قطر و حمایت دولتی از تروریسم

قطر متهم شده است که به تأمین‌کنندگان مالی تروریسم اجازه فعالیت در داخل مرزهای خود را می‌دهد، که این یکی از توجیهات بحران دیپلماتیک قطر بوده است که در سال ۲۰۱۷ آغاز شد و در سال ۲۰۲۱ پایان یافت. در سال ۲۰۱۴، دیوید اس. کوهن، معاون وقت وزیر خزانه‌داری ایالات متحده در امور تروریسم و اطلاعات مالی مقامات قطری را متهم کرد که به سرمایه‌دارانی که در فهرست‌های سیاه بین‌المللی قرار داشتند، اجازه زندگی آزادانه در این کشور را می‌دهند: «سرمایه‌داران تروریستی که توسط ایالات متحده و سازمان ملل متحد تعیین شده‌اند، در قطر وجود دارند که طبق قانون قطر علیه آنها اقدامی صورت نگرفته است.»[۱] اتهامات از منابع متنوعی از جمله گزارش‌های اطلاعاتی، مقامات دولتی و روزنامه‌نگاران مطرح می‌شود.

در پاسخ به این ادعاها، امیر قطر، شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، در سپتامبر ۲۰۱۴ در تلویزیون آمریکا حاضر شد تا از دولت خود در برابر ادعاهایی مبنی بر پناه دادن به تأمین‌کنندگان مالی تروریست‌ها دفاع کند. امیر قطر در مصاحبه‌ای با کریستین امان‌پور در سی‌ان‌ان اظهار داشت که این سازمان‌ها را تروریستی نمی‌داند.[۲]

دولت قطر یک فهرست تروریستی مشخص دارد.[۳] طبق گزارش تلگراف، این فهرست در سال ۲۰۱۴ هیچ نامی نداشت.[۴] در ژوئیه ۲۰۲۱، این فهرست شامل بیش از ۵۵۰ نفر و ۲۴۰ نهاد بود.[۳] قطر از آن برای بررسی صلاحیت مسافران پروازهای بین‌المللی استفاده می‌کند.[۵] علیرغم تلاش‌های قطر برای محاکمه تأمین‌کنندگان مالی برجسته تروریسم، بسیاری از تروریست‌های تعیین‌شده و تأمین‌کنندگان مالی تروریسم با مصونیت از مجازات در قطر زندگی می‌کنند.

قطر به حمایت از حماس، گروه فلسطینی که توسط ایالات متحده و کشورهای اروپای غربی به عنوان یک سازمان تروریستی شناخته شده است، متهم شده است. [۶] قطر این ادعاها را رد می‌کند و اظهار می‌دارد که از موضع سیاسی حماس حمایت نمی‌کند و سیاست آن کمک به تسهیل تعامل سازنده بین حماس و تشکیلات خودگردان فلسطین است.[۷]

در سال‌های ۲۰۰۴، ۲۰۱۰، ۲۰۱۴ و ۲۰۱۷، دولت قطر قوانین جدید ضد تروریسم را برای مقابله با تروریسم، تأمین مالی تروریسم و جرایم مرتبط وضع کرد.[۵][۸] در سال ۲۰۱۹، دولت قطر قوانین جدیدی برای مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم وضع کرد.[۹]

پیشینه

‏

امیر تمیم بن حمد آل ثانی در دیدار با چاک هیگل، وزیر دفاع آمریکا

در سال ۲۰۰۳، کنگره ایالات متحده مطلع شد که تعداد زیادی از خیریه‌های مستقر در قطر با کمک به جابجایی و پولشویی برای القاعده، از فعالیت‌های این گروه تروریستی حمایت می‌کنند.[۱۰][۱۱] در سال ۲۰۱۰، گزارش شد که خشونت در افغانستان و پاکستان تا حدودی توسط اهداکنندگان ثروتمند و محافظه‌کار در آن سوی دریای عرب تأمین مالی می‌شود که دولت‌هایشان برای متوقف کردن آنها کار چندانی انجام نمی‌دهند.[۱۲] دیگر کشورهای عربی که به‌عنوان اسپاسنر مالی شبه‌نظامیان فهرست شده‌اند، عربستان سعودی، کویت و امارات متحده عربی هستند.[۱۲][۱۳] در دسامبر ۲۰۱۳، ایالات متحده، عبدالرحمن النعیمی، شهروند قطری، را به‌عنوان یک تروریست جهانی ویژه (SDGT) تعیین کرد. وزارت خزانه‌داری ایالات متحده، النعیمی را تحریم کرد و او را «سرمایه‌گذار و تسهیل‌کننده تروریسم مستقر در قطر که بیش از یک دهه به القاعده و وابستگان آن در سوریه، عراق، سومالی و یمن پول و حمایت مادی ارائه داده و ارتباطات را منتقل کرده است» اعلام کرد.[۱۴][۱۵]

