هبت‌الله آخندزاده

امیرالمؤمنین
ملا
مولوی
شیخ الحدیث

هِبت‌الله آخندزاده
رهبر امارت اسلامی افغانستان[۱][۲]
آغاز به کار
۱۵ اوت ۲۰۲۱
نخست‌وزیرمحمدحسن آخند (سرپرست)
قائم‌مقامسراج‌الدین حقانی
محمد یعقوب
عبدالغنی برادر
پس ازمحمداشرف غنی (به عنوان رئیس‌جمهور)
سومین رهبر طالبان
آغاز به کار
۲۵ مه ۲۰۱۶
پس ازاختر محمد منصور
اطلاعات شخصی
زاده۱۹ اکتبر ۱۹۶۷ ‏(۵۸ سال)
ولسوالی پنجوائی، ولایت قندهار، افغانستان
خدمات نظامی
وفاداریامارت اسلامی افغانستان
خدمت/شاخهمجاهدین افغانستان (قبل از ۱۹۹۲)
جنگ‌ها/عملیات‌
اطلاعات شخصی
دیناسلام
فرقهاهل سنت
مذهبحنفی
عقیدهماتریدی
جنبشدیوبندی[۳]

هِبَتُ‌الله آخُندزاده (زادهٔ ۱۹ اکتبر ۱۹۶۷)، عالم دینی افغانستانی است که از سال ۲۰۲۱ رهبر امارت اسلامی افغانستان تحت حکومت طالبان است. او از سال ۲۰۱۶ میلادی رهبری طالبان را به دست گرفت[۴] و پس از پیروزی این گروه بر نیروهای مورد حمایت ایالات متحده در جنگ ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱، به قدرت رسید. آخندزاده شخصی است که به ندرت در انظار عمومی ظاهر می‌شود و ردپای دیجیتالی بسیار اندکی دارد؛ جز یک عکس تأییدنشده و چندین فایل صوتی از سخنرانی‌هایش، چیزی از او در دسترس نیست.[۵]

آخندزاده بیشتر به خاطر صدور فتواهایش در امور مربوط به طالبان شناخته می‌شود. برخلاف بسیاری از رهبران طالبان، او تجربهٔ مستقیم جنگی نداشت، هرچند یکی از پسرانش حملهٔ انتحاری انجام داده بود.[۶] وی در زمان حکومت طالبان (۱۹۹۶–۲۰۰۱) به حیث قاضی شرعی در محاکم شریعت کار می‌کرد. در آغاز شورش طالبان، او برای رهبری محاکم موازی (محاکم سایه) این گروه برگزیده شد و تا انتخابش به عنوان رهبر امارت اسلامی در ماه مه ۲۰۱۶ در همان سمت باقی ماند. ایمن الظواهری، رهبر القاعده، از او به عنوان «امیرالمؤمنین» حمایت کرد که این امر جایگاه جهادی او را در میان متحدان طالبان تقویت نمود. در سال ۲۰۱۹، آخندزاده عبدالغنی برادر را برای رهبری مذاکرات صلح با ایالات متحده تعیین کرد که در نهایت به امضای توافق‌نامهٔ دوحه در ۲۰۲۰ انجامید و زمینهٔ خروج کامل نیروهای آمریکایی از افغانستان را فراهم ساخت.[۷][۸]

در سال ۲۰۲۱، آخندزاده طالبان را در یک عملیات نظامی گسترده به پیروزی بر حکومت جمهوری افغانستان رساند، در حالی‌که روند خروج نیروهای آمریکایی هنوز جریان داشت. پس از آن، او به حاکم مطلق افغانستان مبدل شد و یک نظام اسلامی تمامیت‌خواه[الف] برقرار کرد. حکومت او به دلیل محدودیت‌های گسترده بر حقوق بشر، به‌ویژه حقوق زنان و دختران برای کار و آموزش، به شدت مورد انتقاد قرار گرفته است. به دستور او، بیشتر دختران نوجوان از رفتن به مکتب‌های متوسطه بازداشته شدند. در ژوئیه ۲۰۲۵، دیوان کیفری بین‌المللی حکم بازداشت آخندزاده را به اتهام آزار و سرکوب زنان در افغانستان صادر کرد.

