فرهنگ کالیفرنیا
فرهنگ کالیفرنیا (انگلیسی: Culture of California) که با عنوان فرهنگ کالیفرنیایی نیز شناخته میشود، مجموعهای از هنجارهای اجتماعی، سنتها و عرفهای موجود در کالیفرنیا را در بر میگیرد؛ از جمله ادبیات، موسیقی، هنرهای تجسمی، هنرهای نمایشی، خوراک، ورزش، دین، حقوق و دیگر باورها و نمودهای فرهنگی. فرهنگ کالیفرنیا تحت تأثیر تاریخ کالیفرنیا، جغرافیای کالیفرنیا و عوامل داخلی و خارجی گوناگون شکل گرفته است.
فرهنگ کالیفرنیا پیوندی نزدیک با فرهنگ ایالات متحده آمریکا دارد و همچنین از فرهنگ مکزیک و فرهنگ اسپانیا تأثیر پذیرفته است؛ دو کشوری که پیش از الحاق کالیفرنیا به ایالات متحده پس از فتح آمریکایی کالیفرنیا بر این سرزمین حکومت میکردند. کالیفرنیا یکی از دروازههای بینالمللی ایالات متحده آمریکا بهشمار میرود و به شدت از مهاجرت تأثیر پذیرفته است؛ بهگونهای که فرهنگهای گوناگون آسیایی و آمریکای لاتین نقش مهمی در چشمانداز فرهنگی این ایالت ایفا کردهاند.[۱]
از نظر هنجارهای اجتماعی-فرهنگی معاصر و سیاست ملی، کالیفرنیاییها در مقایسه با ساکنان بیشتر ایالتهای دیگر آمریکا، بهویژه در مناطق ساحلی و شمالی ایالت، افرادی لیبرالتر تلقی میشوند. در مجموع، این ایالت به عنوان منطقهای بسیار لیبرال شناخته میشود و معمولاً با اکثریت چشمگیر به حزب دموکرات رأی میدهد؛ هرچند منطقه شمالشرقی ایالت (بهویژه بخش کالیفرنیایی ایالت پیشنهادی جفرسون) که عمدتاً روستایی، کوهستانی و دور از ساحل است، و نیز برخی بخشهای جنوبی ساحل مانند اورنج کانتی، کالیفرنیا گرایشهای محافظهکارانه دارند.
کالیفرنیا همچنین میزبان دانشگاههای برجستهای همچون دانشگاه استنفورد، مؤسسه فناوری کالیفرنیا، دانشگاه کالیفرنیا، دانشگاه کالیفرنیای جنوبی و کالجهای کلرمونت است.
تاریخ
کالیفرنیا نخستین بار توسط بومیان کالیفرنیا مسکون شد و نام بسیاری از شهرهای این ایالت ریشه در زبانهای بومی دارد. اسپانیا در سده شانزدهم میلادی سرزمین کنونی این ایالت را مورد کاوش قرار داد،[۲] اما تا سده هجدهم آن را مستعمره نکرد و نفوذ فرهنگی خود را بهطور جدی اعمال ننمود. در سده نوزدهم، اسپانیا مجموعهای از میسیونها را در سراسر ایالت بنا کرد و کالیفرنیا از زمینهای وسیع موسوم به رانچو تشکیل شده بود. فرهنگهای بومی، هرچند آسیبهای شدیدی دیدند، تا اندازهای از طریق سازگاری با تأثیرات اروپایی در میسیونها به بقای خود ادامه دادند.[۳]
از آن زمان تاکنون، کالیفرنیاییهای هیسپانیک همواره از بزرگترین گروههای فرهنگی ایالت بودهاند. افزون بر این، مهاجرت مکزیکیها به کالیفرنیا نیز سهم بزرگی در شکلگیری فرهنگ این ایالت داشته است؛ تا جایی که برخی منتقدان این پدیده را «مکسفورنیا» (Mexifornia) نامیدهاند.[۴]
در حدود زمان تبدیل شدن کالیفرنیا به ایالت در سال ۱۸۵۰، مکزیکیها و بومیان به دلیل رقابت اقتصادی و نیز نگرشهای نژادپرستانه، از سوی جمعیت سفیدپوست مهاجر آمریکایی تا حدی با دیدی منفی نگریسته میشدند.[۵][۶]
تب طلای کالیفرنیا در دهه ۱۸۵۰ امروزه نمادی از سبک اقتصادی مدرن کالیفرنیا بهشمار میرود؛ روحیهای پیشگام که تمایل دارد فناوریها، نوآوریهای اجتماعی، جریانهای سرگرمی و رونقهای اقتصادی جدیدی را پدیدآورد که در بسیاری از موارد بعدها در سراسر جهان گسترش مییابند. کالیفرنیای جنوبی که برخلاف کالیفرنیای شمالی جهش بزرگ مهاجرتی ناشی از تب طلا را تجربه نکرد، کمتر آمریکاییسازی شد.[۷] حضور رو به رشد آسیاییآمریکاییها و فعالیتهای اجتماعی سیاهپوستان کالیفرنیا نیز در شکلگیری فضای فرهنگی و سیاسی منحصربهفرد این ایالت نقش داشتهاند.[۸][۹]
کالیفرنیا مدتهاست که در ذهن عموم مردم جایگاهی ویژه داشته و اغلب از سوی مروجان و تبلیغکنندگانش به عنوان نوعی بهشت توصیف شده است. در اوایل سده بیستم، تحت تأثیر تلاشهای نهادهای محلی و ایالتی، بسیاری از آمریکاییها «ایالت طلایی» را مقصدی آرمانی برای تفریح و زندگی میدانستند؛ منطقهای آفتابی و خشک در تمام طول سال که دسترسی آسانی به اقیانوس، بیابان و کوهستان داشت.[۱۰]
در دهه ۱۹۶۰، گروههای موسیقی عامهپسند مانند بیچ بویز تصویر کالیفرنیاییها را به عنوان افرادی آرام، برنزه و ساحلنشین ترویج کردند. جنبش هیپی نیز در اوایل دهه ۱۹۶۰ در سان فرانسیسکو آغاز شد و تا اواخر دهه ۱۹۷۰ ادامه یافت.
