شهرستان قروه

شهرستان قروه دارای ارتفاعات بسیاری است که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از کوه بدر، پریشان، دروازه، قلوز، پنجه‌علی، ابراهیم‌عطار، کوچک چرمگ، غفارخان، یوسف‌سیاه، شعبان‌کچل، خرسه ریه، سه زرده، سیناوند، در جنوب. و کوه رش، باش، ساری‌گونی در شمال غرب که مهم‌ترین قله‌ها عبارت از بدر و پریشان است.

کوه پریشان: در جنوب شرقی شهرستان قروه واقع شده‌است. برای رسیدن به دامنۀ این کوه، با حرکت از شهرستان قروه، ابتدا ۱۰ کیلومتر از مسیر جادۀ همدان طی می‌شود. سپس به سمت راست تغییر مسیر داده (جاده فرعی کنار پادگان قدس) و پس از عبور از روستاهای میهم سفلی و علیا (تا این قسمت جاده آسفالت بوده و ادامۀ مسیر شن‌ریزی می‌باشد)، ولی‌آباد و نعمت‌آباد به دامنۀ کوه پریشان می‌توان رسید. این کوه از چهار قلۀ صخره‌ای تشکیل شده که بلندترین آن قلۀ پریشان می‌باشد که از دور همانند کوهان‌های شتر (دوکوهانه) نمایان است.

کوه بدر: در جنوب شهرستان قروه و حد فاصل مرز استان کردستان و کرمانشاه با ارتفاع ۳۲۹۸ متر از سطح دریا قرار دارد. برای رسیدن به دامنۀ کوه، از این مسیرها می‌توان گذشت. از قروه به طرف روستاهای قلعه، سرتیپ‌آباد، امین‌آباد، پیرسلیمان و از آخرین روستا یعنی پیرسلیمان پناهگاه مشاهده می‌شود. در فصل تابستان از راه جیپ‌رو تا منطقۀ چمن‌زار زیر یال پناهگاه می‌توان با ماشین رفت. بدر به نام کوه میهمین نیز معروف است زیرا این کوه بر دو قریه میهم محیط است.

چشم‌انداز بدر: این کوه در ارتفاع ۲۶۰۰ متری ضلع غربی بدر واقع شده که دارای آب گوارا می‌باشد و در فصل تابستان علاقه‌مندان زیادی را به خود جذب می‌کند. کانی به زبان کردی یعنی چشمه، بنا به روایتی می‌گویند یکی از شاهان صفوی در زمان لشگرکشی در این محل اتراق نموده و این چشمه را پسندیده‌است.^[۱۰]

خرسه ریه | بدر | پنجه‌علی | پریشان | شعبان‌کچل | یوسف‌سیاه | سه زرده |ابراهیم‌عطار |

در ۴۵ کیلومتری شمال غرب قروه و در روستای فرهادآباد پل تاریخی این روستا قرار دارد که به همین نام نیز مشهور است.

این پل از لحاظ معماری دارای هشت دهانه که چشمه وسط بزرگتر و نوع قوس‌های به‌کاررفته عموماً جناغی و مصالح به‌کاررفته در آن آجر است.

هرچند تاریخ دقیق ساخت پل مشخص نیست اما با توجه به شیوۀ معماری به‌کاررفته در آن به احتمال قوی از پل‌های دوران صفوی است و از آن‌جا که این پل در گذشته به‌عنوان راه مواصلاتی ناحیۀ قروه به سمت زنجان و مسیر عبور کاروانیان به‌شمار می‌رفته، از اهمیت بالایی برخوردار بوده و در دوران حکومت خسروخان اول اردلان مقارن حکومت زندیه مورد تعمیر و بازسازی قرار گرفته و در دوره حکومت قاجار نیز توسط فرهادمیرزا معتمدالدوله عموی ناصرالدین شاه و حاکم وقت کردستان مورد مرمت و بازسازی کامل قرار گرفته و به این دلیل به پل فرهادآباد مشهور شد.^[۱۱]

در ۴۵ کیلومتری شرق شهرستان قروه و در روستای وی‌نسار آثار سنگی مشاهده می‌شود که با نظم خاصی بریده شده و گفته می‌شود در زمان ساخت معبد آناهیتا از این سنگ‌ها استفاده شده‌است. نحوۀ استحصال این سنگ‌ها به این طریق بوده که با ایجاد شیارهایی در سنگ چوب‌هایی در داخل شیارها تعبیه می‌شده و با کوبیدن چوب در سوراخ‌های ایجادشده کانال‌هایی ایجاد و سپس آن کانال‌ها را از آب پر می‌کرده‌اند که بر اثر آن چوب‌ها باد کرده و موجب ایجاد بریدگی در سنگ می‌شده‌است. این محوطه در سال ۱۳۸۲ با شمارۀ ۱۰۷۷۹ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده‌است.