زندگی شخصی

طبق منابع طالبان، هبت‌الله آخندزاده به تاریخ ۱۹ اکتبر ۱۹۶۷ در قریه ناخونی در ولسوالی پنجوائی ولایت قندهار، که در آن زمان بخشی از پادشاهی افغانستان بود، زاده شده است.[۱۴][۱۵][۱۶] دیوان کیفری بین‌المللی نیز تأیید می‌کند که او در ۱۹ یا ۲۰ اکتبر ۱۹۶۷ در ناخونی زاده شده است.[۱۷] اما برخی منابع دیگر ادعا دارند که او در قریه نزدیک سپروان زاده شده است.[۱۸][۱۹]

به گفته رئیس وقت اداره امنیت ملی افغانستان، آخندزاده حدود سال ۱۹۵۹ زاده شده است.[۲۰] اما باور بر این است که او تا مارس ۲۰۲۳ در دهه هفتاد عمرش قرار دارد.[۶] او از طایفهٔ نورزی و پشتون است.[۲۱][۱۸][۴] نامش، هبت‌الله، در عربی به معنای «هدیه‌ای از خدا» است.[۲۱][۱۸] پدرش، محمد آخند، عالم دینی بود و در مسجد مالوک قریه سفید روان نماز می‌خواند.[۲۲] خانواده‌اش در وضعیت مالی معمولی بودند. آن‌ها زمین یا باغی نداشتند و به پول یا بخشی از محصولاتی که جماعت به پدرش می‌دادند، وابسته بودند. یکی از پسران آخوندزاده بمب‌گذار انتحاری بود.[۲۳][۶]

خانواده پس از تهاجم شوروی به افغانستان (۱۹۷۹) به شهر کویته در ایالت بلوچستان پاکستان مهاجرت کردند. آخندزاده در یکی از مدرسه‌های دینی پاکستان درس خواند و لقب «شیخ‌الحدیث» گرفت.[۲۴] در دهه ۱۹۸۰، او در مقاومت اسلامی علیه کارزار نظامی شوروی در افغانستان نقش داشت.[۲۵] به گفته طالبان، او در این دوره برای حزب اسلامی خالص می‌جنگید.[۲۶] در اوایل دهه ۱۹۹۰، وقتی شورش اسلامی پس از اشغال شوروی در افغانستان شدت گرفت، آخندزاده به قریه‌اش در قندهار بازگشت. عبدالقیوم، یک قریه‌دار ۶۵ ساله، به یاد می‌آورد که آخندزاده با مهمانانی از شهر و پاکستان گفت‌وگو می‌کرد. پس از حمله آمریکا به افغانستان در اواخر ۲۰۰۱، او به کویته فرار کرد و پناه گرفت. به دلیل دانشش در فقه اسلامی، رئیس نظام قضایی سایه طالبان شد و نسلی از جنگجویان طالبان را در کویته آموزش داد.[۱۹]

در ۱۶ اگست ۲۰۱۹، برادر کوچک‌تر آخندزاده، حافظ احمدالله، با دست‌کم سه نفر دیگر در انفجار بمب هنگام نماز جمعه در مسجد خیرالمدارس در کوچلاک، کویته کشته شد. بیش از ۲۰ نفر، از جمله پسر و دو برادرزاده آخندزاده، در این حمله زخمی شدند. آخندزاده در این مسجد و مدرسه دینی درس می‌داد و نماز می‌خواند.[۲۷][۲۸]

مقامات دولت سرنگون‌شده افغانستان و برخی تحلیلگران غربی باور داشتند که آخندزاده در انفجار بمب در کویته با برادرش کشته شده است. یک منبع امنیتی منطقه‌ای به خبرگزاری فرانسه گفته بود که اگر طالبان مرگ آخندزاده را اعلام کنند، این گروه دچار تفرقه می‌شود و داعش خراسان می‌تواند از آن بهره ببرد. اما طالبان مرگ او را رد کردند.[۱۹]

به گفته یکی از اعضای طالبان در پاکستان که تا سال ۲۰۲۰ سه بار با آخندزاده دیدار کرده بود، او از فناوری‌های مدرن استفاده نمی‌کند و ترجیح می‌دهد با خطوط ثابت تلفنی صحبت کند. او با مقامات طالبان از طریق نامه ارتباط برقرار می‌کند.[۱۹] گفته می‌شود او دو همسر و یازده فرزند دارد، هرچند این موضوع رسماً تأیید یا رد نشده است.[۶] از زمان به قدرت رسیدن، آخندزاده از قندهار رهبری می‌کند. به گفته طالبان، او در خانه‌ای اجاره‌ای در شهر زندگی می‌کند، نه در ارگ ریاست‌جمهوری کابل.[۲۹]

