مسیحیان مارونی لبنانی

مسیحیان مارونی لبنانی
المسيحيون الموارنة اللبنانيون
پراکنش جغرافیایی مارونی‌ها در لبنان بر پایهٔ شهرستان
زبان‌ها
گفتاری: عربی (عربی لبنانی)، آرامی نو (در حال احیای زبان)؛ تاریخی: آرامی لبنانی
عبادی: سریانی کلاسیک
دین
مسیحیت (کاتولیک مارونی)

مسیحیان مارونی لبنانی (عربی: المسيحيون الموارنة اللبنانيون‎; سریانی کلاسیک: ܡܫܝܚܝ̈ܐ ܡܪ̈ܘܢܝܐ ܕܠܒܢܢ‎)[الف] به آن مسیحیان لبنانی اشاره دارد که عضو کلیسای مارونی در لبنان هستند که بزرگ‌ترین جامعهٔ مسیحی در این کشور به شمار می‌روند. کلیسای مارونی، کلیسایی کاتولیک شرقی است که به‌طور کامل تابع کلیسای جامع کاتولیک جهانی می‌باشد.[۱] جمعیت مارونی‌های لبنان عمدتاً در جبل لبنان و شرق بیروت متمرکز است.[۲]در لبنان، از سال ۱۹۳۲ سرشماری ملی انجام نشده است. با این حال، مطالعۀ جمعیت‌شناختی انجام‌شده توسط مرکز آمار لبنان در دهۀ ۲۰۰۰، یک شرکت تحقیقاتی مستقر در بیروت، نشان داد که ۲۲ درصد از کل جمعیت لبنان، مسیحیان مارونی‌اند.[۱] طبق آماری که توسط «اطلاعات بین‌المللی»، یک شرکت مستقل مطالعات علمی در بیروت، تا سال ۲۰۲۰ گردآوری شده است، از میان ۲۴۰۵ کلیسا در لبنان، فرقۀ مارونی با ۱۶۴۷ کلیسا بیشترین تعداد کلیسا را ​​دارد که ۶۸٪ از کل کلیساهای متعلق به مسیحیان و ۴۲٪ از کل عبادتگاه‌های همه فرقه‌های لبنان را تشکیل می‌دهد. [۳]

در تاریخ سیاسی، مارونی‌ها و دروزی‌ها در اوایل قرن هجدهم، لبنان مدرن را از طریق نظام حکومتی و اجتماعی‌ای که به نام «دوگانهٔ مارونی–دروزی» شناخته می‌شود، بنیان گذاشتند.[۴] درگیری میان دروزی‌ها و مارونی‌ها در سال ۱۸۶۰ منجر به تشکیل مُتِصَرِّفیّهٔ جبل لبنان شد؛ واحدی خودمختار در درون امپراتوری عثمانی که تحت نفوذ مارونی‌ها و حمایت قدرت‌های اروپایی قرار داشت. پس از پایان جنگ جهانی اول، مارونی‌ها توانستند با موفقیت برای ایجاد لبنان بزرگ که از ترکیب جبل لبنان و مناطق پیرامونی آن شکل گرفت، تلاش کنند. در دوران قیمومت فرانسه و تا پایان جنگ جهانی دوم، مارونی‌ها نفوذ گسترده‌ای به دست آوردند. پس از استقلال لبنان در ۱۹۴۸، آنان بر سیاست لبنان تسلط داشتند تا زمانی که جنگ داخلی ۱۹۷۵ تا ۱۹۹۰ به برتری‌شان پایان داد. هرچند توافق‌نامهٔ طائف از نفوذ مارونی‌ها کاست، اما آنان همچنان در کنار دیگر جوامع نیرومند لبنان، همچون شیعیان و سنیان، نقش مؤثری دارند.[۲]

قانون اساسی لبنان برای هر یک از گروه‌های مذهبی کشور، نمایندگی سیاسی را تضمین کرده است.[۵] طبق مفاد توافق‌نامهٔ نانوشته‌ای به نام میثاق وطنی میان رهبران سیاسی و مذهبی لبنان، رئیس‌جمهور کشور باید از جامعهٔ مارونی باشد.[۶]

تاریخچه

دو نماد مهم مسیحیان مارونی در میدان ساسین در اشرفیه: مجسمهٔ قدیس شربل، مهم‌ترین قدیس مارونی؛ و تابلویی بر دیوار ساختمانی که بشیر جُمَیّل، رهبر میلیشیای مارونی در دوران جنگ داخلی را نشان می‌دهد.