زبان

زبان انگلیسی زبان اصلی ساکنان کالیفرنیاست. اسپانیایی دومین زبان رایج در سراسر ایالت محسوب میشود. زبان رسمی کالیفرنیا از زمان تصویب پیشنهاد ۶۳ در سال ۱۹۸۶، انگلیسی بوده است.[۱۱]
با این حال، بسیاری از نهادهای دولتی ایالتی، شهری و محلی اسناد عمومی رسمی را به زبان اسپانیایی و زبانهای دیگر نیز منتشر میکنند، زیرا پیشنهاد ۶۳ نحوه استفاده دولتها از سایر زبانها را محدود نمیکند.[۱۲]
زبان اسپانیایی در دوره حکومت امپراتوری اسپانیا و سپس مکزیک تا سال ۱۸۴۸ زبان رسمی اداری کالیفرنیا بود؛ زمانی که آلتا کالیفرنیا پس از فتح کالیفرنیا و در نتیجه واگذاری سرزمینهای مکزیک به ایالات متحده، از مکزیک جدا شد. دولتهای اولیه آمریکایی در کالیفرنیا از حقوق اسپانیاییزبانان حمایت میکردند، اما این حمایتهای قانون اساسی در سال ۱۸۷۹ حذف شد.[۱۳]
انگلیسی کالیفرنیایی گویشی از زبان انگلیسی است که در این ایالت صحبت میشود. کالیفرنیا دارای جمعیتی بسیار متنوع است و این تنوع در زبانها، بهویژه اسپانیایی، بازتاب یافته است. هرچند همه ویژگیهای انگلیسی کالیفرنیایی توسط تمامی گویشوران استفاده نمیشود و همه این ویژگیها نیز منحصراً به کالیفرنیا محدود نیستند، اما برخی خصوصیات زبانی وجود دارند که بهعنوان ویژگیهای اصیل یا عمدتاً کالیفرنیایی شناخته میشوند.[۱۴]
هالیوود به عنوان مهمترین مرکز فیلم و تلویزیون کشور، تأثیر قابل توجهی بر زبان انگلیسی در سراسر جهان داشته است؛ زیرا گویشوران انگلیسی با لهجههای مختلف را در معرض دید جهانی قرار داده و واژگان و معانی تازهای را رواج داده است.[۱۵] رسانهها و صنعت سرگرمی مستقر در کالیفرنیا نیز لهجه و گویش انگلیسی کالیفرنیایی را در سراسر ایالات متحده و جهان گسترش دادهاند.
کالیفرنیا زمانی محل رواج بیش از ۳۰۰ زبان متعلق به بومیان کالیفرنیا بود.[۱۶] بیشتر این زبانها امروزه با خطر انقراض و کاهش شمار گویشوران روبهرو هستند که نتیجه قرنها سرکوب فرهنگی و نسلکشی کالیفرنیا است. برخی قبایل بومی کالیفرنیا برای افزایش تعداد گویشوران زبانهای مادری خود برنامههای احیای زبان را دنبال میکنند؛ از جمله زبان یوروک که توسط قبیله یوروک، بزرگترین قبیله بومی کالیفرنیا، احیا میشود.
مطالعهٔ «کارگران کشاورزی بومی» در سالهای ۲۰۰۷ تا ۲۰۰۹ وجود ۲۳ زبان متعلق به زبانهای مکزیک و زبانهای میانآمریکایی را در کالیفرنیا ثبت کرد.[۱۷]
معماری


علاوه بر معماری میسیونهای کالیفرنیا و دیگر بناهای دوران استعمار، یادگارهای معماری فراوانی از دوره اسپانیایی، بهویژه در کالیفرنیای جنوبی، باقی ماندهاند. دیوارهای سفید گچبریشده، سفالهای قرمز رنگ سقف، شیروانیهای منحنی، پنجرههای قوسی، بالکنها و حتی برجهای ناقوس در سبکهای معماری مدرن ادغام شدهاند؛ سبکی که با نام معماری احیای استعماری اسپانیایی شناخته میشود و در اوایل سده بیستم در ایالات متحده پدید آمد.[۱۸]
در حالی که سبکهای معماری اسپانیایی در سراسر ایالت دیده میشوند، شهرهای کالیفرنیای شمالی بیشتر به خاطر بناهای تاریخی معماری ویکتوریایی شناخته میشوند. سان فرانسیسکو شهرت ویژهای در این زمینه دارد، اما معماری ویکتوریایی بر مناطق تاریخی بسیاری از شهرهای شمالی ایالت نیز غالب است. شهرهای یورکا و فرندیل در شهرستان هومبولت، کالیفرنیا به دلیل حفظ عالی ساختمانهای ویکتوریایی خود از اهمیت ویژهای برخوردارند.
معماری معاصر کالیفرنیا آمیزهای از تأثیرات فرهنگی گوناگون است که به شکلگیری سبکهای نوگرایانه و نوآورانه منجر شده و انواع جالب و غیرمعمولی از ساختمانها را پدیدآورده است.
سینما

کالیفرنیا محل استقرار هالیوود (یکی از نواحی لس آنجلس) است؛ منطقهای که مرکز سینمای ایالات متحده آمریکا محسوب میشود و تصویر مشهور «ستاره سینما» و سبک زندگی کلیشهای کالیفرنیایی، مانند موجسواری و زندگی ساحلی، را به وجود آورده است.
