کاباره شکوفه نو
| کاباره شکونه نو | |
|---|---|
 | |
| اطلاعات کلی | |
| گونه | کاباره |
| شهر یا شهرک | تهران |
| کشور | ایران |
| مختصات | ۳۵°۴۰′۲۱٫۰۰″ شمالی ۵۱°۲۳′۴۱٫۱۰″ شرقی / ۳۵٫۶۷۲۵۰۰۰°شمالی ۵۱٫۳۹۴۷۵۰۰°شرقی |
شکوفهٔ نو نام یک کاباره در منطقهٔ شهر نو تهران بود. شکوفهٔ نو قدیمی‌ترین کابارهٔ ایران بود و توسط حمید حجازی با تغییر کاربری یک کافه برپا شد. او و پسرش پرویز حجازی به رشد این کاباره اهتمام ورزیدند تا جایی که شکوفه نو پاتوق ثروتمندان و افراد رده‌بالای حکومت تبدیل شد و هنرمندان مشهوری در دورهٔ حکومت پهلوی در این کاباره برنامه اجرا کردند، که رقصندگانی چون جمیله و خوانندگانی چون گلپا، هایده، حمیرا، گوگوش، داریوش و ابی از آن جمله‌اند. با وقوع انقلاب اسلامی ایران این کاباره آتش زده شد و تعطیل شد. بعدها مکان کاباره مدتی برای بازپروری معتادان استفاده شد و در سال ۱۳۵۹ ه.خ زمین کاباره به همراه زمین‌های دیگری که در اطراف بیمارستان فارابی بودند به این بیمارستان اختصاص داده شدند.
تاریخچه
شکوفهٔ نو قدیمی‌ترین کابارهٔ ایران بود.[۱] مؤسس این کاباره حمید حجازی نام داشت. وی کافهٔ کوچکی را در منطقهٔ شهر نو که در آن زمان در جنوب تهران محسوب می‌شد خرید و به تدریج آن را ارتقا داد. این کافه که خود از تجمیع دو مغازه ساخته شده بود و در «چهارراه معزالسلطان» قرار داشت، به همت حجازی به یکی از مشهورترین کاباره‌های دورهٔ پهلوی دوم تبدیل شد.[۲] نام اولیهٔ آن «کاباره شکوفه» بود و در آن کنار صرف غذا، برنامه‌هایی هم برای سرگرمی مشتریان اجرا می‌شد، نظیر سیاه‌بازی، گربه‌رقصانی و رقص عنتر.[۳] برنامه‌های فکاهی نیز ابتدا به شکل سیاه‌بازی در کافه اجرا می‌شد که از جمله اجراکنندگان معروف آن مهدی مصری و سعدی افشار بودند، اما بعداً افراد دیگری همچون صابر آتشین هم برنامه‌های فکاهی در این کاباره اجرا کردند. آتشین از دخترش فائقه آتشین که در آن زمان حدوداً ۴ ساله بود و بعدها با نام هنری «گوگوش» به خواننده‌ای موفق تبدیل شد، در این برنامه‌ها بهره می‌گرفت.[۴] به تدریج که صنعت کاباره‌داری در ایران رواج پیدا کرد، کافه شکوفه هم با کافه شکوفهٔ نو در شرق قلعه قجر و مطابق با ضلع غربی خیابان کارگر جنوبی امروز که در آن زمان خیابان سی‌متری نامیده می‌شد، جایگزین شد.[۵]
در پی شهرت یافتن شکوفهٔ نو، رقصنده‌هایی از ایتالیا و آمریکا برای کاباره به کار گرفته شدند و ثروتمندان به مشتریان این کاباره تبدیل شدند. شهرت این کاباره به جایی رسید که رزرو میز در آن کار آسانی نبود.[۲] شکوفهٔ نو به پاتوق افراد رده‌بالای حکومت تبدیل شد و برخی از سیاست‌های کلان در این کاباره رایزی می‌شدند. برای تأمین امنیت کاباره هم تونلی بین آن و پاسگاه شهر نو ساخته شد.[۶]
بعد از مدتی، حمید حجازی (معروف به سید بابا) مدیریت کافه را به پسرش پرویز حجازی سپرد. او برای پیشرفت کاباره بسیار تلاش کرد و روی جذب هنرمندان برای اجرا در کاباره تلاش کرد، تا جایی که به «صیاد ستارگان» مشهور شد. از جمله افرادی که او به کاباره آورد، رقصندگان مشهوری چون جمیله و ناهید صدری بودند.[۷] خوانندگان مشهوری چون گلپا، هایده، حمیرا، گوگوش، داریوش و ابی هم روی صحنهٔ شکوفه نو رفتند و گفته می‌شد که برای یک شب اجرا تا یازده هزار تومان دستمزد دریافت می‌کردند.[۸]
