بیوآرکایو

بیوآرکایو
گونه وبگاه
علمی
در دسترس به زبانانگلیسی
مالکopenRxiv
وبگاه
تجاری؟خیر
راه‌اندازینوامبر ۲۰۱۳ (2013-11)
وضعیت کنونیفعال

بیوآرکایو (به انگلیسی: BioRxiv) یک مخزن پیش‌چاپ با دسترسی آزاد برای علوم زیستی است که در نوامبر ۲۰۱۳ (آبان ۱۳۹۲) توسط جان اینگلیس و ریچارد سور پایه‌گذاری شد. این سامانه تا ۱۱ مارس ۲۰۲۵ (۲۰ اسفند ۱۴۰۳) توسط آزمایشگاه کولد اسپرینگ هاربر میزبانی می‌شد و پس از آن مالکیتش به سازمان غیرانتفاعی تازه‌تأسیس openRxiv منتقل گردید.

مقاله‌های بارگذاری‌شده در بیوآرکایو پیش از داوری همتا در دسترس عموم قرار می‌گیرند؛ با این حال همهٔ ارسالی‌ها فرایند بررسی ابتدایی شامل پایش تقلب و ارزیابی انطباق با حوزه‌های موضوعی را طی می‌کنند. بیوآرکایو و پایگاه خواهری آن، مدآرکایو، از منابع اصلی انتشار پژوهش‌های مرتبط با کووید ۱۹ در دوران همه‌گیری بوده‌اند.

پیشینه

بیوآرکایو با الهام از مخزن آرکایو — که عمدتاً بر ریاضیات و فیزیک متمرکز است و در سال ۱۹۹۱ توسط پائول گینسپارگ راه‌اندازی شد — ایجاد گردید تا مکملی برای آن در علوم زیستی باشد. این پروژه از پشتیبانی مالی آزمایشگاه کولد اسپرینگ هاربر و بنیاد لوری بهره‌مند شد.[۱] در آوریل ۲۰۱۷ (فروردین ۱۳۹۶) تأمین مالی اضافی از سوی چان زاکربرگ ایناشیتیو نیز اعلام شد.[۲]

پیش از تأسیس بیوآرکایو، دانشمندان علوم زیستی در مورد ضرورت داشتن یک مخزن پیش‌چاپ اختصاصی با دسترسی آزاد اتفاق نظر نداشتند.[۳] بسیاری نگران آن بودند که رقبا پژوهش‌هایشان را پیش از انتشار رسمی «کشف» خود اعلام کنند. با این حال برخی ژنتیک‌دانان که مقاله‌هایشان را در بخش «زیست‌شناسی کمّی» آرکایو (راه‌اندازی‌شده در ۲۰۰۳) بارگذاری کرده بودند، دیگر چنین نگرانی نداشتند، چون پیش‌چاپ‌ها مدرکی برای ادعای کشف آن‌ها فراهم می‌آورد.[۳][۴]

نرخ ارسال

جاسلین کایزر از مجلهٔ ساینس گزارش داد که در نخستین سال فعالیت، بیوآرکایو ۸۲۴ پیش‌چاپ پذیرفت و جریانی رو به رشد از مقالات را جذب کرد.[۵] در سال ۲۰۱۵، بیش از ۲۰٬۰۰۰ توییت دربارهٔ پیش‌چاپ‌های بیوآرکایو منتشر شد.[۱]

تا فوریهٔ ۲۰۱۶ (بهمن ۱۳۹۴)، نرخ ارسال از حدود ۶۰ به حدود ۲۰۰ مقاله در ماه افزایش یافته بود.[۱] در سال ۲۰۱۷، شمار ارسال‌های ماهانه از بیش از ۸۰۰ در مارس به بیش از ۱۰۰۰ در جولای رسید و در مجموع ۱۰٬۷۲۲ مقاله در آن سال ارسال شد.[۶]

در سال ۲۰۱۸ مجموعاً ۲۰٬۰۰۰ دستنوشته ارسال شد (میانگین ماهانهٔ ۱٬۶۰۰ مقاله).[۷] در سال ۲۰۱۹ بیش از ۳۱٬۰۰۰ دستنوشته ارسال شد (میانگین ماهانهٔ ۲٬۶۰۰ مقاله).[۸] شمار مقالات سالانه در سال ۲۰۲۰ به ۳۸٬۰۸۸ رسید، در ۲۰۲۱ به ۴۰٬۲۲۳ افزایش یافت و در ۲۰۲۲ به ۳۶٬۴۱۷ رسید. تا پایان سال ۲۰۲۲، در مجموع نزدیک به ۱۸۰٬۰۰۰ پیش‌چاپ پذیرفته شده بود.[۹]

