آلفرد ادوارد هاوسمن

آلفرد ادوارد هاوسمن
200px
هاوسمن در سال ۱۹۱۰
زادهآلفرد ادوارد هاوسمَن
۲۶ مارس ۱۸۵۹
برومزگرو، ووسترشایر، انگلستان، بریتانیا
درگذشته۳۰ آوریل ۱۹۳۶ (۷۷ سال)
کمبریج، انگلستان، بریتانیا
نام(های) دیگرای. ئی. هاوسمن
پیشهکلاسیسیست و شاعر
ملیتبریتانیایی
دانشگاهکالج سینت جان، آکسفورد
سبک(های) نوشتاریشعر غنایی

آلفرد ادوارد هاوسمِن (به انگلیسی: Alfred Edward Housman) (۲۶ مارس ۱۸۵۹ – ۳۰ آوریل ۱۹۳۶) معروف به ای. ئی. هاوسمن (به انگلیسی: A. E. Housman) دانشور مطالعات کلاسیک و شاعر انگلیسی بود. او در دوران دانشجویی در دانشگاه آکسفورد، استعدادهای درخشانی از خود نشان داد اما در آزمون نهایی در درس ادبیات انسانی رد شد و در سال ۱۸۸۲ به‌عنوان کارشناس ثبت اختراع در لندن مشغول به کار شد. او در اوقات فراغت خود به نقد متون کلاسیک یونانی و لاتین می‌پرداخت و آثاری که به چاپ می‌رساند، به‌عنوان یک محقق مستقل، شهرت علمی بالایی برایش به ارمغان آورد و در سال ۱۸۹۲ به‌عنوان استاد زبان لاتین در کالج دانشگاهی لندن منصوب شد. در سال ۱۹۱۱ به‌عنوان استاد کندی لاتین دانشگاه کمبریج منصوب شد. او به‌عنوان یکی از برجسته‌ترین کلاسیک‌دانان عصر خود و یکی از بزرگترین دانشوران کلاسیک شناخته می‌شود.[۱][۲]

هاوسمن معروف‌ترین اثرش، پسری از شراپشایر را به طور عمده در سال ۱۸۹۵ در اوج خلاقیت خویش سرود و یک سال بعد، یعنی ۱۸۹۶، آن را منتشر کرد؛[۳] مجموعه‌ای از اشعار که بدبینی و دغدغه نویسنده درباره مرگ زودهنگام مشخصه آن است. این مجموعه به‌تدریج خوانندگان گسترده‌ای را به خود جلب کرد و به‌ویژه در طول جنگ جهانی اول برای مخاطبان جوان جذاب بود. مجموعه دیگری با عنوان واپسین اشعار در سال ۱۹۲۲ منتشر شد. اشعار هاوسمن به‌دلیل استفاده در موسیقی محبوب شدند. پس از مرگ او، اشعار بیشتری از دفاتر او توسط برادرش لارنس منتشر شدند.

او در یکی از سخنرانی‌هایش به نام «نام و سرشت شعر» این ایده را ارائه داد که شعر نمی‌بایست تشریح یا تحلیل شود و خواننده باید با تأثیرات ظریف جسمانی آن را بشناسد. از آنجا که اشعار وی تراژیک بوده و نیز سبک خاصی داشتند، با انتقادهایی نیز مواجه گشتند. با این حال، تجربیات عمیقی را در خود داشته و برانگیزاننده احساسات هستند. مختصه اشعار او بدبینی رمانتیک و درونمایه‌های کارهای او تراژیک و شامل جان دادن در جوانی است. هاوسمن در اشعارش عشق و دوستی را همراه با ناپایایی و خیانت و فنا می‌دید و زیبایی طبیعت را همراه با بی‌اعتنایی. لحن شعرهای او خشک و دارای ایهام و کنایه بود. بخشی از صراحت و تندی اشعار هاوسمن در دانش‌پژوهی‌های او نیز یافت می‌شود که در آن‌ها با شوخ‌طبعی طعنه‌آمیزی از عقل سلیم دفاع می‌کرد و همین باعث ترس دیگران از او شد.[۴]

ویستن هیو اودن از شاعرانی بود که در نوشتن از هاوسمن تأثیر گرفت و شاعران دیگری همچون ویلیام باتلر ییتس به او علاقه داشتند. برخی شاعران همچون تد هیوز گرچه انتقاداتی نسبت به آلفرد هاوسمن ارائه دادند.

اوایل زندگی

ولی هاوس، زادگاه هاوسمن
موزز جکسون (۱۸۵۸–۱۹۲۳) در دوران کارشناسی، حدود ۱۸۸۰

هاوسمن، بزرگترین هفت فرزند، در ولی هاوس در فاکبری، روستایی کوچک در حومه برومزگرو در ووسترشایر، از سارا جین (با زادنام ویلیامز، ازدواج در ۱۷ ژوئن ۱۸۵۸ در وودچستر، گلوسترشایر)[۵] و ادوارد هاوسمن (که خانواده‌اش از لنکستر آمده بودند) چشم به دنیا گشود و در ۲۴ آوریل ۱۸۵۹ در کلیسای کرایست، در کتشیل، غسل تعمید داده شد.[۶][۷] او در سن یازده سالگی به عنوان «دانشور بنیاد» وارد مدرسه برامزگروو شد. آلفرد آرام، کنجکاو و درس‌خوان بود و اشتیاق زیادی به یادگیری زبان‌های لاتین و یونانی داشت.[۸] مادرش از پدرش برای او عزیزتر بود ولی در روز تولد دوازده سالگی‌اش او را از دست داد که احتمالاً این حادثه ناگوار روی منفی‌گرایی اشعارش تأثیر داشته است.[۴] بعد از فوت مادرش، پدر او که مشاور حقوقی روستایی بود، با یکی از اقوام که از او بزرگتر بود (لوسی)، در سال ۱۸۷۳ ازدواج مجدد کرد. دو تای دیگر از خواهران و برادرانش هم نویسنده شدند؛ خواهرش (کلمنس آنی هاوسمن) و برادرش (لارنس هاوسمن).[۹]

