پراکریت آشوکایی

پراکریت آشوکایی
پراکریت آشوکایی
	پراکریت آشوکایی با خط براهمی در سارناث.
زبان بومی در	امپراتوری مائوریا
منطقه	جنوب آسیا
دوره	268—232 BCE
تبار	هندواروپایی زبان‌های هندوایرانی زبان‌های هندوآریایی پراکریت آشوکایی; ; ;
گونه‌های نخستین	زبان نیاهندواروپایی زبان نیاهندوایرانی زبان نیاهندوآریایی پراکریت آشوکایی; ; ;
سامانه نوشتاری	خط براهمی، خروشتی
کدهای زبان
ایزو ۳–۶۳۹	هیچ کدام (mis)
گلاتولوگ	هیچ کدام
	[[زبان آرامی\|باهاپور]] گجره سارو مارو اودگولام نیتور ماسکی سیداپور براهماگیری جتینگا پالکیگوندو راجولا ماندگیری یراگودی ساسارام روپناث بایرات بهابرو اهراورا بارابار تاکسیلا; (آرامی) مهاستان لغمان; (آرامی) ماسکی; پالکیگوندو; گاویمات; جتینگا/رامشوارا راجولا/ماندگیری; براهماگیری; اودگولام; سیداپور; نیتور اهراورا; ساسارام قندهار; (یونانی و آرامی) قندهار یراگودی گیرنار دهاولی خالسی سوپارا جاوگادا شهباز گارهی مانسهرا سنتی سارناث سانچی لومبینی; نیگالی ساگار; نیگالی ساگار ناندانگر کوسامبی توپرا میروت آراراج آراراج،رامپوروا رامپوروا آی‌خانم; (شهر یونانی) پاتالی‌پوترا اوجائین موقعیت فرمان‌های صخره‌ای کوچک (فرمان‌های ۱، ۲ و ۳); دیگر کتیبه‌هایی که اغلب به عنوان فرمان‌های صخره‌ای کوچک طبقه‌بندی می‌شوند; موقعیت فرمان‌های صخره‌ای بزرگ; موقعیت فرمان‌های ستونی کوچک; موقعیت اصلی فرمان‌های ستونی بزرگ; شهرهای پایتخت

پراکریت آشوکایی (به انگلیسی: Ashokan Prakrit; IAST: Aśoka Prākṛta) زنجیره گویشی زبان‌های هندوآریایی میانه است که در احکام آشوکا به کار رفته و به امپراتور آشوکا از امپراتوری مائوریا نسبت داده می‌شود؛ وی از ۲۶۸ تا ۲۳۲ پیش از میلاد فرمانروایی کرد. این احکام سنگ‌نوشته‌هایی هستند که بر ستون‌های یادبود و صخره‌ها در سراسر شبه‌قاره هند حک شده‌اند و موضوع‌هایی چون گرویدن آشوکا به بودیسم و اصول بودایی مانند دهرما و آهیمسا را در بر می‌گیرند.

گویش‌های پراکریت آشوکایی بازتاب‌دهنده صورت‌های محلی زبان هندوآریایی میانه کهن هستند. سه ناحیه گویشی در این زبان بازنمایی شده‌اند: شمال‌غربی، غربی و شرقی. شایان ذکر است که گویش مرکزی هندوآریایی در این احکام نمایندگی ندارد و به جای آن، کتیبه‌های آن منطقه از صورت‌های شرقی بهره می‌گیرند. پراکریت آشوکایی از یک گویش هندوآریایی کهن که پیوند نزدیکی با سانسکریت ودایی دارد منشعب شده و گاهی با نگه‌داشتن کهن‌گرایی‌هایی از زبان نیاهندوآریایی از آن فاصله می‌گیرد.

پراکریت آشوکایی در خط براهمی گواهی شده‌است و همچنین در شمال‌غرب، در خروشتی نیز به کار رفته‌است.

رده‌بندی

کولین ماسیکا پراکریت آشوکایی را به عنوان یک زبان هندوآریایی میانه کهن رده‌بندی می‌کند که نخستین مرحله پس از هندوآریایی کهن در سیر تاریخی هندوآریایی را نشان می‌دهد.^[۲]^: ۵۲

منابع

↑ Cardona، George؛ Jain، Dhanesh K. (۲۰۰۳). The Indo-Aryan Languages. ص. ۱۶۴. The inscriptions of Asoka - a king of the Maurya dynasty who reigned, based in his capital Pataliputra, from ۲۶۸ to ۲۳۲ BC over almost the whole of India - were engraved in rocks and pillars, in various local dialects.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
↑ Masica، Colin (۱۹۹۳). The Indo-Aryan Languages. Cambridge University Press. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۲۹۹۴۴-۲.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Ashokan Prakrit». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۴ ژوئن ۲۰۲۶.

[1] Cardona، George؛ Jain، Dhanesh K. (۲۰۰۳). The Indo-Aryan Languages. ص. ۱۶۴. The inscriptions of Asoka - a king of the Maurya dynasty who reigned, based in his capital Pataliputra, from ۲۶۸ to ۲۳۲ BC over almost the whole of India - were engraved in rocks and pillars, in various local dialects.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

[Masica-2] Masica، Colin (۱۹۹۳). The Indo-Aryan Languages. Cambridge University Press. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۲۹۹۴۴-۲.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

[۱]

[۲]