حاملان عرش

چهار حامی (فرشته) عرش آسمانی

حاملان عرش (عربی: حملة العرش[۱][۲] گروهی از فرشتگان در اسلام هستند.[۳]

از آنها در [قرآن غافر ۷]، [قرآن حاقة ۱۷] و نیز صحیفه سجادیه نام برده شده است.[۴]

توصیف

در روایات اسلامی، حاملان عرش گروهی از فرشتگان به‌شمار می‌روند که وظیفه‌ای جز حمل عرش الهی ندارند.[۵] بنا بر روایت مقاتل بن سلیمان، فرشتگان حامل عرش نخستین فرشتگانی بودند که خداوند آنها را آفرید.[۶]

از ابن‌عباس نقل شده است که شمار فرشتگان حامل عرش در حال حاضر چهار تن است، اما در روز قیامت این تعداد به هشت تن خواهد رسید.[۷]

فرشتگان حامل عرش غالباً به صورت‌هایی با ویژگی‌های جانورگونه توصیف شده‌اند. سیوطی به نقل از وهب بن منبه و بیهقی در الاسماء و الصفات بیان می‌کند که هر یک از این فرشتگان انسان‌نما چهار چهره دارند: انسان، گاو نر، کرکس و شیر.[۸] در برخی احادیث دیگر، آنان دارای شش بال و چهار صورت معرفی شده‌اند.[۹] با این حال، سیوطی در روایتی دیگر نقل کرده است که حملة العرش چهار بال دارند.[۸]

همچنین باور بر این است که این چهار فرشته از چهار عنصر بنیادین ــ نور، آتش، آب و رحمت ــ آفریده شده‌اند.[۱۰] ابن ابی‌العز در شرح خود بر العقیده الطحاویة، حدیثی از ابوداوود سلیمان را نقل می‌کند که به ابعاد عظیم فرشتگان حامل عرش اشاره دارد. بر اساس این روایت، اندازه آنها به‌قدری عظیم است که پیمودن فاصله میان لاله گوش تا شانه‌هایشان هفتصد سال به طول می‌انجامد.[۱۱][۱۲]

بر اساس روایت سیوطی، که حدیثی را از ابن مبارک نقل کرده است، فرشته مقرب اسرافیل در شمار حاملان عرش قرار دارد.[۱۳]

موجودات مشابه در ادیان دیگر

در برخی پژوهش‌های تطبیقی ادیان، تصویر حاملان عرش در اسلام با توصیف موجودات فرشته‌گون در مکاشفه یوحنا (به‌ویژه باب ۴) مقایسه می‌شود.[۱۴] آنجا نیز موجوداتی با چهره‌های گوناگون (انسان، شیر، گاو، پرنده) و بال‌های متعدد دیده می‌شوند که در پیرامون تخت خدا حضور دارند.

از این رو برخی محققان بر این باورند که حاملان عرش می‌توانند با کروبی‌ها یا سراف‌ها در سنت‌های یهودی هم‌پوشانی داشته باشند.[۱۵] این مقایسه به ویژه بر پایهٔ شباهت‌های تصویری (چندچهرگی، بال‌های متعدد، جایگاه در اطراف عرش/تخت الهی) انجام شده است، هرچند در الهیات اسلامی، هویت و وظایف حاملان عرش جایگاه کاملاً ویژه و متمایز خود را دارند.