حضور در طالبان

سابقه حضور او در طالبان به سال ۱۹۹۴ میلادی بازمی‌گردد.[۲۱] او یکی از اعضای اولیه این گروه است.[۳۰] پس از به کنترل درآمدن ولایت فراه در سال ۱۹۹۵ به‌وسیلهٔ طالبان، او بخشی از وزارت دعوت و ارشاد، امر بالمعروف و نهی المنکر شد. مدتی بعد در ولایت ننگرهار به امر قضاوت مشغول شد و پس از مدتی در یک مدرسه دینی در قندهار به آموزش مشغول شد.[۳۱]

آخندزاده در میان طالبان بیشتر یک چهره مذهبی بود و اگرچه تجربیات زیادی در زمینه مسائل نظامی نداشته و بیشتر مسئول فتواهای مذهبی این گروه بوده اما در تمام تحولات طالبان عضو رهبری این گروه بوده است.[۳۲]

بعد از سقوط دولت اول طالبان در سال ۲۰۰۱ توسط ایالات متحده آمریکا، آخوندزاده رئیس شورای علمای دینی این گروه شد.[۳۳] وی بعداً به عنوان رئیس دادگاه‌های شرع امارت اسلامی افغانستان در مناطقی که هنوز تحت کنترل طالبان بود منصوب شد. او برخلاف امرای گذشته طالبان یک شخص نظامی نیست بلکه یک عالم دین است، به‌طوری که ملا عمر و اختر محمد منصور در خصوص مسائل شرعی و فتوا با او به مشورت می‌پرداختند و از نفوذ او برای حل و فصل مسائل مذهبی در میان اعضای طالبان استفاده می‌کردند.[۳۴] او همچنین از اعضای ارشد شورای کویته طالبان محسوب می‌شد.[۳۵][۳۶]

انتخاب به‌عنوان رهبر طالبان

نماد هبت‌الله آخندزاده به خط ثلث

در پی حمله پهپادی نیروهای آمریکایی به خودروی ملا اختر محمد منصور و مرگ او در سال ۲۰۱۶ سخنگوی طالبان، در بیانیه‌ای هبت‌الله آخوندزاده را رهبر و امیرالمؤمنین جدید خود اعلام کرد.[۳۷] انتخاب آخندزاده موجب تعجب برخی در افغانستان و تحلیلگران غربی شد، چرا که آنان انتخاب سراج‌الدین حقانی یا محمد یعقوب که نفرات اول و دوم طالبان پس از ملا اختر محمد منصور بودند را محتمل تر می‌دانستند. از آنجا که اطلاعات اندکی از فعالیت هبت‌الله آخندزاده در اختیار سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا بود مقامات پیشین افغانستان و آمریکایی سوالات مربوط به او را اکثراً بی پاسخ می‌گذاشتند، این موجب شد تا برخی رسانه‌ها حمله آمریکا به افغانستان که با ادعای نابودی طالبان صورت گرفته بود را ناکام بدانند.[۳۸] در واقع در همین ایام است که فشارها برای روند صلح افغانستان و مذاکرات مستقیم آمریکا با طالبان افزایش می‌یابد.[۳۹]

سوء قصدها

آخندزاده تاکنون دو بار هدف سوءقصد قرار گرفت.[۴۰] نخستین تلاش برای ترور او در سال ۲۰۱۲ و در شهر کویته، مرکز ایالت بلوچستان پاکستان، هنگام سخنرانی او صورت گرفت، مردی از بین دانش‌آموزان بلند شد و از فاصله نزدیک تپانچه‌ای را به سمت او نشانه رفت، اما اسلحه شلیک نکرد. مهاجم سعی کرد با کشیدن دوباره گلنگدن، سلاح را آماده کند، اما اطرافیان جلوی او را گرفتند. یکی از شاگردانی که آنجا بوده، به نیویورک تایمز گفته که در تمام این مدت، آخندزاده بدون حرکت ایستاده بود.[۴۱] طالبان پس از این سوءقصد بلافاصله با انتشار بیانیه‌ای ریاست عمومی امنیت ملی افغانستان را عامل این ترور نافرجام دانست.[۴۲]

سوءقصد دوم در ۱۶ اوت ۲۰۱۹ با یک انفجار بزرگ در مسجدی واقع در کوچلاک روی داد، در این انفجار بسیاری از نزدیکان وی از جمله حافظ احمدالله برادر او و پدرشان جان باختند.[۴۳] طبق اعلام رئیس پلیس کویته، بمب زیر کرسی چوبی امام جماعت کار گذاشته شده بود.[۴۴]

