رخداد شورام

رخداد شورام یا رخداد شورام–وونوکا (انگلیسی: Shuram excursion یا Shuram–Wonoka excursion) بزرگ‌ترین ناهنجاری ایزوتوپی (Isotopic anomaly) منفیِ شناخته‌شده در مقدار δ^۱۳C در تاریخ زمین است که در دوره ادیاکاران رخ داد. این رخداد به تغییر چشمگیر نسبت کربن-۱۳ به کربن-۱۲ در سنگ‌های رسوبی اشاره دارد. دربارهٔ زمان دقیق آن میان پژوهشگران اتفاق نظر وجود ندارد، اما معمولاً آغاز آن حدود ۵۷۳ میلیون سال پیش و پایان آن بین ۵۶۲^[۱] تا ۵۵۱^[۲] میلیون سال پیش در نظر گرفته می‌شود.

این ناهنجاری نخستین بار در سال ۱۹۹۰ در سازند وونوکا (Wonoka Formation) در استرالیای جنوبی شناسایی شد و سپس در سازند کلمنته (Clemente Formation) در مکزیک در سال ۱۹۹۲^[۳] و سازند شورام (Shuram Formation) در عمان در سال ۱۹۹۳ گزارش شد.^[۴]

رخداد شورام بزرگ‌ترین افت منفیِ δ^۱۳C در تاریخ زمین به‌شمار می‌رود و بازگشت چرخهٔ کربن به وضعیت پیشین احتمالاً حدود ۵۰ میلیون سال به طول انجامیده است،^[۵] هرچند برخی پژوهشگران معتقدند شدت این ناهنجاری ممکن است بر اثر دگرسانی سنگ‌ها توسط آب‌های جوی بیش‌برآورد شده باشد.^[۶]

علت دقیق این رخداد هنوز مشخص نیست.^[۷] رخداد شورام ممکن است در جرقه‌زدنِ پیدایش جانورانی که بعدها به انفجار کامبرین انجامیدند، نقش داشته باشد.^[۸] زیواگان ادیاکاران که مصرف‌کنندهٔ اکسیژن بودند، در طول این ناهنجاری ایزوتوپی و در پاسخ به مازادِ موقتِ اکسیدکننده‌ها، یک تابش فرگشتی را تجربه کردند.^[۹] شکوفایی میکروبیِ ارگانیسم‌های فتوسنتزکنندهٔ اکسیژن‌زا، تنظیم‌کنندهٔ بازگشتِ چرخهٔ کربن از این ناهنجاری ایزوتوپی به حالت عادی بود.^[۱۰]

پانویس

↑ Canfield, Donald Eugene; Knoll, Andrew H.; Poulton, Simon W.; Narbonne, Guy M.; Dunning, Gregory R. (February 2020). "Carbon isotopes in clastic rocks and the Neoproterozoic carbon cycle". American Journal of Science. 320 (2): 97–124. Bibcode:2020AmJS..320...97C. doi:10.2475/02.2020.01. S2CID 214806821. Retrieved 12 March 2023.
↑ Shi, Wei; Li, Chao; Luo, Genming; Huang, Junhua; Algeo, Thomas J.; Jin, Chengsheng; Zhang, Zihu; Cheng, Meng (24 January 2018). "Sulfur isotope evidence for transient marine-shelf oxidation during the Ediacaran Shuram Excursion". Geology. 46 (3): 267–270. Bibcode:2018Geo....46..267S. doi:10.1130/G39663.1.
↑ McMenamin, M.A.S; Rowland, S.M.; Corsetti, F.; Dix, A.M.; Nance, R.P. (1992). "Vendian body fossils (?) and isotope stratigraphy from the Caborca area, Sonora, Mexico". Fifth North American Paleontological Convention Abstracts and Program, Paleontological Society Special Publication. 5: 206. doi:10.1017/S2475262200007668.
↑ George Williams and Phillip Schmidt (March 2018). "Shuram–Wonoka carbon isotope excursion: Ediacaran revolution in the world ocean's meridional overturning circulation". Geoscience Frontiers. 9 (2): 391–402. Bibcode:2018GeoFr...9..391W. doi:10.1016/j.gsf.2017.11.006.
↑ Erwan Le Guerroué; et al. (20 April 2006). "Chemostratigraphic and sedimentological framework of the largest negative carbon isotopic excursion in Earth history: The Neoproterozoic Shuram Formation (Nafun Group, Oman)". Precambrian Research. 146 (1–2): 68–92. Bibcode:2006PreR..146...68L. doi:10.1016/j.precamres.2006.01.007. Retrieved 12 March 2023.
↑ Cui, Huan (15 September 2022). "Ediacaran Shuram Excursion interpreted, reinterpreted, and misinterpreted: A comment". Precambrian Research (in English). 380 106826. Bibcode:2022PreR..38006826C. doi:10.1016/j.precamres.2022.106826. Retrieved 18 December 2023.
↑ Wei, Guang-Yi; Wang, Jiuyuan; Planavsky, Noah J.; Zhao, Mingyu; Bolton, Edward W.; Jiang, Lei; Asael, Dan; Wei, Wei; Ling, Hong-Fei (1 July 2022). "On the origin of Shuram carbon isotope excursion in South China and its implication for Ediacaran atmospheric oxygen levels". Precambrian Research. 375 106673. Bibcode:2022PreR..37506673W. doi:10.1016/j.precamres.2022.106673. S2CID 248115031.
↑ Colin Barras (Nov 9, 2019). "The weird creatures that might be the very first complex animals". New Scientist.
↑ Shields, Graham A.; Mills, Benjamin J. W.; Zhu, Maoyan; Raub, Timothy D.; Daines, Stuart J.; Lenton, Timothy M. (2 September 2019). "Unique Neoproterozoic carbon isotope excursions sustained by coupled evaporite dissolution and pyrite burial". Nature Geoscience. 12 (10): 823–827. Bibcode:2019NatGe..12..823S. doi:10.1038/s41561-019-0434-3. hdl:10871/39006. S2CID 201827639. Retrieved 12 January 2023.
↑ Cañadas, Fuencisla; Papineau, Dominic; Leng, Melanie J.; Li, Chao (10 January 2022). "Extensive primary production promoted the recovery of the Ediacaran Shuram excursion". Nature Communications. 13 (1): 148. Bibcode:2022NatCo..13..148C. doi:10.1038/s41467-021-27812-5. PMC 8748710. PMID 35013337.