قطر در سال ۲۰۱۱ به‌عنوان بخشی از ائتلاف چند کشوری به رهبری ناتو، عمدتاً با مسلح کردن و تأمین مالی گروه‌هایی که برای سرنگونی دیکتاتور قذافی می‌جنگیدند، در جنگ داخلی لیبی درگیر بود. به گفته رلیف‌وب، لیبی به‌ناچار تحت تأثیر بحران دیپلماتیک در خاورمیانه قرار گرفته است که ائتلافی از کشورهای عربی را علیه قطر به میدان آورده بود.[۱۶] مجلس نمایندگان و ارتش ملی لیبیِ ضداسلام‌گرای خلیفه حفتر توسط امارات متحده عربی و مصر حمایت می‌شوند، در حالی که قطر و (تا حد کمتری) ترکیه از شورای ریاست جمهوری–دولت وفاق ملی که در طرابلس مستقر است و توسط سازمان ملل به رسمیت شناخته شده، حمایت می‌کنند.[۱۷]

علاوه بر این، در مقاله‌ای که در آگوست ۲۰۱۴ با عنوان «باشگاه پزشکی برای تروریست‌ها» در نیویورک تایمز منتشر شد، ران پروسور، نماینده دائم وقت اسرائیل در سازمان ملل، ادعا کرد که قطر با تأمین مالی دانشگاه‌های خارجی برجسته در دوحه و میزبانی جام جهانی ۲۰۲۲ و هم‌زمان حمایت از حماس، القاعده و اخوان‌المسلمین، به‌دنبال بهبود وجهه جهانی خود است.[۱۸] در دسامبر ۲۰۱۴، برد شرمن، نماینده دموکرات از کالیفرنیا و پیتر روسکام، نماینده جمهوری‌خواه از ایلینوی، در نامه‌ای به وزیر خزانه‌داری از دولت ایالات متحده خواستند که تحریم‌هایی را علیه قطر اعمال کند. این دو نماینده کنگره خواستار ارائه گزارش کاملی از فعالیت‌های افراد، خیریه‌ها و سازمان‌هایی شدند که در قطر به حماس، داعش، القاعده و جبهه النصره کمک مالی می‌کنند.[۱][۱۹] وزارت امور خارجه در پاسخ به نامه‌های قانونگذاران اعلام کرد که ایالات متحده «رابطه سازنده‌ای با قطر» دارد و خاطرنشان کرد که قطر تلاش‌های ضد تروریسم خود را در سال‌های گذشته بهبود بخشیده است، اگرچه اذعان کرد که نظارت و پیگرد قانونی قطر از تأمین‌کنندگان مالی تروریسم و ​​خیریه‌ها «ناهماهنگ» باقی مانده است. [۲۰]

در سال ۲۰۱۴، قطر قوانین جدیدی را برای خیریه‌ها و پیشگیری از جرایم سایبری وضع کرد. از سال ۲۰۱۴، تمام پروژه‌ها و نقل و انتقالات بانکی بین‌المللی خیریه‌های قطری نیاز به مجوز کمیسیون مستقل خیریه‌های دولت دارند که کمک‌های خیریه را برای جلوگیری از سوءاستفاده از کمک‌های مالی و تأمین مالی تروریسم کنترل می‌کند.[۵][۲۱]

