جلولا
 | |
  | |
| مختصات: ۳۴°۱۶′۱۹″ شمالی ۴۵°۱۰′۵″ شرقی / ۳۴٫۲۷۱۹۴°شمالی ۴۵٫۱۶۸۰۶°شرقی | |
| استان | دیالی |
| شهرستان | خانقین |
| جمعیت | ۸۰۰۰۰ (۲۰۱۳) |
| زبان | کردی(کلهری) ، (سورانی) |
| مذهب | شیعه و سنی |
جلولا (به کردی: گەڵاڵە)، یکی از شهرهای اقلیم کردستان عراق که شهری مرزی است و با شهر گیلانغرب در ایران هم مرز است و ارتباط جادهای دارد .در مرکز استان دیالی عراق است. زبان مردم این شهر کرد و عرب و ترکمن می باشند.[۱]
جغرافیا
جلولا توسط حکومت اقلیم کردستان اداره میشود و نیروهای پیشمرگه امنیت آن را تأمین میکنند. در جنوب باختری خانقین و در کرانه رود دیالی یا همان سیروان و و در نزدیکی مرز ایران و عراق و رو به روی شهر گیلانغرب جای گرفتهاست. راه بازرگانی ایران و عراق از این شهر میگذرد.
تاریخ
سپاهیان مسلمان عرب به فرماندهی هاشم بن عتبه در ۷ دسامبر ۶۳۷ با سپاه ایرانی یزدگرد سوم درافتادند. این نبرد در جلولا روی داد. ادوارد براون در جلد ۱ تاریخ ادبیات، صفحه سیصد مینویسد: همینکه سیل ایرانیان جدید الاسلام و اسرای ایرانی بهسوی عربستان سرازیر گشت، عمر نگران شد. دینوری در صفحه صد و سی و شش کتاب خود میگوید: چون عمر اوضاعواحوال را بدین منوال دید گفت: بار خدایا! از شر فرزندان این اسرای جلولا به تو پناه میبرم.[۲]
شناسههای شهر
| مردان | سن | زنان |
|---|
پیوند به بیرون
- جلولاء، سلسلة الفتوحات الإسلامیة، وجدی غنیم، موقع طریق الإسلام
- جلولاء.. حنث مَن حلفوا بالنار، (فی ذکری وقوعها: ۱۲ من ذی القعدة ۱۶هـ)، إسلام أون لاین
- پهلوی - به عربی
- اشغال فلات ایران به دست عربهای مسلمان - به عربی
منابع
- ↑ "In Disputed Iraqi Territory, Rebuilding A City Means Doing It Yourself" (به انگلیسی). Retrieved 2025-03-12.
- ↑ «نسخه آرشیو شده». پایگاه جامع استاد شهید مرتضی مطهری. بایگانیشده از اصلی در ۱۶ آوریل ۲۰۱۵. دریافتشده در ۲۰۱۵-۰۴-۰۹.
| خورهها (استانها) | تسوگها (شهرستانها)
|  |
|---|---|---|
| شادپیروز | فیروزقباد - کوهستان ، اربل - تامِرّا - دوخانگ | |
| شاذقباد | بزرگشاپور - شهر بوق - کلواذی - گازُر - شهر آبان - کهنشهر - راذان بالا - راذان پائین | |
| شادهرمز | رستمگواذ - مهرورد - سِلْسِل - جلولا - جللتا - ذیبین - بند نیکان - برازرود - دستگرد. | |
| بازیگانخسرو | جوروان بالا - جوروان میانه - جوروان پائین - بادرایا - باکسایا. | |
| شادشاپور | زَندوَرد - بزیون - استان - جوازر | |
| شادبهمن | بهمناردشیر - میشان - دشت میشان - اُبُلّه - ابرقباد | |
| اردشیر بابکان | ||
| بهدیوماسپان | زاب بالا - زاب میانی - زاب پائین | |
| بهقباد بالا | بابل - خُطَرْنیه - فلّوجه پائین - فلّوجه بالا - نهرین - عینالتمر. | |
| بهقباد میانی | جبه و بداه - سورا و بربیسما - باروسما - نهرالملک | |
| بهقباد پائین | بادقلی - سیلحین - نستر - روذمستان - هرمزگرد | |