هاوسمن در مدرسه کینگ ادوارد در بیرمنگام و بعدتر در مدرسه برومزگرو تحصیل و استعداد درخشان آکادمیک خود را آشکار کرد و برای اشعارش برنده جوایزی شد.[۷][۱۰] در سال ۱۸۷۷، او بورسیه تحصیلی آزاد کالج سنت جان، آکسفورد را دریافت کرد و برای تحصیل در رشته مطالعات کلاسیک به آنجا رفت[۷] و از همان زمان سرودن شعر را شروع کرد.[۳] گرچه طبیعتش درونگرا بود، دوستی‌های محکمی با دو هم‌اتاقی، موزز جان جکسون (۱۸۵۸–۱۹۲۳) و آلفرد پلارد، شکل داد. اگرچه هاوسمن در سال ۱۸۷۹ در امتحانات «اعتدال کلاسیک» رتبه اول را کسب کرد اما تعهد او به تحلیل متون باعث شد که تاریخ و فلسفه باستان را که بخشی از برنامه‌ی درسی «بزرگان» بود، نادیده بگیرد. بر این اساس، او در امتحانات نهایی رد شد و مجبور شد در ترم میکلمس با تحقیر به دانشگاه بازگردد تا دوباره در امتحان شرکت کند تا حداقل مدرک قبولی در سطح پایین‌تری را کسب کند.[۱۱][۷] اگرچه برخی عملکرد غیرمنتظره هاوسمن در امتحاناتش را مستقیماً به احساسات بی‌پاسخ او نسبت به جکسون نسبت می‌دهند[۱۲] اما اکثر زندگینامه‌نویسان دلایل واضح‌تری را مطرح می‌کنند. هاوسمن نسبت به فلسفه بی‌تفاوت بود و بیش از حد به استعدادهای استثنایی خود اعتماد داشت و زمان زیادی را با دوستانش می‌گذراند. همچنین ممکن است اخبار بیماری وخیم پدرش ذهنش را درگیر کرده باشد.[۱۳][۱۴][۱۵]

پس از آکسفورد، جکسون رفت و در اداره ثبت اختراع لندن مشغول به کار شد و همچنین کاری را برای هاوسمن در آنجا ترتیب داد.[۷] آن دو در آپارتمانی در پلاک ۸۲ جاده تالبوت[۱۶] در بی‌واتر همراه با برادر جکسون، آدالبرت، با هم زندگی می‌کردند؛ تا اینکه در سال ۱۸۸۵ هاوسمن به خانه خودش نقل مکان کرد؛ احتمالاً پس از آنکه جکسون در پاسخ به ابراز عشق هاوسمن به او گفت که نمی‌تواند به احساساتش پاسخ مثبت بدهد.[۱۷] جکسون در سال ۱۸۸۷ به هند نقل مکان کرد و در سال ۱۸۸۹ برای ازدواج با رزا چیمبرز برای مدت کوتاهی به انگلستان بازگشت. هاوسمن گرچه، به عروسی دعوت نشد؛ به‌احتمال به‌دنبال آگاهی جکسون از احساسات هاوسمن نسبت به خود. با این حال، جکسون و هاوسمن در طول زندگیشان به مکاتبه ادامه دادند.[۱۸] در همین حال، هاوسمن مطالعات کلاسیک خود را به‌طور مستقل دنبال کرد و مقالات دانشورانه در مورد هوراس، پروپرتیوس، اووید، آیسخولوس، اوریپید و سوفوکل منتشر کرد. او همچنین ویرایشی از پروپرتیوس را تکمیل کرد که با این حال در سال ۱۸۸۵ توسط انتشارات دانشگاه آکسفورد و مک‌میلن رد شد و پس از مرگش از بین رفت. او به تدریج چنان شهرت بالایی کسب کرد که در سال ۱۸۹۲ کرسی استادی لاتین در کالج دانشگاهی لندن به او پیشنهاد شد و او آن را پذیرفت.[۷] وقتی در دوران تصدی او، یک کتاب مقدس بسیار کمیاب کاوردیل مربوط به سال ۱۵۳۵ در کتابخانه کالج دانشگاهی لندن کشف و به کمیته کتابخانه ارائه شد، هاوسمن (که در دوران حضورش در آکسفورد خداناباور شده بود) اظهار داشت که بهتر است آن را بفروشد تا «با درآمدش چند کتاب واقعاً مفید بخرد».[۱۹]

موزز جکسون عشق بزرگ آلفرد بود و وقتی برادر کوچکتر موزز، آدالبرت، در سال ۱۸۹۶ از دنیا رفت، در شعری در اشعار بیشتر با عنوان ای. جی. جی - وقتی که او بازگشته است (A.J.J - When he's returned) از او یاد شد.[۲۰] پس از ازدواج موزز جکسون، آن‌ها به‌ندرت دوباره یکدیگر را ملاقات کردند و پس از آنکه جکسون در سال ۱۹۱۱ از بریتیش کلمبیا، کانادا بازنشسته شد و یک مزرعه تولید شیر در آلدرگرو، نزدیک ونکوور تأسیس کرد، دیگر یکدیگر را ندیدند. جکسون در نهایت در همانجا در ژانویه ۱۹۲۳ بر اثر سرطان درگذشت. به گفته زندگینامه‌نویس هاوسمن، طرد شدن از سوی جکسون، هاوسمن را به «یک عمر تنهایی بی‌حاصل» محکوم کرد.[۲۱]

زندگی کاری

قبر هاوسمن در کلیسای سنت لارنس در لودلاو

اگرچه کارهای اولیه و مسئولیت‌های هاوسمن به‌عنوان استاد شامل هر دو زبان لاتین و یونانی بود اما او شروع به تخصص در شعر لاتین کرد. وقتی بعداً از او پرسیدند که چرا نوشتن در مورد شعر یونانی را متوقف کرده است، پاسخ داد: «فهمیدم که نمی‌توانم در هر دو به کمال برسم.»[۲۲] بین سال‌های ۱۹۰۳ تا ۱۹۳۰، هاوسمن نسخه انتقادی خود از کتاب نجوم (به لاتین: Astronomicon) مارکوس مانیلیوس را در پنج جلد منتشر کرد. او همچنین کتاب‌های جوونال (۱۹۰۵) و لوکانوس (۱۹۲۶) را ویرایش کرد. جی. پی. گولد، استاد مطالعات کلاسیک در کالج دانشگاهی، درباره دستاوردهای سلف خود نوشت: «میراث دانش هاوسمن چیزی با ارزش دائمی است و این ارزش کمتر در نتایج آشکار، یعنی اثبات گزاره‌های کلی درباره لاتین و حذف اشتباهات نگارشی، بلکه بیشتر در نمونه درخشانی است که او از یک ذهن شگفت‌انگیز در حال کار ارائه می‌دهد... او آخرین منتقد بزرگ متون بود و ممکن است باقی بماند.»[۲] با این حال، از دید هری ار، هاوسمن به‌عنوان یک استاد که «به خشکی مشهور» بود و تأثیر او منجر به سبکی دانشورانه در مطالعه ادبیات و شعر شد که ادب‌شناختی و عاری از احساسات بود.[۲۳]