ایالات متحده و قطر در مبارزه با تروریسم همکاری نزدیکی دارند و قطر یکی از شرکای کلیدی در ائتلاف جهانی علیه داعش است.[۲۲] قطر در سال ۲۰۱۵ در برنامه کمک‌های ضد تروریسم وزارت امور خارجه شرکت کرد و میزبان مجمع جهانی مبارزه با تروریسم بود. در سال ۲۰۱۵، قطر میزبان کنگره جرایم سازمان ملل متحد بود و متعهد به تأمین بودجه دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد شد. کمیته ملی مبارزه با تروریسم قطر سیاست‌ها را تدوین می‌کند، شفافیت را تضمین می‌کند و در کنفرانس‌ها شرکت می‌کند. وزارت امور خارجه همچنین به حفظ فهرست فعال مظنونان تروریستی توسط قطر اشاره کرد و اظهار داشت که این کشور تلاش‌هایی برای دستگیری تأمین‌کنندگان مالی برجسته تروریسم انجام داده است. علاوه بر این، این گزارش به بازسازی کمیته ملی مبارزه با تروریسم قطر و تصویب اخیر قوانین مبارزه با تروریسم اشاره کرد.[۵]

در اکتبر ۲۰۱۶، پس از یک حمله سایبری که به گروه جاسوسی سایبری روسی Fancy Bear نسبت داده شد، [۲۳] یکی از ایمیل‌های فاش‌شده‌ی پودستا از آگوست ۲۰۱۴، خطاب به جان پودستا، قطر و عربستان سعودی را به ارائه کمک‌های «مخفیانه»، «مالی و لجستیکی» به داعش و دیگر «گروه‌های سنی رادیکال» متهم می‌کند. این ایمیل، طرحی برای اقدام علیه داعش را ترسیم کرده و خواستار اعمال فشار بر قطر و عربستان سعودی برای پایان دادن به حمایت ادعایی خود از این گروه شده است.[۲۴][۲۵][۲۶] اینکه آیا این ایمیل در اصل توسط هیلاری کلینتون، مشاور او سیدنی بلومنتال، شخص دیگری یا هکرها نوشته شده است، مشخص نیست.[۲۷][۲۸]

رابرت گیتس، وزیر دفاع سابق آمریکا، در ماه مه ۲۰۱۷ اظهار داشت که «مواردی را نمی‌شناسد که قطر به‌طور تهاجمی شبکه‌های (تأمین مالی تروریسم) حماس، طالبان و القاعده را هدف قرار داده باشد.»[۲۹]

در یک کنفرانس مطبوعاتی در تاریخ ۹ ژوئن ۲۰۱۷، رئیس جمهور آمریکا، ترامپ، از عربستان سعودی و متحدانش در مناقشه دیپلماتیکشان با قطر حمایت کرد و اظهار داشت که قطر از نظر تاریخی در سطح بسیار بالایی حامی تروریسم بوده است و این کشورها را به ادامه محاصره خود تشویق کرد. او با رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه، که از چهار کشور خواسته بود محاصره قطر را تعدیل کنند، زیرا به عملیات آمریکا علیه داعش آسیب می‌رساند، مخالف بود.[۳۰]

در ژوئیه ۲۰۱۷، ایالات متحده و قطر یادداشت تفاهمی برای مبارزه با تأمین مالی تروریسم امضا کردند و قطر را به اولین کشور در منطقه تبدیل کردند که برنامه اجرایی مبارزه با تأمین مالی تروریسم را با ایالات متحده امضا می‌کند.[۳۱]

در آوریل ۲۰۱۸، رئیس جمهور آمریکا، ترامپ، از شیخ تمیم آل ثانی در کاخ سفید استقبال کرد و او را «مدافع بزرگ» مبارزه با تأمین مالی تروریسم توصیف کرد.[۳۲] در نوامبر ۲۰۱۸، قطر شروع به شرکت در برنامه سه ساله کمک‌های ضد تروریسم وزارت امور خارجه ایالات متحده کرد.[۳۳]

در دسامبر ۲۰۲۰، دفتر مبارزه با تروریسم سازمان ملل متحد با همکاری قطر، «مرکز بین‌المللی بینش‌های رفتاری برای مقابله با تروریسم» را به‌عنوان دفتر برنامه در دوحه تأسیس کرد.[۳۴][۳۵] در ژوئن ۲۰۲۱، دومین دفتر سازمان ملل متحد با عنوان «دفتر برنامه مشارکت پارلمانی در پیشگیری و مقابله با تروریسم» تأسیس شد.[۳۶][۳۷]

