آلب فرانکن

آلب فرانکن (فرانکنیورا)
آلب فرانکن (فرانکنیورا)
	موقعیت آلب فرانکن در نقشه آلمان
مرتفع‌ترین نقطه
قله	دیرنبرگ (هاننکام)
ارتفاع	۶۵۶٫۴ m ü. NN
فهرست‌بندی
ابعاد
مساحت	۷٬۰۵۳٫۸ کیلومتر مربع (۲٬۷۲۳٫۵ مایل مربع)
نام‌گذاری
نام بومی	Fränkische Alb (آلمانی); Frankenalb (آلمانی); Fränkischer Jura (آلمانی); Frankenjura (آلمانی);
جغرافیا
ایالت	بایرن، آلمان
مختصات رشته‌کوه	۴۹°۰۰′۵۶″شمالی ۱۰°۴۵′۴۳″شرقی / ۴۹٫۰۱۵۵۶°شمالی ۱۰٫۷۶۱۹۴°شرقی
رشته‌کوه مادر	ارتفاعات پلکانی جنوب آلمان
زمین‌شناسی
کوه‌زایی	کوه‌های پست، کوه‌های جدولی (cuesta)
سن صخره	ژوراسیک
نوع صخره	سنگ آهک

آلب فرانکن (به آلمانی: Fränkische Alb) (که با نام‌های فرانکن‌آلب، فرانکن‌یورا یا فرانکن‌یورا نیز شناخته می‌شود) یک رشته‌کوه پست از نوع کوه‌های جدولی (cuesta) در ایالت بایرن، جنوب آلمان است. این منطقه که عمدتاً از سنگ آهک ژوراسیک تشکیل شده، بخشی از ارتفاعات پلکانی جنوب آلمان به شمار می‌رود و از نظر زمین‌شناسی و گردشگری از اهمیت بالایی برخوردار است. آلب فرانکن با مساحتی بالغ بر ۷۰۵۳ کیلومتر مربع، یکی از محبوب‌ترین مقاصد کوهنوردی، غارنوردی و دیرینه‌شناسی در اروپای مرکزی محسوب می‌شود^[۱].

موقعیت جغرافیایی و زمین‌شناسی

آلب فرانکن در شمال بایرن و بین شهرهای بامبرگ در غرب، بایرویت در شمال شرقی، رگنسبورگ در جنوب شرقی و دوناوورت در جنوب غربی گسترده شده است. این رشته‌کوه از سه بخش اصلی تشکیل می‌شود: آلب فرانکن شمالی (که به «سوئیس فرانکنی» معروف است)، آلب فرانکن میانی و آلب فرانکن جنوبی. بلندترین قله این منطقه، دیرنبرگ با ارتفاع ۶۵۶ متر است که در منطقه هاننکام قرار دارد^[۲]. این منطقه از نظر زمین‌شناسی عمدتاً از سنگ آهک مربوط به دوره ژوراسیک میانی و بالایی تشکیل شده است که در نتیجه فرسایش در طول میلیون‌ها سال، دره‌های عمیق، غارهای متعدد و صخره‌های عجیب و غریب را پدید آورده است^[۳].

غارها و دیرینه‌شناسی

آلب فرانکن به دلیل داشتن هزاران غار، یکی از مهم‌ترین مناطق غارنوردی در اروپا است. معروف‌ترین غارهای این منطقه عبارتند از: غار دوقلوها (بینگ‌هوله) در نزدیکی پوتنشتاین، غار تسوفن‌لوخ و غار ماکسیمیلیان. با این حال، مهم‌ترین کشف دیرینه‌شناختی این منطقه، مربوط به غار نوی‌مارکت است که در آن بقایای انسان نئاندرتال به همراه ابزارهای سنگی متعلق به دوره پارینه‌سنگی میانی کشف شده است. همچنین در غارهای اطراف آیش‌‌شت، فسیل‌های متعددی از موجودات دریایی از جمله آمونیت‌ها و بلمنیت‌ها کشف شده است که قدمت آن‌ها به حدود ۱۵۰ میلیون سال پیش بازمی‌گردد^[۴]. فسیل معروف «Archaeopteryx» که به عنوان قدیمی‌ترین پرنده جهان شناخته می‌شود، نیز برای نخستین بار در منطقه زولنهوفن، در حاشیه جنوبی آلب فرانکن، کشف شد^[۵].

