فرانکنشتاین (فیلم ۲۰۲۵)

در سال ۱۸۵۷، هوریزونت، کشتی اعزامی نیروی دریایی سلطنتی دانمارک به مقصد قطب شمال، در یخ به دام می‌افتد. پس از آوردن بارون ویکتور فرانکنشتاین، که به شدت مجروح شده است، توسط موجودی مورد حمله قرار می‌گیرد که خواستار تسلیم ویکتور است. ویکتور به کاپیتان «هوریسونت»، اندرسون توضیح می‌دهد که او خالق مخلوق است و رویدادهایی را که منجر به ایجاد آن شده است، بازگو می‌کند.

مادر ویکتور هنگام به دنیا آوردن برادر کوچکترش ویلیام، که مورد علاقه پدر اشرافی‌شان، یک پزشک مشهور، شد، درگذشت. ویکتور که از پدر بدرفتارش سرخورده و مادرش را داغدار کرده بود، تصمیم گرفت بر مرگ غلبه کند و به یک جراح برجسته و باهوش تبدیل شد. در سال ۱۸۵۵، پس از ارائه تحقیقاتش در مورد احیای اجساد در برابر دادگاه انضباطی، از کالج سلطنتی جراحان ادینبورگ اخراج شد.

هنریش هارلندر، تاجر اسلحه، به ویکتور بودجه نامحدود و یک برج متروکه برای انجام آزمایش‌هایش پیشنهاد می‌دهد. ویکتور از ویلیام در ساخت آزمایشگاهش کمک می‌گیرد و شیفته الیزابت، خواهرزاده هارلندر، می‌شود که با ویلیام نامزد کرده است. ویکتور مجذوب هوش الیزابت می‌شود، زیرا او در انتقاد از جنگ، سرپیچی از مردان سلطه‌گر، قدرت مشاهده و اشتیاقش به حشرات صریح است. با این حال، اگرچه الیزابت با ویکتور لاس می‌زند، اما پیشنهادهای او را رد می‌کند.

وقتی یک هارلندر بی‌صبر نتیجه را درخواست می‌کند، ویکتور اجزای بدن مجرمان و سربازان به دار آویخته شده که در جنگ کریمه جاری کشته شده‌اند را برمی‌دارد و از آنها برای سرهم کردن یک جسد برای زنده کردن استفاده می‌کند. او آماده می‌شود تا در طول طوفان، رعد و برق را مهار کند و قصد دارد جریان‌های الکتریکی را از طریق دستگاه لنفاوی برای تولید انرژی برای قلب و مغز ارسال کند. ویکتور متوجه می‌شود که هارلندر در حال مرگ از سیفلیس است و هارلندر درخواست می‌کند که به بدن جدید منتقل شود. ویکتور امتناع می‌کند، زیرا اندام‌های حیاتی هارلندر از قبل به این بیماری آلوده شده‌اند. هارلندر که سعی در خرابکاری در آزمایش دارد، به زمین می‌افتد و می‌میرد. ویکتور با موفقیت موجود را با برق می‌کشد، اما موجود زنده نمی‌شود.

ویکتور صبح روز بعد از خواب بیدار می‌شود و موجود را زنده می‌بیند. او قبل از اینکه آن را برای امنیت خود در اعماق برج زنجیر کند، به آن یاد می‌دهد که نامش را بگوید، زیرا موجود قدرت عظیم و توانایی شفابخشی سریعی از خود نشان می‌دهد. ویکتور همچنین از روش‌های انضباطی خشونت‌آمیز پدرش برای آموزش موجود تقلید می‌کند، اما آنها شکست می‌خورند و فقط موجود را خشمگین می‌کنند. ویلیام و الیزابت در طول بازدید خود از برج، مخلوق ویکتور را کشف می‌کنند، زیرا الیزابت از عمویش چیزی نشنیده است. الیزابت با آن ارتباط برقرار می‌کند و نحوه برخورد ویکتور با آن را زیر سؤال می‌برد و به آن یاد می‌دهد که نام خود را بگوید. ویکتور به ویلیام دروغ می‌گوید که موجود، هالندر را کشته است. ویکتور بعداً با کینه‌توزی آزمایشگاه خود را با موجود داخل آن به آتش می‌کشد. با این حال، ویکتور پس از شنیدن فریاد موجود، نظرش عوض می‌شود. متأسفانه، ویکتور هنگام تلاش برای ورود مجدد به برج، به صخره‌ای پرتاب می‌شود که باعث انفجار آن می‌شود و پای راست او را قطع می‌کند.