هالیوود از اوایل قرن بیستم تأثیری عمیق بر فرهنگ جهانی داشته است. در دوران موسوم به سینمای کلاسیک هالیوود که از اواخر عصر فیلم صامت در دهه ۱۹۲۰ تا اواخر دهه ۱۹۵۰ ادامه داشت، هزاران فیلم در استودیوهای هالیوود تولید شد. حماسههای سینمایی عظیم که از فناوریهای جدید وایداسکرین در دهه ۱۹۵۰ بهره میبردند، بهطور فزایندهای محبوب شدند.[۱۹]
امروزه نیز با وجود رقابت شدید از سوی کشورهای دیگر و حتی ایالتهای دیگر آمریکا، کالیفرنیا همچنان بر صنعت فیلمسازی تسلط دارد.
موسیقی
کالیفرنیا زادگاه چندین سبک موسیقی شناختهشده در سطح بینالمللی است، از جمله:
- آلترناتیو راک / آلترناتیو متال؛ مانند بک، دفتونز، هول، جینز ادیکشن، ریج اگنست د مشین و رد هات چیلی پپرز
- صدای بیکرزفیلد؛ مانند باک اوونز و گروه باکاروز، مرل هگارد و تامی کالینز
- چیکانو راک؛ مانند کارلوس سانتانا، لیندا رانستد، لوس لوبوس، ریچی والنس، روزی اند د اوریجینالز و WAR[۲۰]
- کاوپانک؛ مانند د بلاسترز، د گان کلاب، سوشال دیستورشن و X
- موسیقی تجربی؛ مانند بک، کاپیتان بیفهارت و فرانک زاپا
- فانک راک؛ مانند فیت نو مور، مستر بانگل، پرایمس، رد هات چیلی پپرز و WAR
- جی-فانک؛ مانند دکتر دره، کندریک لامار، اسنوپ داگ و وارن جی
- هاردکور پانک؛ مانند ادولسنتس، بلک فلگ، سیرکل جرکس و دد کندیز
- هایفی؛ مانند مک دری و ئی-۴۰
- نو متال؛ مانند کورن، پاپا روچ، پی.او.دی. و لینکین پارک
- پیزلی آندرگراند
- سایکدلیک راک؛ مانند د دورز، گریتفول دد، جفرسن ایرپلین، موبی گریپ و اسلای اند د فمیلی استون
- رگی فیوژن؛ مانند درتی هدز، ایریشن، ربلیوشن، اسلایتلی استوپید و استیک فیگر
- اسکیت پانک؛ مانند بد ریلیجن، بلینک-۱۸۲، دیسندنتس، پنیوایز، رنسید، سوئیسایدل تندنزیز، NOFX و د آفاسپرینگ
- سافت راک؛ مانند کارپنترز و دوبی برادرز[۲۱]
- استونر راک؛ مانند اسلیپ و کایوس
- سرف راک؛ مانند بیچ بویز، د شنتیز، دیک دیل و جن اند دین
- موج سوم اسکا؛ با گروههایی چون نو داوت، ریل بیگ فیش، سابربن ریتم و سابلایم
- ترش متال / ترش متال منطقه خلیج سانفرانسیسکو؛ مانند اکسودوس، مگادث، متالیکا و اسلیر
- بلوز ساحل غربی
- هیپ هاپ ساحل غربی؛ مانند سایپرس هیل، ئی-۴۰، آیس کیوب، کندریک لامار، کید فراست، ان.دبلیو.ای، تو شورت و توپاک شکور
سایر هنرمندان شناختهشدهٔ اهل کالیفرنیا که در سبکهایی فعالیت داشتهاند که لزوماً منشأ آنها کالیفرنیا نبوده است، عبارتاند از:
- بولرو؛ مانند لا سانتا سسیلیا[۲۲]
- کومبیا؛ مانند اوزوماتلی
- هارد راک؛ مانند ون هیلن
- هوی متال؛ مانند بلو چیر، گانز ان روزز، ون هیلن و ماتلی کرو
- لاتین راک؛ مانند سانتانا و ریچی والنس
- ماریاچی؛ مانند ماریاچی لوس کامپروس[۲۳]
- متالکور؛ مانند از آی لی دایینگ، اتریو، آف مایس اند من، پیرس د ویل، سیکرتس، اِی اسکایلیت درایو، استیک تو یور گانز و وونوار
- نورتهنیو؛ مانند لوس تیگرس دل نورته
- پاپ؛ مانند تیفانی دارویش
- پانک راک؛ مانند دد کندیز، سیرکل جرکس و گرین دی
- رانچرا؛ مانند آنجلا آگیلار و لیندا رانستد
- راک؛ مانند ایگلز، کانتینگ کروز، جینز ادیکشن، جرنی، کریدنس کلیرواتر ریوایول، بردز و ریج اگنست د مشین
بسیاری از ترانهها، صرفنظر از اینکه اجراکنندگانشان اهل کالیفرنیا باشند یا نه، نام کالیفرنیا را در عنوان خود دارند. برای مثال، ترانهٔ هتل کالیفرنیا اثر ایگلز توسط گروهی کالیفرنیایی اجرا شده است؛ در حالی که کالیفرنیا دریمین اثر ماماز اند پاپاز متعلق به گروهی غیرکالیفرنیایی است.