[Canfield2020-1] Canfield, Donald Eugene; Knoll, Andrew H.; Poulton, Simon W.; Narbonne, Guy M.; Dunning, Gregory R. (February 2020). "Carbon isotopes in clastic rocks and the Neoproterozoic carbon cycle". American Journal of Science. 320 (2): 97–124. Bibcode:2020AmJS..320...97C. doi:10.2475/02.2020.01. S2CID 214806821. Retrieved 12 March 2023.

[Shi2018-2] Shi, Wei; Li, Chao; Luo, Genming; Huang, Junhua; Algeo, Thomas J.; Jin, Chengsheng; Zhang, Zihu; Cheng, Meng (24 January 2018). "Sulfur isotope evidence for transient marine-shelf oxidation during the Ediacaran Shuram Excursion". Geology. 46 (3): 267–270. Bibcode:2018Geo....46..267S. doi:10.1130/G39663.1.

[McMenamin1992-3] McMenamin, M.A.S; Rowland, S.M.; Corsetti, F.; Dix, A.M.; Nance, R.P. (1992). "Vendian body fossils (?) and isotope stratigraphy from the Caborca area, Sonora, Mexico". Fifth North American Paleontological Convention Abstracts and Program, Paleontological Society Special Publication. 5: 206. doi:10.1017/S2475262200007668.

[Williams2018-4] George Williams and Phillip Schmidt (March 2018). "Shuram–Wonoka carbon isotope excursion: Ediacaran revolution in the world ocean's meridional overturning circulation". Geoscience Frontiers. 9 (2): 391–402. Bibcode:2018GeoFr...9..391W. doi:10.1016/j.gsf.2017.11.006.

[LeGuerroue2006-5] Erwan Le Guerroué; et al. (20 April 2006). "Chemostratigraphic and sedimentological framework of the largest negative carbon isotopic excursion in Earth history: The Neoproterozoic Shuram Formation (Nafun Group, Oman)". Precambrian Research. 146 (1–2): 68–92. Bibcode:2006PreR..146...68L. doi:10.1016/j.precamres.2006.01.007. Retrieved 12 March 2023.

[Cui2022-6] Cui, Huan (15 September 2022). "Ediacaran Shuram Excursion interpreted, reinterpreted, and misinterpreted: A comment". Precambrian Research (in English). 380 106826. Bibcode:2022PreR..38006826C. doi:10.1016/j.precamres.2022.106826. Retrieved 18 December 2023.

[Wei2022-7] Wei, Guang-Yi; Wang, Jiuyuan; Planavsky, Noah J.; Zhao, Mingyu; Bolton, Edward W.; Jiang, Lei; Asael, Dan; Wei, Wei; Ling, Hong-Fei (1 July 2022). "On the origin of Shuram carbon isotope excursion in South China and its implication for Ediacaran atmospheric oxygen levels". Precambrian Research. 375 106673. Bibcode:2022PreR..37506673W. doi:10.1016/j.precamres.2022.106673. S2CID 248115031.

[Barras2019-8] Colin Barras (Nov 9, 2019). "The weird creatures that might be the very first complex animals". New Scientist.

[Shields2019-9] Shields, Graham A.; Mills, Benjamin J. W.; Zhu, Maoyan; Raub, Timothy D.; Daines, Stuart J.; Lenton, Timothy M. (2 September 2019). "Unique Neoproterozoic carbon isotope excursions sustained by coupled evaporite dissolution and pyrite burial". Nature Geoscience. 12 (10): 823–827. Bibcode:2019NatGe..12..823S. doi:10.1038/s41561-019-0434-3. hdl:10871/39006. S2CID 201827639. Retrieved 12 January 2023.

[Canadas2022-10] Cañadas, Fuencisla; Papineau, Dominic; Leng, Melanie J.; Li, Chao (10 January 2022). "Extensive primary production promoted the recovery of the Ediacaran Shuram excursion". Nature Communications. 13 (1): 148. Bibcode:2022NatCo..13..148C. doi:10.1038/s41467-021-27812-5. PMC 8748710. PMID 35013337.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]