در این لحظه، در حالی که ویکتور داستان خود را برای کاپیتان اندرسون تعریف می‌کند، موجود موفق می‌شود سوار کشتی شود. کاپیتان سرنوشت خود را می‌پذیرد و می‌گوید که به دلیل داستان ویکتور می‌داند که موجود چیست. موجود متوقف می‌شود و در عوض تصمیم می‌گیرد داستان را از دید خودش تعریف کند.

موجود در حین انفجار خود را آزاد می‌کند و به جنگل می‌رود. او با فرار از شکارها، در کلبه‌ای کشتزار پناه می‌گیرد، جایی که پیرمرد نابینایی را می‌بیند که به نوه‌اش خواندن می‌آموزد. موجود مخفیانه به مرد و خانواده‌اش کمک می‌کند، که آنها از نیکوکار نادیده خود به عنوان «روح جنگل» تشکر می‌کنند.

پس از اینکه بقیه خانواده برای زمستان آنجا را ترک می‌کنند، موجود با مرد دوست می‌شود، مردی که به او خواندن و صحبت کردن روان را می‌آموزد. او به آزمایشگاه ویکتور برمی‌گردد و یادداشت‌هایی پیدا می‌کند که ماهیت خلقت او و آدرس ملک ویکتور را تأیید می‌کند. موجود به مزرعه برمی‌گردد و مردی را می‌بیند که توسط گرگ مورد حمله قرار گرفته است. او با آنها می‌جنگد، تعدادی از آنها را می‌کشد و دوست در حال مرگش را قبل از اینکه توسط شکارچیانی که برگشته‌اند رانده شوند، دلداری می‌دهد.

موجود که متوجه می‌شود نمی‌تواند بمیرد و تا ابد تنها خواهد ماند، در شب عروسی ویلیام و الیزابت با ویکتور روبرو می‌شود و از او می‌خواهد که عروس فرانکنشتاین (شخصیت) خلق کند. ویکتور امتناع می‌کند و انزجار و پشیمانی خود را از خلق موجود ابراز می‌کند. موجود به ویکتور حمله می‌کند، اما توسط الیزابت پیدا و در آغوش گرفته می‌شود، که ویکتور هنگام شلیک به موجود به‌طور تصادفی به او شلیک می‌کند. ویلیام در حالی که موجود در حال مبارزه با مهمانان است، به شدت زخمی می‌شود. ویلیام در حال مرگ اعتراف می‌کندمی‌گوید که همیشه از ویکتور می‌ترسیده و او را «هیولا» خطاب می‌کند. موجود، الیزابت را به غاری می‌برد و در حالی که او در حال مرگ است، او را دلداری می‌دهد. در داخل غار، موجود، که از آن روز به بعد سوگند یاد می‌کند که استاد خالق خود باشد، ویکتور را زخمی و ناقص می‌کند و او را مجبور می‌کند تا در سراسر شمالگان به دنبالش بگردد تا زمانی که راهی برای از بین بردن جاودانگی او پیدا کند. ویکتور موجود را تا قطب شمال شکار می‌کند، جایی که نمی‌تواند او را با دینامیت بکشد و توسط خدمه اندرسون کشف می‌شود.