انظار عمومی

از زمان قدرت‌گیری طالبان در اوت ۲۰۲۱ و اعلام امارت اسلامی در سرتاسر افغانستان وی به پیروی از تدابیر امنیتی گذشته همچنان در انظار عمومی ظاهر نشده است.[۴۵] پس از ترور اختر محمد منصور توسط ایالات متحده آمریکا،[۴۶] طالبان برای محافظت از امرای خود تدابیر جدیدی اتخاذ کرد، اطلاعات موجود از هبت‌الله آخندزاده به حدی اندک است که حتی مقام‌های پیشین افغانستان و آمریکا سوالات مربوط به او را اکثراً بی‌پاسخ می‌گذارند و رسانه‌های غربی او را شخصی گوشه نشین معرفی می‌کنند. البته این نوع رفتار در امیران طالبان تازگی ندارد، چرا که ملا عمر رهبر اسبق طالبان در دهه ۹۰ میلادی نیز زمانی که طالبان در قدرت بود کمتر در انظار عمومی ظاهر می‌شد.

هبت‌الله آخندزاده پس از قدرت‌گیری طالبان چند بار بدون اعلام قبلی و با تدابیر شدید امنیتی بدون انتشار هیچ‌گونه تصویری سخنرانی کرده است. یکبار در مدرسه حکیمه واقع در قندهار و یک‌بار هم بدون نمایش چهره در بین نمازگزاران مسجد عیدگاه قندهار به مناسب عید فطر به سخنرانی پرداخت.[۴۷][۴۸]

سیاست داخلی

آخندزاده به‌عنوان یک شخصیت ایدئولوگ مذهبی فوق محافظه کار در درون طالبان دیده می‌شود. ادعا می‌شود وی شخصاً مخالف تحصیل دختران است. او همچنین در بیانیه‌ای توصیه کرده است که زنان و دختران اقامتگاه خود را مگر در موارد ضروری ترک نکنند.[۴۹]

در ۱ ژوئیه ۲۰۲۲، در یک گردهمایی مذهبی در کابل، او از جامعه جهانی به دلیل «دخالت» در امور افغانستان انتقاد کرد و عملاً حکومت فراگیر را رد کرد.[۲۳] او در پاسخ به درخواست‌های بین‌المللی برای کاهش محدودیت‌ها بر زنان در افغانستان، گفت: «من اینجا نیستم تا خواسته‌های شما [خارجی‌ها] را برآورده کنم.»

اگرچه طالبان معمولاً یک جبهه متحد ارائه کرده است اما انزوا، سبک رهبری و سیاست‌های فوق محافظه کارانه آخندزاده، شکاف فزاینده‌ای را بین او و دیگر چهره‌های پرنفوذ طالبان در قندهار و کسانی که دولت را در کابل اداره می‌کنند، ایجاد کرده است. در فوریه ۲۰۲۳، سراج‌الدین حقانی، معاون ارشد آخندزاده، علناً این سیاست‌ها را مورد سرزنش قرار داد و گفت که حکومت نباید در انحصار باشد و باید به نگرانی‌های مردم احترام بگذارد.[۵۰][۵۱]

در ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵، آخندزاده دستور قطع سراسری اینترنت را صادر کرد و اظهار داشت که هدفش الگوبرداری از ممنوعیت اینترنت در دوران حاکمیت ملا عمر است.[۵۲][۵۳]

سیاست خارجی

پاکستان

با وجود نبود اظهارنظرهای شفاف از سوی او دربارهٔ پاکستان، آخندزاده به عنوان یکی از چهره‌های ضد پاکستانی طالبان شناخته می‌شود. حکومت تحت رهبری او در افغانستان نیز همواره از سوی پاکستان به عنوان حامی اصلی طالبان پاکستان معرفی شده است.[۵۴] همچنین، سفر هیأتی نظامی از پاکستان به قندهار که احتمالاً با هدف دیدار با او برنامه‌ریزی شده بود، به دلیل حملات هوایی پاکستان و به دستور آخندزاده لغو شد.[۵۵]

ایران

علی‌رغم تفاوتهای اساسی ایدئولوژیک بین طالبان و ایران شیعه، روابط حکومت تحت رهبری او با ایران مثبت ارزیابی می‌شود.[۵۶] رهبران دو کشور از اشاره مستقیم به ماهیت نظام‌های سیاسی یکدیگر خودداری کرده‌اند. به‌طور کلی، نگاه آخندزاده به ایران، مشابه نگاه او به چین، ترکیبی از عمل‌گرایی و احتیاط ایدئولوژیک است.

