دونده (فیلم ۱۳۶۳)

دونده
کارگردان	امیر نادری
نویسنده	بهروز غریب‌پور امیر نادری
بازیگران	مجید نیرومند موسی ترکی‌زاده
فیلم‌بردار	فیروز ملک‌زاده
تدوین‌گر	بهرام بیضایی
شرکت تولید	کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
تاریخ‌های انتشار	۱۳۶۴
مدت زمان	۹۴ دقیقه
کشور	ایران
زبان	فارسی

دونده فیلمی ایرانی در حوزه کودک نوجوان به‌کارگردانی امیر نادری و محصول سال ۱۳۶۳ است. دونده نخستین فیلم ایرانیِ ساخته‌شده پس از انقلاب ۱۳۵۷ است که توانست توجه جهانیان را به سینمای ایران جلب کند. این فیلم در نظرسنجی منتقدان و نویسندگان مجله فیلم به عنوان یکی از بهترین فیلم‌های تاریخ سینمای ایران برگزیده شده است.

امیرو نوجوان تنهایی است که رؤیایش سفر به آن سوی خلیج فارس و آزادی است. او بطری‌های خالی، قوطی و چیزهایی از این دست را از میان زباله‌ها جمع می‌کند و می‌فروشد و با واکس‌زدن کفش خارجی‌های مقیم آبادان روزگار می‌گذراند. امیرو کم‌کم به کلاس درس شبانه می‌رود و الفبا را یادمی‌گیرد…^[۱]

• مجید نیرومند در نقش امیرو
• موسی ترکی‌زاده
• علیرضا غلام‌زاده
• علی پاسدارزاده
• شیرزاد بشکال

این فیلم توسط فیلمخانهٔ ملی ایران مرمت شد و در سی و هفتمین جشنواره جهانی فیلم فجر به نمایش درآمد.^[۲]

• برندهٔ جایزهٔ بالن طلایی جشنوارهٔ سه‌قارهٔ نانت ۱۹۸۵
• برندهٔ جایزهٔ ویژهٔ جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم سنگاپور ۱۹۸۵
• برندهٔ جایزهٔ ویژهٔ هیئت‌داوران جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم کودکان سینه جونیور ۲۰۰۰

• دونده در وبگاه ایران‌آکتور
• حیدری، غلام, ویراستار (۱۳۷۰). معرفی و نقد فیلم‌های امیر نادری. تهران: سهیل.
• نادری، امیر؛ گلمکانی، هوشنگ؛ مهرابی، مسعود (آذر ۱۳۶۴). «راهم را یافته‌ام . .». فیلم (۳۲): ۱۸–۲۲.
• نادری، امیر؛ گلمکانی، هوشنگ؛ مهرابی، مسعود (بهمن ۱۳۶۴). «همهٔ ذرات فضا در فیلم من تأثیر می‌گذارد». فیلم (۳۳): ۱۶−۲۰ و ۴۶.

مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به دونده (فیلم ۱۳۶۳) در ویکی‌گفتاورد موجود است.

• دونده در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)
• هستم اگر می‌دوم؛ یادداشتی بر فیلم دونده به مناسبت نمایش آن از شبکه سه تلویزیون ایران
• یادداشت‌های تولید «دونده» امیر نادری