کینیچ جاناب پاکال
| کینیچ جاناب پاکال | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| امپراتور مایا | |||||
| سلطنت | ۶۱۵ - ۲۹ ژوئیه ۶۸۳ | ||||
| پیشین | ساک کوک | ||||
| جانشین | کینیچ کان بالام | ||||
| زاده | 24 مارس ۶۰۳ | ||||
| درگذشته | 31 مارس ۶۸۳ خورشیدی پالنکه | ||||
| آرامگاه | معبد کتیبهها، شهر پالنکه | ||||
| |||||
| دودمان | امپراتوری مایا | ||||
| پدر | سان مو هیکس | ||||
| مادر | ساک کوک | ||||
کینیچ جاناب پاکال (K'inich Janaab' Pakal) (مارس ۶۰۳ - آگوست ۶۸۳ میلادی)، امپراتور مایا در اواخر دورهٔ کلاسیک دوران پیشاکلمبی در گاهنگاری آمریکای مرکزی بود. دورهٔ او دوره شکوفایی فرهنگ و تمدن مایا بوده است. او پس از مادر خود ساک کوک به پادشاهی رسید. در دورهٔ زمامداری او، کتیبهها و سنگنوشتههای بسیاری در پالنکه ساخته شد که تا به امروز باقی ماندهاند.
کتیبه درپوش قبر
درپوشی که برای تابوت او در معبد کتیبهها بکار رفته، نمونهٔ نادر و گرانبهایی از هنر باستانی مایا است.
این کتیبه دارای مفاهیم نمادین بوده و اطراف آن حاشیهای قرار دارد که علائم ستارهشناسی همچون خورشید، ماه، ستارگان و سرهای شش مرد اشرافزاده با رتبههای گوناگون در آن به تصویر کشیده شدهاست. تصویر مرکزی به نظر میرسد که درخت جهان را به شکلی صلیبوار به نمایش درآوردهاست و در زیر آن نشانهٔ صورت فلکی حیه قرار دارد.
برخی این کتیبه را نمایشی از دستگاهی عجیب دانستهاند که پاکال در آن نشسته و با اهرمها و پدالهایی در حال کار است.
نکته جالب در باره نام
این اسم در همان نگاه اول کاملا فارسی یا اردو بنظر میرسد(جناب پاکال) و استفاده میشود و نام مکان نیز هست.
فارسی: آقای پشمالو - کسی که در پای خود خال خاصی دارد.
اردو: کسی که درون ظرف گود یا برآمده (مانند کلاه) قرار دارد.
منابع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «K'inich Janaab' Pakal». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۱۲ تیر ۱۳۹۳.
| دوران پیشاکلمبی سرخپوستان | ||||
|---|---|---|---|---|
| آمریکاها | سرخپوستان دیرین • پیشینه ژنتیکی بومیان قاره آمریکا • باستانشناسی قاره آمریکا • سرخپوست | |||
| آمریکای شمالی | تاریخ حوادث ساکنان بومی قاره آمریکا • چیچیمکا • فرهنگ هوپول • تمدن میسیسیپی • | |||
| آمریکای مرکزی | گاهنگاری آمریکای مرکزی – فرهنگ کاپاچا – چولولا – کوکله پیشاکلمبی – فرهنگ اپی-اولمک – مردم هواستک – ایزاپا – میکستک – اولمک – پیپیل – کلپا – گورهای صخره ای غرب مکزیک – فرهنگ تئوچیتلان – دولت تاراسکان – تئوتیهواکان – فرهنگ تلاتیلکو – تولتک – توتوناک – عصر کلاسیک وراکروز – زوچیپالا – زاپوتک | |||
| آمریکای جنوبی | بومیان آمریکای جنوبی – دوره های فرهنگی پرو – کانیاری – تمدن چاچاپویا – تمدن چاناسی – تمدن چاوین – چیمو – ال آبرا – تمدن آبی موند – فرهنگ باستانی لاس وگاس – تمدن لیما – لاتولیتا – مانتینیو-گوانکاویلکا – ماپوچه – موچه – تمدن مولو – موئیسکا – تمدن نارینیو – تمدن نازکا – تمدن نورته چیکو – تمدن کیمبایا – سن آگوستین , هوئیلا – شوار – تمدن سیکان – تائینوها – تایرونا – تیاهواناکو – تیرادنترو – تمدن بالدیبیا – تمدن واری | |||
| آزتکها | قوم مایا | امپراتوری اینکا (تمدن اینکا) | ||
| زبان | زبان ناهواتل | زبان مایایی | کچوآ | |
| نگارش | خط آزتکی | خط مایایی | کیپو | |
| دین | دین آزتک | دین مایا | دین اینکا | |
| اساطیر | اساطیر آزتک | اساطیر مایا | اساطیر اینکا | |
| تقویم | تقویم آزتک | تقویم مایا | ||
| جامعه | جامعه آزتک | جامعه مایا | جامعه اینکا | |
| پیدایش | چینامپا | معماری مایاها | معماری اینکاها (سیستم راههای اینکاها) کشاورزی اینکا | |
| تاریخ | تاریخ آزتک | تاریخ امپراتوری اینکا | ||
| مردم | مونتهزومای یکم مونتهزومای دوم کوئیتلاهواک کوائوهتموک |
کینیچ جاناب پاکال اواکساکلاجوم اوباه کاویل جاساو چان کاویل یکم |
مانکو کاپاک پاچاکوتک آتاهوالپا مانکو اینکا | |
| اشغال | شکست آزتک از اسپانیا (ارنان کورتس) |
فتح یوکاتان توسط اسپانیا (فرانسیسکو دِ مونتخو) فتح گواتمالا توسط اسپانیا (پدرو دِ آلوارو) |
شکست اینکا از اسپانیا (فرانسیسکو پیزارو) | |
| جستارهای وابسته | ||||
| – مبادلات کلمبیایی – نگارش در آمریکای مرکزی – آشپزی سرخپوستان – سفالگری سرخپوستان – پیشینه جمعیتی بومیان آمریکا – هنر پیشاکلمبی – نقاشی در آمریکای باستان | ||||