میراث فرهنگی و زبانی مردم لبنان آمیزه‌ای است از عناصر بومی فینیقی و فرهنگ‌های بیگانه‌ای که در طول هزاران سال بر این سرزمین و مردم آن فرمان رانده‌اند. در مصاحبه‌ای در سال ۲۰۱۳، پی‌یر زَلّوعه، پژوهشگر ارشد انجمن نشنال جئوگرافیک در پروژه ژنوگرافیک، اظهار داشت که تنوع ژنتیکی در لبنان پیش از شکل‌گیری تفاوت‌های دینی و مذهبی وجود داشته است: «لبنان پیش از پیدایش ادیان، جوامع متمایزی با ویژگی‌های ژنتیکی خاص خود داشت، اما تفاوت‌های قابل‌توجهی میان آن‌ها وجود نداشت. ادیان، مانند لایه‌هایی از رنگ، بر این زمینه افزوده شدند. هیچ الگوی مشخصی وجود ندارد که نشان دهد یک جامعه نسبت به جامعه‌ای دیگر خاستگاه فینیقی بیشتری دارد.»[۷]

جمعیت مارونی‌های لبنان تاریخی پربار و کهن دارد. ریشهٔ این جامعه به پیروان اولیهٔ مارون بازمی‌گردد که از منطقهٔ انطاکیه به کوه‌های لبنان (جبل لبنان) مهاجرت کردند. به شکل تاریخی، مارونی‌های لبنان در روستاهای کوهستانی دورافتاده سکونت داشتند و تحت رهبری خاندان‌های اشراف و نیرومند زندگی می‌کردند.[۲]

پیروان عیسی مسیح نخستین بار در شهر یونانیِ باستانی انطاکیه با نام «مسیحیان» شناخته شدند (اعمال رسولان ۱۱:۲۶) و این شهر پس از ویرانی اورشلیم در سال ۷۰ میلادی به یکی از مراکز مهم مسیحیت تبدیل شد. بر اساس سنت کاتولیکی، اولین اسقف انطاکیه، پطرس بود پیش از آن‌که به روم سفر کند؛ و سومین اسقف، پدر رسولی ایگناتیوس انطاکی بود. انطاکیه پس از آنکه کنستانتین مسیحیت را به رسمیت شناخت، یکی از پنج پاتریارک‌نشین اصلی در نظام پنجگانه شد.

مسیحیت مارونی نام و هویت دینی خود را از قدیس مارون گرفته است؛ پیروان او از نواحی پیرامون انطاکیه (شهری یونانی در محدودهٔ امروزی استان هاتای ترکیه) به منطقهٔ جبل لبنان (که امروز جمهوری لبنان در آن قرار دارد) مهاجرت کردند و در آنجا هستهٔ نخستین کلیسای مارونی را بنیان نهادند.[۸] به‌طور مشخص‌تر، مارون، راهبی در قرن چهارم میلادی و از معاصران و دوستان یوحنّای زرّین‌دهان، شهر انطاکیه را ترک کرد و به سوی رود اورُنتِس (العاصی) رفت تا زندگی زاهدانه را در پیش گیرد؛ بر پایهٔ سنت‌هایی که آنتونیوس کبیر و پاکومیوس در بیابان بنیان نهاده بودند. بسیاری از پیروان او نیز شیوهٔ زندگی رهبانی را برگزیدند. پس از درگذشت مارون در سال ۴۱۰ میلادی، شاگردانش صومعه‌ای به یاد او ساختند و بدین‌سان هستهٔ نخستین کلیسای مارونی شکل گرفت. مارونی‌ها استوار بر باورهای شورای خلقیدون در سال ۴۵۱ باقی ماندند. هنگامی که تک‌ذات‌انگاران (مونوفیزیتیسم) انطاکیه ۳۵۰ راهب را کشتند، مارونی‌ها برای پناه به کوه‌های لبنان گریختند. نامه‌نگاری‌ها و مکاتبات مربوط به این حادثه سبب شد تا مارونی‌ها به رسمیت پاپ و کلیسای ارتدوکس شناخته شوند؛ و این رسمیت در ۱۰ فوریهٔ سال ۵۱۸ میلادی به‌وسیلهٔ پاپ هُرمیزْداس (۵۱۴ تا ۵۲۳) تثبیت شد. پس از شورای خلقیدون نیز صومعه‌ای در اطراف آرامگاه قدیس مارون (مارو) ساخته شد.[۹]

