بی‌بی یان (مسجدسلیمان)

بی بی یان مسجدسلیمان
بی بیان
کشور ایران
استانخوزستان
شهرستانمسجدسلیمان
بخش بی بی یان
مردم
جمعیت۱۵٬۰۰۰ نفر(۱۳۹۵)[۱]
جغرافیای طبیعی
مساحت۴۸٫۳ کیلومتر مربع
ارتفاع۲۳۶
اطلاعات شهری
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۶۱۴۳
شناسهٔ ملی خودرو ایران۲۴ (ص) -
کد آماری۱۲۹۱
بی بی یان مسجدسلیمان در ایران واقع شده
بی بی یان مسجدسلیمان
بی بی یان مسجدسلیمان
روی نقشه ایران
{{WikidataCoord}} – missing coordinate data

بی‌بی یان مسجدسلیمان(بی بیان) محله‌ای در شهرستان مسجدسلیمان در استان خوزستان است. میدان نفتی مسجدسلیمان در محدوده این محله قرار گرفته است. این محله در محدوده جنوب شرقی مسجدسلیمان قرار دارد. مردم این منطقه لر هستند و از ایل بختیاری می‌باشند.[۲][۳]

وجه تسمیه

نام «بی‌بی یان» برگرفته از ترکیب لقب «بی‌بی» و نام یک پرستار انگلیسی به نام «یان» است. در دوران حضور انگلیسی‌ها در منطقه مسجدسلیمان، این زن پرستار خدمات فراوانی به ساکنان منطقه ارائه کرد. مردم محلی در قدردانی از او، لقب «بی‌بی» را به نشانه احترام به وی دادند و ترکیب «بی‌بی یان» به عنوان نام این منطقه شناخته شد.[۴][۵]

ساختار محله

بی‌بی یان یکی از منطقه های قدیمی و صنعتی شهرستان مسجدسلیمان در استان خوزستان است که در اطراف پالایشگاه بی‌بی یان، معروف به کارخانه جی‌پی (GP – Gas Plant) شکل گرفته‌است. این محله در گذشته و حال، نقش مهمی در صنعت نفت ایران داشته و میزبان تأسیسات نفتی، پالایشگاهی و مسکونی متعددی است.

محله بی‌بی یان شامل مناطق و بخش‌هایی مانند: شیخ‌آباد، نفت‌ آباد، خواجه‌ آباد، مرغ‌ آباد، شالو آباد، سبزآباد، شرکت کوار، نمره نه، لین کارمندی و کارگری، لین فرهنگیان، هلال احمر، حاتم‌ آباد، ظلم‌ آباد، کوی شهید خوش‌ اخلاق، کوی شهیدان، چهل دستگاه،سی و هفت دستگاه و کوی فردوسی می‌باشد.[۶][۷][۸][۹]

مراکز آموزشی و فرهنگی

  • منطقه بی‌بی‌یان در شهر مسجدسلیمان دارای چندین مرکز آموزشی و فرهنگی فعال است. دانشگاه پیام نور بی‌بی‌یان مهم‌ترین مرکز آموزش عالی در این منطقه محسوب می‌شود. در مقطع متوسطه، دبیرستان دخترانه رضوان، دبیرستان دخترانه جهاد و دبیرستان پسرانه فردوسی فعالیت دارند. همچنین مدارس ابتدایی این محله شامل دبستان ثامن‌الائمه، دبستان شالو، دبستان غیردولتی پسرانه سینا، دبستان غیردولتی دخترانه سپاس علم و دبستان کریم فاطمی ( مدرس) می‌باشند. کتابخانه عمومی داراب افسر بختیاری از مراکز فرهنگی مهم منطقه است که خدمات مطالعه و کتابداری ارائه می‌دهد. علاوه بر آن، مؤسسه خیریه رضایی در امور حمایتی و نیکوکاری فعالیت دارد.[۱۰]

اماکن مذهبی و آرامستان‌ها

  • از جمله مراکز مذهبی محله بی‌بی‌یان می‌توان به مسجد جامع رضا بن موسی، مسجد سجاد بن حسین در خواجه‌آباد، و حسینیه شیخ‌آباد اشاره کرد. همچنین آرامستان‌های فامیلی همچون قبرستان طایفه شهنی در سرشوادان بی‌بی‌یان و قبرستان فامیلی خواجه‌آباد در این منطقه قرار دارند.

