مهر و مشتری

داستان منظوم

مهر و مشتری
مشتری در برابر مهر زانو می‌زند.
زبان	فارسی
قالب	مثنوی
از کتاب	دیوان مهر و مشتری
پدیدآورنده	محمد عصار تبریزی
سال آفرینش	۷۷۸ قمری
گونه (ژانر)	ادبیات عاشقانه
موضوع	همجنسگرایی
شمار ابیات	۵۱۲۰ بیت
وزن	مفاعیلن مفاعیلن فعولن
شخصیت‌ها	مهر، مشتری

مهر و مشتری منظومه‌ای عاشقانه به زبان فارسی و در قالب مثنوی سرودۀ محمد عصار تبریزی است که در سال ۷۷۸ هجری قمری در وزن خسرو و شیرین سروده شده و دارای ۵۱۲۰ بیت است.

مهر و مشتری داستان عشق میان مهر پسر شاپور پادشاه شهر استخر و مشتری پسر وزیر شاپور است. این دو پسر از نوجوانی به یکدیگر دل می‌بندند و با وجود مصائب فراوانی که عشق آن‌ها برایشان به بار می‌آورد تا پایان عمر بر سر عشق خود می‌مانند.

عبدالرحمن جامی درباره این مثنوی نوشته: «این مرد روی مردم تبریز را سپید کرده. محال است کسی در این بحر سخنی بدین خوبی تواند گفت.»^[۱]

این مثنوی به زبان ترکی عثمانی نیز ترجمه شده است. شیخ مولانا جمالی هم مثنوی مهر و ماه خود را به سبک مهر و مشتری عصار تبریزی سروده است.^[۲]

ناظر و منظور

• الذریعه بزرگ طهرانی، شماره ۱۳۶۹.
• سرواژه عصار تبریز در کتاب دانشمندان آذربایجان صص۲۷۵-۲۷۶.
• روضةالجنان، جلد ۱، صص۳۶۳-۳۶۶.