کلاه فویلی

کلاه فویل قلع
Tin foil hat
مردی با کلاه فویلی در کنگرهٔ ارتباطات آشوب

کلاه فویلی نوعی کلاه است که از یک یا چند ورقهٔ فویل قلع[الف] یا ورق آلومینیومی ساخته می‌شود، یا کلاه معمولی‌ای است که درون آن با فویل پوشانده شده‌است. باور بر این است که چنین کلاهی می‌تواند مغز را در برابر تهدیدهایی مانند میدان الکترومغناطیسی، کنترل ذهن و خواندن ذهن محافظت کند. تصورِ استفاده از کلاه‌های دست‌ساز برای این نوع محافظت، به یک کلیشه و اصطلاحی برای اشاره به پارانویا، توهم آزار، و باور به شبه‌علم و نظریه توطئه بدل شده‌است.

در کشورهای انگلیسی‌زبان، واژهٔ «فویل قلع» در واقع یک غلط مصطلح برای آلومینیوم است؛ زیرا در گذشته، فویل‌های فلزیِ بسته‌بندی از قلع ساخته می‌شدند، اما بعدها با آلومینیوم جایگزین شدند.[۱]

خاستگاه

برخی افراد — که به آن‌ها «کلاهِ فویلی‌به‌سرها» گفته می‌شود — باور دارند چنین کلاه‌هایی از کنترل ذهن توسط دولت‌ها، جاسوسان، تبهکاران سازمان‌یافته، شرکت‌ها، موجودات فرازمینی یا نیروهای ماورایی که از ادراک فراحسی یا اثر شنیداریِ مایکروویو بهره می‌برند، جلوگیری می‌کند. در کشورهای گوناگون، کسانی که خود را افراد هدف‌گرفته‌شده می‌دانند و گمان دارند تحت نظارت یا آزار دولتی، شرکتی یا مجرمانه هستند، وب‌سایت‌ها، تماس‌های گروهی و نشست‌هایی حمایتی برای گفت‌وگو دربارهٔ نگرانی‌های خود (از جمله ایدهٔ پوشش محافظ برای سر) ایجاد کرده‌اند.[۲]

نشریهٔ وایس[ب] نوشته‌است که ریشهٔ کلاه فویلی در فرهنگ عامه را می‌توان به داستان کوتاه عجیب و آینده‌نگرانه‌ای از سال ۱۹۲۷ به قلم جولیان هاکسلی با نام پادشاه کشت‌بافتی[پ] بازگرداند.[۳] در این داستان، شخصیت اصلی با استفاده از کلاهی فلزی از کنترل ذهنی دانشمندِ شرور جلوگیری می‌کند.[۴][۵]

با گذر زمان، اصطلاح «کلاه فویلی» به‌طور فزاینده‌ای با پارانویا و نظریهٔ توطئه پیوند یافته‌است.[۶]

مبنای علمی

تابش الکترومغناطیسی و سلامت|تأثیر تابش‌های الکترومغناطیسیِ قوی بر سلامت از دیرباز مورد مطالعه و مستندسازی قرار گرفته‌است.[۷][۸] کارایی یک پوشش فلزی در مسدود کردن تابش الکترومغناطیسی به ضخامت فویل بستگی دارد، که این امر بر اساس «اثر پوستی» رسانا برای بازهٔ بسامدیِ خاصی از تابش تعیین می‌شود. برای فویلی از جنس آلومینیوم با ضخامت نیم‌میلی‌متر، تابش‌هایی با بسامد بالاتر از حدود ۲۰ کیلوهرتز (از جمله باند ای‌اِم و باند اف‌اِم) تا حدی مسدود می‌شوند. با این حال، فویل آلومینیوم در چنین ضخامت‌هایی به‌صورت تجاری تولید نمی‌شود؛ از این‌رو، برای دستیابی به این اثر باید چندین لایه فویل روی‌هم قرار گیرد.[۹]