شهادت پاتریارک انطاکیه در دههٔ نخست قرن هفتم میلادی که بنا بر برخی منابع، به دست سربازان ایرانی یا یهودیان محلی کشته شد،[۱۰] مارونی‌ها را بی‌رهبر گذاشت؛ وضعیتی که تا پایان آخرین و ویرانگرترین جنگ بیزانسی–ساسانی (۶۰۲–۶۲۸ میلادی) ادامه یافت. پس از پایان جنگ، امپراتور هراکلیوس کوشید تا با ترویج آموزه‌ای جدید در باب مسیح‌شناسی، میان کلیساهای گوناگون شرق که در پذیرش یا ردّ آموزه‌های شورای خلقیدون اختلاف داشتند، وحدت ایجاد کند. این آموزه، که به نام تک‌اراده‌انگاری (مونوتِلیتیسم) شناخته می‌شود، تلاشی بود برای مصالحه میان پیروان خلقیدون، مانند مارونی‌ها، و مخالفان آن، چون یعقوبیان. برای جلب دوبارهٔ تک‌ذات‌انگاران، نخست آموزهٔ دیگری به نام انرژی‌واحدی‌گرایی توسط پاتریارک اکومنیک قسطنطنیه، سرجیوس یکم پیشنهاد شد. در همین زمان، پاپ هونوریوس یکم (۶۲۵–۶۳۸ میلادی) در رم، به‌سادگی و از سر نیت وحدت، خواستار پایان دادن به اختلافات شد و دیدگاه سرجیوس را درست پنداشت، زیرا به باور او، مسیح تنها یک اراده داشت، چرا که ارادهٔ انسانیِ بی‌گناه او هرگز با ارادهٔ الهی‌اش در تضاد نبود.

با این حال، آموزهٔ پاتریارک قسطنطنیه و دکترین بعدیِ انرژی‌واحدی‌گرای نه‌تنها موجب وحدت نشد، بلکه اختلافات عمیق‌تری پدیدآورد و سرانجام در ششمین شورای سراسری کلیسا (۶۸۰–۶۸۱ میلادی) به عنوان بدعت محکوم گردید. منابع هم‌زمانِ یونانی، لاتینی و عربی حاکی از آن‌اند که مارونی‌ها این آموزه را پذیرفتند، شورای ششم را رد کردند، و برای چندین قرن همچنان به باور به دکترین تک‌اراده‌ای ادامه دادند؛ تا آنکه در دوران جنگ‌های صلیبی از این اندیشه فاصله گرفتند تا از برچسب بدعت‌گذار بودن در نظر صلیبیان در امان بمانند.[۱۱]با این همه، کلیسای مارونیِ معاصر این ادعا را به‌شدت رد می‌کند که مارونی‌ها زمانی پیرو تک‌اراده‌انگاری بوده‌اند یا از کلیسای جهانی جدا شده‌اند. این مسئله تا امروز نیز موضوعی حساس و مایهٔ رنجش جامعهٔ مارونی باقی مانده است.[۱۲]

یک کلیسای مسیحی و محل نیایش دروزی‌ها (خَلوَه) در کوه‌های شوف: در اوایل قرن هجدهم، مارونی‌ها و دروزی‌ها بنیان لبنان کنونی را گذاشتند.[۱۳]

