فهرست جغرافی‌دانان

جغرافی‌دانان مسلمان

این فهرست جغرافی‌دانان نامی مسلمان می‌باشد. فهرست به ترتیب زمان تولد اولویت‌بندی گشته است:

نام تولد-مرگ کشور آثار و اکتشافات
ابن کاظم زند۲۷۲–۲۰۵ ه‍.قایرانکتاب «المسالک و الممالک»
ابوزید بلخی۳۲۲–۲۳۶ ه‍.قایرانکتاب «البدء و التاریخ»
ابن واضحقرن دوم ه‍.قعراقکتاب «البلدان»
علی بن حسین مسعودی۳۴۶–۲۸۰ ه‍.قعراقجهانگرد آفریقا از مصر تا ماداگاسکار و آسیا تا چین
مطهر بن طاهر مقدسیقرن سوم ه‍.قفلسطینجهانگرد از کرانه هند تا اندلس-کتاب «البدء و التاریخ»
محمد بن احمد مقدسی۳۹۰–۳۳۴ ه‍.قفلسطینکتاب «احسن التقاسیم»
ابوریحان بیرونی۴۴۰–۳۶۲ ه‍.قایرانکتاب‌های «تحقیق ماللهند» و «آثار الباقیه عن القرون الخالیه»
ابن فقیه همدانیقرن سوم ه‍.قایرانکتاب «المسالک و الممالک»
بلاذریقرن سوم ه‍.قعراقکتاب «فتوح البلدان»
محمد بن احمد جیهانیقرن سوم ه‍.قایرانکتاب «المسالک و الممالک»
احمد بن طیب سرخسیقرن سوم ه‍.قایرانکتاب «المسالک و الممالک»
ابوحنیفه دینوریقرن سوم ه‍.قایرانکتاب «البلدان»
ناصر خسرو قبادیانی۴۸۱–۳۹۴ ه‍.قایرانجهانگرد آسیا و آفریقا-کتاب «سفرنامه»
ابراهیم بن محمد استخریقرن چهارم ه‍.قایرانکتاب «الاقالیم» و «المسالک و الممالک»
محمود زمخشری۵۳۷–۴۶۷ ه‍.قایرانکتاب «الامکنه و الجبال و المیاء»
حاجی خلیفه۴۸۸–۴۳۸ ه‍.قترککتاب «جهان‌نما»
شریف ادریسی۵۴۸–۴۹۳ ه‍.قمراکشکتاب «نزهة المشتاق فی اختراق الافاق»
ابن حوقلقرن چهارم ه‍.قعراقکتاب «المسالک و الممالک»
ابوالفضل احمد میدانیقرن پنجم ه‍.قایرانکتاب «السامی فی الاسامی»
شهاب الدین یاقوت حموی۶۲۴–۵۷۴ ه‍.قیونانکتاب «معجم البلدان»
ابن بلخیقرن پنجم ه‍.قایرانکتاب «فارسنامه»
عمادالدین زکریا قزوینی۶۸۲–۶۰۰ ه‍.قایرانکتاب «آثار البلاد و اخبار العباد» و «عجایب المخلوقات»
ابن سعید مغربی۶۷۳–۶۱۰ ه‍.قاندلسکتاب «المغرب فی حلی المغرب»
حمدالله مستوفی۷۵۰–۶۸۰ ه‍.قایرانکتاب «نزهة القلوب»
ابو الفداء۷۳۲–۶۷۲ ه‍.قسوریهکتاب «تقویم البلدان»
ابن فضل‌الله عمری۷۴۹–۷۰۰ ه‍.قسوریهکتاب «المسالک الابصار فی ممالک الامصار»
ابن بطوطه طنجی۷۷۹–۷۰۳ ه‍.قمراکشجهانگرد اروپا و آفریقا و آسیا تا چین-کتاب «تحفه النظار فی غرایب الامصار»
تقی الدین مقریزی۸۴۵–۷۶۶ ه‍.قلبنانکتاب «المواعظ و الاعتبار بذکر الخطط و الاثار»
ابن ماجدقرن نهمایرانجهانگرد و دریانورد-مخترع قطب‌نمای مغناطیسی و کاشف هند
محمدحسین پاپلی یزدیمعاصرایرانجغرافیدان، محقق و نویسنده
مسعود کیهان۱۲۷۲–۱۳۴۵ ه‍.شایرانجغرافیای مفصل ایران (در سه جلد) و پیدایش فلات ایران
فرهاد میرزا۱۳۰۵–۱۲۳۳ ه‍.قایرانکتاب «جام جم در جغرافیا»
حسن اعتماد السلطنه۱۳۶۳–۱۲۶۳ ه‍.قایرانکتاب‌های «مطلع الشمس» و «مرآ البلدان»
عباس اقبال آشتیانی۱۳۲۴–۱۲۷۷ ه‍.قایرانکتاب‌های «تاریخ اکتشافات جغرافیایی» و «ترکستان در حمله مغول»
محمدحسن گنجی۱۳۹۱–۱۲۹۱ ه‍.شایراناطلس اقلیمی ایران. تهران، مؤسسه جغرافیای دانشگاه تهران، ۱۳۴۶

