سهمیگون هذلولوی (راست) و سهمیگون بیضوی (چپ) شکل وسط یک استوانهٔ سهموی ست و سهمیگون نیست (سطح استوانهای ست).
در هندسهٔ تحلیلی ، سهمیگون (به انگلیسی : Paraboloid ) یک رویه و از انواع رویههای درجهٔ دوم است.[ ۱]
سهمیگون بیضوی دورانی حالت خاصی از سهمیگون است که از دوران یک سهمی حول محور تقارن آن به دست میآید.
سهمیگون به دو دستهٔ بیضَوی و سهمیگون هُذلولَوی تقسیم میشود. سهمیگون هذلولوی شکلی مشابه زین اسب دارد.
معادلهٔ استاندارد
سهمیگون بیضوی
در دستگاه مختصات دکارتی ، روش استاندارد نمایش یک سهمییگون بیضوی با رأس در مبدأ مختصات به صورت زیر است:[ ۱]
x
2
a
2
+
y
2
b
2
=
z
c
{\displaystyle {x^{2} \over a^{2}}+{y^{2} \over b^{2}}={z \over c}}
اگر
a
=
b
{\displaystyle a=b}
باشد سهمیگون دایروی یا سهمیگون دورانی حاصل میشود.
سهمیگون هذلولوی
در دستگاه مختصات دکارتی ، روش استاندارد نمایش یک سهمییگون هذلولوی به صورت زیر است:[ ۱]
x
2
a
2
−
y
2
b
2
=
z
c
,
c
>
0
{\displaystyle {x^{2} \over a^{2}}-{y^{2} \over b^{2}}={z \over c},\quad c>0}
استوانهٔ سهموی
با این که استوانهٔ سهموی یک سهمیگون نیست، به دلیل شباهتش با هر دو نوع سهمیگون، در این نوشتار به آن اشاره میشود.
اگر
b
→
∞
{\displaystyle b\rightarrow \infty }
، به فرمول استوانهٔ سهموی میرسیم:
z
=
a
x
2
,
y
∈
R
{\displaystyle z=ax^{2},y\in \mathbb {R} }
در ابعاد بالاتر
یک ابرسهمیگون در فضای
R
n
{\displaystyle \mathbb {R} ^{n}}
، یک ابررویهٔ درجه دو است. یک ابرسهمیگون، همهٔ نقاطی مانند
P
=
(
x
1
,
x
2
,
…
,
x
n
)
{\displaystyle P=(x_{1},x_{2},\dots ,x_{n})}
است که در معادلهٔ استاندارد زیر صدق کنند:
±
x
1
2
c
1
2
±
x
2
2
c
2
2
±
⋯
±
x
n
−
1
2
c
n
−
1
2
=
x
n
c
n
{\displaystyle \pm {x_{1}^{2} \over c_{1}^{2}}\pm {x_{2}^{2} \over c_{2}^{2}}\pm \dots \pm {x_{n-1}^{2} \over c_{n-1}^{2}}={x_{n} \over c_{n}}}
ویژگی بازتابندگی
سهمیگون دایروی یک کانون دارد. هر شعاع نوری که از کانون آن به بدنهٔ سهمیگون بتابد، بازتاب آن موازی با محور تقارن سهمیگون بازخواهد گشت؛ و برعکس، هر شعاع نوری که موازی با محور تقارن سهمیگون به بدنهٔ سهمیگون بتابد، بازتاب آن از کانون سهمیگون خواهد گذشت.[ ۲]
از این خاصیت در ابزارهای نورانیکردن مثل چراغ جلوی خودروها ، پروژکتورها و … استفاده میشود.
همچنین از این ویژگی در ابزارهای دریافت امواج مثل دیشهای ماهواره استفاده میشود.
منابع
1 2 3 «۱۲٫۶». Thomas' Calculus (14th Edition) .
↑ «۲: آشنایی با مقاطع مخروطی». هندسه ۳ (آموزش و پرورش) .
شکلها آثار هنری
List of works designed with the golden ratio
Continuum
Octacube
Pi
Pi in the Sky
سازهها هنرمندان
رنسانس
قرن نوزدهم-بیستم
معاصر
Martin and اریک دمین
Scott Draves
Jan Dibbets
John Ernest
Helaman Ferguson
Peter Forakis
Bathsheba Grossman
George W. Hart
Desmond Paul Henry
John A. Hiigli
Anthony Hill
چارلز جنکس (Garden of Cosmic Speculation )
Robert Longhurst
István Orosz
Hinke Osinga
حمید نادری یگانه (A Bird in Flight , Boat )
Tony Robbin
Oliver Sin
هیروشی سوگیموتو
دیانا تایمینا
Roman Verostko
مفاهیم نظریهپردازان
انتشارات
Journal of Mathematics and the Arts
سازمانها
Ars Mathematica
The Bridges Organization
European Society for Mathematics and the Arts
Goudreau Museum of Mathematics in Art and Science
Institute For Figuring
جستارهای وابسته