در زمان حال، ویکتور در حالی که از طریق داستان موجود به اعمال بد خود پی برده است، از او به خاطر بدرفتاری‌اش عذرخواهی می‌کند، سرانجام او را «پسر» خود خطاب می‌کند و به او می‌گوید که زنده بماند. موجود، ویکتور را می‌بخشد، که سپس تسلیم جراحات خود می‌شود زیرا موجود او را «پدر» خطاب می‌کند. موجود از کشتی بالا می‌رود و کشتی را از یخ به بیرون به داخل آب‌های آزاد هل می‌دهد. اندرسون با گفتن به خدمه‌اش که در حال بازگشت به خانه هستند، از تعقیب بی‌پروای خود دست می‌کشد. موجود، کشتی را تماشا می‌کند که به سمت غروب آفتاب می‌رود و همان‌طور که ویکتور زمانی به او آموخته بود، دستش را دراز می‌کند تا نور خورشید را در آغوش بگیرد.

در سال ۲۰۰۷، گیرمو دل تورو گفت که پروژه‌ای که او «عاشق ساختنش است» نسخه ای وفادار از «تراژدی میلتونی» فرانکشتاین خواهد بود، که با استناد به فیلم‌نامه «بسیار عالی» از فرانک دارابونت، به فرانکنشتاین کنت برانا تبدیل شد.^[۴] در ژانویه ۲۰۰۸، او فاش کرد که در آن زمان در حال طراحی نقشه‌هایی بوده که امیدوار است از آنها به عنوان پایه ای برای دنیای این فیلم استفاده کند، و علاوه بر آن، شروع به یادداشت برداری از فیلمنامه کرده بود اما پس از وقوع اعتصاب ۲۰۰۷–۲۰۰۸ نویسندگان آمریکایی متوقف شد.^[۵] ماه بعد، دل تورو در مورد چشم‌انداز خود اینطور گفت:

«چیزی که من سعی دارم انجام دهم این است که اسطوره را بگیرم و کاری با آن انجام دهم، اما یعنی ترکیب عناصر فرانکشتاین و عروس فرانکنشتاین بدون اینکه آن را فقط به یک اسطوره کلاسیک هیولا تبدیل کنم. بهترین لحظات در ذهن من از رمان فرانکنشتاین، هنوز فیلمبرداری نشده است [...] بوریس کارلوف عنصر تراژدی را از بین برده، اما نسخه‌های زیادی وجود دارند، از جمله فیلمنامه عالی فرانک دارابونت که در نهایت واقعاً فیلمبرداری نشده است.^[۶]

بعداً در همان سال، در سپتامبر، این فیلم از طریق قراردادی سه ساله، در کنار مجموعه ای از فیلم‌هایی که دل تورو کارگردانی خواهد کرد از جمله دکتر جکیل و آقای هاید، سلاخ خانه پنج و درود، برای اولین بار در یونیورسال پیکچرز راه اندازی شد.^[۷] دل تورو از تصاویر فرانکنشتاین اثر برنی رایتسون به عنوان الهام بخش یاد کرد و گفت که این فیلم اقتباسی مستقیم از رمان مری شلی نخواهد بود، بلکه «داستانی ماجرایی است که درگیر این موجود می‌شود.»^[۸][۹] دل تورو می‌خواست رایتسون نسخه خود را از این موجود طراحی کند.^[۱۰]

در سال ۲۰۰۹، دل تورو اظهار داشت که تولید فرانکشتاین احتمالاً برای حداقل چهار سال آغاز نمی‌شود.^[۱۱] با وجود این، او قبلاً داگ جونز را برای نقش هیولای فرانکنشتاین انتخاب کرده بود و شروع به تست گریم با این بازیگر کرده بود.^[۱۲][۱۳] جونز بعداً اظهار داشت که این پروژه به دلیل برنامه‌های آینده یونیورسال برای فرانچایز دنیای دارک متوقف شده است.^[۱۴] در سال ۲۰۱۳، دل تورو برای انتخاب بندیکت کامبربچ برای نقش هیولا ابراز علاقه کرد.^[۱۵] در سال ۲۰۱۴، دل تورو گفت که می‌خواهد نسخه‌های فرانکشتاین و عروس فرانکنشتاین را انجام دهد و دونا لنگلی، رئیس یونیورسال، چندین بار برای اجرای آن به او مراجعه کرده بود، اما او تمایلی به انجام این کار نداشت زیرا این «پروژه رؤیایی» متعلق به اوست.^[۱۶] در سال ۲۰۲۰، دل تورو در مصاحبه ای برای تبلیغ فیلم شاخ‌ها اظهار داشت که اگر بودجه لازم را داشته باشد، به دلیل پیچیدگی کتاب و تغییر دیدگاه، اقتباسی از فرانکنشتاین خواهد ساخت که دو تا سه فیلم را شامل می‌شود.^[۱۷]