جغرافی‌دانان مسیحی و اروپایی

این فهرست جغرافی‌دانان نامی مسیحی و اروپایی می‌باشد. ترتیب به صورت اولویت در زمان تولد آمده است:

نام تولد-مرگ کشور آثار و اکتشافات
هکاتهقرن ششم قبل از میلادیونانجغرافی‌دان
هرودوتقرن چهارم قبل از میلادیونانکتاب «جغرافیا و تاریخ»
آریستر خوسقرن دوم و سوم ق. میونانکتاب «علم جغرافیا»
بطلمیوسقرن دوم ق. میونانمنجم و جغرافی‌دان-کتاب «آثار البلاد»
پلینی بزرگ۲۳م-۷۹ق. مایتالیاجغرافی‌دان و طبیعی‌دان
اراتوستن۸۵۵–۷۷۲میونانکتاب «علم جغرافیا» شامل جغرافیای طبیعی و ریاضی
نوفل این یامینقرن دوازدهاسپانیاجهانگرد آسیا، آفریقا و اروپا
مارکو پولو۱۳۲۴–۱۲۵۴ مایتالیاجهانگرد آسیا تا چین
کریستف کلمب۱۵۰۶–۱۴۴۱ مایتالیادریانورد و کاشف آمریکا
امریکو وسپوس۱۵۱۲–۱۴۵۲ مایتالیامعاون کریستف کلمب اعلام‌کننده کشف آمریکا
آلبو کرک۱۵۱۵–۱۴۵۳ مپرتغالدریانورد و کاشف راه هند
واسکودو گاما۱۵۲۴–۱۴۶۹ مپرتغالدریانورد و کاشف راه هند
فرانسیسکو پیزاور۱۵۴۱–۱۴۷۰ ماسپانیاکاشف پرو
بالبوآ۱۵۱۷–۱۴۷۵ ماسپانیادریانورد و کاشف اقیانوس کبیر
فردیناند ماژلان۱۵۲۱–۱۴۸۰ مپرتغالکاشف تنگه ماژلان
سباستین کابوت۱۵۵۷–۱۴۶۷ مایتالیاکاشف خلیج لاپالاتا
ژرار مرکاتور۱۵۹۴–۱۵۱۲ مفرانسهکتاب «اطلس جغرافیای جهان‌نما»
والدزه مولرحدود ۱۵۱۸–۱۴۷۰ مآلماننقشه‌کش جهان‌نمای نوین-همان فردی که نام امریکو واسپوس را اشتباهی روی قاره آمریکا نهاد.
فرانسیس دریک۱۵۹۶–۱۵۴۵ مانگلیسنخستین فردی که دنیا را دور زد.
هانری هودسن۱۶۱۱–۱۵۵۰ مانگلیسکاشف خلیج هودسن
بارتلمی دیازقرن پانزدهمقرن پانزدهمکاشف دماغه امیدیک
ویلیام بافن۱۶۲۲–۱۵۴۸ مانگلیسکاشف راه شمال‌غربی آمریکا
ویلیام بارنتستولد ۱۵۹۷هلندکاشف جزیره اشپیتزبرگ
آبل جانسون تاسمان۱۶۵۹–۱۶۳۰ مهلندکاشف جزیره تاسمانی ، نیوزلند و تعدادی از جزایر فرندلی
ویتس برینگ۱۷۴۱–۱۶۸۰ مدانمارککاشف جزایر سن لوران و تنگه برینگ
جیمز کوک۱۷۷۹–۱۷۲۸ مانگلیسدریانورد و کاشف جزایر-رصد کردن ستاره زهره در جزیره تاهی‌تی
لویی آنتوان دو بوگنویل۱۸۱۱–۱۷۲۹ مفرانسهکاشف جزایر سلیمان-کتاب «سفرنامه دور دنیا»
