نظریه‌های توطئه جرج سوروس

جرج سوروس، تاجر آمریکایی متولد مجارستان، موضوع تئوری‌های توطئه متعددی است.

جرج سوروس، میلیاردر مجارستانی-آمریکایی، موضوع بسیاری از نظریه‌های توطئه بوده است.[۱][۲] ورونیکا بوندارنکو در مقاله‌ای برای بیزنس اینسایدر نوشت: «برای دو دهه، برخی سوروس را همچون عروسک‌گردانی پنهان تصور کرده‌اند که اقتصاد و سیاست جهانی را کنترل می‌کند.»[۳] نیویورک تایمز نیز گزارش داد که این اتهامات از «گوشه‌های تاریک اینترنت و رادیوهای گفت‌وگومحور» به «مرکز اصلی مناظرات سیاسی» در سال ۲۰۱۸ راه یافته‌اند.[۴] پروفسور آرمین لانگر معتقد است که سوروس «رمز واژه‌ای کامل» برای نظریه‌های توطئه‌ای است که یهودستیزی و اسلام‌هراسی را به هم پیوند می‌زنند.[۵]

نخستین نظریه‌های توطئه دربارهٔ سوروس در محافل روسی شکل گرفتند و به فعالیت‌های جامعه مدنی ضد کرملین در سراسر بلوک شرق، از تفلیس تا کشورهای حوزه بالتیک، مرتبط بودند.[۶] در این نظریه‌ها، نقاط قوت سوروس به‌عنوان نقاط ضعف جلوه داده می‌شدند؛ روشی رایج در تبلیغات گمراه‌کننده روسی.[۷] سوروس که از بازماندگان هولوکاست است، به‌طور نادرست به همکاری با نازی‌ها متهم شد.[۸] همچنین به‌دلیل حمایت از دموکراسی در اروپای شرقی، او را عامل بحران مهاجرت در اروپا یا واردکننده مهاجران به کشورهای اروپایی معرفی کردند.[۹][۱۰] به‌عنوان مدافع مبارزه با فساد، سوروس متهم به مشارکت در توطئه‌های جهانی برای سرنگونی دولت‌ها شد.[۶]

این نظریه‌ها به‌سرعت در اروپا و ایالات متحده گسترش یافتند و رنگ‌وبوی یهودستیزانه و اسلام‌هراسانه به خود گرفتند.[۱۱] دولت مجارستان، در دوره دوم نخست‌وزیری ویکتور اوربان، از این نظریه‌ها در کمپین‌های انتخاباتی برای اهریمن‌سازی از سوروس بهره گرفت. در این روایت‌ها، سوروس به‌عنوان عضوی از یک شبکه جهانی یهودیان معرفی می‌شود که شامل خانواده روتشیلد، فراماسون‌ها و ایلومیناتی نیز هست.[۹][۱۰] محافظه‌کاران آمریکایی از اواخر دهه ۲۰۰۰ به این جریان پیوستند؛ شبکه فاکس نیوز نقش مهمی در این زمینه داشت. بیل اورایلی در سال ۲۰۰۷ مونولوگی نزدیک به ده دقیقه دربارهٔ سوروس ارائه داد و او را «افراطی» و «بسیار خطرناک» توصیف کرد.[۱۲] برخی رسانه‌های آنلاین، که اغلب با رسانه‌های دولتی روسیه مانند مرکز پژوهش‌های جهانی‌سازی مرتبط بودند، نیز در انتشار این نظریه‌ها نقش داشتند.[۱۳]

مالزی

به نظر ماهاتیر محمد، نخست‌وزیر پیشین مالزی، جرج سوروس در بحران اقتصادی بازار شرق آسیا در سال ۱۹۹۷ نقش داشته است.[۱۴] از نظر ماهاتیر محمد، در مدت زمان سه سال که به این بحران اقتصادی منتهی شد، سوروس در بازارهای بورس آسیای شرقی سرمایه‌گذاری کرد و به محض مشاهده از دست رفتن ارزش پول تایلند سرمایه خود را به یک باره خارج کرد.[۱۵] سوروس در پاسخ به ماهاتیر محمد گفت که او قصد دارد اشتباهات اقتصادی خود را به گردن سوروس بیندازد، چرا که وعده ماهاتیر محمد مبنی بر ممنوعیت معاوضه ارزی یک فاجعه بود و ماهاتیر محمد خطری برای کشور مالزی است. سوروس و ماهاتیر در چند مصاحبه در تلویزیون و روزنامه‌ها طی ۹ سال به نقد دیگری مشغول بودند. در سال ۲۰۰۶، سوروس به مالزی سفر کرد و برای اولین بار با ماهاتیر ملاقات کرد، در این دیدار ماهاتیر ادعای خود مبنی بر مسئولیت سوروس در بحران اقتصادی شرق آسیا را نفی کرد.[۱۶]