بسیاری از همکاران از حملات تند هاوسمن به کسانی که او آن‌ها را به خاطر فضیلت کم مقصر می‌دانست، دستپاچه می‌شدند.[۷] او در مقاله‌اش با عنوان «اعمال اندیشه در نقد متون» (۱۹۲۱) نوشت: «یک منتقد متون که به کارش مشغول است، به هیچ وجه شبیه نیوتن در حال بررسی حرکت سیارات نیست: او بیشتر شبیه سگی است که به دنبال کک می‌گردد». او بسیاری از محققان معاصر خود را احمق، تنبل، بدردنخور یا هر سه دانست و گفت: «دانش خوب است؛ روش خوب است اما یک چیز فراتر از هر چیز دیگری لازم است و آن این است که سر، نه کدو تنبل، بر روی شانه‌هایتان و مغز، نه پودینگ، در سرتان داشته باشید.»[۲][۲۴] با اینکه برخی او را سرد، طعنه‌زن و غیرقابل تحمل می‌دانستند، برخی دیگر او را در حال بازی با نوه‌های استاد ترینیتی (و اسباب‌بازی‌هایشان) به یاد می‌آورند. آلفرد هاوسمن اینگونه استدلال می‌کرد که درخت دانش ما را خردمند خواهد کرد؛ زیرا طبیعت ما برای تحقق یافتن به دانش نیاز دارد.[۲۵]

همکار جوان‌تر او، ای. اس. اف. گاو نمونه‌هایی از این حملات را نقل کرد و ذکر کرد که آن‌ها «اغلب به‌شدت وحشیانه بودند».[۲۶] گاو همچنین شرح داد که چگونه هاوسمن دانشجویان را مرعوب می‌کرد و گاهی زنان را به گریه می‌انداخت. به گفته گاو، هاوسمن هرگز نمی‌توانست نام دانشجویان زن را به‌خاطر بیاورد و اظهار داشت که «اگر حافظه خود را با تمایز بین خانم جونز و خانم رابینسون سنگین می‌کرد، ممکن بود آن را بین انحطاط دوم و چهارم فراموش کند». از جمله دانشجویان برجسته‌تر در تدریس او در کمبریج او، ایناک پاول بود[۲۷] که بعدتر یکی از اصلاحات او از متنی کلاسیک با تحسین هاوسمن همراه بود.[۲۸] هاوسمن با وجود اینکه در طول زندگی‌اش به عنوان شاعر و دانشور تحسین می‌شد، گوشه‌گیر بود؛ افتخارات را نپذیرفته و از حضور در انظار عمومی اجتناب می‌ورزید.[۲۹] هاوسمن شعر را به عنوان یک فعالیت ثانویه در نظر گرفت و حرفه واقعی خود را در مطالعات کلاسیک یافت. او تا سال ۱۹۳۳ در مورد اشعار خود در ملاء عام صحبت نکرد؛ تا اینکه در آن سال سخنرانی‌ای با عنوان «نام و سرشت شعر» ارائه داد.[۳۰]

در انگلستان در آن زمان همجنسگرایی غیرقانونی بود و هاوسمن که گرایشش به همجنس بود، دلیلی منطقی داشت که آثارش را با تصویرسازی‌های پرطمطراق انگلیسی که امروزه با آن همبسته است، بپوشاند.[۳۱] هاوسمن در مورد میل همجنسگرایانه به شیوه‌ای خاص خود نوشته است؛ شیوه‌ای که توسط نیروهای زیادی که می‌توانیم شناسایی کنیم و بسیاری که نمی‌توانیم شناسایی کنیم، شکل گرفته است. اینکه چگونه همجنس‌گرایی آلفرد هاوسمن مستقیماً بر شکل و محتوای اشعار او اثر گذاشته، به‌خوبی مشخص نیست. با وجود این، گرایش جنسی وی اکنون در جامعه ادبی کاملاً شناخته‌شده است. هاوسمن به همجنس‌گرایی به شیوه‌ای خاص برای جهت‌گیری فرهنگی خود پرداخت؛ اینکه شعر او نشان‌دهنده سرکوب، خفگی یا عدم بیان است، بیشتر تحمیل نابهنگام سیاست‌های کوییر معاصر است تا نشانه‌ای از ناتوانی هاوسمن در بیان خود. شاعر و منتقد معاصر انگلیسی، کیث جب، در مقاله خود با عنوان «سرزمین محتوای گمشده» (The Land of Lost Content) با مثال زدن رویکرد مدرن به حساسیت کوییر هاوسمن، استدلال می‌کند که تصمیمات شاعرانه هاوسمن در واقع ناشی از این حساسیت است.[۳۲]

زندگی خصوصی

در زندگی خصوصی، هاوسمن به قدم زدن در روستا، خوراک‌شناسی، سفر هوایی و بازدیدهای مکرر از فرانسه علاقه داشت و در آنجا کتاب‌هایی می‌خواند که «در بریتانیا به‌عنوان پورنوگرافی ممنوع بودند»[۳۳] اما ای. سی. بنسون، یکی از همکاران دانشگاهی، در مورد هاوسمن گفت که او «ظاهراً از تبار طولانی عمه‌های ازدواج‌نکرده» است.[۳۴] از آنجایی که هاوسمن در زندگی — بی‌شباهت به اشعارش — درونگرا بود، مشخص نیست که او در زندگی وارد رابطه جنسی با کسی شده یا نه. زندگینامه‌نویسان در آن زمان محتاطانه فعالیت می‌کردند.[۳۵]

درگذشت

سنگ قبر هاوسمن

هاوسمن در تاریخ ۳۰ آوریل ۱۹۳۶ در سن ۷۷ سالگی در کمبریج درگذشت. خاکستر او درست بیرون کلیسای سنت لارنس، لودلاو، به خاک سپرده شده است. به یاد او یک درخت گیلاس در آنجا کاشته شد و بعدتر توسط انجمن هاوسمن یک درخت گیلاس جدید نیز در همان نزدیکی کاشته شد.[۷][۳۶]

اشعار

«این زیبا درخت گیلاس»


این زیبا درخت گیلاس

سرشار از شکوفه است چون

نو عروسی به بوستان منتظر جشن ایستر ایستاده

و اکنون از شصت سال عمر من و پس از آن

بیست سال آن دیگر باز نخواهد گشت

چون از هفتاد بهار بیست بهار برداری

مرا فقط پنجاه بهار می‌ماند

و چون برای در شکوفه دیدن جهان

پنجاه بهار زمان اندکی است

به بوستان خواهم رفت تا درخت گیلاس

را به برف نشسته ببینم.[۳۷]

