سرریز

آبریزه (به انگلیسی: Weir) یا سرریز به‌طور عمومی هر مانعی است که بر سر راه عبور آب قرار گرفته و باعث می‌شود تا آب در پشت آن بالا آمده و بر سرعت آن افزوده شود. آبریزه‌ها خود بر اساس شکل و کاربری انواع مختلف دارند و در مهندسی عمران مورد استفادهٔ گسترده قرار می‌گیرند.

تقسیم‌بندی

آبریزهٔ لبه‌تیز

این سرریزها دارای یک صفحه قائم کار گذاشته شده در مسیر جریان هستند که دارای لبه و تاجی نسبتاً تیز در قسمت بالایی می‌باشد. سرریزهای لبه تیز علاوه بر این که به عنوان یک وسیلهٔ اندازه‌گیری دبی در کانال باز مورد استفاده قرار می‌گیرد، به عنوان یک سرریز که باعث افزایش ارتفاع و حجم آب در بالادست شده و آب از روی آن می‌گذرد هم به کار می‌روند.

آبریزهٔ لبه‌پهن

در این نوع از سرریزها، لبهٔ سرریز به اندازه کافی پهن بوده و در مقایسه با سایر ابعاد، دارای اندازه قابل توجهی می‌باشد. اغلب به سرریزهای لبه پهن سرریز سد هم گفته می‌شود.

جستارهای وابسته

منابع

هیدرولیک کانال‌های باز، دکتر سید محمود حسینی، دکتر جلیل ابریشمی، دانشگاه بین‌المللی امام رضا، شابک: ۹۶۴۶۵۸۲۱۹۲

مهندسی هیدرولیک
مفاهیم	سرعت، فشار، سطح مبنا، اصطکاک، انرژی، اندازه حرکت
انواع جریان	جریان سیال، جریان یکنواخت (عمق نرمال)، جریان بحرانی (عمق بحرانی)، جریان متغیر تدریجی، جریان متغیر سریع (پرش هیدرولیکی)، جریان متغیر مکانی
پارامترهای بدون بعد	عدد فرود، عدد رینولدز، ضریب زبری، ضریب تصحیح انرژی جنبشی، ضریب تصحیح اندازه حرکت، شیب بستر، شیب کناره
پارامترهای دارای بعد	شعاع هیدرولیکی، عمق هیدرولیکی، انرژی مخصوص، نیروی مخصوص
معادلات	معادله برنولی، معادله بقای اندازه حرکت، معادله مانینگ، فرمول شزی، معادله دارسی ویسباخ
سازه‌های هیدرولیکی	سد، سرریز، تبدیل، دریچه، کالورت، حوضچه آرامش، حوضچه رسوب