ادبیات

از نویسندگان برجستهای که یا زادهٔ کالیفرنیا بودهاند یا آثار مهمی دربارهٔ این ایالت نوشتهاند میتوان به افراد زیر اشاره کرد:
- مری هانتر آستین، رماننویس، شاعر، منتقد و نمایشنامهنویس؛ مشهور به کتاب طبیعتنگارانهٔ سرزمین باران اندک (۱۹۰۳)
- ریچارد براتیگن، رماننویس، شاعر و نویسندهٔ داستان کوتاه
- چارلز بوکوفسکی، شاعر، رماننویس و داستاننویس
- اکتاویا ئی. باتلر، نویسندهٔ علمی-تخیلی
- جیمز ام. کین، رماننویس، روزنامهنگار و فیلمنامهنویس
- ریموند چندلر، نویسندهٔ داستانهای جنایی که جنبههای تاریک لسآنجلس میانهٔ قرن بیستم را توصیف کرد
- اما کلاین، رماننویس و مقالهنویس
- اینا کولبریث، شاعر و کتابدار
- ریچارد هنری دانا جونیور، نویسندهٔ کتاب دو سال پیش از دکل
- فیلیپ کی. دیک، نویسندهٔ علمی-تخیلی
- جوآن دیدیون، مقالهنویس، رماننویس و روزنامهنگار؛ از مهمترین نویسندگان مرتبط با هویت فرهنگی کالیفرنیا
- برت ایستون الیس، رماننویس و فیلمنامهنویس
- جیمز الروی، نویسندهٔ رمانهای جنایی
- جان فانته، رماننویس و فیلمنامهنویس
- رابرت فراست، شاعر؛ زاده و بزرگشدهٔ سانفرانسیسکو
- دشیل همت، نویسندهٔ داستانهای کارآگاهی
- جرالد هسلم، رماننویس و مقالهنویس
- جیمز دی. هیوستون، رماننویس و شاعر
- هلن هانت جکسون، شاعر و نویسندهٔ رمان رامونا
- جک کرواک، نویسنده و از پیشگامان نسل بیت
- کن کیزی، نویسندهٔ رمان پرواز بر فراز آشیانه فاخته
- فردریک کونر، نویسندهٔ کتاب گجت
- جک لندن، رماننویس، روزنامهنگار و فعال اجتماعی
- راس مکدونالد (کن میلار)، نویسندهٔ داستانهای جنایی
- آرمیستد موپین، نویسندهٔ مجموعهٔ قصههای شهر
- کری مکویلیامز، روزنامهنگار و نویسنده
- جان مویر، طبیعتشناس، محیطزیستگرا و نویسنده
- فرانک نوریس، روزنامهنگار و رماننویس
- ماریا رویز د برتون، نخستین نویسنده زن مکزیکی-آمریکایی که به زبان انگلیسی رمان نوشت
- والاس استگنر، رماننویس و مورخ
- جان اشتاینبک، رماننویس؛ بسیاری از آثارش در دره سالیناس و نواحی مرکزی کالیفرنیا میگذرند
- جرج استرلینگ، شاعر و نمایشنامهنویس
- ایمی تن، رماننویس
- میگل ونگاس، تاریخنگار و مبلغ یسوعی؛ نویسندهٔ Noticia de la California
هنرهای تجسمی
چندین جنبش مهم هنری در کالیفرنیا شکل گرفتهاند. امپرسیونیسم کالیفرنیایی (که با عنوان نقاشی فضای باز کالیفرنیا نیز شناخته میشود) در اوایل قرن بیستم بهعنوان شاخهای منطقهای از امپرسیونیسم آمریکایی پدید آمد و مشخصهٔ آن خلق آثار هنری در فضای باز و بر اساس مشاهدهٔ مستقیم طبیعت بود.[۲۴]
این جنبش بر نقاشی صحنههای کالیفرنیا تأثیر گذاشت؛ جنبشی که از دههٔ ۱۹۲۰ تا دههٔ ۱۹۶۰ رونق داشت.[۲۵]
در میانهٔ قرن بیستم، جنبش پیکرنمایی منطقه خلیج در واکنش به سلطهٔ اکسپرسیونیسم انتزاعی شکل گرفت.[۲۶]
در دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ نیز منطقهٔ خلیج سانفرانسیسکو مرکز جنبش فانک آرت بود؛ جنبشی پیکرنما با گرایشهای ضدساختار و ضدجریان غالب.[۲۷]
جنبش نور و فضا در دههٔ ۱۹۶۰ در جنوب کالیفرنیا پدید آمد. این جنبش بر پدیدههای ادراکی و تجربهٔ بیننده از نور، فضا و محیط تأکید داشت؛ نمونهٔ مشهور آن آثار جیمز تورل و سازههای اسکایاسپیس اوست.[۲۸]
شقایقها، دره آنتلوپ، اثر بنجامین چمبرز براون در سبک امپرسیونیسم کالیفرنیایی
تقسیم نور (۲۰۰۷)، اثر جیمز تورل در کالج پومونا
موزهها

کالیفرنیا دارای موزههای برجستهٔ متعددی است، از جمله:
- موزه کالیفرنیا در ساختمان کنگره ایالتی در ساکرامنتو که موزه رسمی بایگانی ایالتی کالیفرنیا محسوب میشود. این موزه در سال ۱۹۹۸ با نام «موزه ایالت طلایی» افتتاح شد و در سال ۲۰۰۶ به محل دائمی تالار مشاهیر کالیفرنیا تبدیل گردید.
- موزه اوکلند کالیفرنیا در اوکلند؛ موزهای که به تاریخ، علوم طبیعی و هنرهای مرتبط با مردم و آیندهٔ کالیفرنیا اختصاص دارد.
- مرکز گتی در لسآنجلس؛ یکی از ثروتمندترین موزههای هنری جهان.
- گتی ویلا در مالیبو.
- موزه هنر شهرستان لسآنجلس (LACMA).
- موزه هنرهای معاصر لسآنجلس (MOCA).
- مرکز علوم کالیفرنیا؛ بزرگترین مرکز علمی تعاملی ساحل غربی آمریکا.
- موزه تاریخ طبیعی شهرستان لسآنجلس؛ بزرگترین موزه طبیعی و تاریخی غرب ایالات متحده.
- لژیون افتخار کالیفرنیا در سانفرانسیسکو؛ موزهای تخصصی در زمینه هنرهای زیبا.
- موزه هنر مدرن سانفرانسیسکو.
- اکسپلوراتوریوم در سانفرانسیسکو؛ موزهای تعاملی دربارهٔ علم، هنر و ادراک انسانی.