حمام قصلان

نام	حمام قصلان
کشور	ایران
استان	استان کردستان
شهرستان	شهرستان قروه
اطلاعات اثر
کاربری	حمام
دیرینگی	دوره زند
دورهٔ ساخت اثر	دوره زند
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت	۲۸۳۵
تاریخ ثبت ملی	۲۵ اسفند ۱۳۷۹
شهرستان قروه مکان در ایران

روستای قصلان در ۶ کیلومتری شمال شرق قروه قرار دارد و تپه باستانی ضلع غربی آن که به شماره ۸۵۲۴ در تاریخ ۱۳۸۲ در ردیف آثار تاریخی به ثبت رسیده‌است دارای پیشینه‌ای بلندمدت در زمینه باستان‌شناسی و شناخت تاریخ و فرهنگ و هنر نیاکان این سرزمین است. دیگر اثر تاریخی روستا که قابلیت جذب گردشگر را داراست حمام قصلان است که جزئی از مجموعه بزرگ ارگ، بازار، مسجد و بناهای باشکوهی بوده که بنای آن به اواخر دوره زندیه و زمان حکومت خسرو خان اول والی وقت کردستان برمی‌گردد. هرچند امروزه دیگر بناها کاملاً از بین رفته و لیکن بقایا و خطوط اولیه آن‌ها باقیمانده‌است؛ حمام قصلان دارای قسمت‌های مختلفی همچون هشتی، حمام سرد، میاندر، حمام گرم و خلوتی خصوصی و عمومی و خزینه وتون است با تزیینات منحصر بفرد آهکبری با طرح‌های گیاهی، هندسی و انسانی و حیوانی مزین شده و در نوع خود قابل توجه است. بر اساس کتیبه‌ای که بر سر درب ورودی حمام نصب شده بود و اکنون در موزه سنندج نگهداری می‌شود این بنا در سال ۱۲۵۵ ه‍.ق در روزگار آصف حاکم وقت سنندج مجدداً تعمیر و مرمت شده‌است. این حمام تا اوایل انقلاب اسلامی مورد استفاده بوده که با احداث حمام جدید در روستا از رونق آن به تدریج کاسته شد و در سال ۱۳۷۹ به عنوان دومین اثر تاریخی شهرستان بعد از پل تاریخی فرهادآباد به شماره ۲۸۳۵ در ردیف آثار ملی کشور به ثبت رسید و در سال ۱۳۸۰ عملیات مرمت و تعمیرات توسط واحد حفظ و احیای مدیریت وقت میراث فرهنگی استان آغاز و از آن تاریخ تاکنون در چندین مرحله عملیات مرمت صورت پذیرفته‌است. بر اساس برنامه‌ریزی تنظیم شده و با توجه به موقعیت و ویژگی شهرستان در خصوص دارا بودن معادن مختلف سنگ مقرر شده‌است که بعد از پایان امورات مرمتی و تعمیراتی حمام، ساختمان مذکور تبدیل به موزه سنگ و دست‌ساخته‌های سنگی منطقه شود.^[۱۱]

بنای اولیه آن به دوره صفویه بر می‌گردد بر اساس اطلاعاتی که از کتاب‌های قدیمی به دست آمده، نسبت شریف آن حضرت با چند واسطه به امام محمد باقر علیه‌السلام می‌رسد.

مقبره امامزاده از چند بخش تشکیل شده، اتاق اصلی و گنبدی شکل آن در بخش جنوبی و اتاق‌های دیگر در ضلع شرقی جای دارد چشمه آب معدنی باباگرگر ترکیبی گوگردی دارد که احتمالاً از دهانه یک آتشفشان خاموش بیرون می‌آید و برای درمان بسیاری از بیماری‌های پوستی مفید است آب چشمه از دل زمین می‌جوشد و در استخر دایره‌ای شکل جمع می‌شود و منظره جالبی را به وجود آورده‌است در این محل چشمه‌های آهک‌ساز فراوان، برجستگی‌هایی به وجود آورده‌اند که مشهورترین آن‌ها اژدها نام دارد. این پدیده در حدود ۳۰۰ متر طول، ۵ متر ارتفاع و پهنایی بین ۴ تا ۷ متر دارد.

در شرق و شمال‌شرقی اژدها چند برجستگی در جهات مختلف، اما کوچک‌تر از آن وجود دارد که محل شکاف خروج آب هنوز در وسط آن به چشم می‌خورد. این برجستگی‌های کوچک را دست‌های اژدها می‌نامند.

هر ساله جمع قابل توجهی از گردشگرانی که به شهرستان قروه سفر می‌کنند چند ساعتی از سفر خود را برای زیارت این امام زاده و دیدن جاذبه‌های گردشگری این منطقه اختصاص می‌دهند.

افسانه‌های زیادی در مورد کرامات این امامزاده وجود دارد به قول قدیمی‌ها این تخته سنگ اژدهایی که پشت آن شکافی قرار دارد واقعی بوده و به فرمان این امامزاده به سنگ تبدیل شده‌است.^[۴]