ام کلخه

Umm Kalkha
اُم کلخة
ریشه‌شناسی: خربه ام کلخه؛ ویرانه «کلخه» (گیاهی شبیه رازیانه)
نقشه دهه ۱۸۷۰
نقشه دهه ۱۹۴۰
نقشه معاصر
نقشه دهه ۱۹۴۰ با پوشش معاصر
مجموعه نقشه‌های تاریخی از منطقه پیرامون ام کلخه (روی دکمه‌ها کلیک کنید)
مختصات: ۳۱°۴۸′۵۱″ شمالی ۳۴°۵۱′۵۷″ شرقی / ۳۱٫۸۱۴۱۷°شمالی ۳۴٫۸۶۵۸۳°شرقی / 31.81417; 34.86583
شبکه فلسطین۱۳۷/۱۳۵
Geopolitical entityقیمومت بریتانیا بر فلسطین
بخشرمله
تاریخ تخلیه۷ آوریل ۱۹۴۸
جمعیت
 (۱۹۴۵)
 • کل۶۰
شهرک کنونییسودوت

ام کلخه (به عربی: أم کلخة) روستای کوچک فلسطینی در بخش رمله در دوره قیمومت بریتانیا بر فلسطین بود. این روستا در ۷ آوریل ۱۹۴۸ در جریان عملیات نخشون از سکنه تخلیه شد. ام کلخه در ۱۲٫۵ کیلومتری جنوب رمله و در کرانه شمالی وادی الصرار جای داشت.

وادی الصرار آبراهه‌ای است که آب‌های باران کوه‌های قدس را به سوی دریای مدیترانه هدایت می‌کند. از جنوب روستا جاده‌ای می‌گذشت که غزه را به رمله پیوند می‌داد و همچنین راه‌آهن قدس–رمله از نزدیکی آن عبور می‌کرد. خانه‌های روستا اندک و از گل ساخته شده بودند و روستا کوچه‌ای نداشت.

پیشینه

دوره عثمانی

در سال ۱۸۳۸ ادوارد رابینسون و الی اسمیت از «ام کلخه» به‌عنوان مکانی «ویران یا متروک» یاد کردند.[۱]

در سال ۱۸۸۲ گزارش «بررسی فلسطین غربی» وابسته به صندوق اکتشاف فلسطین دربارهٔ این مکان نوشت: «در اینجا نشانه‌هایی از شهری کهن، غارها، آب‌انبارهایی از سنگ‌چین و قطعات سفالی وجود دارد.»[۲]

دوره قیمومت بریتانیا

روستای ام کلخه در دوره قیمومت بریتانیا به‌دست خاندان نشاشیبی بنیان نهاده شد. کارگران آن بیشتر از روستاهای نزدیک رخووت از جمله زرنوقه و القبیبه آمده بودند.[۳]

بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین، جمعیت ام کلخه ۱ تن مسلمان بود.[۴] در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین جمعیت آن به ۲۴ تن مسلمان در ۶ خانه افزایش یافت.[۵]

بر اساس آمار روستایی سال ۱۹۴۵ جمعیت روستا ۶۰ تن بود که همگی مسلمان بودند[۶][۷] و مساحت کل زمین‌های آن ۱٬۴۰۵ دونوم بود.[۷] از این میان ۲۱ دونوم به مرکبات و موز، ۹۳ دونوم به باغ‌ها و زمین‌های آبیاری‌شده و ۱٬۱۱۹ دونوم به کشت غلات اختصاص داشت[۸] و ۶۳ دونوم نیز به‌عنوان زمین غیرقابل‌کشت طبقه‌بندی شده بود.[۹]

نقشه ام کلخه ۱۹۳۰ با مقیاس ۱:۲۰٬۰۰۰
نقشه ام کلخه ۱۹۴۵ با مقیاس ۱:۲۵۰٬۰۰۰

در نزدیکی روستا خربه ام کلخه قرار داشت که دربرگیرنده گورهایی تراشیده در سنگ و غارهایی بود.[۱۰]

۱۹۴۸ و پس از آن

روستای ام کلخه در ۷ آوریل ۱۹۴۸ در جریان عملیات نخشون تخلیه شد.[۱۱] برخی منابع اشغال روستا را در چارچوب عملیات باراک گزارش کرده‌اند.[۱۱]

شهرک اسرائیلی یسودوت در سال ۱۹۴۸ بر روی زمین‌های ام کلخه بنا شد.[۱۲][۱۳] امروزه از روستا تنها آثاری چون گورها و سنگ‌های خربه ام کلخه بر جای مانده‌است.[۱۰]

منابع

  1. ↑ Robinson، E.؛ Smith، E. (۱۸۴۱). Biblical Researches in Palestine, Mount Sinai and Arabia Petraea. ج. ۳. Crocker & Brewster. ص. ۱۱۹.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  2. ↑ Conder، C.R.؛ Kitchener، H.H. (۱۸۸۲). The Survey of Western Palestine: Memoirs of the Topography, Orography, Hydrography, and Archaeology. ج. ۲. Committee of the Palestine Exploration Fund. ص. ۴۲۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  3. ↑ Grossman، D. (۱۹۸۶). Shomron Studies. Hakibbutz Hameuchad Publishing House. ص. ۳۷۹.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  4. ↑ Barron، J.B. (۱۹۲۳). Palestine: Report and General Abstracts of the Census of ۱۹۲۲. Government of Palestine. ص. ۲۱.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  5. ↑ Mills، E. (۱۹۳۲). Census of Palestine ۱۹۳۱. Population of Villages, Towns and Administrative Areas. Government of Palestine. ص. ۲۴.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  6. ↑ Village Statistics, April, ۱۹۴۵. Government of Palestine. ۱۹۴۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  7. 1 2 Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center. ص. ۶۸.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  8. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center. ص. ۱۱۷.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  9. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center. ص. ۱۶۷.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  10. 1 2 «أم کلخة (قریة)». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۶ مارس ۲۰۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  11. 1 2 «ام کلخة». ذاکرات. دریافت‌شده در ۲۶ مارس ۲۰۲۶.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  12. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. xx. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  13. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. مؤسسه مطالعات فلسطین. ص. ۴۱۹. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون