مناسک گذار

قطعه محراب هفت‌آیین از روخیر فان در ویدن (بخشی از اثر)

مَناسِکِ گَُذار اصطلاحی است در مردم‌شناسی.

منظور از این اصطلاح، توصیف آداب و رسومی است که در دوران حساس زندگی همچون زایش، بلوغ، پیوستن به گروه تازه، زناشویی و نظایر آن برگزار می‌شود. آیین‌های پاگشایی هم‌چون غسل تعمید نیز ازجمله مناسک گذار هستند.

وان جنپ برای مناسک گذار سه مرحله قائل بود:

  • مرحله گسست
  • مرحله گذار
  • مرحله پیوند دوباره

هرچند ویکتور ترنر این سه مرحله را در چهار مرحله معروف خود تبیین می‌کند:

  • مرحله گسست
  • مرحله بحران
  • مرحله جبران
  • مرحله پیوند دوباره

که دو مرحله اول معادل همان مرحله گسست وان جنپ است.

مثال

دین

سنت

منابع

    • رنجبر، محمود و ستوده، هـ.، مردم‌شناسی، با تکیه بر فرهنگ مردم ایران، تهران: دانش‌آفرین، ۱۳۸۰، ص ۱۵۵.
    • فکوهی، ناصر، تاریخ اندیشه و نظریه‌های انسان‌شناسی، تهران: نی، ۱۳۸۶، ص ۲۶۱.