محمد کاسبی

محمد کاسبی
کاسبی در سال ۱۳۸۶
زادهٔ	۴ خرداد ۱۳۳۰ تهران، ایران
درگذشت	۲۰ مهر ۱۴۰۴ (۷۴ سال) بیمارستان خاتم‌الانبیا، تهران، ایران
محل تحصیل	دانشکدهٔ هنرهای دراماتیک تهران
پیشه‌ها	بازیگر نمایشنامه‌نویس
سال‌های فعالیت	۱۳۵۰–۱۴۰۴
همسر	زهرا اردستانی
فرزندان	۱

محمد کاسبی (۴ خرداد ۱۳۳۰ – ۲۰ مهر ۱۴۰۴) بازیگر اهل ایران بود. او برای بازی در فیلم پدر (۱۳۷۴) برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر مرد جشنواره فیلم فجر شد. او همچنین برای بازی در فیلم‌های بدوک (۱۳۷۰) و دیوار (۱۳۸۶) نیز نامزد دریافت جایزهٔ از فیلم فجر شد.^[۱] از مهم‌ترین آثار او بازی در مجموعه‌های تلویزیونی خوش‌رکاب (۱۳۸۴) و سه در چهار (۱۳۸۷) بود.^{[۲][۳][۴][۵]}

محمد کاسبی، ۴ خرداد ۱۳۳۰ در کوچه آبشار، خیابان ری، تهران متولد شد، دوران کودکی، نوجوانی و جوانی خود را در محله نازی‌آباد تهران گذراند و تحصیلات خود را در دبستان رازی، دبیرستان الهی، فاتح، و رستاخیز به اتمام رساند و مدرک دیپلم را در سال ۱۳۵۰ اخذ کرد.^[۶]

کاسبی از سیزده سالگی در کاخ جنوبی جوانان در میدان راه‌آهن با گروه تئاتر فعالیت تئاتر تقریباً نیمه حرفه‌ای خود را آغاز کرد و از سال ۱۳۵۰ همکاری و بازیگری در اداره تئاتر تهران را شروع نمود.

او در کنکور سال ۱۳۵۰ شرکت کرد و در رشتهٔ پزشکی قبول شد، اما به جهت علاقه به تحصیلِ تئاتر در دانشکده هنرهای زیبا، از پزشکی صرف‌نظر کرد و در سال ۱۳۵۱ به خدمت سربازی رفت.

در سال ۱۳۵۳ پس از برگشتن از سربازی دوباره در کنکور شرکت کرد و در رشتهٔ بازیگری و کارگردانی سینما و تئاتر قبول شد و به دانشکدهٔ هنرهای دراماتیک راه یافت.

محمد کاسبی پیش از تحصیل و در حین آن در دانشکده هنرهای دراماتیک به دوبلوری پرداخت. او در دوران دانشکدهٔ نمایشنامه‌های زیادی از جمله «یک نمایش طولانی» به کارگردانی جعفر والی، نمایش «مدا» به کارگردانی منیژه معامدی، نمایش «مهتابی برای محرومین» به کارگردانی شهناز جابری زاده، نمایشنامه «مترسک‌ها در شب»، «کارول»، «مسافران»، «در مه بخوان»، «بهترین بابای دنیا»، «عنکبوت» و… را بازی کرد. محمد کاسبی سال آخر دانشکده هنرهای دراماتیک بود که انقلاب به پیروزی رسید، با پیروزی انقلاب وی به مدت ۲ سال مسئول واحد نمایش رادیو بود و هم‌زمان گویندگی در رادیو را نیز انجام می‌داد.

بعد از انقلاب اولین نمایشنامه‌ای که به روی صحنه تئاتر رفت کار گروه دانشجویان دانشکده دراماتیک بود که محمد کاسبی نیز عضو این گروه بوده و در آن ایفای نقش کرده است، این نمایشنامه در فروردین ۱۳۵۸ در تئاتر شهر به روی صحنه تئاتر رفته و نام این تئاتر نهضت حروفیه به نویسندگی شهید حسین قشقایی و کارگردانی داوود دانشور بود.

محمد کاسبی در اوایل سال ۱۳۵۸ با چندی از دوستان حوزه اندیشه و هنر اسلامی را پایه‌گذاری کرد که بعدها نام این محل به «حوزه هنری» تغییر نمود، او همچنین مرکز هنرهای نمایشی وزارت ارشاد را نیز بنیان‌گذاری کرد. از اواسط سال ۱۳۶۰ کار دوبله، مدیریت واحدِ نمایش رادیو و مسئولیت مرکز هنرهای نمایشی همه را رها کرد و تمام وقت و تمرکز خود را معطوف به حوزه هنری و آغاز فیلم‌سازی برای حوزه کرد، اولین کار در حوزه هنری فیلم توبه نصوح بود.

محمد کاسبی چندین نمایشنامه هم نوشته است که از جمله نمایشنامه‌های چاپ شده نمایشنامه «زالو» و «بایگانی» را می‌توان نام برد، نمایشنامه بایگانی علاوه بر اینکه به کارگردانی او به روی صحنه تئاتر شهر رفت در پنجمین جشنواره انتخاب بهترین کتاب دفاع مقدس لوح تقدیر این جشنواره را نیز به دست آورد. او علاوه بر تمامی مسئولیت‌ها چندین فیلم‌نامه نوشته و کارگردانی کرده است مثل فیلمنامه «شنا در زمستان» که از جشنواره معلم لوح تقدیر را دریافت کرده است و هم چنین فیلم «شته‌ها» و «قاصد» و چندین فیلم‌نامه دیگر هم نوشته است که به تصویب وزارت ارشاد رسیده و این فیلمنامه‌ها در اختیار بنیاد سینمایی فارابی و اداره کل سینمای تجربی وزارت ارشاد قرار گرفته است، نام این فیلمنامه‌ها «راز سهراب» و فیلمنامهٔ خانه است. او تعدادی دیگر فیلم‌نامه نوشت که هرگز آن‌ها را ارائه نکرد.

محمد کاسبی در کنار بازیگری در حوزه هنری به فعالیت‌های دیگری نیز مشغول بود.^[۷]

محمد کاسبی به‌دلیل تبعات ابتلا به کووید ۱۹ و درد قفسه سینه، مشکل ریه و قلب در بیمارستان بستری بود و در نهایت نیز به علت این بیماری در مورخ ۲۰ مهر ۱۴۰۴ در سن ۷۴ سالگی درگذشت.^{[۸][۹][۱۰]}

• دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد برای فیلم پدر در جشنواره فیلم فجر ۱۳۷۴^[۱۲]
• دریافت تندیس بهترین بازیگر سینمای قاره آسیا از کشور مالزی در سال ۱۹۹۷ برای فیلم پدر
• دریافت لوح تقدیر بهترین نمایشنامه از پنجمین جشنواره انتخاب بهترین کتاب دفاع مقدس برای نمایشنامه «بایگانی»
• دریافت لوح تقدیر بهترین فیلم نامه از جشنواره معلم برای فیلم نامه «شنا در زمستان»^[۱۳]

• محمد کاسبی در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)
• محمد کاسبی در ایران‌آکت
• محمد کاسبی در وبگاه سوره سینما
• گفتگوی اختصاصی محمد کاسبی با آی‌فیلم

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ محمد کاسبی موجود است.