در سال ۶۸۷ میلادی، امپراتور ژوستینین دوم موافقت کرد که هزاران نفر از مارونی‌ها از لبنان تخلیه و در مناطق دیگری اسکان داده شوند. هرج‌ومرج و ناامیدی گسترده‌ای که در پی این اقدام پدید آمد، مارونی‌ها را بر آن داشت تا در همان سال نخستین پاتریارک خود، یوحنا مارون را برگزینند. با این حال، کلیسای کاتولیک ارتدوکسِ آن زمان که هنوز دچار انشقاق نشده بود، این اقدام را غصب و خروج از اطاعت کلیسای رسمی تلقی کرد. از همین رو، در حالی که اسلام در مرزهای امپراتوری بیزانس رو به گسترش بود و نیاز به جبهه‌ای متحد برای مقابله با نفوذ آن احساس می‌شد، مارونی‌ها درگیر نبردی برای حفظ استقلال خود در برابر قدرت امپراتوری بودند. این وضعیت در میان دیگر جوامع مسیحی امپراتوری بیزانس نیز بازتاب یافت و در نتیجه، راه را برای فتوحات مسلمانان در بیشتر بخش‌های شرق جهان مسیحیت تا پایان همان قرن هموار کرد.

روابط میان دروزی‌ها و مسیحیان در طول تاریخ عموماً با هماهنگی و همزیستی مسالمت‌آمیز شناخته شده است.[۱۴][۱۵][۱۶][۱۷]روابط دوستانه میان این دو گروه در بیشتر دوره‌های تاریخی برقرار بوده است، به‌جز در برخی مقاطع از جمله جنگ داخلی ۱۸۶۰ در جبل لبنان.[۱۸][۱۹]کاتولیک‌های مارونی و دروزی‌ها در اوایل قرن هجدهم با ایجاد نظامی حکومتی و اجتماعی به نام دوگانهٔ مارونی–دروزی در چارچوب متصرفیه جبل لبنان، پایه‌های لبنان مدرن را بنیان نهادند.[۱۳]

دین

تقسیم‌بندی مارونی‌ها در میان گروه‌های اصلی مسیحیان سریانی.

مارونی‌ها به کلیسای انطاکی سریانی مارونی تعلق دارند که مرکز تاریخی آن در استان هاتای، ترکیه، قرار دارد. این کلیسا یکی از شاخه‌های کلیساهای کاتولیک شرقی و از سنت مسیحیت سریانی است که از سال ۱۱۸۰ میلادی با کرسی مقدس روم (پاپ) در پیوند کامل قرار دارد، هرچند دیدگاه رسمی کلیسا این است که آنان هرگز نه دیدگاه تک‌ذات‌انگاری که نزد همسایگان سریانی‌شان رواج داشت و در شورای خلقیدون محکوم شد را پذیرفته‌اند و نه آموزهٔ سازش‌جویانهٔ تک‌اراده‌انگاری را که بعدها با شکست روبه‌رو شد (هرچند منابع هم‌زمان تاریخی چنین ادعایی را مطرح کرده‌اند).[۲۰]پاتریارک مارونی به‌صورت سنتی در بکِرکی در شمال بیروت اقامت دارد.

توزیع جغرافیایی در لبنان

مسیحیان مارونی لبنانی عمدتاً در شمال بیروت، بخش شمالیِ استان جبل لبنان، بخش جنوبیِ استان شمال، و بخش‌هایی از استان بقاع و استان جنوب متمرکز هستند.[۲۱]

جمعیت‌شناسی

درصدهای زیر تنها برآوردی هستند. با توجه به این‌که آخرین سرشماری در لبنان در سال ۱۹۳۲ انجام شده است، برآورد دقیق جمعیت دشوار است.

مارونی‌های لبنان[۲۲][۲۳]
سال درصد
۱۹۳۲
 
 ۳۵٪
۱۹۸۵
 
 ۴۶٪
۱۹۹۴
 
 ۳۱٪
۲۰۱۲
 
 ۲۴٪

در آخرین سرشماری لبنان در سال ۱۹۳۲، شمار مارونی‌ها حدود ۲۹٪ گزارش شد.[۲۲] یک مطالعه انجام‌شده توسط آژانس اطلاعات مرکزی (CIA) در سال ۱۹۸۵، نسبت مارونی‌ها را ۱۶٪ از جمعیت برآورد کرد.[۲۲]در سال ۲۰۱۲، برآوردها نشان می‌دهد که مارونی‌ها ۳۱٪ از جمعیت لبنان را تشکیل می‌دادند.[۲۳] بر اساس وب‌سایت کلیسای مارونی، در سال ۱۹۹۴ حدود ۱٬۰۶۲٬۰۰۰ مارونی در لبنان زندگی می‌کردند که معادل حدود ۳۱٪ جمعیت کشور بود.[۲۴]مارونی‌های کاتولیک بزرگ‌ترین گروه مسیحی لبنان به‌شمار می‌روند، و پس از آنان یونانیان ارتدکس قرار دارند.[۲۵]

