پرواز ۳۷۱ تاروم

پرواز ۳۷۱ تاروم
	YR-LCC,هواپیمای سانحه دیده ۴ روز قبل حادثه
حادثه
تاریخ	۳۱ مارس ۱۹۹۵
علت	از دست دادن کنترل به دلیل خرابی دریچه گاز خودکار و حمله قلبی خلبان
محل حادثه	بالوتیشتی، نزدیک فرودگاه بین‌المللی هنری کواندا، بخارست رومانی ; ۴۴°۳۵′۳۳″شمالی ۲۶°۰۶′۲۰″شرقی / ۴۴٫۵۹۲۵۸°شمالی ۲۶٫۱۰۵۶۴°شرقی
هواگرد
نوع هواپیما	ایرباس ای۳۱۰
نام هواپیما	مونتنیا
شرکت هواپیمایی	تاروم
شماره پرواز یاتا	RO371
شماره پرواز ایکائو	ROT371
شناسه تماس	TAROM 371
شماره دم	YR-LCC
مبدا پرواز	فرودگاه بین‌المللی هنری کواندا، بخارست رومانی
مقصد	فرودگاه بروکسل، بروکسل بلژیک
سرنشینان	۶۰
مسافرین	۴۹
خدمه	۱۱
کشته‌شدگان	۶۰
بازماندگان	۰

پرواز ۳۷۱ تاروم(به انگلیسی:Tarom flight 371) یک پرواز مسافربری بین‌المللی از فرودگاه بین‌المللی اوتوپنی در بخارست، پایتخت رومانی، به فرودگاه بروکسل در بلژیک بود. در ۳۱ مارس ۱۹۹۵، هواپیمای ایرباس ای۳۱۰ با شماره پرواز ۳۷۱، اندکی پس از برخاستن، دچار یک چرخش شدید و سقوط ناگهانی شد و در نزدیکی بالوتستی در رومانی سقوط کرد و تمام ۶۰ سرنشین آن کشته شدند. این پرواز توسط شرکت هواپیمایی تاروم، حامل پرچم رومانی، انجام شد.^[۱] بررسی سانحه نشان داد که یک دریچه گاز خودکار معیوب، موتور سمت چپ را در حین اوج‌گیری به حالت درجا (idle) درآورده بود و تصادفاً کاپیتان (احتمالاً در اثر حمله قلبی) ناتوان شده بود.^[۲]^[۳] افسر اول قادر به واکنش مناسب به موقعیت نبود؛ طبق گزارش هیئت ایمنی هوایی فرانسه، او نشانگر جهت ارتفاع در ای ۳۱۰ را با نشانگر هواپیماهای ساخت شوروی که بیشتر به پرواز با آنها عادت داشت، اشتباه گرفته بود، با اینکه نشانگر ای ۳۱۰ متفاوت بود.^[۴]^[۵] این مرگبارترین سانحه هوایی در تاریخ عملیاتی تاروم بود.^[۶]

هواپیما

هواپیمای حادثه دیده یک ایرباس ای۳۱۰–۳۲۴ ساخت سال ۱۹۸۷ بود. شرکت تاروم د این هواپیما را خریداری و در آوریل ۱۹۹۴ آن را تحویل گرفت و در آن زمان به عنوان YR ‑ LCC ثبت مجدد شد. این هواپیما از دو موتور توربوفن پرات اند ویتنی PW4152 نیرو می‌گرفت و ۳۱۰۹۲ ساعت پرواز و ۶۲۱۶ چرخه برخاست و فرود را ثبت کرده بود.^[۷]^[۲] ^{: ۸٬۱۸٬۲۶}

مسافران و خدمه

این هواپیما حامل ۴۹ مسافر و ۱۱ خدمه بود. سی و دو نفر از مسافران اهل بلژیک، نه نفر اهل رومانی، سه نفر اهل ایالات متحده، دو نفر اهل اسپانیا و یک نفر از هر یک از کشورهای فرانسه، تایلند و هلند بودند.^[۱]^[۸]

مسافران و خدمه سوار هواپیما بر اساس ملیت
کشور	مسافران	خدمه	مجموع
بلژیک	۳۲	۰	۳۲
رومانی	۹	۱۱	۲۰
ایالات متحده	۳	۰	۳
اسپانیا	۲		۲
فرانسه	۱		۱
هلند	۱		۱
تایلند	۱		۱
Total	۴۹	۱۱	۶۰