منابع

  1. Cyril Glassé (2001). The New Encyclopedia of Islam (Paperback) (به انگلیسی). AltaMira Press. p. 168. ISBN 978-0-7591-0190-6. Retrieved 8 December 2023. Cyril Glassé. HAMĀLAT AL - ARSH - HAMMURABI Ḥamālat al - Arsh (lit. " bearers of the throne "). The eight Angels whom the Koran mentions as the bearers of the throne of God
  2. Cyril Glassé (2001). The New Encyclopedia of Islam (Paperback) (به انگلیسی). AltaMira Press. p. 168. ISBN 978-0-7591-0190-6. Retrieved 8 December 2023. Cyril Glassé. HAMĀLAT AL - ARSH - HAMMURABI Ḥamālat al - Arsh (lit. " bearers of the throne "). The eight Angels whom the Koran mentions as the bearers of the throne of God
  3. Merriam-Webster (1995). Merriam-Webster's Encyclopedia of Literature (به انگلیسی). Merriam-Webster, Inc. p. 53. ISBN 978-0-87779-042-6. Retrieved 8 December 2023. Hardcover
  4. Gimaret, Daniel. "The Psalms of Islam. Al-ṣahīfat al-kāmilat al-sajjādiyya, Imam Zayn al-‛ Abidin‛ Alī ibn al-Ḥusayn, translated with an Introduction and Annotation by William C. Chittick. The Muhammadi Trust of Great Britain and Northern Ireland (London, England 1988; distributed by Oxford University Press)." Bulletin critique des Annales islamologiques 7.1 (1991): 59–61.
  5. Matthew Aaron Bennett (2020). "What are the Six articles of the Faith of Islam?". 40 Questions about Islam (Paperback) (به انگلیسی). Kregel Publications. p. 115. ISBN 978-0-8254-4622-1. Retrieved 8 December 2023. hamalat al-'arsh who bear up the throne of God
  6. Tottoli, Roberto. "The Carriers of the Throne of God: Islamic Traditions Between Sunnī Angelology and Shīʿī Vision." The Intermediate Worlds of Angels. Ergon-Verlag, 2019. p. 277
  7. The Asiatic Journal (به انگلیسی). Black, Parbury, & Allen. 1839. p. 195. Retrieved 8 December 2023.
  8. 1 2 Jalal al-Din al-Suyuti (2021). Misteri Alam Malaikat (ebook) (به اندونزیایی). Pustaka Al-kautsar. p. 166. ISBN 9789795929512. Retrieved 9 August 2023. Quoting Amir al-Sha'bi
  9. Stephen Burge (2015). Angels in Islam: Jalal al-Din al-Suyuti's al-Haba'ik fi Akhbar al-malik. Routledge. p. 265. ISBN 978-1-136-50473-0.
  10. Syrinx von Hees (2002). Enzyklopädie als Spiegel des Weltbildes: Qazwīnīs Wunder der Schöpfung: eine Naturkunde des 13. Jahrhunderts (به آلمانی). Otto Harrassowitz Verlag. p. 283. ISBN 978-3-447-04511-7.
  11. Ibn Abi al-Izz (1997). Fawzi Abd al-Hamid Hamzah, Khalid (ed.). تقریب وترتیب شرح العقیدة الطحاویة: لابن ابی العز الحنفی [approachment and arrangement of the explanation of the Tahawi faith: by Ibn Abi al-Izz al-Hanafi] (به عربی). مکتبة الضیاء ؛. p. 609. Retrieved 17 March 2024.
  12. Ibn Abi al-Izz (1969). Al-Albani, Muhammad Nasir al-Din (ed.). مختصر شرح العقیدة الطحاویة [A brief explanation of the al-Tahawiyya creed] (به عربی). دار النذیر للطباعة والنشر،. p. 145. Retrieved 17 March 2024. - أُذِن لی أن أُحَدِّثَ عن ملَکِ من ملائکةِ اللهِ عز وجل من حملةِ العرشِ، إن ما بین شحمةِ أذنِه إلی عاتقِه مسیرةَ سبعمائةِ عامٍ
  13. Al-Suyuti (2021). Muhammad as Said Basyuni, Abu Hajir; Yasir, Muhammad (eds.). Misteri Alam Malaikat (Religion / Islam / General) (به اندونزیایی). Translated by Mishabul Munir. Pustaka al-Kautsar. pp. 29–33, 172. ISBN 9789795929512. Retrieved 6 February 2022. Quoting Ibnul Mubarak from a book of az-Zuhd; ad Durr al-Manshur, chain narration from Ibnul Mubarak to Ibn SHihab (1/92)
  14. Bruno Becchio; Johannes P. Schadé (2016). "Hierarchy of angels". Encyclopedia of World Religions. Foreign Media Group. ISBN 978-1-60136-000-7.
  15. Schöck, Cornelia (1996). "Die Träger des Gottesthrones in Koranauslegung und islamischer Überlieferung" [The bearers of the throne of God in the interpretation of the Koran and Islamic tradition]. Die Welt des Orients (به آلمانی). 27: 104–132. JSTOR 25683589. OCLC 6015512997. INIST:2883962.