—پسری از شراپشایر

هاوسمن در یکی از سخنرانی‌های خود که عنوانش «نام و سرشت شعر» (به انگلیسی: The Name and Nature of Poetry) بود، این ایده را ارائه داد که شعر قابل تحلیل یا تشریح نیست؛ بلکه می‌بایست از طریق تأثیرات ظریف جسمانی به خواننده شناسانده شود. هاوسمن این سخنرانی را که در کمبریج در سال ۱۹۳۳ ارائه داد،[۳۸] با این جمله شروع می‌کند که «وظیفه شعر انتقال احساسات است؛ نه انتقال اندیشه». شاعرانی همچون رابرت فراست و فیلیپ لارکین نیز باور داشتند که اولیویت احساس است. لارکین می‌گوید که «شعر باید با احساس در شاعر آغاز گردد و با همان احساس در خواننده پایان یابد.»[۳۹] لحن کارهای این شاعر شامل ایهام و کنایه‌های خشک است. درونمایه غالب اشعار هاوسمن گره‌خورده با تراژدی فنای زندگی در جوانی است. طبیعت در عین زیبایی بی‌اعتناست. عشق و دوستی ناپایدار هستند و سرانجام این‌ها خیانت و چشم فرو بستن از دنیاست.[۴۰] بدبینی رمانتیک با سبکی ساده و مختصر مشخصه اشعار هاوسمن است.[۴] با اینکه اشعار او به‌دلیل دیدگاه تراژیک و سبک خاصشان با انتقادهایی مواجه شدند اما از نظر احساسی با خوانندگان طنین‌انداز گشته و به تجربیات عمیق انسانی می‌پردازند.[۴۱]

پسری از شراپشایر

این مجموعه اشعار هاوسمن در سال ۱۸۹۶ به چاپ رسید و متشکل از ۶۳ شعر است. او هنگام آغاز سرودن این اشعار هنوز از شراپشایر دیدن نکرده بود. هاوسمن در این اشعار پرسونای یک کارگر مزرعه در شراپشایر شهرستانی در میدلندز غربی را مفروض داشت. سروده‌های ویلیام شکسپیر، شعرهای هاینریش هاینه و تصنیف‌های مرزی اسکاتلندی الگوی هاوسمن بودند که از آن‌ها یاد گرفته بود احساسش را بیان کند و با این حال آن را در فاصله‌ای مشخص نگه دارد. از شعرهای مشهور این مجموعه می‌توان «خطاب به ورزشکاری که در جوانی می‌میرد» (به انگلیسی: To an Athlete Dying Young) را نام برد.[۴۲]

مشخصه این اشعار بدبینی و دغدغه مرگ، بدون تسلی مذهبی است (هاوسمن در حالی که هنوز دانشجوی کارشناسی بود، بی‌خدا شده بود). هاوسمن بسیاری از آن‌ها را در حالی که در هایگیت، لندن زندگی می‌کرد، قبل از اینکه هیچگاه به شراپشایر سفر کرده باشد، نوشت. او شراپشایر را در پرتوی آرمانی و شبانی به‌عنوان «سرزمین شادی گمشده» خود معرفی می‌کرد.[۴۳]

مجموعه‌های بعدی

هاوسمن پس از جنگ جهانی اول شروع به جمع‌آوری مجموعه جدیدی از اشعار کرد. آثار اولیه او بر بسیاری از شاعران بریتانیایی که با نوشته‌هایشان درباره جنگ مشهور شدند، تأثیر گذاشت و او چندین شعر را به‌عنوان اشعار مناسبتی برای بزرگداشت کشته‌شدگان جنگ سرود. از جمله این اشعار می‌توان به گورنوشته ارتشی از مزدوران اشاره کرد که که به افتخار نیروی اعزامی بریتانیا، نیرویی سرآمد اما کوچک از سربازان حرفه‌ای که در آغاز جنگ به بلژیک اعزام شده بودند، سروده شده است. در اوایل دهه ۱۹۲۰، زمانی که موزز جکسون در کانادا در حال مرگ بود، هاوسمن می‌خواست بهترین اشعار چاپ‌نشده خود را جمع‌آوری کند تا جکسون بتواند قبل از مرگش آن‌ها را بخواند.[۷] این اشعار متأخر که بیشتر آن‌ها قبل از سال ۱۹۱۰ سروده شده‌اند، با اینکه فاقد نوعی از انسجام موجود در اشعار اولیه هستند، تنوع بیشتری در موضوع و شکل نسبت به اشعار پسری از شراپشایر نشان می‌دهند.[۴۴] او واپسین اشعار (۱۹۲۲) را به چاپ رساند. آلفرد در آن زمان گویی احساس می‌کرد که بسیار نوشته و خلاقیت خویش را به‌کار گرفته است و قصد نداشت چیز بیشتری بنویسد.[۴۵]

پس از مرگ هاوسمن در سال ۱۹۳۶، برادرش، لارنس، اشعار بیشتری را در کتاب‌های اشعار بیشتر (۱۹۳۶)، ای. ئی. اچ.: چند شعر، چند نامه و یک شرح حال شخصی از برادرش (۱۹۳۷) و مجموعه اشعار (۱۹۳۹) منتشر کرد. ای. ئی. اچ. شامل اشعار شوخ‌طبعانه‌ای مانند نقیضه‌ای از شعر «فرازتر» اثر لانگ‌فلو است. هاوسمن همچنین بریده‌ای از یک تراژدی یونانی را نقیضه‌طور به انگلیسی نوشت که اولین بار در سال ۱۸۸۳ در مجله برامزگروویان، مجله مدرسه قدیمی او، منتشر شد و بارها تجدید چاپ شد.[۴۶][۴۷]

آلفرد برادرش لارنس را به‌عنوان وصی ادبی خود منصوب کرده بود. پس از مرگ آلفرد، لارنس در مجموعه اشعار بیشتر دستکاری‌هایی نیز انجام داد؛ مثلاً سه رباعی جداگانه و به‌ظاهر نامرتبط را با هم ترکیب کرد تا شعری واحد بسازد یا پنج بیت از یکی از دفترهای برادرش و سه بیت از دفتر دیگری را کنار هم گذاشت تا شعری دیگر بسازد. لارنس همچنین با از بین نبردن چهار دفترچه، از دستورالعمل‌های او نیز سرپیچی کرد. او آن‌ها را از هم جدا کرد و برید و قطعات را روی ورق‌های بزرگتر چسباند و برخی دیگر از ورق‌ها را دور انداخت.[۴۸]

شعر هاوسمن با عنوان «زیرا من تو را بیشتر دوست داشتم» (به انگلیسی: Because I Liked You Better) از مجموعه اشعار بیشتر مانند بسیاری از دیگر اشعار او به عشق بی‌پاسخ می‌پردازد.[۴۹]