کاپیتان این پرواز، لیویو باتانوی ۴۸ ساله بود.^[۹] او در مجموع ۱۴۳۱۲ ساعت پرواز داشت که ۱۷۳۵ ساعت آن با هواپیمای ایرباس ای۳۱۰ بود. او در سال ۱۹۶۹ از مدرسه هوانوردی نظامی اورل ولایکو فارغ‌التحصیل شد. آخرین آموزش او با این نوع هواپیما در ۱۲ نوامبر ۱۹۹۴ در یکی از تأسیسات سوئیس ایر در زوریخ، سوئیس بود.^[۲]

افسر اول، ایونل استوی ۵۱ ساله بود. او در مجموع ۸۹۸۸ ساعت پرواز داشت که ۶۵۰ ساعت آن با هواپیمای ای ۳۱۰ بود. هواپیمای ای ۳۱۰ اولین و تنها هواپیمایی بود که او با نشانگر جهت‌گیری وضعیت سبک غربی پرواز کرده بود، که برعکس نمایشگرهای هواپیماهای ساخت شوروی که او بیشتر دوران حرفه‌ای خود را با آنها گذرانده بود، کار می‌کند. او در سال ۱۹۶۸ از مدرسه هوانوردی نظامی اورل ولایکو فارغ‌التحصیل شد. آخرین تمرین شبیه‌ساز او روی این نوع، در تاریخ ۲۱ سپتامبر ۱۹۹۴، در یکی از تأسیسات سوئیس‌ایر در زوریخ انجام شد.^[۲]

حادثه

پرواز ۳۷۱ تاروم ساعت ۰۹:۰۶:۴۴ به وقت محلی (۰۶:۰۶:۴۴) از زمین برخاست.

خدمه از وجود یک ناهنجاری از قبل موجود در اهرم‌های رانش مطلع بودند، و کاپیتان باتانویو اظهار داشت که در طول صعود از دریچه‌های گاز محافظت خواهد کرد. که دچارخرابی نشوند سپس استوی از باتانویو خواست که فلپ‌ها و اسلت‌ها را جمع کند. باتانویو فلپ‌ها را جمع کرد، اما نتوانست اسلت‌ها را جمع کند.

استوی که متوجه این موضوع شد، از کاپیتانش پرسید چه اتفاقی افتاده است. بعد از اینکه باتانویو به افسر اول استوی گفت که حالش بد است، او ناله‌ای کرد و سپس ساکت شد، ظاهراً هوشیاری‌اش را از دست داده بود. بدتر از همه، موتور چپ هواپیما دوباره به حالت خلاص برگشت و در نتیجه نیروی رانش نامتقارن ایجاد شد، در حالی که موتور راست همچنان در حال اوج گرفتن بود. بدتر از آن، سرعت هواپیما شروع به کاهش کرد و هواپیما به شدت به سمت چپ منحرف شد.^[۲] استوی که سرگرم بیدار کردن باتانویو بود، متوجه غلتش به چپ که به سرعت در حال افزایش بود، نشد.

در ساعت ۰۹:۰۸:۱۸، عدم تقارن نیروی رانش موتور به حداکثر مقدار خود یعنی ۰٫۴۲ رسید و هواپیما اکنون با زاویه ۴۵ درجه به شدت به سمت چپ متمایل شده بود.

وقتی استوی متوجه وخامت اوضاع شد، غریزی واکنش نشان داد و سعی کرد خلبان خودکار را فعال کند، اما چند ثانیه بعد با یک هشدار صوتی غیرفعال شد و هواپیما به سرعت شروع به کاهش ارتفاع کرد. پرواز۳۷۱ با کاهش مداوم رانش موتور شماره ۲ شروع به شیرجه به سمت زمین کرد. ۲

هواپیما در حالی که سرعتش مدام بیشتر می‌شد، غلتید. بی‌تجربگی استوی در استفاده از نمایشگرهای سبک غربی و پوشش ضخیم ابر باعث شد که او نداند هواپیما به کدام سمت متمایل شده است و بنابراین نتوانست اقدامات اصلاحی کافی را برای بازیابی هواپیما انجام دهد. با دیدن عدد ۰٫۹۵ روی نشانگر نسبت فشار موتور شماره ۱ او فریاد زد:

«آن یکی از کار افتاد!» در این مرحله، هواپیما با زاویه گام ۶۱٫۵- در حال شیرجه بود.