تاریخچه و میراث فرهنگی

در طول قرون وسطی، آلب فرانکن به دلیل موقعیت استراتژیک خود در مسیرهای تجاری میان نورنبرگ و پراگ، شاهد ساخت ده‌ها قلعه و دژ مستحکم بود. قلعه‌هایی مانند قلعه کادولتس‌بورگ، قلعه آرنتس‌تاین و قلعه گوگن‌پوتن‌بورگ از جمله مهم‌ترین بناهای دفاعی این منطقه بودند که توسط خاندان‌های اشرافی مانند هوهن‌لوهه و سلن‌هوفن ساخته شدند. این منطقه همچنین نقش مهمی در جنگ دهقانان آلمان (۱۵۲۴-۱۵۲۵) ایفا کرد، جایی که دهقانان شورشی در دره‌های صخره‌ای آلب فرانکن پناه می‌گرفتند^[۶]. در دوران امپراتوری مقدس روم، برخی از مناطق آلب فرانکن دارای حق بی‌واسطگی امپراتوری بودند که به ساکنان آن‌ها اجازه می‌داد تا مستقیماً تابع امپراتور باشند و در مجلس امپراتوری نماینده داشته باشند^[۷].

گردشگری و حفاظت از طبیعت

امروزه آلب فرانکن یکی از مقاصد اصلی گردشگری در بایرن است. «مسیر دوچرخه‌سواری دره آلت‌مول» که از میان مناظر بکر این منطقه عبور می‌کند، سالانه هزاران گردشگر را به خود جذب می‌کند. همچنین «پارک طبیعی آلت‌مول‌تال» به عنوان یکی از بزرگ‌ترین پارک‌های طبیعی آلمان، زیستگاه گونه‌های نادری از جمله عقاب طلایی، سمور آبی و خفاش نعل‌اسبی بزرگ است. غارهای منطقه نیز به عنوان پناهگاه زمستانی برای خفاش‌ها تحت حفاظت ویژه قرار دارند. دولت بایرن با اجرای پروژه‌های احیای تالاب‌ها و محدودیت در ساخت‌وساز، تلاش می‌کند تا تعادل میان بهره‌برداری گردشگری و حفظ این میراث طبیعی را برای نسل‌های آینده حفظ کند^[۸].

نگارخانه

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

منابع

↑ Meyer, Hans (2005). Geologie der Fränkischen Alb. Stuttgart: Schweizerbart. p. 15. ISBN 978-3510652402.
↑ Schmidt, Armin (2018). Geographie Bayerns. Stuttgart: Ulmer. p. 89. ISBN 978-3825241230.
↑ Meyer, Hans (2005). Geologie der Fränkischen Alb. Stuttgart: Schweizerbart. p. 34. ISBN 978-3510652402.
↑ Ziegler, Ulrich (2015). Fossilien der Fränkischen Alb. Stuttgart: Kohlhammer. p. 67. ISBN 978-3170210244. {{cite book}}: مقدار |شابک= را بررسی کنید: جمع‌آزما (کمک)
↑ Wellnhofer, Peter (2009). Archaeopteryx: Der Urvogel von Solnhofen. München: Dr. Friedrich Pfeil. p. 23. ISBN 978-3899370768.
↑ Franz, Günther (1965). Der Deutsche Bauernkrieg. Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft. p. 156. ISBN 978-3534042630.
↑ Whaley, Joachim (2012). Germany and the Holy Roman Empire. Oxford University Press. p. 125. ISBN 978-0198731016.
↑ Hofmann, Thomas (2018). Naturerlebnis Fränkische Alb. Wien: Falter Verlag. p. 78. ISBN 978-3854394851. {{cite book}}: مقدار |شابک= را بررسی کنید: جمع‌آزما (کمک)

[1] Meyer, Hans (2005). Geologie der Fränkischen Alb. Stuttgart: Schweizerbart. p. 15. ISBN 978-3510652402.

[2] Schmidt, Armin (2018). Geographie Bayerns. Stuttgart: Ulmer. p. 89. ISBN 978-3825241230.

[3] Meyer, Hans (2005). Geologie der Fränkischen Alb. Stuttgart: Schweizerbart. p. 34. ISBN 978-3510652402.

[4] Ziegler, Ulrich (2015). Fossilien der Fränkischen Alb. Stuttgart: Kohlhammer. p. 67. ISBN 978-3170210244. {{cite book}}: مقدار |شابک= را بررسی کنید: جمع‌آزما (کمک)

[5] Wellnhofer, Peter (2009). Archaeopteryx: Der Urvogel von Solnhofen. München: Dr. Friedrich Pfeil. p. 23. ISBN 978-3899370768.

[6] Franz, Günther (1965). Der Deutsche Bauernkrieg. Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft. p. 156. ISBN 978-3534042630.

[7] Whaley, Joachim (2012). Germany and the Holy Roman Empire. Oxford University Press. p. 125. ISBN 978-0198731016.

[8] Hofmann, Thomas (2018). Naturerlebnis Fränkische Alb. Wien: Falter Verlag. p. 78. ISBN 978-3854394851. {{cite book}}: مقدار |شابک= را بررسی کنید: جمع‌آزما (کمک)

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]