جیمس بروس۱۷۹۴–۱۷۳۰ماسکاتلندجهانگرد آفریقا و کاشف سرچشمه نیل آبی
آلکساندر هومبولت۱۸۵۹–۱۷۶۹مآلمانجهانگرد و بنیان‌گذار جغرافیای فیزیکی و انسانی، اقلیم‌شناسی و اقیانوس‌شناسی
مونگو پارک۱۸۰۶–۱۷۷۱مانگلیسکاشف رودخانه و صحرا نیجریه و رود گامبی
مک‌گوکن دواسلان۱۸۷۸–۱۸۰۱مفرانسهکتاب «جغرافیای منطقه» با کمک رنو و با اقتباس از کتاب البلدان
تئودور جوین بول۱۸۶۲–۱۸۰۲مهلندمحقق جغرافیای جهان اسلام
گیلد مایستر۱۸۹۰–۱۸۱۲مآلمانمحقق جهان اسلام-انتشار «احسن التقاسیم» اثر مقدسی و قسمتی از «نزهة المشتاق» ادریسی
دیوید لیوینگستون۱۸۷۳–۱۸۱۳ماسکاتلندکاشف دریاچه تانگانیکا و آبشار ویکتوریا و رودخانه زامبز و دریاچه نیامی در آفریقا
آلویس اسپرنگر۱۸۹۳–۱۸۱۳ماتریشجغرافیای قدیم عربستان و راه‌های مسافرت به شرق
بارتون۱۸۹۰–۱۸۲۱مانگلیسکاشف سرچشمه‌های نیل-کتاب «مناطق دریاچه‌های استوایی آفریقا»
باربیه دومینار۱۹۰۸–۱۸۲۷مفرانسهفرهنگ تاریخی-جغرافیایی و ادبی ایران و اطراف آن
آلفرد فون کرمر۱۸۸۹–۱۸۲۸اتریشمتخصص جغرافیا و تاریخ جهان اسلام
آرمینیوس وامبری۱۹۱۳–۱۸۳۲ممجارستانجهانگرد آسیای مرکزی
آدلف اریک نوردنسکیلد۱۹۰۱–۱۸۳۳مفنلاندجهانگرد قطب شمال-کتاب «مطالعه نقشه‌های جغرافیای قدیم»
گوستاو دوگا۱۸۹۴–۱۸۳۴مفرانسهدوره تکمیلی تاریخ و جغرافیای حکومت‌های اسلامی
گئورگ شواین فورث۱۹۲۵–۱۸۳۶مآلمانرئیس انجمن جغرافیایی مصر
میخاییل دخویه۱۹۰۹–۱۸۳۶مهلندمتخصص کتاب‌های جغرافیایی مسلمانان-کتاب «کتابنامه جغرافیایی اسلامی»
پرژوالسکی۱۸۸۸–۱۸۳۹مروسیهکاشف دریاچه کوکونور و لب‌نور و دره بالای رود گنگ و یانگ تسه کیانگ در چین
هانری دوویریه۱۸۹۲–۱۸۴۰مفرانسهجهانگرد صحرای بزرگ آفریقا
هنری مورتون۱۹۰۴–۱۸۴۱مانگلیسجهانگرد آفریقا
کارل ادوارد ساخائو۱۹۳۰–۱۸۴۵مآلمانجغرافیای تاریخی شمال کشور سوریه-ترجمه کتاب «ماللهند» و «تاریخ اکتشافات عالم»
ژول کروو۱۸۸۹–۱۸۴۷مفرانسهجهانگرد آمریکای جنوبی-کتاب «سفرنامه غرب آمریکای جنوبی»
هرمان فون ویسمان۱۹۰۵–۱۸۵۳مآلمانکاشف لانگنبورگ و دریاچه نیاسا
گای لسترنج۱۹۳۳–۱۸۵۴مانگلیسکتاب «جغرافیای سرزمین‌های خلافت شرقی» و «بین‌النهرین و ایران در زمان استیلای مغول»