- موزه راهآهن ایالتی کالیفرنیا در ساکرامنتو که تاریخ راهآهن در کالیفرنیا را روایت میکند.
- کولتون هال؛ محل امضای قانون اساسی کالیفرنیا.
- آکادمی علوم کالیفرنیا در سانفرانسیسکو؛ یکی از ده موزه بزرگ تاریخ طبیعی جهان.
خوراک
آشپزی کالیفرنیا به شدت تحت تأثیر مهاجران متنوع این ایالت قرار گرفته است. غذاهای چینی، مکزیکی، ایتالیایی، ویتنامی، هندی و بسیاری از سنتهای آشپزی دیگر در سراسر ایالت رواج دارند. در سال ۱۹۰۳، کتاب آشپزی The Landmarks Club Cookbook ادعا کرد که لسآنجلس متنوعترین فرهنگ غذایی را در میان شهرهای آمریکا دارد.[۲۹]
محصولات کشاورزی تازه نقش بسیار مهمی در آشپزی کالیفرنیا دارند. این ایالت به دلیل تنوع اقلیمی خود قادر به تولید طیف گستردهای از میوهها و سبزیجات است. افزون بر این، دره مرکزی کالیفرنیا دارای برخی از حاصلخیزترین خاکهای جهان است. کالیفرنیا بزرگترین تولیدکنندهٔ بسیاری از میوهها و سبزیجات در ایالات متحده از جمله بروکلی، اسفناج، گوجهفرنگی و آووکادو است.[۳۰]
فرهنگ توجه به سلامت نیز به محبوبیت محصولات تازه کمک کرده است. جشنوارههای میوه، مانند جشنواره ملی پرتقال در شهرستان سن برناردینو، کالیفرنیا، در سراسر ایالت برگزار میشوند.
- آووکادو
آووکادو جایگاهی ویژه در آشپزی کالیفرنیا دارد. بسیاری از غذاهای محبوب این ایالت شامل آووکادو یا گوآکاموله هستند. تا اواسط قرن بیستم، بیشتر آمریکاییها با آووکادو آشنایی نداشتند، اما تولیدکنندگان این میوه توانستند مصرف آن را در سطح ملی رواج دهند.
در کالیفرنیا، آووکادو بهطور گسترده در ساندویچها، همبرگرها، سالادها و حتی پیتزا استفاده میشود؛ علاوه بر آنکه یکی از مواد اصلی تاکوها و بسیاری از غذاهای مکزیکی است.

- گوجهفرنگی
کالیفرنیا یکی از مهمترین تولیدکنندگان گوجهفرنگی در جهان است. گوجهفرنگیهای کالیفرنیایی به یکی از مواد اصلی تولید کچاپ تبدیل شدهاند، هرچند در گذشته کچاپ از مواد متنوعی مانند آلو و قارچ خوراکی نیز تهیه میشد.[۲۹]
- صنعت شراب
با وجود مناطقی مانند دره ناپا در شمال، سانتا باربارا و تمکولا ولی ایویای در جنوب، کالیفرنیا چهارمین تولیدکننده بزرگ شراب در جهان بهشمار میرود و حدود ۹۰ درصد تولید شراب ایالات متحده را در اختیار دارد.
این صنعت در ابتدا توسط مهاجران اسپانیایی برای تهیه شراب مورد استفاده در عشای ربانی پایهگذاری شد و بعدها به سطحی رسید که توانست با کشورهایی همچون فرانسه، استرالیا و شیلی رقابت کند. موفقیت شرابهای کالیفرنیایی در رقابت مشهور قضاوت پاریس نمونهای از این جایگاه است.
- باربکیوی سانتا ماریا
سانتا ماریا، کالیفرنیا زادگاه نوع خاصی از باربکیوی سبک سانتا ماریا است که معمولاً شامل گوشت گاو (بهویژه تری-تیپ) دودیشده بر روی چوب بلوط و سرو شده همراه با لوبیا و سالسا است.
- گیاهخواری
وگانیسم در کالیفرنیا محبوبیت قابل توجهی دارد.[۳۱]
- رستورانها و برندهای زادهٔ کالیفرنیا
برندها و رستورانهای زنجیرهای متعددی در کالیفرنیا بنیانگذاری شدهاند، از جمله:
- مکدونالدز
- این-اند-اوت برگر
- جک این د باکس
- اوریجینال تامی
- روبیوز
- راند تیبل پیتزا
- تاکو بل
- دل تاکو
- جامبا جویس
- کارلز جونیور
- کالیفرنیا پیتزا کیچن
- وینرشنیتسل
- چیزکیک فکتوری[۳۲]
ورزش
فرهنگ عامه و فولکلور
جشنوارهها
محیطزیستگرایی
کالیفرنیا شهرتی دیرینه در محیطزیستگرایی دارد. کالیفرنیاییها، بهویژه ساکنان مناطق ساحلی، اغلب به عنوان مدافعان مسائل زیستمحیطی شناخته میشوند. بخشی از این فرهنگ محیطزیستی به واکنش عمومی نسبت به نشت نفت سانتا باربارا (۱۹۶۹) بازمیگردد؛ حادثهای که تأثیرات اجتماعی و سیاسی گستردهای بر جای گذاشت.[۳۳]
در سال ۱۹۶۵، کالیفرنیا نخستین ایالت آمریکا بود که مقرراتی برای کنترل آلایندههای خروجی خودروها وضع کرد و محدودیتهایی برای انتشار هیدروکربنها و مونوکسید کربن تعیین نمود. در سال ۱۹۶۷ نیز سازمان حفاظت محیط زیست کالیفرنیا نخستین استانداردهای کیفیت هوا را برای ذرات معلق، اکسیدانهای فتوشیمیایی، دیاکسید گوگرد، دیاکسید نیتروژن و سایر آلایندهها تدوین کرد.[۳۴] برخی از ساکنان کالیفرنیا نسبت به افزایش سطح آب دریاها که در نتیجهٔ گرمایش جهانی رخ میدهد و مناطق ساحلی ایالت را تهدید میکند، ابراز نگرانی کردهاند.[۳۵]
علاوه بر این، در صورت ادامهٔ روند کنونی افزایش دما، کارشناسان عموماً بر این باورند که ذخیرهٔ برف رشتهکوه سیرا نوادا که نقش حیاتی در تأمین آب آشامیدنی ایالت دارد، ممکن است حدود ۵۰ درصد کاهش یابد.[۳۶]
مقررات هیئت منابع آب کالیفرنیا دربارهٔ پرفلوئورواکتانوئیک اسید (PFOA) و مواد پرفلوئوروآلکیل و پلیفلوئوروآلکیل (PFAS) از سختگیرانهترین الزامات اطلاعرسانی و کنترل در سراسر ایالات متحده بهشمار میرود.[۳۷]
آموزش
دانشگاهها و کالجهای دولتی

کالیفرنیا یک نظام سهسطحی آموزش عالی دولتی را ارائه میدهد.