گلن بک

گلن بک مجری محافظه کار تلویزیون، در تاریخ ۹ نوامبر ۲۰۱۰، برنامه‌ای یک ساعته با عنوان عروسک‌گردان را اجرا کرد، این برنامه به جرج سوروس اختصاص داشت. بک در این برنامه عنوان کرد که سوروس در کودکی با نازی‌ها همکاری کرده است و اکثر افراد او رایهودی‌ستیز می‌دانند.[۱۷] این برنامه با واکنش گروه‌های یهودی مواجه شد. بک در تاریخ ۱۰ و ۱۱ نوامبر دو برنامه دیگر را به سوروس اختصاص داد و در آنها سورورس را به برنامه‌ریزی برای نابودی اقتصاد آمریکا و برقراری نظم نوین متهم کرد. این سخنان باعث شد جان استوارت (مجری تلویزیونی) در تاریخ ۱۸ نوامبر بک را در برنامه طنز خود مسخره کند.[۱۸] بک در تاریخ ۲۵ نوامبر استوارت را به تبدیل کردن مردم به گوسفند متهم کرد.[۱۹]

لیندن لاروش

لیندن لاروش، کاندیدای ریاست جمهوری آمریکا، به چاپ کتابی اقدام کرد که در آن ادعا شده است سوروس رهبر قاچاق مواد مخدر در جهان است.[۲۰]

آسیای میانه

برخی از برنامه‌های سوروس مبنی بر گسترش دموکراسی در کشورهای قزاقستان و ترکمنستان ممنوع شده‌اند.[۲۱] ارسیس کورتولوس، رئیس انجمن شفافیت اجتماعی در ترکیه در مصاحبه‌ای عنوان کرد «سوروس با استفاده از سازمان‌های غیردولتی خواسته خود در اوکراین و گرجستان را پیاده کرد. سال گذشته روسیه قانونی را تصویب کرد که سازمان‌های غیردولتی حق دریافت کمک نقدی از شهروندان خارجی را ندارند. به نظرم این قانون باید در ترکیه نیز تصویب شود.»[۲۲]

مقاله سال ۲۰۱۱ فوربز

در سال ۲۰۱۱ فوربز مقاله‌ای دربارهٔ جرج سوروس به چاپ رساند. این مقاله اشاره کرده است که بسیاری از شهروندان کشورهای اروپای شرقی و آسیای میانه از سوروس متنفر هستند چون از ثروت خود برای تغییر نظام‌های سیاسی آن کشورها استفاده می‌کند. این امر باعث گسترش روحیه آمریکاستیزی شده است و برای نظام‌های خودکامه امکان سخن گفتن علیه دیپلمات‌های آمریکایی را فراهم کرده است.[۲۳]

ایران

گروه‌های اصول‌گرا سوروس را به برنامه‌ریزی برای براندازی نظام جمهوری اسلامی ایران متهم می‌کنند و جرج سوروس را از عوامل مؤثر در ناآرامی‌های سال ۱۳۸۸ می‌دانند.[۲۴] همچنین کیهان مدعی است رئیس‌جمهور سابق ایران سید محمد خاتمی، دیداری با سوروس داشته است.[۲۵][۲۶] پس از این ادعا دفتر خاتمی و دفتر سوروس ملاقات یکدیگر را تکذیب کردند.[۲۷]