گلازر۱۹۲۴–۱۸۵۵ماتریشمحقق تاریخ و جفرافیای کشورهای عربی
رابرت ادوین پیری۱۹۲۰–۱۸۵۶مآمریکاکاشف قطب شمال
فری تیوف نانسن۱۹۳۰–۱۸۶۱منروژکاشف جزیره گرینلند و دریای شمال
مارک اورال استاین۱۹۴۳–۱۸۶۲مانگلیسجهانگرد آسیا-کتاب «درون آسیا و دشت ختا»
سون اندرسون هدین۱۹۵۲–۱۸۶۵مسوئدجهانگرد و کاشف آسیا-کتاب «از میان بیابان‌های آسیا» و «از میان صحراهای چین»
پاول شوارتس۱۹۳۹–۱۸۶۷مآلمانمتخصص در جغرافیای ایران در قرون وسطی
سرپرسی سایکس۱۹۴۵–۱۸۶۷مانگلیسکتاب «تاریخ اکتشافات عالم»
رابرت فالکون اسکات۱۹۱۲–۱۸۶۸مانگلیسکاشف نقطه ریاضی قطب جنوب
بارتولد۱۹۳۰–۱۸۶۹مانگلیسکتاب «جغرافیای تاریخی ایران» و «ترکستان در حمله مغول»
کارلو آلفونسو نالینو۱۹۳۸–۱۸۷۲مایتالیامتخصص جغرافیای کشورهای عربی-کتاب «جغرافیا. علم نجوم و احکام آن»
ارنست شکلتون۱۹۲۲–۱۸۷۴مانگلیسکاشف قطب مغناطیسی زمین
یاسنت لویی رابینو۱۹۵۰–۱۸۷۷مانگلیسکتاب «تاریخ و جغرافیای مصور گیلان» و «سفرنامه مازندران و گرگان»
شوی۱۹۲۵–۱۸۷۷مآلمانکتاب «وضع جغرافیای اسلامی در قرون وسطی»
آموندس۱۹۲۸–۱۸۷۸منروژکاشف قطب جنوب و راه مسافرتی شمال غربی بین اروپا و آمریکا
راسموس کنود۱۹۳۳–۱۸۷۹مدانمارکمحقق دربارهٔ زندگی اسکیموها
کراچکوفسکی۱۹۵۱–۱۸۸۳مروسیهکتاب «جغرافیای اسلام «و «جغرافیای کشورهای اسلامی»
قیلبی۱۹۶۰–۱۸۸۵مانگلیسکتاب «جغرافیای عربستان، یمن و مدین»
ریچارد برد۱۹۵۷–۱۸۸۸مآمریکاکاشف قطب شمال
لارنس لاکهارت۱۹۷۶–۱۸۹۰مانگلیسکتاب «شهرهای نامی ایران»
کرامرز۱۹۵۱–۱۸۹۱مهلندکتاب «گفتار مفصل درباره مصنفان عرب دربارهٔ جغرافیا» و انتشار «المسالک و الممالک» ابن حوقل
چلیو سکینقرن هجدهمروسیهکاشف دماغه چلیو سکین
رژی بلاشر۱۹۰۰مفرانسهجغرافی‌دان متخصص در قرون وسطی
هاری هازارد۱۹۱۸مآمریکاکتاب «اطلس تاریخ اسلام»
آلفونس گابریلقرن بیستمآلمانکتاب «مسافر ایران» و «تحقیقات جغرافیایی دربارهٔ ایران»

منابع

    • «فرهنگ مکتشفین و جغرافی نویسان جهان». نیک بین، نصرالله.انتشارات نبوی، چاپ وزیری ، ۱۳۷۵.
    This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.