بزرگراه امام علی (تهران)

بزرگراه امام علی
بزرگراه ۱۳ بزرگراه دارآباد بزرگراه شرق
اطلاعات مسیر
طول	۲۶٫۲ کیلومتر (۱۶٫۳ مایل)
تقاطع‌های بزرگ
انتهای شمالی	خیابان دارآباد
انتهای جنوبی	بزرگراه کریمی
موقعیت
شهرهای بزرگ	تهران بزرگ و ری
سامانه بزرگراهی
بزرگ‌راه‌های ایران آزادراه‌ها

بزرگراه امام علی(ع) (نام پیشین: بزرگراه دارآباد از منطقه ۱ تا ۸ - بزرگراه شرق از منطقه ۱۳ تا ۱۵ ) با کد بزرگراه ۱۳ تهران بعد از بزرگراه آزادگان دومین بزرگراه بلند شهر تهران و یکی از مهم‌ترین شاه‌ راه‌ های این شهر است که شمال‌شرق تهران را به جنوب آن متصل می‌کند.^[۱] این بزرگراه از بالادست تقاطع بزرگراه ارتش در دارآباد آغاز و به بزرگراه آوینی و بزرگراه کریمی^[۱] و از پل آوینی تا بزرگراه هاشمی^[۲] امتداد یافته‌است. این بزرگراه به دلیل این که شمالی‌ترین نقطه تهران را به جنوبی‌ترین نقطه متصل می‌کند بسیاری از بزرگراه‌ها و خیابان‌های مواصلاتی شرقی-غربی را قطع کرده و این امر باعث دسترسی سریع‌تر به دیگر نقاط تهران می‌گردد. بزرگراه امام علی همانند یک حلقه ارتباطی در بین بسیاری از شریان‌های اصلی شهر تهران ایفای نقش می‌نماید.

کار تملیک و تخریب املاک معارض و ساخت بزرگراه امام علی در دهه شصت آغاز شد و قسمت‌هایی از این بزرگراه ساخته شد، اما این قسمت‌ها به هم پیوسته نبودند. تکمیل پروژهٔ بزرگراه امام علی با پیمانکاری شرکت ایرانشهر در دورهٔ شهرداری محمدباقر قالیباف از اوایل سال ۱۳۹۰ آغاز شد و در تاریخ ۳ خرداد ۱۳۹۲ توسط شهردار افتتاح شد. طول این بزرگراه ۳۵ کیلومتر بوده و دارای ۴۰ پل در ۲۵ تقاطع است. بزرگراه امام علی دارای هشت مسیر تندرو در تراز منفی یک و شش مسیر کندرو در تراز صفر است که دو مسیر تندرو برای راه اندازی سامانه اتوبوس‌های تندروی تهران پیش‌بینی شده‌است. این بزرگراه از مناطق ۴، ۷، ۸، ۱۳، ۱۴، ۱۵ و ۲۰ شهرداری تهران عبور می‌کند.^[۳] همچنین تونل امیرکبیر که بزرگراه امام علی را به سه‌راه امین‌حضور متصل می‌کند، در مسیر این بزرگراه قرار دارد.^[۴][۵]

شهرداری تهران در جریان ساخت این بزرگراه به دلیل عبور بزرگراه از بافت متراکم شهر حدود هفت‌هزار واحد ساختمانی را که در مسیر این طرح بود خریداری کرد.^[۶] اما به علت تعداد زیاد معارضان در حد فاصل بلوار نیکنام تا بزرگراه محلاتی، بزرگراه به صورت دو طبقه ساخته شده‌است که مسیر شمال به جنوب از تراز منفی یک و مسیر جنوب به شمال از تراز صفر عبور می‌کند. در این پروژه بیش از ۱۲۰۰ میلیارد تومان برای رفع معارضان هزینه شده‌است.^[۷]

مسیر اتوبوس‌های تندروی خط ۹ تهران در این بزرگراه فعالیت می‌کند. این سامانه از بزرگراه ارتش در شمالی‌ترین نقطه تا جنوبی‌ترین نقطه در شهرری فعالیت دارد. همچنین در فاصله هر ۱۲۰۰ متر یک ایستگاه قرار گرفته‌است.^[۸]

محل احداث این بزرگراه در سالهای پیش مسیر عبور سیلاب بوده و اکنون نیز بخش‌هایی از آن به صورت کانال در وسط بزرگراه مشاهده می‌گردد. بر روی این بزرگراه چهل عدد پل ماشین رو وجود دارد که ۳۱ عدد آن بر اساس نام استان های ایران و ۹ عدد آن بر اساس کوه های بلند کشور نام گذاری شده اند. برخی از این پل ها توسط کنار گذر و یا تقاطع با بزرگراه ارتباط دارند و برخی بدون ارتباط ماشین های محله های اطراف را متصل میکند و برخی دیگر دوربرگردان هستند.تقاطع ها

این بزرگراه پس از بزرگراه آزادگان و به دلایل مختلف از جمله عبور عابرین پیاده از عرض جاده به جای استفاده آنان از پل هوایی، دومین محور حادثه خیز تهران است. رتبه سوم حادثه خیزی تهران متعلق به بزرگراه همت است.^[۹]

• بزرگراه‌های تهران
• بزرگراه صیاد شیرازی
• بزرگراه ارتش
• بزرگراه بابایی
• بزرگراه صدر
• پل صدر
• بزرگراه زین‌الدین
• بزرگراه رسالت
• بزرگراه محلاتی
• بزرگراه بعثت
• بزرگراه آزادگان
• بزرگراه نجفی رستگار
• بزرگراه کریمی

• اطلس بزرگ تهران چاپ مؤسسه کارتوگرافی و جغرافیایی گیتاشناسی سال ۱۳۸۵.
• روزنامه همشهری ۲۱ آبان ۱۳۹۱

• عکس‌های زیبای هوایی از بزرگراه امام علی (ع)
• تصاویری از روند ساخت بزرگراه از نظام آباد تا بهشت زهرا