الهیات پویشی

الهیات پویشی (به انگلیسی: Process theology) نوعی الهیات است که از فلسفه پویشی آلفرد نورث وایتهد به وسیله چارلز هارتسهورن و جان بی. کاب توسعه پیدا کرد.

از نظر هر دوی وایتهد و هارتسهورن خصوصیت ذاتی خدا تأثیرگذاری و تأثیرپذیری از فرایندهای زمانی است. این نگاه مخالف دیدگاه‌های الهیاتی است که خدا را از همه لحاظ غیر زمانی، غیرمتغیر و غیرمتأثر از جهان می‌دانند. الهیات پویشی انکار نمی‌کند که خدا از بعضی جهات ازلی، ثابت، غیرمتأثر است اما با قول به این که خدا از بعضی جهات نیز زمانی، متغیر و متأثر است از دیدگاه کلاسیک متمایز می‌شود.[۱]

تاریخچه

ابعاد مختلف الهیاتی و فلسفی این نظریه به وسیله چارلز هارتسهورن، جان بی کاب، و دیوید ری گریفین توسعه یافته است. یک خصوصیت الهیات پویشی هر کدام از این متفکرین نفی متافیزیکی است که «هستی» بر «صیرورت» برتری می‌دهد به خصوص متافیزیک ارسطو و توماس آکویناس.[۲]

منابع

  1. ↑ Viney, Donald Wayne (January 28, 2014). "Process Theism". Stanford Encyclopedia of Philosophy. Retrieved March 15, 2018.
  2. ↑ Seibt, Johanna (October 26, 2017). "Process Philosophy". Stanford Encyclopedia of Philosophy. Retrieved March 15, 2018.