جولیا لیویلا
| ژولیا لیویلا | |
|---|---|
![]() | |
| زاده | ح. ۱۸ میلادی لسبوس، یونان رمی |
| درگذشته | ح. ۴۱ (۲۲−۲۳ سال) ونتوتن |
| آرامگاه | |
| همسر(ان) | مارکوس وینیکیوس |
| دودمان | دودمان ژولیو کلودین |
| پدر | ژرمنیکوس ژولیوس سزار |
| مادر | آگریپینای بزرگ |
ژولیا لیویلا (ح. ۱۸ – ح. ۴۱ میلادی) کوچکترین فرزند ژرمنیکوس ژولیوس سزار و آگریپینای بزرگ و کوچکترین خواهر امپراتور کالیگولا بود.
زندگی
ژولیا لیویلا کوچکترین نوهٔ نتیجهٔ امپراتور آگوستوس، نوهٔ برادرزادهٔ امپراتور تیبریوس (و نوهٔ خواندهاش)، خواهر امپراتور کالیگولا، برادرزادهٔ امپراتور کلودیوس و، از طریق خواهر بزرگش آگریپینای کوچک، عمهٔ مادری امپراتور نرون بود. در بیشتر منابع ادبیِ باستانی، بر روی سنگنبشتهها و سکهها، صرفاً «ژولیا» خوانده میشود. ممکن است او پس از نفرین محو یادبود عمهٔ پدریاش لیویلا (خواهر ژرمنیکوس ژولیوس سزار و کلودیوس) که نامش را از او گرفته بود، استفاده از نام خانوادگیِ خود را کنار گذاشته باشد. با این حال، در سنگنبشتهٔ مقبرهاش، بهصراحت «لیویلا، دختر ژرمنیکوس» خوانده شده،[۱] که نشان میدهد در زمان خودش یا «ژولیا» یا «لیویلا» نامیده میشده است.
او در لسبوس، یکی از جزیرههای متعدد یونان، در جریان سفر بزرگ والدینش به شرق مدیترانه به دنیا آمد؛ سفری که ژرمنیکوس را به مقر فرماندهیاش در استان امپراتوریِ سوریه میبرد، برای اعمال maius imperiumی که تیبریوس بر قلمرو شرق دریای آدریاتیک به او داده بود. در کودکی، همراه مادر و برادرش کالیگولا بود که پس از مرگ نابهنگام ژرمنیکوس در انطاکیه (شهر باستانی) در سال ۱۹ میلادی، به رم بازگشتند.
ژولیا لیویلا در خانوادهٔ نبیرهبزرگش لیویا دروسیلا بزرگ شد و سپس تحت سرپرستی مادربزرگ پدریاش آنتونیای کوچک قرار گرفت. او ابتدا با پسرعموی دوری به نام پوبلیوس کوینکتیلیوس واروسِ جوان نامزد شد — پسر فرماندار بداقبال ژرمانیا، پوبلیوس کوینکتیلیوس واروس، و کلودیا پولکرا، نوهٔ برادرزادهٔ آگوستوس[۲] — اما پس از آنکه کوینکتیلیوس در سال ۲۷ میلادی به لکس مایستاتیس متهم شد، این ازدواج سر نگرفت. در سال ۳۳ میلادی، او با مارکوس وینیکیوس ازدواج کرد. خانوادهٔ وینیکیوس اهل شهر کوچکی در بیرون رم بودند. او از خانوادهای از طبقهٔ سوارکاران بود و پدر و پدربزرگش هر دو مقام کنسولی داشتند. همسرش خلقوخویی ملایم داشت و سخنوری پرآبوتاب بود. تیبریوس در اوایل سال ۳۷ میلادی وینیکیوس را به سمت کمیسر منصوب کرد. او همچنین در سال ۳۰ میلادی کنسول و در ۳۸/۳۹ میلادی نایبالسلطنهٔ آسیا بود. طبق یک سنگنبشته، احتمال دارد ژولیا لیویلا در دوران نایبالسلطنگی همسرش او را در آسیا همراهی کرده باشد.[۳]

در سالهای نخست حکومت کالیگولا، لیویلا، همراه با خواهران بزرگترش آگریپینای کوچک و یولیا دروسیلا، افتخارات و امتیازات چشمگیری دریافت کردند، از جمله حقوق باکرههای وستال (مانند آزادی تماشای بازیهای عمومی از ردیفهای بالای استادیوم)، ذکر نامش در سوگندنامهٔ وفاداری به امپراتور، و بازتاب چهرهاش بر روی سکهها.[۴][۵] با وجود اینکه بهظاهر زندگی پرحادثه و ممتازی در دربار داشت، او کاملاً تحت کنترل برادرش بود و، بهگفتهٔ سوئتونیوس،[۶] همراه با آگریپینا، توسط برادرش برای کاتامیتهای خود به فحشا کشانده میشد. نویسندگان باستانی حتی شایعاتی دربارهٔ روابط زنا-با-محارم میان کالیگولا و خواهرانش، از جمله لیویلا، گزارش کردهاند.