برجستهترین سامانهٔ دانشگاهی پژوهشمحور ایالت، دانشگاه کالیفرنیا (UC) است که بیش از هر مؤسسهٔ آموزشی دیگری در جهان برندگان جایزه نوبل را در میان اعضا و فارغالتحصیلان خود دارد و یکی از برترین نظامهای دانشگاهی دولتی جهان محسوب میشود. این سامانه دارای ۹ پردیس عمومی اصلی (از جمله برکلی و یوسیالای) و چندین مرکز تخصصی است.
سامانهٔ دانشگاه ایالتی کالیفرنیا (CSU) با بیش از ۴۰۰ هزار دانشجو بزرگترین نظام دانشگاهی ایالات متحده بهشمار میرود. این سامانه قدیمیترین نهاد آموزش عالی دولتی ایالت است و برای پذیرش یکسوم برتر دانشآموزان دبیرستانی طراحی شده است. پردیسهای CSU در ابتدا به عنوان مدارس تربیت معلم مستقل تأسیس شده بودند، اما اکنون در قالب یک نظام دانشگاهی جامع فعالیت میکنند و مدارک کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری اعطا میکنند.
سامانهٔ کالجهای اجتماعی کالیفرنیا نیز آموزشهای مقطع کاردانی و دروس پایهٔ دانشگاهی را ارائه میدهد. این سامانه از ۱۱۵ کالج تشکیل شده و به بیش از ۲٫۹ میلیون دانشجو خدمات ارائه میکند.
دانشگاهها و کالجهای خصوصی
.jpg)
کالیفرنیا همچنین میزبان دانشگاههای خصوصی برجستهای همچون دانشگاه استنفورد، کالجهای کلرمونت، مؤسسه فناوری کالیفرنیا (Caltech) و دانشگاه کالیفرنیای جنوبی (USC) است.
علاوه بر این، صدها کالج و دانشگاه خصوصی دیگر، از جمله مؤسسات مذهبی و مراکز آموزش عالی تخصصی، در این ایالت فعالیت میکنند.
آموزش متوسطهٔ دولتی در کالیفرنیا شامل دبیرستانهایی است که در کنار دروس عمومی، واحدهای انتخابی در زمینههای فنی، زبانهای خارجی و علوم انسانی ارائه میکنند. این نظام آموزشی از طریق پیشنهاد ۹۸ کالیفرنیا (۱۹۸۸) حمایت میشود؛ اصلاحیهای در قانون اساسی ایالت که دولت را ملزم میکند ۴۰ درصد از درآمدهای عمومی را به آموزش اختصاص دهد.
فرهنگ ساحلی
در دههٔ ۱۹۶۰، موجسواری به لطف گروههای سرف راک مانند بیچ بویز، فیلمهایی نظیر تابستان بیپایان ساختهٔ بروس براون و آثار سینمایی مشهور هالیوود همچون گجت محبوبیت فراوانی پیدا کرد.
در نتیجهٔ این گسترش فرهنگی، موجسواری به نماد سبک زندگی ایدهآل کالیفرنیایی تبدیل شد و هم به عنوان یک ورزش و هم به عنوان بخشی از هویت جوانان مطرح گردید.[۳۸]
مالیبو در قلب این فرهنگ قرار داشت؛ نه تنها به دلیل برخورداری از یکی از بهترین سواحل موجسواری جهان، بلکه به خاطر فضای جوانپسند، ساحلی و آبوهوای مطلوبش. جوانان با شلوارکهای مخصوص موجسواری در سواحل ظاهر میشدند و زنان نیز از مایوهای بیکینی استفاده میکردند. تختهٔ موجسواری و بیکینی به تدریج به نمادهای فرهنگ ساحلی تبدیل شدند.
رشد فرهنگ موجسواری در دههٔ ۱۹۶۰ سبب افزایش چشمگیر شمار موجسواران در سواحل سراسر کشور شد و به توسعهٔ موجسواری به عنوان ورزشی جهانی کمک کرد.[۳۸]
رقابت شمال و جنوب کالیفرنیا
اگرچه کالیفرنیا از نظر سیاسی یک ایالت واحد است، اما میان کالیفرنیای شمالی و کالیفرنیای جنوبی رقابتی فرهنگی و هویتی دیرینه وجود دارد. اصطلاحات «NorCal» و «SoCal» بخشی از هویت فرهنگی بسیاری از ساکنان این مناطق محسوب میشوند.[۳۹]
این رقابت در ورزش حرفهای نیز نمود پیدا میکند، از جمله:
- سان فرانسیسکو جاینتز و لس آنجلس داجرز در بیسبال
- اوکلند اتلتیکس و لس آنجلس انجلز در بیسبال
- سن خوزه شارکس در برابر آناهیم داکس و لس آنجلس کینگز در هاکی روی یخ
- سن خوزه ارثکوئیکس و لس آنجلس گلکسی در فوتبال
- گلدن استیت واریرز و ساکرامنتو کینگز در برابر لس آنجلس لیکرز و لس آنجلس کلیپرز در بسکتبال
- سان فرانسیسکو فورتیناینرز و لس آنجلس رمز در فوتبال آمریکایی
همچنین گروههای تبهکار سورنیوها و نورنیوها نیز ــ به جز در موارد معدود ــ از همین تقسیمبندی جغرافیایی شمال و جنوب پیروی میکنند.
