فتنه سوم

فتنه سوم
بخشی از فتنه‌ها (جنگ‌های داخلی در خلافت اسلامی) و درگیری قیس و یمان
نقشه غرب اوراسیا و شمال آفریقا که خلافت را به رنگ سبز نشان می‌دهد که بیشتر خاورمیانه را پوشانده و امپراتوری بیزانس با رنگ نارنجی و لومباردها با رنگ آبی، مشخص شده است.
خلافت اموی در بیشترین گستره خود، حدود سال ۷۴۰، قبل از فتنه سوم
تاریخ۷۴۴–۷۴۷ م
موقعیت
نتایج پیروزی مروان دوم و جناح طرفدار قیس در جنگ داخلی بین امویان؛ قدرت امویان در انقلاب عباسی پس از آن، تضعیف و موجب سرنگونی آنها شد.
طرف‌های درگیر
امویان طرفدار قیس امویان طرفدار یمان

شورشیان ضد اموی:

فرماندهان و رهبران
ولید دوم †
مروان دوم
ابو الورد
یزید بن عمر بن هبیره
نصر بن سیار
یزید سوم
سلیمان بن هشام
یزید بن خالد قصری
عبدالله بن معاویه
ححاک بن قیس شیبانی †
حفص بن الولید بن یوسف الحضرمی
طالب الحق †
جدیع کرمانی X
ابومسلم خراسانی

فتنه سوم (عربی: الفتنة الثالثة)[الف] مجموعه‌ای از جنگ‌ها و قیام‌های داخلی علیه خلافت اموی بود که با شورش علیه خلیفه، ولید دوم، در سال ۷۴۴ آغاز و تا سال ۷۴۷ که مروان دوم، پیروز شد، ادامه یافت. جنگ، تنش‌های داخلی، به‌ویژه رقابت قیس و یمن را تشدید و فروپاشی موقت قدرت امویان، راه را برای خوارج و دیگر شورش‌های ضد اموی، باز کرد. آخرین و موفق‌ترین آنها، انقلاب عباسیان بود که در خراسان، در سال ۷۴۷، آغاز و با سرنگونی خلافت اموی و تأسیس خلافت عباسی در سال ۷۵۰، پایان یافت.[۲]

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

  1. ↑ واژه فتنه، به معنای آزمایش یا وسوسه، در قرآن به معنای آزمایش ایمان مؤمنان، به ویژه به عنوان مجازات الهی برای گناه آمده است و از نظر تاریخی، به معنای جنگ داخلی یا شورش به کار می‌رود که باعث ایجاد شکاف در جامعه مسلمانان شد و ایمان مؤمنان را به خطر انداخت.[۱]

پانویس

  1. ↑ Gardet 1965, p. 930.
  2. ↑ Hawting 2000, p. 90.

منابع

  • بلانکنشپ, خالد یحیی (1994). The End of the Jihâd State: The Reign of Hishām ibn ʻAbd al-Malik and the Collapse of the Umayyads. Albany, New York: State University of New York Press. ISBN 978-0-7914-1827-7.