آلن اچ. فری[ت] در سال ۱۹۶۲ کشف کرد که اثر شنیداریِ مایکروویو (یعنی صداهایی که بر اثر دریافت سیگنال‌های الکترومغناطیسی در بسامد رادیویی ایجاد می‌شوند و به‌صورت تق‌تق یا وزوز شنیده می‌شوند) را می‌توان با قرار دادن تکه‌ای توری سیمی (و نه فویل) در بالای لوب گیجگاهی مسدود کرد.[۱۰][۱۱]

در یک پژوهش طنزآمیز توسط گروهی از دانشجویان مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) در سال ۲۰۰۵ نشان داده شد که کلاه‌های فویلی در بیشتر بازهٔ بسامدهای آزمایش‌شده از امواج رادیویی محافظت می‌کنند، اما در برخی بسامدهای خاص مانند ۱٫۲ و ۲٫۶ گیگاهرتز، شدت امواج را افزایش می‌دهند.[۱۲][۱۳]

در فرهنگ عامه

دو مرد در حالی که کلاه فویلی بر سر دارند.

دنیل ویلسون[ث] در مقاله‌ای در سال ۲۰۱۶ در مجلهٔ ماورایی فورتیَن تایمز[ج] اولین بار به «ابزار الکتریکیِ عایق که در هنگام اندیشیدن دور سر پیچیده می‌شود» در کتاب غیرداستانیِ غیرمعمول سال ۱۹۰۹ با عنوان آگاهی اتمی اشاره کرده‌است.[۱۴] نویسندهٔ این کتاب، که خود را «روشن‌بین» می‌نامید و با نام مستعار «جیمز باثرست» شناخته می‌شد، باور داشت چنین پوششی برای «نگه‌داشت افکار و ایده‌ها» در برابر «برخوردهای تله‌پاتیکیِ ذهنیِ بیرونی» کارایی ندارد.[۱۵]

کلاه‌های فویلی در فیلم‌هایی چون نشانه‌ها (۲۰۰۲)،[۱۶] ناروی: نفرین (۲۰۰۵)،[۱۷] و فیوچراما: در دل سبز وحشیِ فراسوی آینده (۲۰۰۹[چ]) نیز دیده می‌شوند.[۱۸] در مجموعهٔ تلویزیونی واچمن (۲۰۱۹) از شبکهٔ اچ‌بی‌او، شخصیت «وِید تیلمن/آینه‌نما» افسر پلیسی است که ماسکی از فویل بازتابی بر چهره دارد و در زمان استراحت نیز کلاهی با آستر فویلی بر سر می‌گذارد تا ذهن خود را از «حملات روانیِ بیگانگان» محافظت کند.[۱۹]

طبق گزارش‌ها در سال ۲۰۲۴، گروهی از معلمان در استان ورونژ روسیه با کلاه‌های فویلی در عکس‌هایی ظاهر شدند. این ماجرا حاصل شوخی هنرمند بلاروسی «ولادیسلاو بوخان» بود که خود را به‌عنوان مقام رسمی از حزب روسیه متحد جا زد. او «دستورالعملی» برای مدارس محلی فرستاد که از معلمان می‌خواست کارگاهی با عنوان «کلاه‌خود میهن» برگزار کنند، شامل آموزش ساخت کلاه‌های فویلی به‌عنوان «پویشی میهن‌پرستانه» برای «محافظت در برابر پرتوهای ماهواره‌های ناتو». شاخهٔ محلی وزارت آموزش روسیه[ح] از معلمان بابت نشان دادن «روحیهٔ میهن‌دوستانه، تعهد قوی و رویکردی خلاقانه در انجام وظیفه» تمجید کرد، هرچند ماجرا در واقع یک شوخی بود.[۲۰][۲۱]

پانویس

  1. ↑ Tin foil
  2. ↑ Vice Magazine
  3. ↑ w:en:The Tissue-Culture King
  4. ↑ پژوهش در ایالات متحده
  5. ↑ Daniel Wilson ⇒ Meadow House
  6. ↑ Fortean Times
  7. ↑ Futurama: Into the Wild Green Yonder
  8. ↑ Ministry of Education (Russia)