جستارهای وابسته
- اسطوره کالیفرنیا
- آشپزی کالیفرنیایی
- موسیقی کالیفرنیا
- کالیفرنیا میله
- حشیش در کالیفرنیا
- فهرست نمادهای ایالت کالیفرنیا
- جمعیتشناسی کالیفرنیا
- سفالگری کالیفرنیا
- شراب کالیفرنیا
منابع
- ↑ Park, Bborie. ["A) World of Opportunity: Which New Languages Davis Students Would Like to Study and Why" (PDF). Sariweb.ucdavis.edu. Archived from [the original (PDF) on 1) May 2011. Retrieved 16 October 2017.
{{cite web}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک); مقدار|archive-date=|archive-url=را بررسی کنید (کمک); مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Lightfoot, Kent G.; Simmons, William S. (1998). [(https://www.jstor.org/stable/27825674) "Culture Contact in Protohistoric California: Social Contexts of Native and European Encounters"]. Journal of California and Great Basin Anthropology. 20 (2): 138–170. ISSN 0191-3557. JSTOR 27825674.
{{cite journal}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ [(https://www.proquest.com/openview/d1268f73cd35e1752f2f1a40e5ea922d/1?cbl=18750&diss=y&pq-origsite=gscholar) "Spiritual Song, Cultural Hybridization and Indigenous Persistence in Colonial Alta California, 1769–1848"] (in English). ProQuest 27964509. Retrieved 2025-04-07.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Starr, Kevin (2007). [(https://books.google.com/books?id=antycYtRXOUC&pg=PA316) California: A History] (in English). Random House Publishing Group. ISBN 978-0-8129-7753-0.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ VŽlez-Iba–ez, Carlos G. (1996). [(https://books.google.com/books?id=c6mFT92v1oMC&pg=PA73) Border Visions: Mexican Cultures of the Southwest United States] (in English). University of Arizona Press. ISBN 978-0-8165-1684-1.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Peterson, Richard H. (1980). [(https://www.jstor.org/stable/41170898) "Anti-Mexican Nativism in California, 1848–1853: A Study of Cultural Conflict"]. Southern California Quarterly. 62 (4): 309–327. doi:10.2307/41170898. ISSN 0038-3929. JSTOR 41170898.
{{cite journal}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Starr, Kevin (1986-12-04). [(https://books.google.com/books?id=0icFFAIFLvkC&pg=PA12) Inventing the Dream: California through the Progressive Era] (in English). Oxford University Press. ISBN 978-0-19-992326-7.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Osborne, Thomas J. (2019-12-05). [(https://books.google.com/books?id=1h-4DwAAQBAJ&pg=PA227) Pacific Eldorado: A History of Greater California] (in English). John Wiley & Sons. ISBN 978-1-119-50928-8.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Widener, Daniel (2003). [(https://muse.jhu.edu/pub/4/article/40656/summary) ""Perhaps the Japanese Are to Be Thanked?" Asia, Asian America, and the Construction of Black California"]. Positions: East Asia Cultures Critique. 11 (1): 135–181. doi:10.1215/10679847-11-1-135. ISSN 1527-8271.
{{cite journal}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Starr, Kevin (2002). [(https://books.google.com/books?id=YeAIdOZYi_QC&pg=PA3) The Dream Endures: California Enters the 1940s] (in English). Oxford University Press. ISBN 978-0-19-992393-9.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Wesson, Herb (July 17, 2001). [(https://web.archive.org/web/20101123142018/http://info.sen.ca.gov/pub/01-02/bill/asm/ab_800_cfa_20020116_162757_sen_comm.html) "AB 800 Assembly Bill – Bill Analysis"]. California State Assembly. p. 3. Archived from [(http://info.sen.ca.gov/pub/01-02/bill/asm/ab_0751-0800/ab_800_cfa_20020116_162757_sen_comm.html) the original] on November 23, 2010. Retrieved December 27, 2009.
In 1986, California voters amended the state constitution to provide that the: The [sic] Legislature and officials of the State of California shall take all steps necessary to insure that the role of English as the common language of the State of California is preserved and enhanced. The Legislature shall make no law which diminishes or ignores the role of English as the common language of California.
{{cite web}}: مقدار|archive-url=را بررسی کنید (کمک); مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Hull, Dana (May 20, 2006). "English already is "official" in California". San Jose Mercury News. San Jose, California: MediaNews Group.
English has been the "official" language of California since 1986, when voters passed Proposition 63. You'd barely know it. The Santa Clara County Registrar of Voters prints ballots in English, Spanish, Vietnamese, Chinese and Tagalog. California drivers can take the written license exam in 31 languages, from Amharic, which is spoken in Ethiopia, to Thai. You can view the state's online Megan's Law database of registered sex offenders in Portuguese or Punjabi. [...] Proposition 63, which received 73 percent of the vote in 1986, was largely symbolic, sending a message to immigrants that they should learn to speak English if they expected to live in California. The measure directed the state to "preserve, protect and strengthen the English language," but did not call for any specific action or enforcement.
- ↑ Covadonga Lamar Prieto (2014). [(https://escholarship.org/uc/item/5411f59n) "The Silencing of the Californios: Tracing the Beginnings of Linguistic Repression in 19th Century California"]. University of California, Los Angeles – Department of Spanish & Portuguese. 2 (1). Retrieved 26 September 2023.
