الدرج
محله الدرج
الدرج | |
|---|---|
Neighborhood | |
| مسجد جامع غزه در محله الدرج مسجد جامع غزه در محله الدرج | |
| کشور | الگو:PAL |
| استان | استان غزه |
| شهر | غزه (شهر) |
| حکومت | |
| • کنترل |  حماس |
| منطقهٔ زمانی | یوتی‌سی +۲ (EET) |
| • تابستانی (DST) | +۳ |
الدرج یا حارة الدرج (حارة الدرج) محله‌ای پرجمعیت در بخش شمال‌غربی شهر کهن غزه در فلسطین است. نام این محله به معنای «محله پله‌ها» است و کهن‌ترین بخش مسکونی شهر غزه به‌شمار می‌رود. الدرج بر روی تپه‌ای کشیده به بلندای نزدیک به ۲۰ متر بالاتر از سطح دریا و مرتفع‌تر از هر نقطه دیگر شهر جای گرفته و احتمالاً نام خود را از پلکان‌هایی گرفته که زمانی به آن می‌رسیده یا از احساس بالا رفتن از پله هنگام نزدیک شدن به آن.
این محله «محله مسلمانان» نیز خوانده می‌شود و دربرگیرنده چندین مسجد و بنای اسلامی است. از جمله مهم‌ترین آن‌ها مسجد بزرگ عمری، بزرگ‌ترین مسجد شهر، و نیز مسجد سید هاشم، مسجد شیخ زکریا، مسجد شیخ فرج و مدرسه الزهراء است. محله الدرج از سمت جنوب با خیابان عمر مختار از محله الزیتون جدا می‌شود. مساحت این محله ۲۸۲۰ دونم یعنی نزدیک به ۸٫۸ درصد از کل مساحت شهر غزه است.
پیشینه
محله الدرج کهن‌ترین بخش مسکونی شهر غزه است و بر روی محل غزه باستانی ساخته شده‌است.[۱] بازمانده‌های گذشته باستانی شهر در بسیاری از خانه‌های سنگی محله دیده می‌شود؛ جایی که ستون‌ها و تخته‌سنگ‌های مرمرین به‌عنوان مصالح ساختمانی بازکاربرد شده‌اند.[۲]
بر پایه اسناد مالیاتی عثمانی، الدرج در سال ۱۵۲۵ میلادی محله‌ای نسبتاً بزرگ با ۱۴۱ خانوار بوده‌است.[۲] این محله که قصرالباشا در آن قرار دارد، دست‌کم از سده هفدهم میلادی کرسی قدرت فرمانداران ایالتی غزه و بخش بزرگی از سرزمین فلسطین در دوران مملوکی و عثمانی بوده‌است.[۲] در اواخر سده نوزدهم میلادی این محله «حارة الدردج» (Haret ed-Deredj) نامیده می‌شد.[۳]
محله الدرج شامل محلات کوچک‌تری از جمله سید هاشم، سدره، قرقش، فواخیر و بنی‌عامر است.[۴] جمعیت این محله در سال ۲۰۱۱ نزدیک به ۵۰٬۰۰۰ نفر بوده‌است.[۵]
جایگاه در تاریخ اسلام
الدرج آرامگاه هاشم بن عبدمناف، نیای بزرگ محمد پیامبر اسلام است. هاشم که سومین رئیس بزرگ قبیله قریش مکه بود، در سال ۴۹۷ میلادی هنگام سفر تجاری در غزه درگذشت.[۶] مسجد سید هاشم که در حدود سده دوازدهم میلادی ساخته شده، بر روی آرامگاه او بنا شده‌است.[۷] این مسجد در دوره عثمانی به سبک معماری مملوکی بازسازی شده‌است.[۸]
وجود آرامگاه هاشم در الدرج سرچشمه یکی از نام‌های غزه یعنی «غزه هاشم» است که به‌معنای «غزه متعلق به هاشم» است.[۹]
ویرانی‌ها در جنگ
در سال ۲۰۰۲ بمباران اسرائیلی یک بلوک مسکونی را به‌طور کامل ویران کرد؛ در این عملیات بیش از یک تن مواد منفجره به‌کار رفت و رویداد بعدها به «کشتار محله الدرج» شناخته شد.[۱۰]
پس از آغاز جنگ غزه در اکتبر ۲۰۲۳، نیروهای اسرائیلی بخشی از مسجد سید هاشم را ویران کردند.[۱۱] همچنین در دسامبر ۲۰۲۳ قصرالباشا تاریخی در این محله بمباران شد.[۱۲]
نگارخانه
حیاط مسجد سید هاشم در محله الدرج
گلدسته مسجد سید هاشم
قصرالباشا در محله الدرج پیش از بمباران اسرائیلی دسامبر ۲۰۲۳
