مکاک دم‌دراز

مَکاکِ دُم‌دراز
Crab-eating macaque[۱]
در سنگاپور، ۲۰۲۵
وضعیت حفاظت
رده‌بندی علمی
فرمانرو:
شاخه:
رده:
راسته:
تیره:
سرده:
گونه:
M. fascicularis
نام دوبخشی
Macaca fascicularis
توماس استمفورد رفلز، ۱۸۲۱
Crab-eating macaque range
مترادف

Macaca irus F. کوویر، ۱۸۱۸ Simia aygula کارل لینه، ۱۷۵۸[۳][۴][۵][۶]

مَکاکِ دُم‌دراز یا مکاکِ خرچنگ‌خوار (Macaca fascicularis) یکی از نخستی‌های خانوادهٔ «دم‌درازیان» است که بومی جنوب‌شرقی آسیاست. این گونه به‌عنوان یک گونهٔ هم‌زیست با انسان، در نزدیکی سکونت‌گاه‌های انسانی و جنگل‌های ثانویه رشد و زندگی می‌کند.

میمون‌های خرچنگ‌خوار ویژگی‌ها و نقش‌هایی را پذیرفته‌اند که توسط انسان‌ها به آن‌ها نسبت داده شده است—از تصورات فرهنگی به‌عنوان حیواناتی باهوش و سازگار، تا حیوانات مقدس، آفات مزاحم، و منابعی برای پژوهش‌های زیست‌پزشکی مدرن. آن‌ها به‌عنوان گونه‌ای «لب مرز» توصیف شده‌اند: در لبهٔ جنگل‌ها، رودخانه‌ها و دریاها، در حاشیهٔ سکونت‌گاه‌های انسانی، و شاید در آستانهٔ انقراض سریع.

این میمون‌ها همه‌چیزخوار و میوه‌خوار هستند. آن‌ها در گروه‌های مادرتبار زندگی می‌کنند که ۱۰ تا ۸۵ عضو دارند. در این گروه‌ها، ماده‌ها در گروه مادری باقی می‌مانند و نرها هنگام بلوغ از گروه زادگاه خود مهاجرت می‌کنند.

میمون خرچنگ‌خوار تنها میمون دنیای قدیم است که از ابزار سنگی در جست‌وجوی روزانهٔ غذا استفاده می‌کند، و در برخی مناطق گردشگری رفتارهایی مانند دزدی و معامله با انسان‌ها از خود نشان می‌دهد.

این گونه، بیشترین میزان تجارت در میان نخستی‌ها را دارد و همچنین پرکاربردترین گونه در پژوهش‌های علمی است. به‌دلیل همین تهدیدها، میمون خرچنگ‌خوار در سال ۲۰۲۲ در فهرست قرمز IUCN به‌عنوان گونهٔ در معرض خطر ثبت شد.

برخی مکاک‌های دم‌بلند دیده شده‌اند که به بچه‌هایشان آموزش می‌دهند چگونه با موی انسان نخ دندان بکشند.[۷][۸]

منابع

  1. Groves, C. (2005). Wilson, D. E., & Reeder, D. M, eds (ed.). Mammal Species of the World (3rd ed.). Baltimore: انتشارات دانشگاه جانز هاپکینز. pp. 161–162. OCLC 62265494. شابک ۰−۸۰۱−۸۸۲۲۱−۴. {{cite book}}: |editor= has generic name (help)نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست ویراستاران (link)
  2. Ong, P. & Richardson, M. (2008). Macaca fuscicularis. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2008. Retrieved on 4 January 2009
  3. P H Napier, C P Groves (July 1983). "Simia fascicularis Raffles, 1821 (Mammalia, Primates): request for the suppression under the plenary powers of Simia aygula Linnaeus, 1758, a senior synonym. Z.N.(S.) 2399". Bulletin of Zoological Nomenclature. 40 (2): 117–118. ISSN 0007-5167. Retrieved 19 November 2012. Simia aygula is quite clearly the Crab-eating or Long-tailed Macaque, as Buffon opined as early as 1766.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:استفاده از پارامتر نویسندگان (link)
  4. J. D. D. Smith (2001). "Supplement 1986-2000" (PDF). Official List and Indexes of Names and Works in Zoology. International Trust for Zoological Nomenclature. p. 8. Retrieved 19 November 2012. Suppressed under the plenary power for the purposes of the Principle of Priority, but not for those of the Principle of Homonymy
  5. Wilson, D. E.; Reeder, D. M., eds. (2005). "Macaca fascicularis fascicularis". Mammal Species of the World (به انگلیسی) (3rd ed.). Johns Hopkins University Press. OCLC 62265494.
  6. Linnaeus, Carl (1758). Systema naturæ. Regnum animale (10 ed.). p. 27. Retrieved 19 November 2012.
  7. https://www.theguardian.com/education/2010/jul/26/dental-flossing-monkeys-human-hair
  8. https://www.researchgate.net/publication/6549773_Long-tailed_macaques_use_human_hair_as_dental_floss

پیوند به بیرون