چین

آخندزاده رویکردی محتاطانه و عمل‌گرایانه نسبت به چین اتخاذ کرده است. در حالی که تمایل خود را به توسعه روابط اقتصادی و دیپلماتیک با پکن نشان داده، از پذیرش کامل خواسته‌های چین پرهیز کرده و همواره بر حفظ استقلال افغانستان تأکید داشته است.[۵۷]

ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا

هبت‌الله آخندزاده، رهبر امارت اسلامی، موضعی سختگیرانه در برابر نفوذ غرب، به ویژه ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا، اتخاذ کرده است. اظهارات عمومی او بر رد الگوهای سیاسی غربی و تأکید بر حکومت اسلامی مبتنی بر شریعت استوار است. وی در یکی از سخنرانی‌های خود تصریح کرده که خروج نیروهای غربی از افغانستان داوطلبانه نبوده، بلکه آنان به اجبار عقب‌نشینی کرده‌اند.[۵۸]

فلسطین و اسرائیل

او در بیانیه‌ای که در کنفرانس بین‌المللی «ایجاد پل میان مذاهب اسلامی» در عربستان سعودی توسط عبدالحکیم شرعی خوانده شد، از فلسطینیان به‌دلیل کوتاهی در حمایت از آنان «عذرخواهی» کرد.

فتواها و دیدگاه‌ها

آخندزاده شیخ الحدیث است و تخصص در حدیث دارد. او در دوران حکومت‌داری طالبان قاضی‌القضات بود و صدور بسیاری از فتواهای طالبان توسط او انجام گرفته است.[۵۹][۶۰]

از زمان قدرت‌گیری طالبان در اوت ۲۰۲۱ وی تاکنون چندین سخنرانی داشته و به اظهار نظر در مسائل گوناگونی پرداخته است.

  • در ۱ ژوئیه ۲۰۲۲ (۱۰ تیر ۱۴۰۱) او با انتقاد شدید از غربی‌ها گفت:

شما از مادر همه بمب‌ها علیه ما استفاده کرده‌اید و حتی اگر از بمب اتم هم استفاده کنید، نه با شما تعامل می‌کنم و نه هم شریعت را با شما معامله می‌کنم.[۶۱][۶۲][۶۳]

  • ۲۲ دسامبر ۲۰۲۱ (۱۲ آذر ۱۴۰۰):

رضایت دختران بالغ در اثنای نکاح ضروری است، البته نکاحی که درآن فتنه و فساد نباشد. کسی حق ندارد که زنی را به جبر مجبور به نکاح سازد.[۶۴]

  • ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۲ (۳۱ تیر ۱۴۰۱):

اتهام‌های بی‌جا به مسئولان طالبان و نقد نمودن دور از واقعیت آنان شرعاً جواز ندارد.[۶۵]

  • ۱۷ مه ۲۰۲۴ (۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۳):

اگر کسی بین زبان فارسی و پشتو تبعیض قائل شود، مجازات خواهد شد.[۶۶]

نقض حقوق بشر

در ۲۳ ژانویه ۲۰۲۵، کریم احمد خان، دادستان ارشد دیوان کیفری بین‌المللی، اعلام کرد که درخواست‌های صدور قرار بازداشت برای رهبران طالبان، از جمله آخندزاده و رئیس دیوان عالی عبدالحکیم حقانی، ارائه شده است. آن‌ها به ارتکاب جنایت علیه بشریت، به‌ویژه آزار و اذیت زنان و دختران، از زمان بازگشت طالبان به قدرت در اوت ۲۰۲۱ متهم شده‌اند. اتهامات شامل محدودیت‌های شدید اعمال‌شده بر زنان و دختران افغان، از جمله ممنوعیت آموزش، اشتغال و مشارکت عمومی است.[۶۷] این قرارهای بازداشت در ۸ ژوئیه توسط دیوان کیفری بین‌المللی صادر شد.[۶۸]

یادداشت‌ها

  1. ↑ منابعی که حکومت او را تمامیت‌خواه می‌دانند:[۹][۱۰][۱۱][۱۲][۱۳]