در سال ۲۰۱۴، بر اساس داده‌های انتخاباتی[۲۶]مارونی‌ها حدود ۱۹٫۹۷٪ از رأی‌دهندگان ثبت‌شده (۲۱ سال به بالا) را تشکیل می‌دادند.[۲۷]در سال ۲۰۲۲، بر پایهٔ داده‌های مربوط به رأی‌دهندگان ثبت‌شده (۲۱ سال به بالا) برای انتخابات، دروز حدود ۱۹٫۹۴٪ از کل جمعیت لبنان را تشکیل می‌دادند.

سال
مارونی‌ها
۲۰۱۴[۲۸]
۱۹٫۹۷٪
۲۰۲۲[۲۷]
۱۹٫۹۴٪


سال مارونی‌ها
2014[۲۸] ۷۰۱ ۹۲۰
۲۰۲۲[۲۷] ۷۹۷ ۱۷۴
رشد +۹۵ ۲۵۴
% رشد دانشنامه رشد۱۱٫۹۵٪
جبران‌سازی مارونی‌های لبنان بر اساس استان‌ها
استان‌های لبنان ۲۰۱۴[۲۸] ۲۰۲۲[۲۷]
جمع. % جمع. %
استان جبل لبنان ۲۱۲ ۹۹۷ ۳۲٫۸۸٪ ۲۳۶ ۹۰۸ ۳۳٫۲۸٪
استان شمال ۱۷۰ ۵۱۴ ۳۰٫۳۴٪ ۱۸۶ ۹۸۷ ۲۹٫۳۴٪
استان کسروان-جبیل ۱۲۸ ۸۰۲ ۷۵٫۷٪ ۱۳۹ ۸۰۴ ۷۶٫۳۷٪
استان جنوب ۴۷ ۸۶۹ ۱۲٫۱۴٪ ۵۵ ۷۶۸ ۱۲٫۰۲٪
استان بقاع ۳۸ ۳۲۱ ۱۲٫۷۴٪ ۴۵ ۰۴۰ ۱۳٫۱٪
استان عکار ۲۹ ۵۳۷ ۱۱٫۴۷٪ ۳۳ ۲۷۱ ۱۱٫۰۱٪
استان بیروت ۲۸ ۵۳۴ ۶٫۱۱٪ ۴۰ ۲۷۵ ۷٫۶۲٪
استان نبطیه ۲۳ ۳۵۵ ۵٫۵۲٪ ۳۱ ۴۴۰ ۶٫۳۹٪
استان بعلبک-هرمل ۲۱ ۹۹۱ ۷٫۵۳٪ ۲۷ ۶۷۱ ۸٫۳۲٪
کل جمعیت مارونی‌های لبنان ۷۰۱ ۹۲۰ ۱۹٫۹۷٪ ۷۹۷ ۱۷۴ ۱۹٫۹۳٪
پراکندگی مارونی‌های لبنان بر اساس استان‌ها
استان‌های لبنان ۲۰۱۴[۲۸] ۲۰۲۲[۲۷]
جمع. % جمع. %
استان جبل لبنان ۲۱۲ ۹۹۷ ۳۰٫۳۴٪ ۲۳۶ ۹۰۸ ۲۹٫۷۲٪
استان شمال ۱۷۰ ۵۱۴ ۲۴٫۲۹٪ ۱۸۶ ۹۸۷ ۲۳٫۴۶٪
استان کسروان-جبیل ۱۲۸ ۸۰۲ ۱۸٫۳۵٪ ۱۳۹ ۸۰۴ ۱۷٫۵۴٪
استان جنوب ۴۷ ۸۶۹ ۶٫۸۲٪ ۵۵ ۷۶۸ ۷٪
استان بقاع ۳۸ ۳۲۱ ۵٫۴۶٪ ۴۵ ۰۴۰ ۵٫۶۵٪
استان عکار ۲۹ ۵۳۷ ۴٫۲۱٪ ۳۳ ۲۷۱ ۴٫۱۷٪
استان بیروت ۲۸ ۵۳۴ ۴٫۰۷٪ ۴۰ ۲۷۵ ۵٫۰۵٪
استان نبطیه ۲۳ ۳۵۵ ۳٫۳۳٪ ۳۱ ۴۴۰ ۳٫۹۴٪
استان بعلبک-هرمل ۲۱ ۹۹۱ ۳٫۱۳٪ ۲۷ ۶۷۱ ۳٫۴۷٪
کل جمعیت مارونی‌های لبنان ۷۰۱ ۹۲۰ ۱۰۰٪ ۷۹۷ ۱۷۴ ۱۰۰٪
درصد رشد مسیحیان مارونی لبنان (تخمین منابع دیگر)'[۲۹][۲۳][۳۰][۳۱][۳۲][۳۳][۳۴]
سال جمعیت مارونی‌ها کل جمعیت لبنان درصد
۱۸۶۱۲۰۸٬۱۸۰۴۸۷٬۶۰۰۴۲٫۷٪
۱۹۲۱۱۹۹٬۱۸۱۶۰۹٬۰۶۹۳۲٫۷٪
۱۹۳۲۲۲۶٬۳۷۸۷۸۵٬۵۴۳۲۸٫۸٪
۱۹۵۶۴۲۳٬۷۰۸۱٬۴۰۷٬۸۵۸۳۰٫۱٪
۱۹۷۵۵۸۶٬۵۰۰۲٬۵۵۰٬۰۰۰۲۳٪
۱۹۸۸۹۹۹٬۶۷۲۴٬۰۴۴٬۷۸۴۲۴٫۷٪