در باب دوستی

در سال ۱۹۴۲، لارنس هاوسمن مقاله‌ای با عنوان «در باب دوستی اثر ای. ئی. هاوسمن» (به انگلیسی: A. E. Housman's 'De Amicitia) را در کتابخانه بریتانیا ثبت کرد؛ با این شرط که تا ۲۵ سال منتشر نشود. این مقاله به همجنس‌گرایی ای. ئی. هاوسمن و عشق او به موزز جکسون می‌پرداخت.[۵۰] این مقاله غیر از اینکه بی‌پرده به همجنس‌گرایی هاوسمن می‌پردازد، دریچه‌ای مهم برای تفسیر اشعار بدبینانه و سودازده او نیز فراهم می‌کند.[۵۱] با وجود ماهیت محافظه‌کارانه آن زمان و احتیاط خودش در زندگی اجتماعی، هاوسمن در اشعارش و به‌ویژه در پسری از شراپشایر، در مورد همدردی‌های عمیق‌ترش کاملاً صریح بود. برای مثال، شعر شماره‌ی ۳۰ از آن مجموعه، از چگونگی «ترس با میل در ستیز بود» سخن می‌گوید: «دیگران، من اولین نیستم، / شرارتی بیش از آنچه جرأتش را داشتند، اراده کرده‌ام». در اشعار بیشتر، او عشق خود به موزز جکسون را در همان بزرگداشت آن دفن می‌کند؛ زیرا احساسات عاشقانه او متقابل نیستند و باید بدون دستیابی، آن‌ها را به گور ببرد.[۵۲]

شعر او با عنوان «آه، آن گناهکار جوان با دستبند بر مچ‌هایش کیست؟» که پس از محاکمه اسکار وایلد سروده شده، به نگرش‌های عمومی‌تری نسبت به همجنس‌گرایان می‌پردازد.[۵۳] محاکمه اسکار وایلد نیروی محرکه برخی از نیشدارترین اشعار هاوسمن را فراهم کرد.[۵۴]

موسیقی ساختن از اشعار

اشعار هاوسمن، به‌ویژه پسری از شراپشایر، توسط بسیاری از آهنگسازان بریتانیایی و به‌ویژه انگلیسی در نیمه اول قرن بیستم به موسیقی تبدیل شد. عناصر ملی، روستایی و سنتی سبک او با روندهای مشابه در موسیقی انگلیسی طنین‌انداز شد.[۵۵] در سال ۱۹۰۴، مجموعه پسری از شراپشایر توسط آرتور سامرول تبدیل به موسیقی شد؛ کسی که در سال ۱۸۹۸ شروع به توسعه مفهوم مجموعه آواز انگلیسی در نسخه خود از «ماد» اثر تنیسون کرده بود.[۵۶] استیون بنفیلد معتقد است که آشنایی با مجموعه سامرول بود که آهنگسازان دیگر را به ساختن موسیقی از کارهای هاوسمن سوق داد: احتمالاً رالف وان ویلیامز در اولین اجرا در تالار آئولیان در ۳ فوریه ۱۹۰۵ شرکت داشته است.[۵۷] مجموعه معروف او شامل شش آهنگ روی لبه ونلاک برای کوارتت زهی، تنور و پیانو در سال ۱۹۰۹ منتشر شد. بین سال‌های ۱۹۰۹ تا ۱۹۱۱، جرج باترورث تنظیماتی را در دو مجموعه شش آهنگ از پسری از شراپشایر و تپه بردون و آهنگ‌های دیگر خلق کرد. او همچنین شعر آهنگین ارکسترال پسری از شراپشایر را نوشت که اولین بار در جشنواره لیدز در سال ۱۹۱۲ اجرا شد.[۵۸]

ایور گرنی آهنگساز دیگری بود که اشعار هاوسمن را به موسیقی بدل ساخت که مشهور شدند. در اواخر جنگ جهانی اول، او روی مجموعه لودلاو و تیم برای کوارتت آوازی و زهی کار می‌کرد (منتشرشده در سال ۱۹۱۹)[۵۹] و در سال ۱۹۲۱ مجموعه هشت آهنگی سرزمین بازی غربی را ساخت.[۶۰] یکی دیگر از کسانی که در این دوره آهنگ‌های اشعار هاوسمن را ساخت، جان ایرلند در مجموعه آهنگ‌های سرزمین محتوای گمشده (۱۹۲۰-۲۱) بود. چارلز ویلفرد اور از دهه ۱۹۲۰ تا ۱۹۵۰ ۲۴ کار از هاوسمن را به آهنگ و مجموعه آهنگ بدل کرد.[۶۱]

نگرش هاوسمن به اقتباس موسیقایی از شعرش و در واقع به موسیقی به طور کلی، یا بی‌تفاوتی بود یا عذاب. او به دوستش پرسی ویترز گفته بود که از موسیقی چیزی نمی‌داند و موسیقی برایش معنایی ندارد. ویترز یک بار صفحه‌ای از موسیقی وان ویلیامز را برایش پخش کرد اما وقتی نگاه انزجارآمیز شاعر را دید، متوجه شد که اشتباه کرده است.[۶۲] با این وجود، تا سال ۱۹۷۶، کاتالوگی ۴۰۰ تبدیل موسیقایی از اشعار هاوسمن را فهرست کرده بود.[۵۵] تا سال ۲۰۲۴، آرشیو لیدر نت ۶۷۸ تبدیل موسیقایی از ۱۸۸ متن را ثبت کرده بود.[۶۳]

یادبودها

مجسمه هاوسمن در برومزگرو

اولین مراسم یادبود هاوسمن در کلیسای کوچک کالج ترینیتی در کمبریج برگزار شد؛ جایی که یک تندیس برنجی یادبود بر روی دیوار جنوبی آن قرار دارد. کتیبه لاتین توسط همکار کوچکتر او ای. اس. اف. گاو نوشته شده است که ترجمه آن بدین شرح است:[۶۴]

این کتیبه به یاد آلفرد ادوارد هاوسمن، که به مدت بیست و پنج سال استاد کندی لاتین و عضو کالج بود، نوشته شده است. او با پیروی از بنتلی، متن منتقل‌شده از شاعران لاتین را با چنان هوش و ذکاوتی و چنان اندوخته دانش فراوانی تصحیح کرد و تنبلی ویراستاران را چنان تند و شوخ‌طبعانه سرزنش کرد که جایگاه خود را تقریباً به‌عنوان دومین بنیان‌گذار مطالعات متنی تثبیت کرد. او همچنین شاعری بود که حجم کم اشعارش، جایگاه امنی را در فهرست میراث بریتانیا برای او تضمین می‌کرد. او در ۳۰ آوریل ۱۹۳۶ در سن هفتاد و شش سالگی درگذشت.