در سپتامبر ۲۰۲۱، دولت قطر و دفتر کنترل دارایی‌های خارجی ایالات متحده[۳۸] تحریم‌هایی را علیه یک شبکه مالی اصلی حزب‌الله مستقر در شبه جزیره عربستان اعمال کرد.[۳۹]

قطر عضو گروه ویژه اقدام مالی خاورمیانه و شمال آفریقا، یک نهاد وابسته به گروه ویژه اقدام مالی است.[۴۰]

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 Dettmer, Jamie (December 10, 2014). "U.S. Ally Qatar Shelters Jihadi Moneymen". The Daily Beast. Archived from the original on February 1, 2017. Retrieved December 9, 2020.
  2. ↑ "Qatar's Emir: We don't fund terrorists". CNN. September 25, 2014. Archived from the original on May 19, 2019. Retrieved June 8, 2015.
  3. 1 2 "Unified Record of Persons and Entities designated on Sanction List". National Counter Terrorism Committee. Archived from the original on 2023-02-20. Retrieved 2021-07-27.
  4. ↑ "Terror financiers are living freely in Qatar, US discloses". The Telegraph. November 16, 2014. Archived from the original on May 17, 2019. Retrieved April 5, 2018.
  5. 1 2 3 4 "Country Reports on Terrorism 2015" (PDF). State.gov. June 2016. Archived from the original (PDF) on 2017-03-27. Retrieved 2016-09-04. Public Domain This article incorporates text from this source, which is in the public domain. خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «statedept1» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  6. ↑ "Congress Goes After 'Frenemies' Turkey, Qatar". U.S. News & World Report. September 10, 2014. Archived from the original on May 16, 2019. Retrieved September 10, 2017.
  7. ↑ "Analysts: Qatar supports Gaza not Hamas". Al Jazeera. 7 June 2017. Archived from the original on 8 August 2017. Retrieved 9 August 2017.
  8. ↑ Josua, Maria (2021-03-01). "What Drives Diffusion? Anti-Terrorism Legislation in the Arab Middle East and North Africa". Journal of Global Security Studies (به انگلیسی). 6 (3). doi:10.1093/jogss/ogaa049. ISSN 2057-3170. Retrieved 2021-03-09.
  9. ↑ "Qatar". United States Department of State (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-10-05. Retrieved 2022-07-17.
  10. ↑ "The Case Against Qatar". Foreign Policy. 2014-09-30. Archived from the original on 2015-06-27. Retrieved 2016-09-04.
  11. ↑ "Congress of the United States letter to Department of Treasury" (PDF). Roskam.house.gov. December 10, 2014. Archived from the original (PDF) on January 6, 2018. Retrieved 2016-09-04.
  12. 1 2 Walsh, Declan (December 5, 2010). "WikiLeaks cables portray Saudi Arabia as a cash machine for terrorists". The Guardian. London. Archived from the original on December 15, 2016. Retrieved June 10, 2017.
  13. ↑ "US embassy cables: Afghan Taliban and Haqqani Network using United Arab Emirates as funding base". The Guardian. December 5, 2010. Archived from the original on October 18, 2015. Retrieved June 10, 2017.
  14. ↑ "Treasury Designates Al-Qa'ida Supporters in Qatar and Yemen". U.S. Department of the Treasury (به انگلیسی). 2025-02-08. Retrieved 2025-08-14.
  15. ↑ "Treasury Designates Al-Qa'ida Supporters in Qatar and Yemen بایگانی‌شده در ۲۰۲۲-۰۸-۰۶ توسط Wayback Machine"
  16. ↑ "Qatar's Role in the Libyan Conflict". Refworld. Archived from the original on 2022-01-26. Retrieved 2023-01-17.
  17. ↑ "Libya: Transition and U.S. Policy" (PDF). Archived (PDF) from the original on 2023-01-17. Retrieved 2023-01-17.
  18. ↑ Prosor, Ron (24 August 2014). "Qatar Club Med for Terrorists". The New York Times. Archived from the original on 2019-05-17. Retrieved 2015-08-12.
  19. ↑ Roskam and Sherman
  20. ↑ "State Dept Response to Qatar Inquiry" (PDF). house.gov. 2014-11-21. Archived from the original (PDF) on 2015-09-12. Retrieved 2022-10-18.