{{cite journal}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Devlin, Thomas Moore (January 24, 2018). [(https://www.babbel.com/en/magazine/the-united-states-of-accents-california-english) "The United States of Accents: California English"]. Babbel (in English). Retrieved 2023-01-11.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ [(http://www.city-data.com/states/California-Languages.html) "Languages – California"]. City-data.com (in English). Retrieved 2017-10-16.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["Native) Americans work to revitalize California's indigenous languages". Oakland North (in American English). July 23, 2012. Retrieved 2020-04-27.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ [(http://indigenousfarmworkers.org/indigenous_languages.shtml#Main) "Indigenous Languages"]. Indigenous Mexicans in California Agriculture. 2007–2009. Retrieved 2013-08-20.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["The) Rich History of Architecture in California". February 4, 2025.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["The) Rise of Hollywood and the Arrival of Sound".
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Contreras, Felix (May 16, 2021). ["Long) Hair And Lowriders: Latin Rock In 1971". NPR.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["Rock) and Roll HOF".
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["60th) Annual GRAMMY Awards".
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["62nd) Annual GRAMMY Awards".
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Gerdts, William H. (1998). California Impressionism. Will South (1st ed.). New York: Abbeville Press Publishers. ISBN 0-7892-0176-3.
- ↑ McClelland, Gordon T. (2013). California Scene Paintings. Austin D. McClelland. Newport Beach, Calif.: The California Art. ISBN 978-1-61658-108-4.
- ↑ [(https://www.artsy.net/gene/bay-area-figurative-art) "Bay Area Figurative Art"]. Artsy. Retrieved 2022-03-19.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Albright, Thomas (1985). Art in the San Francisco Bay Area, 1945–1980: An Illustrated History. Berkeley: University of California Press. ISBN 0-520-05193-9.
- ↑ Butterfield, Jan (1993). [(https://archive.org/details/artoflightspace0000butt) The Art of Light and Space]. New York: Abbeville Press. ISBN 978-1-55859-272-8.
{{cite book}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - 1 2 ["The) first California cookbooks". Seasonalchef.com. Retrieved 2006-11-21.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["Fruits) and Vegetables in America". Lifeintheusa.com. Retrieved 2010-12-27.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ [") How Vegan Is Your State?". Healthiq.com. April 4, 2016.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Buck, Fielding (2020-03-20). ["How) fast food history was made at these 12 Southern California sites". Orange County Register (in American English). Retrieved 2020-04-27.
{{cite news}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ Molotch, Harvey; Lester, Marilyn (September 1975). "Accidental News: The Great Oil Spill as Local Occurrence and National Event". The American Journal of Sociology. 81 (2): 235–260. Bibcode:1975AmJSo..81..235M. doi:10.1086/226073. JSTOR 2777377. S2CID 144564893.
- ↑ Schmidt, Charles (March 2007). "ENVIRONMENT: California Out in Front". Environmental Health Perspectives. 115 (3): A144–A147. doi:10.1289/ehp.115-a144. PMC 1849903. PMID 17431471.
- ↑ Russell, Nicole; Griggs, Gray (January 2012). ["Adapting to Sea Level Rise: A Guide for California's Coastal Communities" (PDF). California Energy Commission Public Interest Environmental Research Program. Archived from [the original (PDF) on 3) July 2013. Retrieved 21) June 2013.
{{cite journal}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک); مقدار|access-date=and|archive-date=|archive-url=را بررسی کنید (کمک); مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["Reduced Snowpack in Sierra Nevada Mountains, CA". Climate) Hot Map. Union of Concerned Scientists. Retrieved 21 June 2013.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - ↑ ["California Issues the Nation's Strictest Notice Levels for PFAS in Drinking Water". jdsupra. September 4, 2019. Archived from the original on 2020-08-11.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک) - 1 2 Ormrod, Joan. "Endless Summer (1964): Consuming Waves and Surfing the Frontier." Film & History: An Interdisciplinary Journal of Film and Television Studies 35.1 (2005): 39–51. EBSCOhost. Web. 18 August 2012.
- ↑ ["NorCal) versus SoCal: Here's how the regional rivalry looks in several categories". January 29, 2022.
{{cite web}}: مقدار|url=را بررسی کنید (کمک)
کتابشناسی
- "California culture: From Gold Rush to Pure Golden State". Universal World Reference Encyclopedia. Vol. 13, book 1. V.S. Thatcher. 1964. pp. 231–233. 64-12955.
پیوند به بیرون
- [(http://www.cac.ca.gov/) California Arts Council]
- [(http://www.calhum.org/) California Council for the Humanities]
- [(http://www.artcalifornia.net/) Art California web portal]
- (https://exchange.umma.umich.edu/resources/23657) Collection: "California"] from the [[University of Michigan Museum of Art]
- (https://museumca.org/art) Gallery of California Art] from the [[Oakland Museum of California]
برای مطالعه بیشتر
- [(https://web.archive.org/web/20120205052636/http://www.ca.gov/state/portal/myca_htmldisplay.jsp?sFilePath=%2Fportal%2Flinks%2Fthe_dream.html&sCatTitle=California+-+The+Dream%2C+The+Challenge&BV_SessionID=%40%40%40%400725116233.1164215269%40%40%40%40&BV_EngineID=cccfaddjhdgmgkmcfngcfkmdffidfnf.0) California: the Dream and the Challenge in the Twenty-first Century by Kevin Starr]
- [(http://gocalif.ca.gov/state/tourism/tour_htmldisplay.jsp?iOID=26084&sFilePath=/tourism/detail/T_D_PC_HC_Multicultural.html&sTableName=TOURISM_NAV&PrimaryCat=Portrait+of+California&SecondCat=History+%26+Culture&sTOURHash=) Portrait of California: History & Culture – A State is Born]
- فرهنگ کالیفرنیا
- فرهنگ غرب ایالات متحده آمریکا
- ایالتهای جنوب غربی آمریکا