از سال ۱۹۴۷، اتاق عمومی آکادمیک دانشگاه کالج لندن با نام اتاق هاوسمن به یاد او اختصاص داده شد.[۶۵] پلاک‌های آبی بعداً در جاهای دیگر نصب شدند. اولین پلاک در سال ۱۹۶۹ در کلبه بایرون در هایگیت بود که این واقعیت را ثبت می‌کرد که پسری از شراپشایر در آنجا نوشته شده است. پلاک‌های بیشتری پس از آن، در زادگاهش در ووسترشر، خانه‌ها و مدرسه‌اش در برومزگرو نصب شدند؛[۶۶] اینها به تشویق انجمن هاوسمن نصب شدند که در سال ۱۹۷۳ در این شهر تأسیس شده بود.[۶۷] یکی دیگر از ابتکارات، مجسمه‌ای در خیابان اصلی برومزگرو بود که شاعر را در حال قدم زدن با عصا در دست نشان می‌داد. این اثر، ساخته مجسمه‌ساز محلی، کنث پاتس، در ۲۲ مارس ۱۹۸۵ رونمایی شد.[۶۸]

پلاک‌های آبی در ووسترشر در صدمین سالگرد چاپ پسری از شراپشایر در سال ۱۹۹۶ نصب شدند. در سپتامبر همان سال، یک پنجره یادبود به شکل لوزی در گوشه شاعران کلیسای وست‌مینستر نصب شد.[۶۹] سال بعد، نمایشنامه اختراع عشق (به انگلیسی: Invention of Love) اثر تام استاپارد برای اولین بار روی صحنه رفت که موضوع آن رابطه بین هاوسمن و موزز جکسون است.[۷۰]

با نزدیک شدن به صد و پنجاهمین سالگرد تولد او، دانشگاه لندن در سال ۲۰۰۵ ارائه سخنرانی‌های هاوسمن در آنجا در مورد موضوعات کلاسیک را آغاز کرد که در ابتدا هر دو سال یکبار و پس از سال ۲۰۱۱ به‌صورت سالانه برگزار می‌شد.[۷۱] این مراسم در سال ۲۰۰۹ شاهد چاپ نسخه‌ای جدید از پسری از شراپشایر بود که شامل تصاویری از سرتاسر شراپشایر از عکاس محلی توماس گرت بود.[۷۲] در میان سایر رویدادها، نمایش‌های در لبه ونلاک اثر وان ویلیامز و لودلاو و تیم اثر ایور گرنی در کلیسای سنت لارنس در لودلاو اجرا شدند.[۷۳]

آثار

مجموعه اشعار

  • پسری از شراپشایر (۱۸۹۶)
  • واپسین اشعار (۱۹۲۲)
  • پسری از شراپشایر: نسخه مجاز (۱۹۲۴)
  • اشعار بیشتر (۱۹۳۶)
  • مجموعه اشعار (۱۹۳۹، در بریتانیا)؛ اشعاری که در این جلد آمده‌اند ولی سه تای بالا را شامل نمی‌شوند، به‌عنوان «اشعار اضافی» شناخته می‌شوند. نسخه پنگوئن سال ۱۹۵۶ شامل مقدمه‌ای از جان اسپارو است.
  • مجموعه اشعار (۱۹۴۰، در ایالات متحده)
  • اشعار نسخه خطی: هشتصد بیت از اشعار تاکنون جمع‌آوری نشده از دفترهای نویسنده (۱۹۵۵)
  • ای. ئی. هاوسمن: مجموعه اشعار و نثرهای برگزیده (۱۹۸۸)
  • نامهربان با تک‌شاخ‌ها: اشعار کمیک منتخب (۱۹۹۵؛ چاپ دوم ۱۹۹۹)
  • اشعار ای. ئی. هاوسمن (۱۹۹۷)
  • پسری از شراپشایر و دیگر اشعار (۲۰۱۰)

دانش‌پژوهی کلاسیک

سخنرانی‌های چاپ‌شده

این سخنرانی‌ها بر اساس تاریخ ارائه فهرست شده‌اند و در صورت متفاوت بودن، تاریخ اولین انتشار به‌طور جداگانه ذکر شده است.

  • سخنرانی مقدماتی (۱۸۹۲)
  • «سوینبرن» (۱۹۱۰؛ چاپ‌شده در ۱۹۶۹)
  • سخنرانی افتتاحیه کمبریج (۱۹۱۱؛ چاپ‌شده در ۱۹۶۹ با عنوان «محدوده‌های نقد»)
  • «اعمال اندیشه در نقد متون» (۱۹۲۱؛ چاپ‌شده ۱۹۲۲)
  • «نام و سرشت شعر» (۱۹۳۳)

مجموعه نثر

  • نثرهای برگزیده (۱۹۶۱)

نامه‌های گردآوری‌شده

  • نامه‌های ای. ئی. هاوسمن (۱۹۷۱)
  • نامه‌های ای. ئی. هاوسمن (۲۰۰۷)

میراث

ییتس در سال ۱۹۰۳

هاوسمن در سال ۱۹۲۶ در سخنرانی‌های تی. اس. الیوت شرکت می‌کرد. به گفته جرج واتسون، هاوسمن از استدلال‌های الیوت بیزار بود و نگرشی رمانتیک نسبت به شعر داشت. دو سال بعد او الیوت را با عبارت «جهل آقای الیوت» مورد انتقاد قرار داد؛ گرچه به نظر نمی‌رسید الیوت از این نگرش دلخور شده باشد. وقتی موریل سنت کلر بیرن مقاله‌ای را به مجله بریتانیایی کرایتریون ارائه داد که در آن از پسری از شراپشایر انتقاد شده بود، الیوت اینگونه پاسخ داد:[۷۴]

هاوسمن قطعاً بیست یا سی سال پیش تأثیر بزرگی بود و من خودم به‌تازگی از تأثیر او گریخته‌ام اما امروزه احساس می‌کنم که تا جایی که کرایتریون برایش اهمیت دارد، او باید ترک شود تا به آرامی دورانی قدیمی قادر باشد در دهلیزهای ترینیتی لذت ببرد. امیدوارم که به‌طور ناروا تحت تأثیر این حقیقت که او همیشه برای من خوشایند بوده است و اینکه همیشه او را فردی جذاب در گفتگو دیده‌ام قرار نگرفته باشم اما گمان می‌کنم اینکه او را اکنون نقد کنیم، خارج شدن از مسیرمان است.