  21. ↑ "Country Reports on Terrorism 2014". U.S. Department of State. Archived from the original on 2021-03-13. Retrieved 2021-03-15.
  22. ↑ "Technical Difficulties" (PDF). 2009-2017.state.gov. Retrieved 2023-07-04.
  23. ↑ "Russian hackers infiltrated Podesta's email, security firm says". POLITICO. October 20, 2016. Archived from the original on September 5, 2021. Retrieved December 15, 2020.
  24. ↑ "Clinton Foundation donors Saudi Arabia and Qatar give Isis clandestine financial and logistic support, says Hillary Clinton in leaked emails". Belfast Telegraph. 11 October 2016. Archived from the original on 15 December 2016. Retrieved 23 January 2017.
  25. ↑ McKernan, Bethan (11 October 2016). "Hillary Clinton emails leak: Wikileaks documents claim Democratic nominee 'thinks Saudi Arabia and Qatar fund Isis'". The Independent. Archived from the original on 19 May 2019. Retrieved 23 January 2017.
  26. ↑ Schwartz, Mattathias (12 October 2016). "Hillary Clinton Acknowledges Saudi Terror Financing in Hacked Email, Hinting at Tougher Approach". The Intercept. Archived from the original on 16 May 2019. Retrieved 23 January 2017.
  27. ↑ Goodwin, Liz; Isikoff, Michael (11 October 2016). "In leaked email, Clinton claims Saudi and Qatari governments fund ISIS". Yahoo! News. Archived from the original on 17 May 2019. Retrieved 23 January 2017.
  28. ↑ "Podesta leaks show Clinton email linking Saudi Arabia, Qatar to ISIS". Fox News. 11 October 2016. Archived from the original on 9 July 2018. Retrieved 23 January 2017.
  29. ↑ "Sanctions, leaving military base 'possible options against Qatar'". Arab News. 27 May 2017. Archived from the original on 4 July 2017. Retrieved 7 June 2017.
  30. ↑ Tessa Berenson (9 June 2017). "President Trump Just Directly Contradicted His Secretary of State". Time. Archived from the original on 9 June 2017. Retrieved 10 August 2017.
  31. ↑ Finn, Tom (2017-07-12). "U.S., Qatar sign agreement on combating terrorism financing". Reuters (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-02-09. Retrieved 2021-01-25.
  32. ↑ "Trump praises Qatar's efforts on combating terrorist financing". BBC News (به انگلیسی). 2018-04-11. Archived from the original on 2021-02-06. Retrieved 2021-01-31.
  33. ↑ "Qatar". United States Department of State (به انگلیسی). Archived from the original on 2021-02-05. Retrieved 2021-01-31.
  34. ↑ "Qatar". United States Department of State (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-05-25. Retrieved 2022-05-06.
  35. ↑ "Virtual Launch: International Hub on Behavioural Insights to Counter Terrorism in Doha, Qatar | UNAOC". United Nations Alliance of Civilizations (UNAOC) (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-11-13. Retrieved 2022-05-06.
  36. ↑ "Engaging parliamentarians | Office of Counter-Terrorism". www.un.org. Archived from the original on 2022-05-06. Retrieved 2022-05-06.
  37. ↑ "UN Office of Parliamentary Participation in Preventing, Combating Terrorism in Doha opens". menafn.com. Archived from the original on 2023-02-20. Retrieved 2022-05-06.
  38. ↑ "The United States and Qatar Take Coordinated Action Against Hizballah Financiers". U.S. Department of the Treasury (به انگلیسی). Archived from the original on 2021-10-31. Retrieved 2021-10-31.
  39. ↑ "US issues Hezbollah-related sanctions in coordination with Qatar". www.aljazeera.com (به انگلیسی). Archived from the original on 2021-12-14. Retrieved 2021-10-31.
  40. ↑ "MENAFATF". www.fatf-gafi.org (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-07-17. Retrieved 2022-07-17.