منابع

  1. ↑ "Who are the Taliban leaders ruling Afghanistan?". france24. 19 August 2021. Retrieved 19 August 2021.
  2. ↑ "Taliban announce new government for Afghanistan". بی‌بی‌سی نیوز. 2021-09-07. Archived from the original on 2021-09-07. Retrieved 2021-09-07.
  3. ↑ Siddique, Abubakar (7 September 2021). "Who Is Haibatullah Akhundzada, The Taliban's 'Supreme Leader' Of Afghanistan?". Gandhara. رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی. Archived from the original on 7 October 2021. Retrieved 22 April 2022.
  4. 1 2 «Afghan Taliban announce successor to Mullah Mansour» (به انگلیسی). BBC News. ۲۰۱۶-۰۵-۲۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۲-۱۵.
  5. ↑ "Taliban supreme leader addresses major gathering in Kabul". Al Jazeera (به انگلیسی). 2022-07-01. Retrieved 2025-10-20.
  6. 1 2 3 4 Dawi, Akmal (28 March 2023). "Unseen Taliban Leader Wields Godlike Powers in Afghanistan". Voice of America. Archived from the original on 13 April 2023. Retrieved 22 December 2024.
  7. ↑ "Taliban Brings Released Leader Into Peace Talks With U.S." Radio Free Europe/Radio Liberty. 25 January 2019. Archived from the original on 31 August 2021. Retrieved 22 April 2023.
  8. ↑ Wheeldon, Tom (19 August 2021). "Who are the Taliban leaders ruling Afghanistan?". France24. Archived from the original on 19 August 2021. Retrieved 22 April 2023.
  9. ↑ Sakhi, Nilofar (December 2022). "The Taliban Takeover in Afghanistan and Security Paradox". Journal of Asian Security and International Affairs. 9 (3): 383–401. doi:10.1177/23477970221130882. S2CID 253945821. Afghanistan is now controlled by a militant group that operates out of a totalitarian ideology.
  10. ↑ Madadi, Sayed (6 September 2022). "Dysfunctional centralization and growing fragility under Taliban rule". Middle East Institute. Archived from the original on 28 November 2022. Retrieved 28 November 2022. In other words, the centralized political and governance institutions of the former republic were unaccountable enough that they now comfortably accommodate the totalitarian objectives of the Taliban without giving the people any chance to resist peacefully.
  11. ↑ Sadr, Omar (23 March 2022). "Afghanistan's Public Intellectuals Fail to Denounce the Taliban". Fair Observer. Archived from the original on 23 March 2022. Retrieved 28 November 2022. The Taliban government currently installed in Afghanistan is not simply another dictatorship. By all standards, it is a totalitarian regime.
  12. ↑ "Dismantlement of the Taliban regime is the only way forward for Afghanistan". Atlantic Council. 8 September 2022. Archived from the original on 28 November 2022. Retrieved 28 November 2022. As with any other ideological movement, the Taliban’s Islamic government is transformative and totalitarian in nature.
  13. ↑ Akbari, Farkhondeh (7 March 2022). "The Risks Facing Hazaras in Taliban-ruled Afghanistan". George Washington University. Archived from the original on 14 January 2023. Retrieved 28 November 2022. In the Taliban’s totalitarian Islamic Emirate of Afghanistan, there is no meaningful political inclusivity or representation for Hazaras at any level.
  14. ↑ "The Story of Haibatullah Akhundzada's Rise to the Highest Position of the Taliban Movement". www.alestiklal.net (به انگلیسی). Archived from the original on 30 May 2025. Retrieved 30 May 2025.
  15. ↑ "هیبة الله آخوند زاده.. شیخ الحدیث الذی یقود طالبان English: Hibatullah Akhundzada... the Hadith scholar who leads the Taliban. Al Jazeera Net —". الجزیرة نت (به عربی). Archived from the original on 13 November 2021. Retrieved 30 May 2025.
  16. ↑ Balkhi, Abdulqahar (14 December 2016). "Introduction of Sheikh Moulavi Hibatullah Akhunzada (may Allah safeguard him), Leader of the Islamic Emirate of Afghanistan | Islamic Emirate of Afghanistan". www.alemarahenglish.af (به انگلیسی). Archived from the original on 28 March 2023. Retrieved 30 May 2025.
