ناظر (نرمافزار)
ناظر ۱ و ناظر ۲ محصولات نرمافزاری پایه ای گستردهای هستند که توسط رژیم جمهوری اسلامی ایران توسعه یافتهاند. این کاربرد، توسط نیروی انتظامی و نیروهای مسلح ایران استفاده میشوند و کاربران میتوانند موقعیت مکانی و شماره پلاک خودرو افرادی را گزارش دهند که حجاب را بهدرستی رعایت نمیکنند؛ سپس دولت با اعمال جریمه یا مجازاتهایی، مانند تازیانهزدن و یا توقیف پلاک خودرو، پاسخ میدهد.[۱][۲][۳][۴]
این اپلیکیشن، همچنین امکان ثبت گزارش در مورد زنانی را فراهم میکند که با موتورسیکلت تردد میکنند و یا بدون حجاب در آمبولانسهای بیمارستانها دیده میشوند و ضمنا، در میان کارمندان دولت ایران نیز به کار میرود.[۵][۶][۷]
تحقیقات شورای حقوق بشر سازمان ملل، استفادهٔ رژیم ایران از اپلیکیشن «ناظر» را بهعنوان یک ابزار تهاجمی و نفوذی برای نظارت بر شهروندان محکوم کرده و آن را محدودکنندهٔ حقوق اساسی مردم ایران دانسته است.[۸]
در تیر ۱۴۰۳، «آرزو بدری»، مادر ۳۱ سالهٔ دو فرزند، پس از آنکه در یکی از اپلیکیشنهای نظارتی، بهدلیل رانندگی بدون حجاب گزارش شد، هدف گلولهٔ مأموران پلیس قرار گرفت و دچار فلج شد.[۱]
منابع
- 1 2 Parent، Deepa (۲۰۲۵-۰۳-۲۴). «Drones, informers and apps: Iran intensifies surveillance on women to enforce hijab law» (به انگلیسی). The Guardian. شاپا 0261-3077. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۱.
- ↑ «Iran using drones and phone apps to monitor strict dress code for women». www.bbc.com (به انگلیسی). ۲۰۲۵-۰۳-۱۴. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۱.
- ↑ "Mobile App Designed By Iranian Regime For Reporting Unveiled Women". www.iranintl.com (به انگلیسی). 2023-09-04. Retrieved 2025-04-21.
- ↑ Tawfeeq, Mohammed (2025-03-14). "Iran is using drones and apps to catch women who aren't wearing hijabs, says UN report". CNN (به انگلیسی). Retrieved 2025-04-21.
- ↑ «ناظر یک، اپلیکیشنی در دست حجاب بانان مجوزدار». BBC News فارسی. ۲۰۲۳-۱۲-۱۲. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۱.
- ↑ «استفاده جمهوری اسلامی از اپلیکیشن «ناظر» برای رصد آمبولانسها و شناسایی معترضان». صدای آمریکا. ۲۰۲۴-۱۰-۰۸. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۱.
- ↑ «ثبت گزارش کشف حجاب موتورسواران در یک سامانه». اعتمادآنلاین. ۲۰۲۵-۰۴-۲۱. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۱.
- ↑ "Iran protests: Human Rights Council probe condemns online, app-based repression | UN News". news.un.org (به انگلیسی). 2025-03-14. Retrieved 2025-04-21.