فهرست آتشفشان‌های بولیوی

فهرست آتشفشان‌های بولیوی شامل آتشفشان‌های فعال[i ۱] و خاموش پراکنده در سراسر قلمرو بولیوی می‌شود. آتشفشان‌های فعال در غرب بولیوی قرار دارند و کوردیلرای غربی بولیوی را تشکیل می‌دهند که مرز غربی فلات آلتی‌پلانو به‌شمار می‌رود. بسیاری از آتشفشان‌های فعال کوه‌هایی بین‌المللی هستند که با شیلی مشترکند.

همه آتشفشان‌های نوزیستی بولیوی بخشی از منطقه آتشفشانی مرکزی (CVZ) کمربند آتشفشانی آند هستند که در پی فرایندهای فرورانش صفحه نازکا زیر صفحه آمریکای جنوبی پدید آمده‌است. منطقه آتشفشانی مرکزی یکی از استان‌های آتشفشانی مهم فوقانی دوره نوزیستی است.[۱]

افزون بر آتشفشان‌های آندی، زمین‌شناسی بولیوی بازمانده‌های آتشفشان‌های کهن را در پیرامون سپر گواپوره پرکامبرین در بخش شرقی کشور در خود جای داده‌است.

نامارتفاع (متر)ارتفاع (فوت)مختصاتآخرین فوران (VEI)
آبرا گرانادا۵۷۰۰۱۸٬700۲۲°۳۲′ جنوبی ۶۶°۳۲′ غربی / ۲۲٫۵۳۳°جنوبی ۶۶٫۵۳۳°غربی / -22.533; -66.533 (Abra Granada)۵ میلیون سال پیش
آکوتانگو۶۰۵۲۱۹٬855۱۸°۲۲′۵۶″ جنوبی ۶۹°۰۲′۵۲″ غربی / ۱۸٫۳۸۲۲۲°جنوبی ۶۹٫۰۴۷۷۸°غربی / -18.38222; -69.04778 (Acotango)هولوسن
آنالاخسی۵۷۵۰۱۸٬865۱۷°۵۵′۳۷″ جنوبی ۶۸°۵۴′۳۳″ غربی / ۱۷٫۹۲۶۹۴°جنوبی ۶۸٫۹۰۹۱۷°غربی / -17.92694; -68.90917 (Anallajsi)هولوسن؟
آسو آسونی۴۹۶۸۱۶٬299۱۸°۱۳′ جنوبی ۶۸°۳۱′ غربی / ۱۸٫۲۱۷°جنوبی ۶۸٫۵۱۷°غربی / -18.217; -68.517 (Asu Asuni)—
آسکوتان۵۵۰۰۱۸٬000۲۱°۴۱′ جنوبی ۶۸°۰۷′ غربی / ۲۱٫۶۸۳°جنوبی ۶۸٫۱۱۷°غربی / -21.683; -68.117 (Cerro Ascotan)نامعلوم
کاپوراتا۵۹۹۰۱۹٬652۱۸°۲۴′۵۴″ جنوبی ۶۹°۰۲′۴۵″ غربی / ۱۸٫۴۱۵۰۰°جنوبی ۶۹٫۰۴۵۸۳°غربی / -18.41500; -69.04583 (Capurata)—
مجموعه چاسکون-رونتو خاریتا۴۹۰۰۱۵٬100۲۱°۵۳′۰۲″ جنوبی ۶۷°۵۴′۱۸″ غربی / ۲۱٫۸۸۳۸۹°جنوبی ۶۷٫۹۰۵۰۰°غربی / -21.88389; -67.90500 (Cerro Chascon)۸۸٬۰۰۰ تا ۹۷٬۰۰۰ سال پیش
