رافانا
رفانا (به یونانی: Ραφάνα)، یکی از شهرهای دکاپولیس بود که توسط پلینیوس در کتاب تاریخ طبیعی (کتاب پنجم، ۷۴) از آن یاد‌شده است.
رفانا برای دو هزارهٔ گذشته مورد جستجو بود، زیرا هیچ‌کس نتوانست این سکونتگاه باستانی را شناسایی کند، چرا که عمدتاً از نقشه‌ها یا متون علمی حذف‌شده بود.
مکان‌های پیشنهادی
برخی آن را با «رافون» در کتاب مکابیان مرتبط دانستند. برخی دیگر به دنبال جایگزینی گشتند و سایت «حرثا» (آبیلا) در درهٔ وادی قیلبه در شمال اردن را انتخاب کردند، زیرا آبیلا تاریخ مهمی دارد و پیوند آن با منطقهٔ دکاپولیس تأیید‌شده است. اما هیچ شواهد باستان‌شناختی وجود ندارد که نشان دهد آبیلا هرگز نام باستانی دیگری جز آبیلا دکاپولیس، آبیلا سلوکیا یا آبیلا وینیفروس (که توسط یوسبیوس قیصریه در اونوماستیکون، ۱۲ مایل شرق گادارا ذکر شده)داشته است.
خودِ رفانا شناسایی‌نشده باقی ماند. پژوهش‌های اخیر موقعیت قابل قبولی برای رفانا در لبهٔ شمال شرقی منطقهٔ دکاپولیس یافته‌اند. این موضوع همچنین با تاریخ‌نگاری فلاویوس یوزفوس همخوانی دارد که دژهای اطراف مکانی به نام «رائپتا» را توصیف می‌کند که به احتمال بسیار زیاد سکونتگاه پیشین رفانا‌بوده است. برای پیوند ذکر‌شده، به پایگاه داده پلِیادز برای «Raphana» در stoa.org مراجعه کنید. در برخی سایت‌های آنلاین می‌توانید بخوانید که رفانا در «دشت ابیلنه»بوده است و برخی دوباره این نام را با آبیلا در وادی قیلبه در جنوب رود یرموک اشتباه گرفته‌اند، اما دشت ابیلنه منطقهٔ کاملاً متفاوتی را توصیف می‌کند و منطقهٔ اطراف «آبیلا لیسانیاس» که در شمال غربی دمشق قرار دارد و همیشه با منطقهٔ بانیاس الحوله نیز مرتبط‌بوده است. اما آبیلا لیسانیاس و تاریخ آن نیز هیچ ارتباطی با رفانا ندارند. یادداشت موجود در Notitia Dignitatum در «آرفا» به ما نشان می‌دهد که در تاریخی متأخر، یک واحد نظامی، یک آلا در آن مکان مستقر‌بوده است. این پیوند (با آرفا) را نیز در پایگاه داده پلِیادز که در بالا ذکر شد، خواهید یافت. اینکه چنین اردوگاه نظامی معمولاً در مرز امپراتوری‌های باستان قرار می‌گرفت، واضح به نظر می‌رسد. بنابراین، با احتمال بسیار بالا، رفانای دکاپولیس، با پیشینهٔ رائپتا و جانشین آن آرفا/آرفیا، می‌تواند در خربت الرفیعه («ویرانه‌های الرفیعه»)، واقع در ارض الفانه، در مرز بین بیابان عربی و غوطهٔ حاصلخیز در جنوب دمشق یافت شود.[۱]
به نظر می‌رسد این شهر برای مدتی اردوگاه اصلی لژیون دوازدهم، لژیون دوازدهم فولمیناتا، و همچنین لژیون سوم گالیکا‌بوده است.
منابع
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «[en:Raphana Raphana]». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی.
پرونده‌های رسانه‌ای مربوط به Raphana در ویکی‌انبار
- ↑ https://peercommunityjournal.org/articles/10.24072/pcjournal.201/ Jens Kleb (2022). Raphana of the Decapolis and its successor Arpha – The search for an eminent Greco-Roman City.
| اردن |  | |
|---|---|---|
| سوریه |
| |
| اسرائیل |
| |
منابع
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «[en:Template:Decapolis cities Template:Decapolis cities]». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی.
پانویس
- مناطق مسکونی در استان اربد
- شهرها و شهرکهای امپراتوری روم در اردن
- مناطق مسکونی پیشین در جنوب غربی آسیا