  17. ↑ "Prosecution's application under article 58 for a warrant of arrest against Haibatullah AKHUNDZADA | International Criminal Court". www.icc-cpi.int (به انگلیسی). Archived from the original on 30 May 2025. Retrieved 30 May 2025.
  18. 1 2 3 "Afghan Taliban announce successor to Mullah Mansour". BBC News. 25 May 2016. Archived from the original on 18 April 2018. Retrieved 25 May 2016.
  19. 1 2 3 4 "Dead or alive? On the trail of the Taliban's supreme leader". France 24 (به انگلیسی). 3 December 2021. Archived from the original on 1 July 2022. Retrieved 18 July 2022.
  20. ↑ Nabil, Rahmatullah [@RahmatullahN] (25 May 2016). "Haibatullah, a village Mullah, 56, no military & political experience, Yaqoub, 24, no mil & politic exper, Saraj will b defacto leader" (Tweet) – via Twitter.
  21. 1 2 3 Burnett 2020, p. 57.
  22. ↑ "Hibatullah's Roots were Non-Political and Reclusive". TOLOnews. 29 May 2016. Archived from the original on 12 April 2020. Retrieved 25 August 2021.
  23. 1 2 "'It's our system': Taliban leader hits out at foreign demands on Afghan regime". The Guardian (به انگلیسی). 1 July 2022. Archived from the original on 5 April 2023. Retrieved 1 July 2022.
  24. ↑ Mashal, Mujib; Shah, Taimoor (11 July 2016). "Taliban's New Leader, More Scholar Than Fighter, Is Slow to Impose Himself". The New York Times. ISSN 0362-4331. Archived from the original on 23 July 2017. Retrieved 11 July 2016.
  25. ↑ "Profile: New Taliban chief Mawlawi Hibatullah Akhundzada". BBC News. 26 May 2016. Archived from the original on 19 March 2020. Retrieved 12 April 2020.
  26. ↑ "Database". www.afghan-bios.info. Retrieved 2 August 2022.
  27. ↑ Yousafzai, Gul; Qadir Sediqi, Abdul (16 August 2019). "Brother of Afghan Taliban leader killed in Pakistan mosque blast". Reuters (به انگلیسی). Archived from the original on 18 July 2022. Retrieved 18 July 2022.
  28. ↑ "Brother of Afghan Taliban leader killed in Pakistan mosque blast". Al Jazeera (به انگلیسی). 16 August 2019. Archived from the original on 8 July 2022. Retrieved 18 July 2022.
  29. ↑ Constable, Pamela (4 June 2023). "Taliban moving senior officials to Kandahar. Will it mean a harder line?". The Washington Post. Archived from the original on 18 June 2024. Retrieved 13 June 2023.
  30. ↑ "The Taliban is back. Who are the leaders of the group?". TRT World (به انگلیسی). 2021. Retrieved 17 August 2021.
  31. ↑ «Profile: New Taliban chief Mawlawi Hibatullah Akhundzada» (به انگلیسی). BBC News. ۲۰۱۶-۰۵-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  32. ↑ «هبت‌الله، رهبر جدید گروه طالبان کیست؟». بی‌بی‌سی فارسی. ۵ خرداد ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۲۵ مه ۲۰۱۶.
  33. ↑ «Profile: New Taliban chief Mawlawi Hibatullah Akhundzada» (به انگلیسی). BBC News. ۲۰۱۶-۰۵-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  34. ↑ «Mawlawi Hibatullah: Taliban's new leader signals continuity» (به انگلیسی). BBC News. ۲۰۱۶-۰۵-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  35. ↑ Provost 2021, p. 123.
  36. ↑ Qazi, Shereena. "Afghan Taliban appoints Mullah Mansoor's successor". www.aljazeera.com (به انگلیسی). Retrieved 2022-07-30.
  37. ↑ «Afghan Taliban announce successor to Mullah Mansour» (به انگلیسی). BBC News. ۲۰۱۶-۰۵-۲۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  38. ↑ "Afghan Taliban appoint Mullah Haibatullah Akhundzada as new leader". the Guardian (به انگلیسی). 2016-05-25. Retrieved 2022-07-30.
  39. ↑ «جمشید ایرانی | آمریکا و طالبان چگونه و چرا به توافق رسیدند؟». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۱-۰۹-۰۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  40. ↑ National, The (2021-08-18). "Taliban in Afghanistan: who is in charge?". The National (به انگلیسی). Retrieved 2022-07-30.
  41. ↑ Mashal، Mujib؛ Shah، Taimoor (۲۰۱۶-۰۷-۱۱). «Taliban's New Leader, More Scholar Than Fighter, Is Slow to Impose Himself» (به انگلیسی). The New York Times. شاپا 0362-4331. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  42. ↑ Mashal، Mujib؛ Shah، Taimoor (۲۰۱۶-۰۷-۱۱). «Taliban's New Leader, More Scholar Than Fighter, Is Slow to Impose Himself» (به انگلیسی). The New York Times. شاپا 0362-4331. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  43. ↑ Qazi, Sami Yousafzai,Shereena. "Brother of Afghan Taliban leader killed in Pakistan mosque blast". www.aljazeera.com (به انگلیسی). Retrieved 2022-07-30.
