 1987
Project Base

American Olympiad List

Number Science Symbol Year Web
Exam Base
1American Mathematics CompetitionsAMCsince 1950
Project Base

المپیاد در ایران

در ایران المپیاد بسیار ارزشمند است و نشان‌آوران امتیازهای ویژه‌ای دارند. باشگاه دانش‌پژوهان جوان سرپرست این کار است. فاطمه مهاجرانی در خرداد ۱۳۹۷ خورشیدی اعلام کرد ایران تا پایان المپیادهای جهانی سال ۲۰۱۷ میلادی موفق به کسب ۶۸۱ مدال شده‌است. او دربارهٔ افت رتبه ایران در المپیادهای جهانی گفت: افت ایران به دلیل ضعف ساختار باشگاه دانش پژوهان جوان است، در دوران طلایی فعالیت باشگاه، ایران چندین سال رتبه برتر جهان شد و هم‌اکنون موفقیت شگفت‌انگیز ایران در سال‌های گذشته افت کرده‌است و ارزیابی کارشناسان نشان می‌دهد باشگاه دانش پژوهان جوان ماهیت و ساختار قبلی را ندارد. اگر این باشگاه استقلال مالی و حقوقی خود را پیدا کند اوضاع بهتر خواهد شد.[۴]

المپیاد ساسمو

المپیاد ریاضی ساسمو (Singapore and Asian Schools Math Olympiad) یک مسابقه معتبر بین‌المللی ریاضی است که هر ساله برای دانش‌آموزان مقاطع دبستان و دبیرستان برگزار می‌شود. این المپیاد با هدف شناسایی استعدادهای برتر ریاضی و تشویق دانش‌آموزان به حل مسائل چالش‌برانگیز طراحی شده است. لمپیاد ساسمو برای اولین بار در سال ۲۰۰۶ در سنگاپور برگزار شد. از آن زمان، این مسابقه هر ساله به‌طور منظم برگزار شده و به یکی از معتبرترین مسابقات ریاضی برای دانش‌آموزان دبستانی و دبیرستانی تبدیل شده است. المپیاد ساسمو (SASMO) در ایران از حدود ۵ تا ۷ سال پیش آغاز شده است و دانش‌آموزان از طریق مراکز آموزشی معتبری مانند مؤسسه اردوش و آموزشگاه فیروزه در آن شرکت می‌کنند. این المپیاد که یک رقابت بین‌المللی در زمینه ریاضیات برای دانش‌آموزان ابتدایی و متوسطه است، به منظور ارتقای مهارت‌های ریاضی و تشویق تفکر منطقی و حل مسئله برگزار می‌شود. دانش‌آموزان ایرانی در سال‌های اخیر عملکرد خوبی در این المپیاد داشته‌اند و موفق به کسب مدال‌های طلا، نقره و برنز شده‌اند. در ابتدا این المپیاد با تعداد کمی شرکت‌کننده محلی آغاز شد، اما به تدریج با استقبال گسترده‌ای مواجه شد و در حال حاضر تعداد زیادی از کشورهای آسیایی در آن شرکت می‌کنند. هدف اصلی ساسمو ارتقای مهارت‌های ریاضی و تشویق دانش‌آموزان به تفکر خلاق و حل مسئله است. ساسمو در دو سطح ابتدایی و متوسطه برگزار می‌شود و سوالات آن شامل مباحثی مانند جبر، هندسه، ترکیبیات و نظریه اعداد است. این المپیاد معمولاً در یک روز و در مدت زمان ۲ تا ۳ ساعت برگزار می‌شود. در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱۷۰۰ دانش آموز ایرانی موفق به کسب مدال شدند. مدال آوران ساسمو می‌توانند در دو المپیاد مرحله فاینال با نام SIMOC و IJMO شرکت نمایند.[۵][۶]

در سال ۲۰۰۶ پروفسور Yeo Boon Wooi استاد برجسته آموزش ریاضی و عضو کمیته المپیاد ریاضی سنگاپور با همراهی دو تن از همکارانش،"المپیاد ریاضی مدارس سنگاپور و آسیا (SASMO) "را بنیان نهادند. این رقابت‌ها از ۱۵۵ شرکت کننده محلی در سال ۲۰۰۶ به بیش از ۳۰٬۰۰۰ شرکت‌کننده از ۲۰ کشور آسیایی در سال ۲۰۱۸ گسترش یافته است. در سال ۲۰۱۹، ایران به عنوان بیست و یکمین کشور آسیایی به مسابقه بین‌المللی ریاضی ساسمو پیوست و از آن پس دانش آموزان مستعد ایرانی می‌توانند به راحتی با شرکت در این رویداد بین‌المللی درکشور ایران با دانش آموزان علاقه‌مند بیش از ۴۰ کشور جهان به رقابت بپردازند.[۷][۸]

جستارهای وابسته

منابع

  1. http://olympiads.win.tue.nl/
  2. "THE EÖTVÖS COMPETITION". Archived from the original on 21 April 2017. Retrieved 14 April 2017.
  3. amoozz.ir/news/286
  4. https://www.tasnimnews.com/fa/news/1397/03/21/1747069/المپیاد-جهانی-زیست-شناسی-در-ایران-افت-مدال-آوری-ایران
  5. http://erdos.ir/ec/competition-results/sasmo/2025
  6. https://firouzeinst.ir/contest/sasmo/
  7. http://erdos.ir/ec/co/sasmoiran
  8. https://www.tizbam.ir/exams/intl-contests/math/sasmo

پیوند به بیرون