در سال ۳۹ میلادی، لیویلا در توطئهای ناکام (که شاید به رهبری آگریپینا بود) برای سرنگونی کالیگولا و جایگزینی او با شوهرخواهرش مارکوس آیمیلیوس لپیدوس (بیوهٔ دروسیلا، اما بهگفتهٔ برخی معشوق آگریپینا و لیویلا نیز) نقش داشت. لیویلا و خواهرش آگریپینای کوچک به جزایر پونتین تبعید شدند (به احتمال زیاد در تبعید از هم جدا شده و هرکدام به جزیرهای متفاوت فرستاده شدند). پس از مرگ کالیگولا، همسر چهارمش میلونیا کیسونیا، و دخترشان یولیا دروسیلا (دختر کالیگولا)، او به دستور امپراتور جدید، عمویش کلودیوس، از تبعید بازگشت. اواخر سال ۴۱ میلادی، او مورد بیمهریِ والریا مسالینا (همسر سوم کلودیوس) قرار گرفت و عمویش کلودیوس او را به داشتن رابطهٔ نامشروع با سنکای جوان متهم کرد. هر دو تبعید شدند. او احتمالاً به ونتوتن فرستاده شد.[۷] به نظر میرسد ملاحظات سیاسی، بیش از دغدغههای اخلاقی یا خانوادگیِ برداشتشده از منابع باستانی، در سرنوشت ژولیا لیویلا نقش داشتهاند. در اواخر سال ۴۱ یا اوایل ۴۲ میلادی، عمویش دستور اعدام او را صادر کرد، ظاهراً از طریق گرسنگی شدید، بدون دفاعیه و بر اساس اتهاماتی بیپایه. او تقریباً همزمان با دخترعمویش ژولیا لیویا، دختر عمهاش لیویلا، اعدام شد. جسدش بعدها، احتمالاً هنگامی که آگریپینا ملکه شد، به رم بازگردانده و در آرامگاه آگوستوس به خاک سپرده شد.[۷]
کتیبهٔ آرامگاهیِ یافتشده بر روی سنگگورش چنین میخواند: «لیویلا، دختر ژرمنیکوس، اینجا آرمیده است» (LIVILLA GERMANICI CAESARIS FILIA HIC SITA EST).[۱] گمان میرود گلدانی نفیس و باارزش که نزدیک این سنگگور یافت شده، حاویِ خاکسترِ لیویلا بوده باشد.[۸]
بازتاب فرهنگی
- در رمانهای I, Claudius و Claudius the God نوشتهٔ رابرت گریوز، لیویلا «لسبیا» خوانده میشود — نامی برگرفته از جزیرهای که در آن به دنیا آمد. او تقریباً از اقتباس تلویزیونی این آثار حذف شده بود؛ تنها یک اشارهٔ کوتاه به داشتن سه خواهر توسط کالیگولا در یک صحنه، و اشارهای گذرای دیگر به دو خواهر درست پیش از ترور او وجود دارد.
- در مجموعهٔ تلویزیونیِ بریتانیاییِ قیصرها محصول ۱۹۶۸، نقش ژولیا لیویلا را جنی وایت بازی کرد.
- در فصل سوم مجموعهٔ امپراتوری روم (مجموعه تلویزیونی) محصول ۲۰۱۹ با عنوان Caligula: The Mad Emperor، نقش ژولیا لیویلا را بازیگر نیوزیلندی مالی لیشمن بازی کرد.
جستارهای وابسته
منابع
پیوند به بیرون
- اهالی امپراتوری روم شرقی در سده ۱ (میلادی)
- اهالی لسبوس
- خاکسپاریها در آرامگاه آگوستوس
- درگذشتگان به علت گرسنگی
- درگذشتگان دهه ۴۰ (میلادی)
- زنا با محارم
- سلسله خولیو کلودیان
- فرزندان ژرمنیکوس ژولیوس سزار