  44. ↑ "Brother of Afghan Taliban leader killed in Pakistan mosque blast" (به انگلیسی). 2019-08-16. Retrieved 2022-07-30.
  45. ↑ «رهبر طالبان برای نخستین بار در انظار عمومی ظاهر شد». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۲۱-۱۰-۳۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۵-۱۲.
  46. ↑ «اداره امنیت ملی افغانستان مرگ ملا منصور را تأیید کرد». BBC News فارسی. ۲۰۱۶-۰۵-۲۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۵-۱۲.
  47. ↑ 1261 (۲۰۲۱-۱۰-۳۱). «رهبر طالبان برای نخستین بار در انظار عمومی ظاهر شد». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۵-۱۲.
  48. ↑ Welle (www.dw.com)، Deutsche. «رهبر طالبان افغانستان برای نخستین بار در انظار عمومی ظاهر شد | DW | 31.10.2021». DW.COM. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۵-۱۲.
  49. ↑ "Taliban hard-liners turning back the clock in Afghanistan". AP News (به انگلیسی). 2022-03-29. Retrieved 2024-07-14.
  50. ↑ Benard، Cheryl (۲۰۲۳-۰۱-۰۲). «The Taliban must purge itself». UnHerd (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۷-۱۴.
  51. ↑ "Ruling Taliban display rare division in public over bans". AP News (به انگلیسی). 2023-02-16. Retrieved 2024-07-14.
  52. ↑ "Taliban Orders Nationwide Shutdown Of Fibre-Optic Internet In Afghanistan". Afghanistan International. 29 September 2025. Retrieved 29 September 2025.
  53. ↑ Shelton, Jon (29 September 2025). "Afghanistan: Taliban shuts down internet indefinitely". Deutsche Welle. Retrieved 29 September 2025.
  54. ↑ Wemer، David (۲۰۲۰-۰۶-۲۹). «A divided Taliban could unleash a new proxy war in Afghanistan». Atlantic Council (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۷.
  55. ↑ «Political Geography: Pakistan / Publication Year: within 5 Years / Topic: Diplomacy - CIAO Search Results». ciaonet.org. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۷.
  56. ↑ "Iran strives to become a pan-sectarian Islamic power". Middle East Institute (به انگلیسی). Retrieved 2025-04-27.
  57. ↑ «China-Pakistan's 'All Weather Friendship' Gets Rebuff From Taliban». thediplomat.com (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۴-۲۷.
  58. ↑ "Akhundzada: We Do Not Fear Warnings from the West or East". TOLOnews (به انگلیسی). Retrieved 2025-04-27.
  59. ↑ «ملا هبت الله رهبر جدید طالبان کیست؟». خبرگزاری افق. ۵ خرداد ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۲۵ مه ۲۰۱۶.
  60. ↑ "Hibatullah's Roots Were Non-Political And Reclusive". TOLOnews (به انگلیسی). Retrieved 2021-02-15.
  61. ↑ «ملا هبت الله: فرمایشات دنیا را قبول نداریم، حتی اگر بم اتم استفاده کنند». رادیو آزادی. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  62. ↑ «Taliban Chief Slams Foreign 'Interference' in His 'Islamic' Governance». www.voanews.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  63. ↑ "'Stop interfering in Afghanistan', says Taliban leader in rare appearance". news.yahoo.com (به انگلیسی). Retrieved 2022-07-30.
  64. ↑ «فرمان ملا هبت الله آخندزاده دربارهٔ حقوق زنان». طلوع‌نیوز. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  65. ↑ «هبت‌الله آخندزاده نقد از طالبان را غیرشرعی اعلام کرد». باشگاه خبرنگاران. ۳۱ تیر ۱۴۰۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۷-۳۰.
  66. ↑ «دستور رهبر طالبان دربارهٔ زبان فارسی/ ملاهبت‌الله مجازات تعیین کرد». خبرآنلاین. ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۳.
  67. ↑ "ICC prosecutor calls for arrest of Taliban leaders over persecution of women". France 24 (به انگلیسی). 23 January 2025. Archived from the original on 24 January 2025. Retrieved 23 January 2025.
  68. ↑ "ICC issues arrest warrants for Taliban leaders over persecution of women and girls". AP News. 8 July 2025. Retrieved 8 July 2025.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.