منابع

  1. ↑ Soskis, Benjamin (December 5, 2017). "George Soros and the Demonization of Philanthropy". The Atlantic. Archived from the original on February 20, 2018. Retrieved February 26, 2018.
  2. ↑ Rachman, Gideon (September 18, 2017). "Soros hatred is a global sickness". Financial Times. Archived from the original on February 27, 2018. Retrieved March 4, 2018.
  3. ↑ Bondarenko, Veronika (May 20, 2017). "George Soros is a favorite target of the right – here's how that happened". Business Insider ƒ. Archived from the original on February 27, 2018. Retrieved March 3, 2018.
  4. ↑ Shane, Scott; Vogel, Kenneth P.; Kingsley, Patrick (October 31, 2018). "How Vilification of George Soros Moved From the Fringes to the Mainstream". The New York Times. Archived from the original on November 1, 2018. Retrieved November 1, 2018.
  5. ↑ Langer, Armin (2021). "The eternal George Soros: The rise of an antisemitic and Islamophobic conspiracy theory". Europe: Continent of Conspiracies. Routledge. ISBN 978-1-00-304864-0.
  6. 1 2 Kaylan, Melik. "Why Populists Hate George Soros And How It Started". Forbes (به انگلیسی). Archived from the original on 2022-10-20. Retrieved 2025-08-29.
  7. ↑ Bechis, Francesco (2020-12-29), "Playing the Russian Disinformation Game", Democracy and Fake News, London: Routledge, pp. 119–131, doi:10.4324/9781003037385-12, ISBN 978-1-00-303738-5, retrieved 2025-08-29
  8. ↑ Langer, Armin (2021-04-02), "The eternal George Soros", Europe: Continent of Conspiracies, Abingdon, Oxon; New York, NY: Routledge, pp. 163–184, doi:10.4324/9781003048640-9, ISBN 978-1-00-304864-0, retrieved 2025-08-29
  9. 1 2 Langer, Armin (2021). "The eternal George Soros: The rise of an antisemitic and Islamophobic conspiracy theory". Europe: Continent of Conspiracies. Routledge. ISBN 978-1-00-304864-0.
  10. 1 2 Kalmar, Ivan (2020). "Islamophobia and anti-antisemitism: the case of Hungary and the 'Soros plot'". Patterns of Prejudice. 54 (1–2): 182–198. doi:10.1080/0031322X.2019.1705014. S2CID 219021241.
  11. ↑ Backhouse, Sarah; Newton, Clare (2019-12-08). Freeman-Greene, Suzy; Beaumont, Lucy; Howard, Jane (eds.). "State Library Victoria proves libraries aren't just about books: they're about community". doi.org. doi:10.64628/aa.fqkjva4nh. Retrieved 2025-08-29. {{cite journal}}: Check |doi= value (help)
  12. ↑ Brown, Jennings; Steinblatt, Jacob (March 30, 2017). "How George Soros Became The Right's Biggest Boogeyman". www.vocativ.com. Vocativ. Archived from the original on February 23, 2018. Retrieved March 3, 2018.
  13. ↑ Langer, Armin (2022-08-08), "8 Dog-Whistle Politics as a Strategy of American Nationalists and Populists: George Soros, the Rothschilds, and Other Conspiracy Theories", Nationalism and Populism, De Gruyter, pp. 157–188, doi:10.1515/9783110729740-008, ISBN 978-3-11-072974-0, retrieved 2025-08-29
  14. ↑ کاپور. الف. فعالیت‌های انساندوستانه سلبریتی‌ها: ایدئولوژی دهشگری جهانی. تهران: سوره مهر.
  15. ↑ chapter 10 "The Developmental States of East Asia." Hoogvelt, Ankie. 2001. in Globalization and the Postcolonial World: The New Political Economy of Development. Baltimore, MD: Johns Hopkins Press.
  16. ↑ "درگیری لفظی سوروس و ماهاتیر محمد" (به انگلیسی).
  17. ↑ "گلن بک" (به انگلیسی).
  18. ↑ "جان استوارت گلن بک را مورد نقد قرار می‌دهد" (به انگلیسی). Archived from the original on 23 March 2014. Retrieved 23 March 2014.
  19. ↑ "گلن بک پاسخ استوارت را می‌دهد" (به انگلیسی).
  20. ↑ Michael Lewis, "The Speculator: What on earth is multibillionaire George Soros doing throwing wads of money around in Eastern Europe?» , The New Republic, January 10, 1994. See also Kaufman, Michael T. , Soros: The Life and Times of a Messianic Billionaire, Alfred A. Knopf: 2002, p. ۳۲–۳۳
  21. ↑ http://www.csmonitor.com/2005/0210/p01s03-wosc.html
  22. ↑ http://www.globalpolicy.org/component/content/article/176/31492.html
  23. ↑ http://www.forbes.com/sites/richardminiter/2011/09/09/should-george-soros-be-allowed-to-buy-u-s-foreign-policy/4/
  24. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ آوریل ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۱۲ مارس ۲۰۱۴.
  25. ↑ http://www.baharnews.ir/vdccpiqs.2bq0s8laa2.html
  26. ↑ http://www.farsnews.ir/newstext.php?nn=8912010612
  27. ↑ «خاتمی و سوروس ملاقات با یکدیگر را تکذیب می‌کنند». بی‌بی‌سی فارسی. ۱ مهر ۱۳۸۸. دریافت‌شده در ۶ اسفند ۱۳۹۸.