اسلم ترکی

اسلم بن عمر التُرکی با نام های دیگر سلیمان[۱]، سلیم[۲]و یا اسلم التُرکی، از موالی و کاتبان حسین بن علی بود. [۳] اسلم از همراهان حسین بن علی بود که در واقعه کربلا کشته شد. او یکی از مهم‌ترین یاران حسین بن علی بود که یزید و یارانش برای سر او جایزه گذاشته بودند.

زندگینامه

مامقانی درباره اسلم نوشته‌ است که حسین بن علی او را پس از مرگ برادرش حسین بن علی خریداری کرده و به فرزندش سجاد بخشید.[۴] او کاتب، کماندار و تیرانداز سپاه حسین بن علی بود.[۵][۶]وی را اهل قزوین، دانسته‌اند.[۷] اسلم یکی از قاریان قرآن بود.

البحر من طعنی و ضربی یصطلیو الجو من سهمی و نبلی یمتلی
اذا حسامی و یمینی ینجلیینشق قلب الحاسد المبجلی


در برخی منابع تعداد کشته شدگان سپاه عمر سعد به دست اسلم را ۷۰ نفر و به نقلی ۵۰۰ نفر گزارش کرده‌اند. سن او در زمان کشته شدن، حدود ۴۵ سال ذکر شده ‌است. در زیارت‌نامه‌های اهل تشیع اسمی به میان نیامده ولی در منابع تاریخی چون ناسخ التواریخ، تنقیح المقال، اعیان الشیعه و المناقب یاد شده‌ است. وی را غلام جناده بن حارث سلمانی دانسته‌اند و رجز معروف امیری حسین و نعم الامیر را به وی نسبت داده‌اند.[۷] برخی دیگر وی را غلام حُر دانسته‌اند.[۸]

در ادبیات

شعر

اشعاری با موضوع وی در ادبیات شیعی بیان شده‌است، از جمله:[۹]

یکجا رخ غلام و پسر بوسه داد و گفتدر دین ما سیه نکند فرق با سفید

کتاب

کتاب «کیست مثل من؟ (زندگانی اسلم بن عمرو الترکی، از شهدای کربلا)» به قلم «محمد رضا عبدالامیر انصاری» و ترجمه «احمد امیری شادمهری» اثری است که با موضوع اسلم بن عمرو به نگارش درآمده‌است.[۱۰] در توضیح این کتاب آمده‌ است: «امام حسین علیه السلام در روز عاشورا بر بالین هفت نفر وقتی به خون پاکشان غلطیدند حضور یافت یکی از آن افراد اسلم بن عمرو دیلمی است که غلام امام حسین علیه السلام و کاتب آن حضرت بوده‌است در این کتاب نگاهی گذرا بر زندگانی این شهید کربلا شده‌است. مطالعه این کتاب به کسانی که نیاز به الگویی را در خویش حس می‌کنند توصیه می‌شود.»[۱۱]

پیوند به بیرون

منبع

پانویس

  1. الطبري، ابن جرير. تاريخ الطبري. ج. ۵. ص. ۴۶۹.
  2. الشيخ الطوسي. رجال الطوسي - ط جماعة المدرسين. ج. ۱. ص. ۷۴.
  3. نصار الحسین (ع)، محمد مهدی شمس الدین، ترجمه سید ناصر هاشم زاده، تهران: شرکت چاپ و نشر بین الملل،۱۳۸۷ ش.،، ص۸۳.
  4. تنقیح المقال فی احوال الرجال، مامقانی، شیخ عبله، نجف: المطبعه الحیریه، ۱۳۵۲ ه ق.، ج۱، ص۱۲۵.
  5. تبیان، موسسه فرهنگی و اطلاع‌رسانی. «اسلم ترکی که بود؟». article.tebyan.net. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.
  6. «اسلم بن عمرو غلام ترکی». sarallah.valiasr-aj.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.
  7. 1 2 Seratnews.com، صراط نیوز. «اسلم یار ترک قزوینی امام حسین (ع)». دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.
  8. «پژوهشی پیرامون شهدای کربلا - جمعی از نویسندگان - کتابخانه مدرسه فقاهت». lib.eshia.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.
  9. «اسلم ترکی». www.ashoora.ir. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ ژانویه ۲۰۲۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.
  10. «کتاب کیست مثل من؟ (زندگانی اسلم بن عمرو الترکی، از شهدای کربلا)». مجمع جهانی شیعه‌شناسی. ۱۳۹۶-۰۷-۰۵\۱۳:۱۱:۲۲. بایگانی‌شده از اصلی در 15 ژانویه 2020. دریافت‌شده در 2020-01-15. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  11. «کیست مثل من». www.karaketab.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۱-۱۵.