یخبندان گاسکیرز

یخبندان گاسکیرز دوره‌ای از یخ‌نهشته گسترده (مانند دیامیکتیتها) است که حدود ۲۵۰٬۰۰۰ سال، بین ۵۷۹٫۸۸ ± ۰٫۴۴ و ۵۷۹٫۶۳ ± ۰٫۱۵ میلیون سال پیش^[۱] — یعنی در اواخر دورهٔ ادیاکاران — به طول انجامید و آن را به آخرین رویداد یخبندان بزرگ پیشین‌زیستی تبدیل می‌کند.^[۲] همچنین این آخرین و کوتاه‌ترینِ حداقل سه عصر یخبندان بزرگ در دوران نئوپروتروزوییک بود. برخلاف یخبندان استورتین و یخبندان مارینوان، فرض بر این است که این یخبندان به یخبندان سراسری ("زمین گوی برفی") منجر نشد.^[۳]

نهشته‌های منتسب به گاسکیرز — با این فرض که همگی در یک زمان نهشته شده‌اند — در هشت دیرینه‌قارهٔ جداگانه یافت شده‌اند که در برخی موارد نزدیک به استوا (در عرض جغرافیایی ۱۰–۳۰ درجه) رخ می‌دهند. برش نام‌دار با ضخامت ۳۰۰-متر (۹۸۴-فوت) در گاسکیرز (نیوفاندلند) مملو از سنگ‌های افتان^[الف] شیاردار است.^[۱] مقادیر $δ$ ¹³C آن بسیار پایین است که با یک دورهٔ ناهنجاری زیست‌محیطی سازگار است.^[۱] این لایه درست در زیر برخی از قدیمی‌ترین سنگواره‌های زیاگان ادیاکارا قرار دارد که منجر به پیشنهادهای اولیه‌ای شد مبنی بر اینکه پایان یخبندان و افزایش شدید متعاقب آن در سطح اکسیژن اقیانوس ممکن است راه را برای فرگشت این جانداران عجیب هموار کرده باشد.^[۵] روش‌های دقیق‌تر تاریخ‌گذاری نشان داده‌اند که یک شکاف ۹ میلیون ساله بین دیامیکتیت‌ها و درشت‌سنگواره‌های ۵۷۰ میلیون ساله وجود دارد.^[۱]

یخبندان بو-آزر، یک یخبندان ادیاکارانی که از شواهد جمع‌آوری‌شده از کراتون غرب آفریقا شناخته شده است، ممکن است معادل یخبندان گاسکیرز باشد. به‌طور متناوب، همچنین پیشنهاد شده که می‌توانسته بخشی از یک رویداد یخچالی در اواخر ادیاکاران بوده باشد.^[۳]

جستارهای وابسته

زیواگان ادیاکاران

یادداشت‌ها

↑ سنگ افتان (Dropstone) قطعه سنگی با اندازه‌های مختلف است که توسط یک یخچال یا کوه یخ حمل شده و پس از ذوب شدن یخ، در رسوبات ریزدانه بستر دریا یا دریاچه سقوط کرده است. وجود آن‌ها در رسوبات دانه‌ریز، شاخصی قدرتمند برای وجود یخبندان در گذشته به‌شمار می‌رود.^[۴]

منابع

1 2 3 4 Pu, Judy P.; Bowring, Samuel A.; Ramezani, Jahandar; Myrow, Paul; Raub, Timothy D.; Landing, Ed; Mills, Andrea; Hodgin, Eben; MacDonald, Francis A. (2016). "Dodging snowballs: Geochronology of the Gaskiers glaciation and the first appearance of the Ediacaran biota". Geology. 44 (11): 955. Bibcode:2016Geo....44..955P. doi:10.1130/G38284.1.
↑ F. M. Gradstein, Gabi Ogg, Mark Schmitz, The Geologic Time Scale, Elsevier, 2012, p. 428.
1 2 Vernhet, E.; Youbi, N.; Chellai, E. H.; Villeneuve, M.; El Archi, A. (February 2012). "The Bou-Azzer glaciation: Evidence for an Ediacaran glaciation on the West African Craton (Anti-Atlas, Morocco)". Precambrian Research. 196–197: 106–112. Bibcode:2012PreR..196..106V. doi:10.1016/j.precamres.2011.11.009. Retrieved 17 December 2022.
↑ Boggs، Sam Jr. (۲۰۰۶). Principles of Sedimentology and Stratigraphy (ویراست ۴th). Pearson Prentice Hall. ص. ۱۹۵. شابک ۰-۱۳-۱۵۴۷۲۸-۳.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
↑ D. E. Canfield, S. W. Poulton, G. M. Narbonne (January 2007). "Late-Neoproterozoic deep-ocean oxygenation and the rise of animal life". Science. 315 (5808): 92–95. Bibcode:2007Sci...315...92C. doi:10.1126/science.1135013. PMID 17158290. S2CID 24761414.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده)

[5] سنگ افتان (Dropstone) قطعه سنگی با اندازه‌های مختلف است که توسط یک یخچال یا کوه یخ حمل شده و پس از ذوب شدن یخ، در رسوبات ریزدانه بستر دریا یا دریاچه سقوط کرده است. وجود آن‌ها در رسوبات دانه‌ریز، شاخصی قدرتمند برای وجود یخبندان در گذشته به‌شمار می‌رود.^[۴]

[eb-1] 1 2 3 4 Pu, Judy P.; Bowring, Samuel A.; Ramezani, Jahandar; Myrow, Paul; Raub, Timothy D.; Landing, Ed; Mills, Andrea; Hodgin, Eben; MacDonald, Francis A. (2016). "Dodging snowballs: Geochronology of the Gaskiers glaciation and the first appearance of the Ediacaran biota". Geology. 44 (11): 955. Bibcode:2016Geo....44..955P. doi:10.1130/G38284.1.

[2] F. M. Gradstein, Gabi Ogg, Mark Schmitz, The Geologic Time Scale, Elsevier, 2012, p. 428.

[VernhetEtAl2012-3] 1 2 Vernhet, E.; Youbi, N.; Chellai, E. H.; Villeneuve, M.; El Archi, A. (February 2012). "The Bou-Azzer glaciation: Evidence for an Ediacaran glaciation on the West African Craton (Anti-Atlas, Morocco)". Precambrian Research. 196–197: 106–112. Bibcode:2012PreR..196..106V. doi:10.1016/j.precamres.2011.11.009. Retrieved 17 December 2022.

[4] Boggs، Sam Jr. (۲۰۰۶). Principles of Sedimentology and Stratigraphy (ویراست ۴th). Pearson Prentice Hall. ص. ۱۹۵. شابک ۰-۱۳-۱۵۴۷۲۸-۳.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

[Canfield_DE_et_al._(2007)-6] D. E. Canfield, S. W. Poulton, G. M. Narbonne (January 2007). "Late-Neoproterozoic deep-ocean oxygenation and the rise of animal life". Science. 315 (5808): 92–95. Bibcode:2007Sci...315...92C. doi:10.1126/science.1135013. PMID 17158290. S2CID 24761414.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده)

[۱]

[۲]

[۳]

[الف]

[۵]

[۴]