این هواپیما ساعت ۰۹:۰۸:۳۴ فقط ۸۹ثانیه پس از برخاستن و ۲۷چند ثانیه پس از اینکه کاپیتان باتانویو ناتوان شد. در نزدیکی بالوتستی با سرعت ۳۲۴ گره (۶۰۰ کیلومتر بر ساعت؛ ۳۷۳ مایل بر ساعت) به زمین برخورد کرد.

هواپیما در اثر برخورد کاملاً منهدم شد و تمام سرنشینان آن درجا کشته شدند و گودالی به عمق ۶ متر بر جای گذاشت.^[۲]

تحقیقات

محققان متوجه شدند که مشکلی در سیستم دریچه گاز خودکار (ATS) وجود دارد که دریچه گازی که موتورهای هواپیما را کنترل می‌کند. آنها طی بررسی دفترچه پرواز هواپیما، متوجه شدند که در حین اوج‌گیری هواپیما پس از برخاستن، موتور شماره۱ هنگام تغییر از قدرت برخاستن به وضعیت صعود، تمایل به بازگشت به حالت خلاص داشت. دلیلش نامعلوم بود.

در مارس ۱۹۹۵. با این وجود، خدمه زمینی در مورد احتمال تکرار این نقص هشدار دادند. از سوابق تاریخچه هواپیما که از اداره هوانوردی فدرال به دست آمده است، نقص مشابهی در طول عملیات آن با خطوط هوایی دلتا گزارش شده است. دلتا همان اقداماتی را انجام داد که تاروم انجام داد.

ایرباس از نقص سیستم دریچه گاز خودکار مطلع بود.

این نقص می‌تواند باعث گیر کردن هر دو دریچه گاز و قطع اتصال سیستم دریچه گاز خودکار شود، یا اینکه یکی از دریچه‌ها به حالت دور آرام حرکت کند در حالی که دیگری بدون قطع اتصال سیستم دریچه گاز خودکار، بالاتر از قدرت صعود باقی بماند. محققان اظهار داشتند که محتمل‌ترین علت این نقص، اصطکاک بیش از حد در اتصالات بین دریچه گاز و واحدهای اتصال سیستم دریچه گاز خودکار بوده است.

در زمان حادثه، دستورالعمل عملیاتی خدمه پرواز که توسط ایرباس صادر شده بود، شامل رویه‌های مقابله با این ناهنجاری نبود، اما دستور العمل صادر شده توسط تاروم و سوییس ایر این رویه‌ها را شامل می‌شد. دستگاه ضبط صدای کابین خلبان همچنین نشان داد که به نظر می‌رسد کاپیتان باتانویو مشکل سلامتی داشته است.^[۲]^[۱۰]

یادبودها

بنای یادبودی به یاد جان باختگان این حادثه در مجاورت محل سقوط هواپیما قرار دارد.^[۱۱]

در رسانه‌ها

در سال ۲۰۱۹، این حادثه در ششمین قسمت از فصل نوزدهم مجموعه «پیام اضطراری and Air Crash Investigation» به نمایش درآمد. این قسمت با عنوان «صعود مرگبار» (Fatal Climb) در ژانویه ۲۰۱۹ پخش شد.^[۱۲]

جستارهای وابسته

فهرست حوادث و سوانح مربوط به هواپیماهای تجاری
پرواز شماره ۷۱۰۰ مانکس۲، حادثه‌ای که در آن خلبانان در یک هواپیمای فیرچایلد مترولاینر، نیروی رانش نامتقارن را به درستی مدیریت نکردند و منجر به چرخش نامتقارن هواپیما شد
پرواز ۴۹۸ کراس‌ایر، حادثه دیگری که در آن خلبان یکنماش گر به سبک غربی را با نمایشگر به سبک شوروی اشتباه گرفت
پرواز ۱۸۲ سریویجایا ایر، سقوط یک بوئینگ ۷۳۷ که آن هم به دلیل نقص فنی دریچه گاز خودکار رخ داد