در سال ۲۰۲۳، این پروژه توسط نتفلیکس احیا شد، که دل تورو با این سرویس قراردادی چند ساله برای تولید پروژه امضا کرده بود. پس از برنده شدن پینوکیو در نود و پنجمین جوایز اسکار برای بهترین فیلم پویانمایی، ورایتی فاش کرد که او قرار است با اندرو گارفیلد، اسکار آیزاک و میا گاث در مذاکرات اولیه برای نقش‌های بالقوه نویسندگی و کارگردانی این فیلم را بر عهده بگیرد.^[۱۸] در سپتامبر، دل تورو فاش کرد که فیلمبرداری قرار بود در فوریه ۲۰۲۴ آغاز شود و کریستف والتس به بازیگران اضافه شده است.^[۱۹] در ژانویه، جیکوب الوردی به دلیل درگیری‌های برنامه‌ریزی که در نتیجه اعتصابات ۲۰۲۳ سگ-افترا ایجاد شده بود، جایگزین گارفیلد برای نقش هیولا شد.^[۲۰][۲۱] فلیکس کامرر، لارس میکلسن، دیوید بردلی، کریستین کانوری و چارلز دنس در نقش‌های نامشخصی به بازیگران پیوستند.^[۲۱][۲۲]

تصویربرداری اصلی در ۱۲ فوریه ۲۰۲۴ در تورنتو آغاز شد و در ۳۰ سپتامبر به پایان رسید.^[۲۲][۲۳] دل تورو اظهار داشت که این فیلم یک فیلم ترسناک نخواهد بود، بلکه یک داستان فوق‌العاده احساسی خواهد بود.^[۲۴] اسکار آیزاک، که نقش شخصیت اصلی فرانکنشتاین را بازی می‌کند، می‌گوید این فیلم «داستانی کاملاً اروپایی است، اما از طریق یک دیدگاه کاملاً آمریکای لاتین، مکزیکی و کاتولیک روایت می‌شود؛ بنابراین، تمام مدت شور و اشتیاق زیادی در آن موج می‌زد.»^[۲۵]

در وبگاه جمع‌آوری نقد راتن تومیتوز، ٪۸۵ از ۳۱۷ بررسی منتقدان مثبت است. اجماع این وبگاه چنین می‌نویسد: «با یافتن بُعد انسانی در یکی از نمادین‌ترین هیولاهای تاریخ سینما، فرانکنشتاین گی‌یرمو دل تورو حماسه‌ای پرشکوه است که پرانرژی‌ترین جرقه‌های خود را از بازی درخشان جیکوب الوردی می‌گیرد.»^[۳۴] این فیلم در متاکریتیک که از میانگین وزنی استفاده می‌کند، بر اساس نظر ۵۸ منتقدین امتیاز ۷۷ از ۱۰۰ را کسب کرده که نشان‌گر «نقدهای عموماً مطلوب» است.^[۳۵]

این فیلم نمونه‌ای از رمانتیسیسم گوتیک توصیف شده است؛ در همان سبکی که در قله‌ای به رنگ خون (۲۰۱۵) ساختهٔ دل تورو دیده می‌شود یا در آثاری همچون مصاحبه با خون‌آشام (۱۹۹۴) اثر نیل جردن و دراکولای برام استوکر (۱۹۹۲) ساختهٔ فرانسیس فورد کوپولا.^[۳۶]