اندازه‌گیری‌ها نشان داده‌اند که دو سوم از مقالات بارگذاری‌شده در بیوآرکایو سرانجام در مجلات داوری‌همتا منتشر می‌شوند.[۱۰]

حوزه‌های موضوعی

بیوآرکایو پیش‌چاپ در حوزه‌های زیر می‌پذیرد:

بیوآرکایو، مجلات و داوری همتای باز

در پی گسترش بیوآرکایو، بسیاری از مجلات زیست‌شناسی سیاست‌های خود را در مورد پیش‌چاپ‌ها به‌روز کرده و اعلام نموده‌اند که انتشار در یک پایگاه پیش‌چاپ را «انتشار قبلی» برای اجرای قانون اینگلفینگر تلقی نمی‌کنند.[۱][۵]

ابتکار «بیوآرکایو به مجلات» (B2J) به نویسندگان امکان می‌دهد دستنوشتهٔ خود را مستقیماً از طریق بیوآرکایو به سامانهٔ داوری مجلات ارسال کنند. تا مه ۲۰۲۰ (اردیبهشت ۱۳۹۹)، ۱۷۷ مجله در این ابتکار شرکت داشتند.[۱۱]

در سال ۲۰۱۹، بیوآرکایو امکان بارگذاری نقدهای داوری در کنار پیش‌چاپ‌ها را فراهم کرد. این نقدها می‌توانند از مجلات یا از سکوهایی چون Review Commons تأمین شوند.[۱۲]

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 3 4 Inglis، John R.؛ Sever، Richard (۱۲ فوریه ۲۰۱۶). «bioRxiv: a progress report». ASAPbio. دریافت‌شده در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  2. ↑ Callaway، Ewen (۲۰۱۷). «BioRxiv preprint server gets cash boost from Chan Zuckerberg Initiative». Nature. ۵۴۵ (۷۶۵۲): ۱۸. بیبکد:2017Natur.545...18C. doi:10.1038/nature.2017.21894. PMID 28470210.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  3. 1 2 Callaway، Ewen (۱۲ نوامبر ۲۰۱۳). «Preprints come to life». نیچر. ۵۰۳ (۷۴۷۵): ۱۸۰. بیبکد:2013Natur.503..180C. doi:10.1038/503180a. PMID 24226869.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  4. ↑ Callaway، Ewen (۳۱ ژوئیه ۲۰۱۲). «Geneticists eye the potential of arXiv». نیچر. ۴۸۸ (۷۴۰۹): ۱۹. بیبکد:2012Natur.488...19C. doi:10.1038/488019a. PMID 22859182.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  5. 1 2 Kaiser، Jocelyn (۱۱ نوامبر ۲۰۱۴). «BioRxiv at 1 year: A promising start». ساینس. دریافت‌شده در ۷ سپتامبر ۲۰۱۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  6. ↑ «Search Results | bioRxiv». biorxiv.org. دریافت‌شده در ۲۲ اکتبر ۲۰۱۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  7. ↑ «Search Results | bioRxiv».
  8. ↑ «Search Results | bioRxiv».
  9. ↑ «Search Results | bioRxiv». biorxiv.org. دریافت‌شده در ۲۱ ژانویه ۲۰۲۰.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  10. ↑ Abdill، Richard J (۲۴ آوریل ۲۰۱۹). «Meta-Research, Tracking the popularity and outcomes of all bioRxiv preprints». eLife. ۸ e۴۵۱۳۳. doi:10.7554/eLife.45133. PMC 6510536. PMID 31017570. S2CID 129944106.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  11. ↑ «Advancing the sharing of research results for the life sciences». bioRxiv.org. دریافت‌شده در ۱۲ دسامبر ۲۰۱۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  12. ↑ Brainard، Jeffrey (۱۰ اکتبر ۲۰۱۹). «In bid to boost transparency, bioRxiv begins posting peer reviews next to preprints». Science. American Association for the Advancement of Science (AAAS). doi:10.1126/science.aaz8160. شاپا ۰۰۳۶-۸۰۷۵. S2CID 211766434.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون

در ویکی‌داده ویژگی‌های زیر موجود ‌هستند:
  • BioRxiv ID (P3951) (کاربردها را ببینید)
  • Rxivist author ID (P6660) (کاربردها را ببینید)
  • Rxivist preprint ID (P6661) (کاربردها را ببینید)
    • This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.