جستارهای وابسته

یادداشت

  1. ↑ در عربی، «مَوارِنَة» جمع مکسر است و مفرد آن «مارونيّ» است.

منابع

  1. 1 2 Department Of State. The Office of Electronic Information, Bureau of Public Affairs (2008-09-19). "Lebanon". 2001-2009.state.gov (به انگلیسی). Archived from the original on 4 January 2010. Retrieved 2022-11-15. {{cite web}}: Cite has empty unknown parameter: |1= (help)
  2. 1 2 3 Najem, Tom; Amore, Roy C.; Abu Khalil, As'ad (2021). Historical Dictionary of Lebanon. Historical Dictionaries of Asia, Oceania, and the Middle East (2nd ed.). Lanham Boulder New York London: Rowman & Littlefield. pp. 205–206. ISBN 978-1-5381-2043-9.
  3. ↑ https://www.mtv.com.lb/News/Articles/1176297/بالأرقام--عدد-الكنائس-والجوامع-والخلوات-في-لبنان-وتوز-عها-المذهبي
  4. ↑ Deeb, Marius (2013). Syria, Iran, and Hezbollah: The Unholy Alliance and Its War on Lebanon. Hoover Press. ISBN 978-0-8179-1666-4. the Maronites and the Druze, who founded Lebanon in the early eighteenth century.
  5. ↑ Jamie Stokes, ed. (2009). Encyclopedia of the Peoples of Africa and the Middle East. Facts On File, Incorporated: Infobase Publishing. p. 447. ISBN 978-1-4381-2676-0.
  6. ↑ "Programme on Governance in the Arab Region: Elections: Lebanon". United Nations Development Programme. Archived from the original on 18 July 2011. Retrieved 25 January 2010.
  7. ↑ Maroon, Habib (31 March 2013). "A geneticist with a unifying message". Nature. Retrieved 3 October 2013.
  8. ↑ Mannheim, Ivan (2001). Syria & Lebanon handbook: the travel guide. Footprint Travel Guides. pp. 652–563. ISBN 978-1-900949-90-3.
  9. ↑ Attwater, Donald; The Christian Churches of the East
  10. ↑ Frendo, J. D. (1982). "Who Killed Anastasius II?". The Jewish Quarterly Review. 72 (3): 202–204. doi:10.2307/1454219. ISSN 0021-6682. JSTOR 1454219.
  11. ↑ Crawford, Robert W. (1955). "William of Tyre and the Maronites". Speculum. 30 (2): 222–228. doi:10.2307/2848470. ISSN 0038-7134. JSTOR 2848470. S2CID 163021809.
  12. ↑ Moosa, Matti (1986). The Maronites in History (به انگلیسی). Syracuse University Press. pp. 195–216. ISBN 978-0-8156-2365-6.
  13. 1 2 Deeb, Marius (2013). Syria, Iran, and Hezbollah: The Unholy Alliance and Its War on Lebanon. Hoover Press. ISBN 978-0-8179-1666-4. the Maronites and the Druze, who founded Lebanon in the early eighteenth century.
  14. ↑ Hazran, Yusri (2013). The Druze Community and the Lebanese State: Between Confrontation and Reconciliation. Routledge. p. 32. ISBN 978-1-317-93173-7. the Druze had been able to live in harmony with the Christian
  15. ↑ Artzi, Pinḥas (1984). Confrontation and Coexistence. Bar-Ilan University Press. p. 166. ISBN 9789652260499. .. Europeans who visited the area during this period related that the Druze "love the Christians more than the other believers," and that they "hate the Turks, the Muslims and the Arabs [Bedouin] with an intense hatred.