سرو ناپا۵۱۷۰۱۶٬960۲۰°۳۰′ جنوبی ۶۸°۴۰′ غربی / ۲۰٫۵۰۰°جنوبی ۶۸٫۶۶۷°غربی / -20.500; -68.667۱٫۳۸ میلیون سال پیش
چولکانی۵۰۳۲۱۶٬509۱۸°۱۸′۳۹″ جنوبی ۶۸°۵۰′۲۴″ غربی / ۱۸٫۳۱۰۸۳°جنوبی ۶۸٫۸۴۰۰۰°غربی / -18.31083; -68.84000 (Chullkani)پلیوسن فوقانی
چیار قللو (اورورو)——۱۹°۲۶′ جنوبی ۶۷°۲۳′ غربی / ۱۹٫۴۳۳°جنوبی ۶۷٫۳۸۳°غربی / -19.433; -67.383 (Ch'iyar Qullu)۲۲ میلیون سال پیش
چیار قللو۴۰۵۱۱۳٬290۱۹°۴۳′۲۸″ جنوبی ۶۷°۳۹′۱۶″ غربی / ۱۹٫۷۲۴۴۴°جنوبی ۶۷٫۶۵۴۴۴°غربی / -19.72444; -67.65444 (Ch'iyar Qullu)—
سرو بونته (لیپز)۵۶۳۰۱۸٬۴۷۰۱۵ میلیون سال پیش
چوتینزا۵۱۸۴۱۷٬۰۰۸
کولوما۳۸۷۶۱۲٬716۱۸°۳۰′۰۰″ جنوبی ۶۸°۰۵′۱۱″ غربی / ۱۸٫۵۰۰۰۰°جنوبی ۶۸٫۰۸۶۳۹°غربی / -18.50000; -68.08639 (Colluma)نامعلوم
اسکالا۴۰۰۰۱۳٬120۲۱°۳۶′۰۰″ جنوبی ۶۶°۵۲′۲۹″ غربی / ۲۱٫۶۰۰۰۰°جنوبی ۶۶٫۸۷۴۷۲°غربی / -21.60000; -66.87472 (Escala)هولوسن
گواچا۵۲۵۰۱۷٬220۲۲°۴۵′ جنوبی ۶۷°۲۸′ غربی / ۲۲٫۷۵۰°جنوبی ۶۷٫۴۶۷°غربی / -22.750; -67.467 (Guacha)۱٫۷ میلیون سال پیش
گویاک۵۵۹۸۱۸٬366۲۲°۵۳′۵۱″ جنوبی ۶۷°۳۳′۵۹″ غربی / ۲۲٫۸۹۷۵۰°جنوبی ۶۷٫۵۶۶۳۹°غربی / -22.89750; -67.56639 (Guayaques)نامعلوم
ایرپوتونکو۵۱۶۳۱۶٬939۲۰°۴۳′۵۱″ جنوبی ۶۸°۳۳′۰۹″ غربی / ۲۰٫۷۳۰۸۳°جنوبی ۶۸٫۵۵۲۵۰°غربی / -20.73083; -68.55250 (Iru Phutunqu)۱۹۹۵
خایو قوتا۳۷۱۶۱۲٬026۱۹°۲۷′۵۵″ جنوبی ۶۷°۲۵′۳۴″ غربی / ۱۹٫۴۶۵۲۸°جنوبی ۶۷٫۴۲۶۱۱°غربی / -19.46528; -67.42611 (Jayu Quta)هولوسن؟
خیتیری۵۰۳۱۱۶٬506۱۸°۱۳′ جنوبی ۶۸°۴۸′ غربی / ۱۸٫۲۱۷°جنوبی ۶۸٫۸۰۰°غربی / -18.217; -68.800 (Jitiri)—
جورکادا۵۶۵۰۱۸٬865۲۲°۰۱′۳۴″ جنوبی ۶۷°۴۵′۵۲″ غربی / ۲۲٫۰۲۶۱۱°جنوبی ۶۷٫۷۶۴۴۴°غربی / -22.02611; -67.76444 (Jorcada)— ۹۵٬۰۰۰ BP
لارام ق'اوا۵۱۸۲۱۷٬۰۰۱هولوسن؟
کونتوریری۵۷۶۲۱۸٬904۱۸°۲′ جنوبی ۶۹°۰۴′ غربی / ۱۸٫۰۳۳°جنوبی ۶۹٫۰۶۷°غربی / -18.033; -69.067 (Kunturiri)—
لیکانکابور۵۴۱۵ (بخش بولیوی)۱۷٬۷۱۷ (بخش بولیوی)۲۲°۴۹′۴۱″ جنوبی ۶۷°۵۲′۳۵″ غربی / ۲۲٫۸۲۸۰۶°جنوبی ۶۷٫۸۷۶۳۹°غربی / -22.82806; -67.87639 (Licancabur)هولوسن