منابع

1 2 "15 ani de la cea mai mare catastrofă aeriană din istoria României". Adevărul (in Romanian). 31 March 2010. Archived from the original on 24 December 2010. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)
1 2 3 4 5 6 7 "Final Report of the Administrative Investigation Comission [sic]" (PDF). aias.gov.ro. Romania: Civil Aviation Inspectorate, Ministry of Transport. 21 September 2000. Archived from the original (PDF) on 28 January 2026. Retrieved 5 January 2026.
↑ "Tarom A310 crash pilot was 'incapacitated'". Flight Global. 10 December 1997. Archived from the original on 12 May 2021. Retrieved 18 March 2021.
↑ Ranter, Harro. "ASN Aircraft accident Airbus A310-324 YR-LCC Bucharest-Otopeni International Airport (OTP)". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Archived from the original on 25 June 2024. Retrieved 31 October 2019.
↑ Ranter, Harro. "Romania air safety profile". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 7 February 2019.
↑ Ranter, Harro. "Tarom". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 7 February 2019.
↑ Ranter, Harro. "Tarom flight 371, YR-LCC, 31 March 1995". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 4 April 2026.
↑ "Tests Show Explosion in Romania Air Crash". The New York Times. Associated Press. 4 April 1995. ISSN 0362-4331. Archived from the original on 10 July 2022. Retrieved 18 February 2017.
↑ Dobrescu, Petre (30 March 2017). "VIDEO / Tragedia de la Balotești. Se împlinesc 22 de ani de la cel mai grav accident aviatic din România". Libertatea (in Romanian). Archived from the original on 11 July 2022. Retrieved 18 March 2021. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)
↑ "AirDisaster.Com Accident Photo: Tarom 731 – Airbus A310-324 YR-LCC". airdisaster.com. Archived from the original on 22 October 2015. Retrieved 31 May 2016.
↑ "DOCUMENTAR: 25 de ani de la cea mai mare catastrofă aviatică din România". Agerpres (in Romanian). 31 March 2020. Archived from the original on 2 December 2020. Retrieved 18 March 2021. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)
↑ "Fatal Climb". Air Crash Investigation. Season 18. Episode 6. Cineflix Productions. 28 October 2019. National Geographic Channel. https://www.nationalgeographic.com.au/tv/air-crash-investigation/episodes.aspx.

[adevarul15-1] 1 2 "15 ani de la cea mai mare catastrofă aeriană din istoria României". Adevărul (in Romanian). 31 March 2010. Archived from the original on 24 December 2010. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)

[AIC-2] 1 2 3 4 5 6 7 "Final Report of the Administrative Investigation Comission [sic]" (PDF). aias.gov.ro. Romania: Civil Aviation Inspectorate, Ministry of Transport. 21 September 2000. Archived from the original (PDF) on 28 January 2026. Retrieved 5 January 2026.

[fg1997-3] "Tarom A310 crash pilot was 'incapacitated'". Flight Global. 10 December 1997. Archived from the original on 12 May 2021. Retrieved 18 March 2021.

[ASN-4] Ranter, Harro. "ASN Aircraft accident Airbus A310-324 YR-LCC Bucharest-Otopeni International Airport (OTP)". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Archived from the original on 25 June 2024. Retrieved 31 October 2019.

[5] Ranter, Harro. "Romania air safety profile". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 7 February 2019.

[6] Ranter, Harro. "Tarom". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 7 February 2019.

[7] Ranter, Harro. "Tarom flight 371, YR-LCC, 31 March 1995". Aviation Safety Network. Flight Safety Foundation. Retrieved 4 April 2026.

[nyt1995-8] "Tests Show Explosion in Romania Air Crash". The New York Times. Associated Press. 4 April 1995. ISSN 0362-4331. Archived from the original on 10 July 2022. Retrieved 18 February 2017.

[libertatea22-9] Dobrescu, Petre (30 March 2017). "VIDEO / Tragedia de la Balotești. Se împlinesc 22 de ani de la cel mai grav accident aviatic din România". Libertatea (in Romanian). Archived from the original on 11 July 2022. Retrieved 18 March 2021. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)

[airdisaster.com-10] "AirDisaster.Com Accident Photo: Tarom 731 – Airbus A310-324 YR-LCC". airdisaster.com. Archived from the original on 22 October 2015. Retrieved 31 May 2016.

[agerpres25-11] "DOCUMENTAR: 25 de ani de la cea mai mare catastrofă aviatică din România". Agerpres (in Romanian). 31 March 2020. Archived from the original on 2 December 2020. Retrieved 18 March 2021. {{cite news}}: از پارامتر ناشناخته |trans title= صرف‌نظر شد (کمک)

[12] "Fatal Climb". Air Crash Investigation. Season 18. Episode 6. Cineflix Productions. 28 October 2019. National Geographic Channel. https://www.nationalgeographic.com.au/tv/air-crash-investigation/episodes.aspx.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]