شهرت شکوفهٔ نو صرفاً به ابعاد مثبت آن محدود نمی‌شد؛ این مجموعه به دلیل تسهیل مشروب‌خواری و روابط غیررسمی و اعزام رقصندگان برای شاهزادگان پهلوی، با بدنامی روبه‌رو بود. از یکی از اسناد ساواک نقل شده که حجازی گفته بوده که مجبور بوده رقاصه‌های خارجی را «در اختیار تیمسار سپهبد علوی مقدم و سرهنگ ملک‌اسماعیلی رئیس ادارهٔ اماکن شهربانی بگذارد» یا آن‌ها را به دربار برده «به شاهپورها معرفی نماید».[۹]
شکوفه نو تا سال ۱۳۵۵ در اوج بود اما خودکشی پرویز حجازی در این سال، شوک بزرگی به شکوفه نو وارد کرد.[۱۰] سال‌های بعد، سال‌های منتهی به انقلاب اسلامی ایران بود و در این سال‌ها به آتش‌کشیدن بانک‌ها، سینماها، مشروب‌فروشی‌ها و کاباره‌ها در حال افزایش بود.[۱۱] کاباره شکوفهٔ نو در روز ۹ بهمن ۱۳۵۷ به آتش کشیده شد.[۱۲] بنا بر گزارش روزنامه اطلاعات، ابتدا کارخانه آبجوسازی شمس را در خیابان بابائیان به آتش کشیدند که در ادامه آتش آن به اطراف گسترش یافت و کاباره شکوفهٔ نو را نیز سوزاند.[۱۳]
پس از انقلاب، مکان کاباره شکوفهٔ نو مدتی برای بازپروری معتادان استفاده شد.[۱۴] در سال ۱۳۵۹، زمین این کاباره به همراه بخشی دیگر از اراضی اطراف بیمارستان فارابی به این بیمارستان بخشیده شد[۲] و در توسعهٔ این بیمارستان به کار گرفته شد.[۱۵]
پانویس
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۰:۰۰ تا ۰:۱۰.
- 1 2 3 «زمین این کاباره بدنام عاقبت به خیر شد». ۲۶ آبان ۱۴۰۲. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۲:۰۹ تا ۲:۴۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۲:۵۰ تا ۳:۱۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۴:۰۰ تا ۴:۱۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۴:۵۰ تا ۵:۵۰.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۵:۵۰ تا ۶:۲۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۶:۲۵ تا ۶:۴۰.
- ↑ «صاحب کاباره‌ای که مجبور بود رقاصه‌های خارجی را به دربار ببرد». قدس. ۲۰ آبان ۱۳۹۱. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۷:۱۰ تا ۳:۱۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۷:۵۰ تا ۳:۱۵.
- ↑ «تاریخ سند: ۱۰ بهمن ۱۳۵۷». مرکز بررسی اسناد تاریخی. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۸:۰۰ تا ۸:۳۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۸:۳۵ تا ۸:۴۵.
- ↑ شکوفه نو، کاباره‌ای که ...، ۸:۴۵ تا ۸:۵۱.
منابع
- شکوفهٔ نو، کاباره‌ای در جنوب شهر که پاتوق کله‌گنده‌های تهران بود. تونل زمان. ۲۳ فوریه ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶ – به واسطهٔ یوتیوب.
{{cite AV media}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- موسیقی ایرانی
- مکانهای اجرای موسیقی در ایران