لیپز۵۹۲۹۱۹٬447۲۱°۵۶′۳۵″ جنوبی ۶۶°۵۱′۴۱″ غربی / ۲۱٫۹۴۳۰۶°جنوبی ۶۶٫۸۶۱۳۹°غربی / -21.94306; -66.86139 (Lípez)—
میچینچا۵۲۴۸۱۷٬218۲۰°۵۶′۱۶″ جنوبی ۶۸°۳۰′۰۹″ غربی / ۲۰٫۹۳۷۷۸°جنوبی ۶۸٫۵۰۲۵۰°غربی / -20.93778; -68.50250 (Michincha)هولوسن
میلونومیوسن
موایرو (یا: سرو نگرو)۴۲۶۹۱۳٬943۲۱°۴۱′۰۳″ جنوبی ۶۷°۲۸′۰۱″ غربی / ۲۱٫۶۸۴۱۷°جنوبی ۶۷٫۴۶۶۹۴°غربی / -21.68417; -67.46694 (Moiro)هولوسن؟
موروکوکالا۱۸°۱۰′ جنوبی ۶۶°۴۵′ غربی / ۱۸٫۱۶۷°جنوبی ۶۶٫۷۵۰°غربی / -18.167; -66.750 (Morococala)۶٫۴ میلیون سال پیش
نوئوو موندو۵۴۳۸۱۷٬841۱۹°۴۶′۲۷″ جنوبی ۶۶°۲۸′۴۲″ غربی / ۱۹٫۷۷۴۱۷°جنوبی ۶۶٫۴۷۸۳۳°غربی / -19.77417; -66.47833 (Nuevo Mundo)هولوسن
اولکا۵۳۵۳۱۷٬562۲۰°۵۶′۳۸″ جنوبی ۶۸°۲۸′۳۳″ غربی / ۲۰٫۹۴۳۸۹°جنوبی ۶۸٫۴۷۵۸۳°غربی / -20.94389; -68.47583 (Olca)هولوسن
اویاگوئه (اولاوی)۵۸۶۳۱۹٬231۲۱°۱۸′۰۷″ جنوبی ۶۸°۱۰′۴۵″ غربی / ۲۱٫۳۰۱۹۴°جنوبی ۶۸٫۱۷۹۱۷°غربی / -21.30194; -68.17917 (Ollagüe)پلیستوسن
پامپا لوکسار۵۵۴۳۱۸٬185۲۰°۵۰′۵۵″ جنوبی ۶۸°۱۱′۵۴″ غربی / ۲۰٫۸۴۸۶۱°جنوبی ۶۸٫۱۹۸۳۳°غربی / -20.84861; -68.19833 (Pampa Luxsar)هولوسن
پانیزوس۵۰۰۰۱۶٬000۲۲°۱۵′ جنوبی ۶۶°۴۵′ غربی / ۲۲٫۲۵۰°جنوبی ۶۶٫۷۵۰°غربی / -22.250; -66.750 (Cerro Panizos)میوسن
پارینا قوتا۶۳۴۸۲۰٬827۱۸°۰۹′۵۸″ جنوبی ۶۹°۰۸′۳۳″ غربی / ۱۸٫۱۶۶۱۱°جنوبی ۶۹٫۱۴۲۵۰°غربی / -18.16611; -69.14250 (Parinacota)۲۹۰ میلادی ± ۳۰۰ سال
پاریانی۵۰۷۷۱۶٬657۱۹°۰۷′۵۲″ جنوبی ۶۸°۲۵′۳۰″ غربی / ۱۹٫۱۳۱۱۱°جنوبی ۶۸٫۴۲۵۰۰°غربی / -19.13111; -68.42500 (Paryani)
پاروما۵۴۲۰۱۷٬782۲۰°۵۶′۳۶″ جنوبی ۶۸°۲۷′۳۲″ غربی / ۲۰٫۹۴۳۳۳°جنوبی ۶۸٫۴۵۸۸۹°غربی / -20.94333; -68.45889 (Cerro Paruma)پلیستوسن
پاروما۵۳۱۰۱۷٬421۲۰°۵۶′۳۶″ جنوبی ۶۸°۲۷′۳۲″ غربی / ۲۰٫۹۴۳۳۳°جنوبی ۶۸٫۴۵۸۸۹°غربی / -20.94333; -68.45889 (Volcán Paruma)۱۸۶۷