ویلیام باتلر ییتس از جمله شاعرانی بود که به هاوسمن علاقه داشت. استفاده از وزن‌های تصنیف، علاقه به منطقه‌ای کوچک و عمدتاً روستایی، حس نارضایتی از جهان و درونمایه تکرارشونده عشق یک‌طرفه جنبه‌هایی هستند که هاوسمن به‌ویژه با کارهای اولیه ییتس به اشتراک گذاشته است. این دو شاعر همچنین تحسین شدیدی نسبت به ویلیام بلیک داشتند که هاوسمن او را تنها پس از شکسپیر در رتبه دوم شاعران قرار می‌دهد. البته تفاوت نگرش‌های ایشان در این بود که هاوسمن عقل را در شعر کوچک و بی‌ارزش می‌داند؛ در حالی که ییتس، مانند دیگر شاعران با دامنه وسیع‌تر، لزوم گنجاندن آن را تشخیص می‌دهد. هاوسمن، تبعیت بلیک از ایده را در برابر شدت غنایی تحسین می‌کرد؛ در حالی که ییتس بیشتر درگیر سیستم اسطوره‌ای بلیک بود.[۷۵]

تد هیوز درباره او گفت اشعار هاوسمن «وارد آگاهی ملی شده‌اند» اما به‌عنوان شاعری که بیگانه‌هراسان به او مراجعه می‌کنند، نمی‌تواند کمکی بکند؛ بلکه باعث یأس است. او گفت: «وظیفه اساسی شعر، سازگارسازی غم جهان است.» عشق دست‌نیافتنی است؛ زندگی زودگذر است؛ خدا دیگر وجود ندارد؛ این‌ها درونمایه‌های مکرر او هستند. دلبستگی او به ملت کمتر از آگاهی او از «ملتی که جایی نیست» که «انتقام‌ها فراموش می‌شوند / و کینه‌توز دیگر کینه نمی‌ورزد» فراگیر است.[۷۶]

رمان‌نویس و منتقد، بی. جی. لگت که مطالعه‌ای تحسین‌شده درباره پسری از شراپشایر نوشته است، احساس می‌کند که آثار هاوسمن ظریف‌تر و پیچیده‌تر از آن چیزی است که منتقدان این شاعر تاکنون اذعان کرده‌اند. برخی از محققان حتی اشعار هاوسمن را تنها کلید درک شخصیت پیچیده نویسنده می‌دانند.[۷۷] ویستن هیو اودن در اشعارش وام‌دار هاوسمن بود؛ اگرچه تا اواخر عمر از پذیرفتن این موضوع اکراه داشت.[۷۸]

در نمایشنامه اختراع عشق اثر تام استاپارد هاوسمن، شخصیت اصلی کتاب است که نسبت به همکلاسی‌اش، موزز جکسون، میلی شهوانی را تجربه می‌کند ولی توسط عرف اجتماعی محدود می‌شود.[۷۹]