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ Cohen، Amnon (۱۹۷۸). Population and Revenue in the Towns of Palestine in the Sixteenth Century. Princeton University Press. شابک ۰-۶۹۱-۰۹۳۷۵-X.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) صص ۱۱۷–۱۱۹؛ نقل‌شده در Sharon, 2009, p. 62 - 1 2 3 Sharon، Moshe (۲۰۰۹). Corpus Inscriptionum Arabicarum Palaestinae. ج. ۴. BRILL. ص. ۲۹. شابک ۹۷۸-۹۰-۰۴-۱۷۰۸۵-۸.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Guérin، Victor (۱۸۸۴). La Terre sainte. ج. ۲. ص. ۲۵۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «حی الدرج.. التاریخ الذی تحتضنه رمال غزة». المرکز الفلسطینی للإعلام. ۲۰۱۶-۱۲-۱۹. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ صالحة، رائد. مدینة غزة دراسة فی جغرافیة المدن.
- ↑ «Family Tree of the Early Muslim Leaders from the tribe of Quraysh». al-islam.org. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «Mosque of Sayyed Hashim - Gaza». This Week In Palestine. سپتامبر ۲۰۰۶. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «حی الدرج.. منطقة عریقة بغزة دمر الاحتلال مساجدها وآثارها». الجزیره. ۲۰۲۴-۰۸-۱۱. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «ماذا تعرف عن «غزة هاشم»؟». قناة الغد. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «حی الدرج.. منطقة عریقة بغزة دمر الاحتلال مساجدها وآثارها». الجزیره. ۲۰۲۴-۰۸-۱۱. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «A 'cultural genocide': Which of Gaza's heritage sites have been destroyed?». Al Jazeera. ۲۰۲۴-۰۱-۱۴. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «حی الدرج.. منطقة عریقة بغزة دمر الاحتلال مساجدها وآثارها». الجزیره. ۲۰۲۴-۰۸-۱۱. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Daraj Quarter». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Al-Daraj». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای فرانسوی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «الدرج (غزة)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «א-דרג'». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عبری ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.
کتاب‌شناسی
- Cohen، Amnon (۱۹۷۸). Population and Revenue in the Towns of Palestine in the Sixteenth Century. Princeton University Press. شابک ۰-۶۹۱-۰۹۳۷۵-X.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - Guérin، Victor (۱۸۸۴). La Terre sainte.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - Meyer، Martin Abraham (۱۹۰۷). History of the City of Gaza. Columbia University Press.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - Sharon، Moshe (۲۰۰۹). Corpus Inscriptionum Arabicarum Palaestinae. ج. ۴. BRILL. شابک ۹۷۸-۹۰-۰۴-۱۷۰۸۵-۸.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - Roy، Sara (۲۰۱۱). Between Extremism & Civism: Political Islam In Palestine. Princeton University Press. شابک ۹۷۸-۰-۶۹۱-۱۲۴۴۸-۳.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
پیوند به بیرون
- Shahin، Mariam (۲۰۰۵). Palestine: A Guide. Interlink Books. شابک ۱-۵۶۶۵۶-۵۵۷-X.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- محلههای غزه