پاتیلا پاتا۵۷۰۰۱۸٬700۱۸°۰۲′۲۹″ جنوبی ۶۹°۰۴′۳۰″ غربی / ۱۸٫۰۴۱۳۹°جنوبی ۶۹٫۰۷۵۰۰°غربی / -18.04139; -69.07500 (Patilla Pata)هولوسن
پومراپ۶۲۸۲۲۰٬413۱۸°۰۷′۳۳″ جنوبی ۶۹°۰۷′۳۹″ غربی / ۱۸٫۱۲۵۸۳°جنوبی ۶۹٫۱۲۷۵۰°غربی / -18.12583; -69.12750 (Pomerape)پلیستوسن
پورکو۱۹°۵۰′ جنوبی ۶۶°۰۰′ غربی / ۱۹٫۸۳۳°جنوبی ۶۶٫۰۰۰°غربی / -19.833; -66.000 (Porco (caldera))۸٫۶ ± ۰٫۳ میلیون سال پیش
پومیری۴۸۶۲۱۵٬951۱۹°۰۰′ جنوبی ۶۸°۲۶′ غربی / ۱۹٫۰۰۰°جنوبی ۶۸٫۴۳۳°غربی / -19.000; -68.433 (Pumiri)هولوسن؟
کتنا۵۷۳۰۱۸٬794۲۲°۱۵′۳۳″ جنوبی ۶۷°۲۴′۵۶″ غربی / ۲۲٫۲۵۹۱۷°جنوبی ۶۷٫۴۱۵۵۶°غربی / -22.25917; -67.41556 (Quetena)هولوسن؟
ساکابایا (یا: کماادو)۴۳۰۰۱۴٬107۱۸°۳۷′۳۲″ جنوبی ۶۸°۴۴′۵۵″ غربی / ۱۸٫۶۲۵۵۶°جنوبی ۶۸٫۷۴۸۶۱°غربی / -18.62556; -68.74861 (Sacabaya)هولوسن؟
سایره‌کابور۵۹۷۱۱۹٬584۲۲°۴۳′۰۶″ جنوبی ۶۷°۵۳′۲۶″ غربی / ۲۲٫۷۱۸۳۳°جنوبی ۶۷٫۸۹۰۵۶°غربی / -22.71833; -67.89056 (Sairecabur)هولوسن
ساخاما۶۵۴۲۲۱٬451۱۸°۰۶′۱۴″ جنوبی ۶۸°۵۲′۵۳″ غربی / ۱۸٫۱۰۳۸۹°جنوبی ۶۸٫۸۸۱۳۹°غربی / -18.10389; -68.88139 (Sajama)هولوسن
سان آگوستین۴۳۵۷۱۴٬294۲۱°۱۳′۰۴″ جنوبی ۶۷°۳۶′۲۴″ غربی / ۲۱٫۲۱۷۷۸°جنوبی ۶۷٫۶۰۶۶۷°غربی / -21.21778; -67.60667 (San Agustín)هولوسن؟
سانتا ایزابل۵۲۴۰۱۷٬191۲۱°۳۸′۲۶″ جنوبی ۶۶°۳۱′۴۰″ غربی / ۲۱٫۶۴۰۵۶°جنوبی ۶۶٫۵۲۷۷۸°غربی / -21.64056; -66.52778 (Santa Isabel)هولوسن
سیرک'ی۵۰۷۲۱۶٬640۱۷°۲۱′ جنوبی ۶۹°۲۴′ غربی / ۱۷٫۳۵۰°جنوبی ۶۹٫۴۰۰°غربی / -17.350; -69.400 (Sirk'i)—
ساکسانی۵۰۹۰۱۶٬700۱۹°۸′ جنوبی ۶۸°۲۵′ غربی / ۱۹٫۱۳۳°جنوبی ۶۸٫۴۱۷°غربی / -19.133; -68.417 (Cerro Saxani)—
کالدرای سولداد۵٫۴ میلیون سال پیش
سونی ک'یرا۵۸۹۹۱۹٬354۲۲°۰۰′۳۴″ جنوبی ۶۷°۱۳′۰۸″ غربی / ۲۲٫۰۰۹۴۴°جنوبی ۶۷٫۲۱۸۸۹°غربی / -22.00944; -67.21889 (Suni K'ira)پلیستوسن
تاتا ساباییا۵۴۳۰۱۷٬815۱۹°۰۷′۵۸″ جنوبی ۶۸°۳۱′۳۱″ غربی / ۱۹٫۱۳۲۷۸°جنوبی ۶۸٫۵۲۵۲۸°غربی / -19.13278; -68.52528 (Tata Sabaya)هولوسن