کتاب ای. ای. هاوسمن: میراث انتقادی (۱۹۹۲) مهم‌ترین و قابل توجه‌ترین پاسخ‌های انتقادی به اشعار وی را از زمان نوشتن او تا سال ۱۹۵۱ گردآوری می‌کند. تصویری که در این کتاب از هاوسمن ارائه می‌شود، شاعری است که نه تنها از محبوبیت عمومی برخوردار بوده، بلکه از نظر ادبی نیز بسیار ممتاز بوده و مورد تحسین اکثر بازبینی‌کنندگان و منتقدانی بوده که آثار او را مورد بحث قرار داده‌اند. این کتاب شامل نود و چهار مقاله، نقد و نظر است که تصویر دقیقی از چگونگی نگاه به هاوسمنِ شاعر در طول زندگی‌اش و سال‌های پس از آن ارائه می‌دهد. از جمله کسانی که از آن‌ها نقل قول شده، می‌توان به جی. بی. پریستلی، تی. اس. الیوت و جرج اورول اشاره کرد.[۸۰]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. ↑ Brink 1986, p. 149.
  2. 1 2 3 "A. E. Housman". Poetry Foundation. 28 May 2020. Retrieved 28 May 2020.
  3. 1 2 مختاری اردکانی ۱۳۸۵، ص ۱۱۷.
  4. 1 2 3 "A.E. Housman". Encyclopedia Britannica. 26 April 2025. Retrieved 25 August 2025.
  5. ↑ "Housman Newsletter" (PDF). The Housman Society Newsletter. No. 44. The Housman Society. Retrieved 5 July 2026.
  6. ↑ "Christ Church Catshill". Archived from the original on 30 March 2017. Retrieved 22 November 2016.
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 "A. E. Housman". poets.org. academy of american poets. Retrieved 25 August 2025.
  8. ↑ "Alfred Edward Housman". The Housman Society. Retrieved 23 January 2026.
  9. ↑ "Alfred Edward Housman". Poem Hunter. Retrieved 29 August 2025.
  10. ↑ "Housman's 150th birthday". BBC. Retrieved 12 January 2017.
  11. ↑ Naiditch 1988, p. 101.
  12. ↑ Cunningham 2000, p. 981.
  13. ↑ Page 1983, pp. 43–46.
  14. ↑ Graves 1979, pp. 52–55.
  15. ↑ Brink 1986, p. 152.
  16. ↑ "A. E. Housman – W2". London Remembers. Retrieved 8 December 2024.
  17. ↑ Summers 1995, p. 371.
  18. ↑ "A.E. (Alfred Edward) Housman". 1890s. Retrieved 23 January 2026.
  19. ↑ Housman & Ricks 1989, p. 18.
  20. ↑ Hugill, Robert (10 March 2017). "Beyond the love of comrades: the poetry of AE Housman (2)". Planet Hugill. Retrieved 5 June 2026.
  21. ↑ "A.E. Housman (1859–1936)". Lumen Learning. Retrieved 23 January 2026.
  22. ↑ Gow 1936, p. 5.
  23. ↑ Eyres 2013, pp. 69–70.
  24. ↑ Housman, A. E. (1921). "The Application of Thought to Textual Criticism". Proceedings of the Classical Association. 18. Cambridge: 67–84.
  25. ↑ Sullivan, Dick. "A. E. Housman (1859-1936): A Life in Brief". Victorian Web. Retrieved 4 June 2026.
  26. ↑ Gow 1936, p. 24.
  27. ↑ Gow 1936, p. 18.
  28. ↑ Housman 2007, p. 333.
  29. ↑ "AE Housman grave (26th March 1859 to 30th April 1936)". johnhalley.uk. Retrieved 4 June 2026.
  30. ↑ "Alfred Edward Housman". explore.trin.cam.ac.uk. Trinity College Cambridge. Retrieved 1 July 2026.
  31. ↑ Prince, Nell (5 March 2022). "'On Wenlock Edge the wood's in trouble': reading A. E. Housman". Wild Court. Retrieved 30 June 2026.
  32. ↑ See, Sam (2002). "Give [ ... ] not your heart away:" The Unnamed Nature of A. E. Housman's Poetry (Thesis). Bakersfield: Department of English California State University. Retrieved 30 June 2026.
  33. ↑ Graves 1979, p. 155.
  34. ↑ Burnett, Archie. "The Land of Lost Content". The New Republic. Retrieved 1 July 2026.
  35. ↑ "A. E. Housman: Frequently Asked Questions". chiark.greenend.org.uk. Retrieved 29 June 2026.
  36. ↑ "A.E.Housman". Poets' Graves. Retrieved 30 August 2025.
  37. ↑ پورقاسمیان، حسین (۱۳۸۶). «خیام و هوسمن» (PDF). فصلنامه ربان و ادب (۳۳).{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  38. ↑ "A.E. Housman: The Name and Nature of Poetry". ArchiveSearch. Retrieved 29 June 2026.
  39. ↑ Padel, Ruth. "The Name and Nature of Poetry". Retrieved 29 June 2026.
  40. ↑ سعیدپور ۱۳۸۹، صص. ۲۰۶–۲۰۷.
  41. ↑ Blake, Robert G. (2022). "A. E. Housman". EBSCO. Retrieved 23 January 2026.
  42. ↑ "A Shropshire Lad". Encyclopedia Britannica. 29 August 2017. Retrieved 30 August 2025.
  43. ↑ Housman 1896, p. 40.
  44. ↑ "Alfred Edward Housman". Academic Kids. Retrieved 1 July 2026.
  45. ↑ "Alfred Edward Housman". Poem Hunter. Retrieved 5 July 2026.
  46. ↑ A.E.H (8 June 1883). "Fragment of a Greek Tragedy". The Bromsgrovian. 2 (5): 107–109.
  47. ↑ Marcellino, Ralph (1995). "A. E. Housman's 'Fragment of a Greek Tragedy'". The Classical Journal. 48 (5): 171–178. JSTOR 3293270.
  48. ↑ Vincent, Edgar (16 May 2018). "Posthumous publications published by Laurence Housman". Cambridge. Cambridge University Press. Retrieved 30 June 2026.
  49. ↑ "Because I Liked You Better". Poem Analysis. Retrieved 29 June 2026.
  50. ↑ Summers 1995, p. 371.
  51. ↑ Alfano, Veronica (2021). "A.E. (Alfred Edward) Housman (1859-1936)". Yellow Nineties 2.0. Ryerson University Centre for Digital Humanities. Retrieved 30 June 2026.
  52. ↑ Summers 1995, p. 372.
  53. ↑ Housman 1937, p. 213.
  54. ↑ "A.E. Housman's Legacy". Boydell and Brewer. 26 March 2019. Retrieved 5 July 2026.
  55. 1 2 Palmer, Christopher; Banfield, Stephen (2001). Palmer, Christopher. 'Housman, A(lfred) E(dward)', in Grove Music Online. doi:10.1093/gmo/9781561592630.article.13411.
  56. ↑ Seymour, Claire. "Two song cycles by Sir Arthur Somervell: Roderick Williams and Susie Allan". Opera Today. Retrieved 2 September 2025.
  57. ↑ Banfield 1985, pp. 233–234.
  58. ↑ Hull 1924, p. 73.
  59. ↑ Kennedy, Kate (2011). "Ambivalent Englishness: Ivor Gurney's song cycle Ludlow and Teme". First World War Studies. 2 (1).
  60. ↑ "The Western Playland". The LiederNet Archive. Retrieved 28 May 2020.
  61. ↑ Hold, Trevor (2007). "17". Parry to Finzi: Twenty English Song Composers. pp. 314–329.
  62. ↑ Withers 1940, p. 208.
  63. ↑ "Authors starting with the letter H". The LiederNet Archive. Retrieved 2024-11-30.
  64. ↑ "Alfred Edward Housman". Trinity College Chapel. Retrieved 24 January 2026.
  65. ↑ "History of the ASCR". UCL. Archived from the original on 17 February 2017. Retrieved 14 July 2017.
  66. ↑ "Places, subjects, or plaques matching "A. E. Housman"". Open Plaques. Retrieved 28 May 2020.
  67. ↑ Housman Society Newsletter 38, "Early history of the Society", pp. 7–8 بایگانی‌شده در ۱ اکتبر ۲۰۱۵ توسط Wayback Machine
  68. ↑ "Statue to A. E. Housman". Public Monuments and Sculpture Association. Archived from the original on 24 September 2015. Retrieved 28 May 2020.
  69. ↑ "A. E. Housman". Westminster Abbey. Retrieved 28 May 2020.
  70. ↑ Clapp, Susannah (5 October 1997). "Susannah Clapp on Stoppard's The Invention of Love". The Observer. ISSN 0029-7712. Retrieved 28 May 2020.
  71. ↑ "Housman Lectures". UCL Department of Greek & Latin. 15 November 2018. Archived from the original on 8 March 2021. Retrieved 28 May 2020.
  72. ↑ "A Shropshire Lad". Merlin Unwin Books. Archived from the original on 20 March 2017. Retrieved 28 May 2020.
  73. ↑ "A. E. Housman: 150th birth anniversary", Shropshire Life, 21 April 2007 بایگانی‌شده در ۲۰ مارس ۲۰۱۷ توسط Wayback Machine
  74. ↑ "A. E. Housman". tseliot.com. Retrieved 27 June 2026.
  75. ↑ Sheila (26 March 2026). ""I did not begin to write poetry in earnest until the really emotional part of my life was over." — poet A.E. Housman". sheilaomalley.com. Retrieved 27 June 2026.
  76. ↑ Morrison, Blake (16 July 2016). "Housman Country: Into the Heart of England by Peter Parker review – the inverse of roast-beef heartiness". Guardian. Retrieved 1 July 2026.
  77. ↑ Powell, Steven (2 April 2019). "The Legacy of A.E. Housman: Redivivus". The Venetian Vase. Retrieved 29 June 2026.
  78. ↑ Gargaillo, Florian (2 June 2014). "Tough Love: W. H. Auden and A. E. Housman". The Cambridge Quarterly. 43 (2). Retrieved 30 June 2026.
  79. ↑ Su, Wen-Hsiang (2017). "Transgression: Human Desire and The Revelation of Homosexuality in Tom Stoppard's The Invention of Love" (PDF). International Journal of Culture and Histor. 3: 108. doi:10.18178/ijch.2017.3.2.086. Retrieved 30 June 2026.
  80. ↑ "A. E. Housman: The Critical Heritage". Taylor & Francis. Retrieved 29 June 2026.

منابع

انگلیسی

فارسی

  • سعیدپور، سعید (۱۳۸۹). از شکسپیر تا الیوت. تهران: کتاب آمه.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • مختاری اردکانی، محمدعلی (۱۳۸۵). شاعران انگلیس. تهران: ویستار.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون

مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به آلفرد ادوارد هاوسمن در ویکی‌گفتاورد موجود است.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.