  16. ↑ CHURCHILL (1862). The Druzes and the Maronites. Montserrat Abbey Library. p. 25. ..the Druzes and Christians lived together in the most perfect harmony and good-will..
  17. ↑ Hobby (1985). Near East/South Asia Report. Foreign Broadcast Information Service. p. 53. the Druzes and the Christians in the Shuf Mountains in the past lived in complete harmony..
  18. ↑ Fawaz, L.T. (1994). An Occasion for War: Civil Conflict in Lebanon and Damascus in 1860. University of California Press. ISBN 978-0-520-08782-8. Retrieved 2015-04-16.
  19. ↑ Vocke, Harald (1978). The Lebanese war: its origins and political dimensions. C. Hurst. p. 10. ISBN 0-903983-92-3.
  20. ↑ Moosa, M (2005). The Maronites in History. Gorgias Press LLC. pp. 209–210. ISBN 978-1-59333-182-5.
  21. ↑ "Maronites". Minority Rights Group International. 2005. Archived from the original on 16 January 2015. Retrieved 28 December 2013.
  22. 1 2 3 "Contemporary distribution of Lebanon's main religious groups". Central Intelligence Agency. Retrieved 15 December 2013.
  23. 1 2 3 "2012 Report on International Religious Freedom – Lebanon". United States Department of State. 20 May 2013. Retrieved 17 January 2016.
  24. ↑ "There are 3,198,600 Maronites in the World". Maronite-heritage.com. 1994-01-03. Retrieved 2013-06-13.
  25. ↑ "Lebanon". United States Department of State (به انگلیسی). Retrieved 2022-12-26.
  26. ↑ "التوزیع المذهبی فی لبنان". إعْرَفْ لبنان (به انگلیسی). Retrieved 2025-10-17.
  27. 1 2 3 4 5 "Mapping Lebanon: Data and statistics". L'Orient Today. 10 مهٔ 2022.
  28. 1 2 3 4 "التوزيع حسب المذاهب للناخبين/ناخبات في قضاء مرجعيون، محافظة النبطية في لبنان". إعْرَفْ لبنان.
  29. ↑ Yahya, Houssam (2015). La protection sanitaire et sociale au Liban (1860-1963) (PDF) (Thesis). Université Nice Sophia Antipolis.
  30. ↑ "Lebanon". Central Intelligence Agency. 1 اکتبر 2025 – via CIA.gov.
  31. ↑ Gharbieh, Hussein M. (1996). Political awareness of the Shi'ites in Lebanon: the role of Sayyid 'Abd al-Husain Sharaf al-Din and Sayyid Musa al-Sadr (PDF) (Doctoral). Durham: Centre for Middle Eastern and Islamic Studies, University of Durham.
  32. ↑ Fahrenthold, Stacy (2019). Between the Ottomans and the Entente: The First World War in the Syrian and Lebanese Diaspora, 1908-1925. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-087215-1.
  33. ↑ Fawwaz Traboulsi, Social Classes and Political Power in Lebanon (Beirut: Heinrich Böll Stiftung, 2014)
  34. ↑ Abdel-Nour, Antoine (1982). Introduction à l'histoire urbaine de la Syrie ottomane (XVIe-XVIIIe siècle). Université Libanaise.

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ مسیحیان مارونی لبنانی موجود است.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.