منابع

  1. ↑ "Foil - metallurgy". Britannica.com. Encyclopædia Britannica. Retrieved 17 July 2016.
  2. ↑ Weinberger, Sharon (14 January 2007). "Mind Games". Washington Post. Retrieved 29 June 2015.
  3. ↑ "A Brief Cultural History of the Tin Foil Hat". Vice.com. 6 March 2015. Retrieved 9 March 2021.
  4. ↑ Huxley, Julian. "The Tissue-Culture King". Retrieved 9 March 2021.
  5. ↑ Huxley, Julian (August 1927). "The Tissue-Culture King". Amazing Stories. Well, we had discovered that metal was relatively impervious to the telepathic effect, and had prepared for ourselves a sort of tin pulpit, behind which we could stand while conducting experiments. This, combined with caps of metal foil, enormously reduced the effects on ourselves.
  6. ↑ "Hey Crazy – Get a New Hat". Bostonist. 15 November 2005. Archived from the original on 3 May 2007. Retrieved 5 April 2007.
  7. ↑ Adey, W. R. (December 1979). "Neurophysiologic effects of Radiofrequency and Microwave Radiation". Bulletin of the New York Academy of Medicine. 55 (11): 1079–1093. PMC 1807758. PMID 295243.
  8. ↑ Lean, Geoffrey (7 مه 2006). "Electronic smog". The Independent. London. Archived from the original on 17 مه 2008. Retrieved 9 ژوئن 2009.
  9. ↑ Jackson, John David (1998). Classical Electrodynamics. Wiley Press. ISBN 978-0-471-30932-1.
  10. ↑ Frey, Allan H. (1962-07-01). "Human auditory system response to modulated electromagnetic energy". Journal of Applied Physiology (in English). 17 (4): 689–692. doi:10.1152/jappl.1962.17.4.689. ISSN 8750-7587. PMID 13895081. S2CID 12359057. Archived from the original on 16 September 2017. Retrieved 25 May 2017.
  11. ↑ Elder, Joe A.; Chou, C.K. (2003). "Auditory response to pulsed radiofrequency energy". Bioelectromagnetics. 24 (S6): S162–73. doi:10.1002/bem.10163. ISSN 0197-8462. PMID 14628312. S2CID 9813447.
  12. ↑ Soniak, Matt (2012-09-28). "Tin Foil Hats Actually Make it Easier for the Government to Track Your Thoughts". The Atlantic (in American English). Retrieved 2020-08-04.
  13. ↑ "On the Effectiveness of Aluminium Foil Helmets: An Empirical Study". 2005-02-17. Archived from the original on 2010-07-08.
  14. ↑ Bathurst, James (1909). Atomic Consciousness Abridgement. W. Manning, London.
  15. ↑ Wilson, Daniel (June 2016). "Atomic-Consciousness". Fortean Times.
  16. ↑ Lang, Cady (September 20, 2019). "Area 51 Raid But Make It Fashion: It Takes a Lot to Stand Out at Alien-Themed Festival But This Guy's Tin Foil Hat Is Working". Time. Retrieved March 10, 2020.
  17. ↑ Whittaker, Richard (July 9, 2017). "DVDanger: Don't Knock Twice". The Austin Chronicle. Retrieved April 14, 2020.
  18. ↑ Miller III, Randy (February 1, 2009). "Futurama: Into The Wild Green Yonder". DVD Talk. Retrieved March 10, 2020.
  19. ↑ Erdmann, Kevin (November 18, 2019). "Watchmen: Biggest Comic Easter Eggs in Episode 5". Screen Rant. Retrieved March 10, 2020.
  20. ↑ "Belarusian Artist Says Tinfoil Hat Prank Tests 'Fascistization' In Russian Society". Radio Free Europe. November 11, 2024.
  21. ↑ Petrenko, Roman (10 November 2024). "Prankster makes teachers in Russia make patriotic tin foil hats – photos". Retrieved September 26, 2025.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.