تیتیویلا۵۰۵۰۱۶٬570۱۹°۴۳′ جنوبی ۶۸°۱۱′ غربی / ۱۹٫۷۱۷°جنوبی ۶۸٫۱۸۳°غربی / -19.717; -68.183 (Tittivilla)پلیستوسن
توکورپوری۵۸۰۸۱۹٬055۲۲°۲۵′۳۳″ جنوبی ۶۷°۵۴′۳۸″ غربی / ۲۲٫۴۲۵۸۳°جنوبی ۶۷٫۹۱۰۵۶°غربی / -22.42583; -67.91056 (Tocorpuri)هولوسن
تونوپا۵۴۳۲۱۷٬821۱۹°۴۹′۵۲″ جنوبی ۶۷°۳۸′۳۳″ غربی / ۱۹٫۸۳۱۱۱°جنوبی ۶۷٫۶۴۲۵۰°غربی / -19.83111; -67.64250 (Tunupa)—
اوموراتا۵۷۱۰۱۸٬733۱۸°۲۱′۲۰″ جنوبی ۶۹°۰۲′۵۹″ غربی / ۱۸٫۳۵۵۵۶°جنوبی ۶۹٫۰۴۹۷۲°غربی / -18.35556; -69.04972 (Humarata)—
اوقی اوقینی۵۴۹۰۱۸٬012۱۸°۱۹′ جنوبی ۶۹°۰۲′ غربی / ۱۸٫۳۱۷°جنوبی ۶۹٫۰۳۳°غربی / -18.317; -69.033 (Uqi Uqini)—
اویارانی۴۲۵۹۱۳٬973۱۸°۲۸′۲۱″ جنوبی ۶۸°۳۹′۱۹″ غربی / ۱۸٫۴۷۲۵۰°جنوبی ۶۸٫۶۵۵۲۸°غربی / -18.47250; -68.65528 (Uyarani)—
اوتوروونکو۶۰۰۸۱۹٬711۲۲°۱۵′۰۷″ جنوبی ۶۷°۱۱′۱۲″ غربی / ۲۲٫۲۵۱۹۴°جنوبی ۶۷٫۱۸۶۶۷°غربی / -22.25194; -67.18667 (Uturunku)هولوسن
ویلاما (کالدرا)۲۲°۲۴′ جنوبی ۶۶°۵۷′ غربی / ۲۲٫۴۰۰°جنوبی ۶۶٫۹۵۰°غربی / -22.400; -66.950 (Vilama)میوسن–پلیستوسن
ویلا پوکارانی۴۹۲۰۱۶٬142۱۹°۱۹′۵۰″ جنوبی ۶۸°۱۸′۳۵″ غربی / ۱۹٫۳۳۰۵۶°جنوبی ۶۸٫۳۰۹۷۲°غربی / -19.33056; -68.30972 (Wila Pukarani)—
یومیا۴۳۵۰۱۴٬271۲۱°۲۸′۵۹″ جنوبی ۶۷°۳۲′۰۶″ غربی / ۲۱٫۴۸۳۰۶°جنوبی ۶۷٫۵۳۵۰۰°غربی / -21.48306; -67.53500 (Yumia)هولوسن
زاپرائی۵۶۵۳۱۸٬546۲۲°۴۸′۳۰″ جنوبی ۶۷°۱۰′۴۰″ غربی / ۲۲٫۸۰۸۳۳°جنوبی ۶۷٫۱۷۷۷۸°غربی / -22.80833; -67.17778 (Zapaleri)—

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

  1. ↑ در آتشفشان‌شناسی و در این مقاله، آتشفشان‌های فعال آن‌هایی هستند که در دوره هولوسن فوران داشته‌اند، یعنی فوران‌هایی در ده‌هزار سال گذشته.

منابع

  1. ↑ Baker, M.C.W; Francis, P.W (1978), "Upper Cenozoic volcanism in the Central Andes — Ages and volumes", Earth and Planetary Science Letters, 41 (2): 175, Bibcode:1978E&PSL..41..175B, doi:10.1016/0012-821X(78)90008-0