اماکن ورزشی و تفریحی

  • منطقه بی‌بی‌یان دارای مجموعه‌ای از مراکز ورزشی و تفریحی فعال است که نقش مهمی در ارتقای سلامت جسمی و روحی ساکنان ایفا می‌کنند. از جمله این مراکز می‌توان به مجموعه ورزشی نفت و ورزشگاه آزادگان بی‌بی‌یان و همچنین مجموعه ورزشی شهدای کارگر اشاره کرد که محل برگزاری تمرینات و مسابقات ورزشی در رشته‌های مختلف هستند. باشگاه گلف بی بی یان (باشگاه گلف مسجدسلیمان) به عنوان نخستین زمین گلف ایران نیز در این منطقه واقع شده است. همچنین باشگاه فرهنگی ورزشی آزادگان مسجدسلیمان از جمله مراکز فعال در زمینه توسعه ورزش‌های همگانی و قهرمانی به شمار می‌رود. در حوزه تفریحی، پارک‌های متعددی در بی‌بی‌یان احداث شده‌اند که از جمله آن‌ها می‌توان به پارک جنگلی بی‌بی‌یان (پارک ملت)، پارک فردوسی، پارک شهید خوش‌اخلاق، پارک بوستان، پارک فرهنگ، پارک تپه شهدای گمنام و پارک شیخ‌آباد اشاره کرد.[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴]

تاسیسات صنعتی و بهداشتی

  • منطقه بی‌بی‌یان به‌واسطه تأسیسات صنعتی خود شامل پالایشگاه وکارخانه‌ گوگردسازی، گچ‌سازی، کارخانه تقطیر و معروف است. همچنین، واحد بهره‌برداری نمره ۹ وچاه نفت شماره ۲۱۲ و چاه هشت‌تش و گودال پیت روشن نمره ۹ از منابع مهم نفتی منطقه هستند. برای حفظ محیط زیست، تصفیه‌خانه قدیمی آب و فاضلاب و ایستگاه آتش‌نشانی شماره ۴ در این ناحیه فعالیت می‌کنند. علاوه بر این، پایگاه بهداشت و سلامت بی‌بی‌یان خدمات درمانی به ساکنان و مسافران ارائه می‌دهد. موزه بزرگ صنعتی بی‌بی‌یان نیز به‌عنوان مرکز فرهنگی و تاریخی، تجهیزات صنعتی گذشته را به نمایش می‌گذارد.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱][۲۲]

جستارهای وابسته

منابع

  1. «جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری سال 1395». دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۱-۰۴.
  2. «لغت نامه دهخدا».
  3. «جغرافیا مسجدسلیمان».
  4. «رد پای اسكاتلندی‌ها در مسجدسليمان». petromuseum.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۹-۱۳.
  5. شهنی، فرشاد جعفری (۲۰۲۵-۰۸-۰۶). «بی‌بیان از اولین محلات شکل‌گرفته مسجدسلیمان در انتظار توجه مسئولان / گلایه ساکنان منطقه از قطعی برق، ضعف آنتن‌دهی خطوط ایرانسل و مشکلات آبرسانی». عصر مسجدسلیمان. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۸-۰۶.
  6. Behnegarsoft.com (۲۰۲۲-۰۸-۲۱). «مستندنگاری برج راکت‌خورده گوگردسازی بی‌بی‌یان، به مناسبت هفته دفاع مقدس | تاریخ معاصر». تاریخ معاصر | پژوهشکده تاريخ معاصر. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۹-۱۶.
  7. «تله‌کابین پالایشگاه بی بیان، نخستین در ایران». petromuseum.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۰۸.
  8. «کد پستی مسجدسلیمان». پیشگام اس‌ام‌اس. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  9. 10 (۲۰۱۸-۰۳-۲۲). «مسجد سلیمان شهر اولین‌ها پذیرای مهمانان نوروزی است». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  10. «دانشگاه پیام نور».
  11. «ورزشگاه بی‌بی یان».
  12. «مجموعه فرهنگی و ورزشی شهدای کارگر مسجدسلیمان افتتاح شد». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۱۵-۰۲-۰۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  13. «نظافت پارک ملت بی‌بی یان».
  14. عمومی، روابط (۲۰۲۲-۰۲-۱۷). «با حضور سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری خوزستان، دو پروژه شهرداری مسجدسلیمان افتتاح گردید». پایگاه اطلاع‌رسانی شهرداری مسجدسلیمان. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  15. «استمرار گندزدایی و ضدعفونی محلات مختلف شهر مسجدسلیمان توسط نفتی‌ها». afarineshdaily.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  16. «مسجدسلیمان شهر نخستین‌ها ۲۶ مه ۱۹۰۸، یکی از دو…». mashal.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  17. «تاریخچه واحد گوگردسازی». خبرگزاری صداوسیما.
  18. «تله‌کابین پالایشگاه بی‌بی بیان، نخستین در ایران». petromuseum.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  19. «روایتی تاریخی از زمینه‌های شکل‌گیری صنعت نفت در مسجدسلیمان». mashal.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۸-۱۰.
  20. «واحد بهره‌برداری نمره ۹ مسجدسلیمان زیباسازی می‌شود». www.shana.ir. ۲۰۰۸-۰۹-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۹-۱۲.
  21. «کلید تعمیر چاه‌های نفتی قدیمی مسجدسلیمان». shana.ir. ۲۰۰۷-۰۴-۱۴. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۹-۱۴.
  22. «بزرگ‌ترین موزه صنعت نفت سال ۹۸ در مسجدسلیمان به بهره‌برداری می‌رسد». shana.ir. ۲۰۱۹-۰۳-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۹-۱۲.