آزمون شخصیت

آزمون شخصیت روشی برای ارزیابی ساختارهای شخصیتی انسان است. بیشتر ابزارهای ارزیابی شخصیت ــ هرچند به‌طور غیررسمی با عنوان «آزمون‌های شخصیت» شناخته می‌شوند ــ در واقع پرسشنامه‌های خودگزارشی درون‌نگر (یعنی ذهنی) (داده‌های Q در چارچوب داده‌های LOTS) یا گزارش‌هایی مبتنی بر سوابق زندگی (داده‌های L)، مانند مقیاس‌های رتبه‌بندی، هستند.[۱] تلاش‌ها برای طراحی آزمون‌های مبتنی بر عملکرد واقعی شخصیت بسیار محدود بوده است؛ با این حال، ریموند کتل به همراه همکار خود، فرانک واربرتون، فهرستی شامل بیش از ۲۰۰۰ آزمون عینی مجزا را گردآوری کردند که می‌توانستند در توسعه آزمون‌های عینی شخصیت مورد استفاده قرار گیرند. با این وجود، یک استثنا در این زمینه، مجموعه آزمون‌های عینی ـ تحلیلی است؛ آزمونی عملکردمحور که با هدف اندازه‌گیری کمی ده بُعد از ویژگی‌های شخصیتی طراحی شده است که به‌صورت تحلیلی ـ عاملی شناسایی شده‌اند.[۲][۳] یکی از چالش‌های اساسی در هر دو رویکرد داده‌های L و داده‌های Q آن است که به دلیل شفافیت آیتم‌ها، مقیاس‌های رتبه‌بندی و پرسشنامه‌های خودگزارشی، بسته به هدف یا انگیزه ارزیابی، به‌شدت در معرض تحریف‌های انگیزشی و پاسخ‌دهی قرار دارند. این تحریف‌ها می‌تواند از فقدان خودآگاهی کافی یا برداشت‌های جانبدارانه از دیگران تا ریاکاری آشکار (تظاهر به مطلوب یا نامطلوب بودن) متغیر باشد.[۴][۵]

اولین مقیاس‌های ارزیابی شخصیت در دهه ۱۹۲۰ توسعه یافتند و هدف اصلی آن‌ها تسهیل فرآیند انتخاب نیروی انسانی، به‌ویژه در نیروهای مسلح، بود. از زمان این تلاش‌های اولیه، طیف گسترده‌ای از مقیاس‌ها و پرسشنامه‌های شخصیتی توسعه یافته است، از جمله پرسش‌نامه شخصیتی چندمحوری مینه‌سوتا (MMPI)، پرسشنامه شانزده عاملی شخصیت (16PF)، مقیاس‌های شخصیتی کامری (CPS) و بسیاری ابزارهای دیگر.[۶][۷] اگرچه آزمون شخصیت مایرز–بریگز (MBTI) به‌ویژه در میان مشاوران منابع انسانی محبوبیت یافته است، اما از نظر روان‌سنجی دارای محدودیت‌ها و کاستی‌های متعددی است.[۸] اخیراً، مجموعه‌ای از ابزارهای مبتنی بر مدل پنج عاملی شخصیت، مانند نسخه اصلاح‌شده پرسشنامه شخصیت نئو، توسعه یافته‌اند.[۹] با این حال، مدل پنج عامل بزرگ و مدل‌های مرتبط با آن به دلیل پوشش کمتر از دو سوم واریانس ویژگی‌های شخصیتی در حوزه شخصیت عادی، به‌تنهایی مورد انتقاد و چالش قرار گرفته‌اند.[۱۰][۱۱][۱۲]

برآوردها نشان می‌دهد که ارزش صنعت ارزیابی شخصیت در ایالات متحده، تا سال ۲۰۱۳، بین ۲ تا ۴ میلیارد دلار در سال متغیر بوده است.[۱۳] ارزیابی شخصیت در حوزه‌های متنوعی کاربرد دارد، از جمله مشاوره فردی و روابط، روانشناسی بالینی، روانشناسی قانونی، روانشناسی مدرسه، مشاوره شغلی، آزمون‌های استخدامی، بهداشت و ایمنی شغلی و مدیریت ارتباط با مشتری.

منابع

  1. Cattell R.B. (1973). Personality and Mood by Questionnaire. San Francisco, CA: Jossey-Bass. شابک ۰−۸۷۵۸۹−۱۸۱−۰.
  2. Cattell, R.B., & Schuerger, J.M. (1978). Personality Theory in Action: Handbook for the O-A (Objective-Analytic) Test Kit. Champaign, Illinois: Institute for Personality and Ability Testing. شابک ۰−۹۱۸۲۹۶−۱۱−۰.
  3. Schuerger, J.M. (2008). The Objective-Analytic Test Battery. In G.J. Boyle, G. Matthews, & D.H. Saklofske. (Eds.), The SAGE Handbook of Personality Theory and Assessment: Vol. 2 – Personality Measurement and Testing (pp. 529-546). Los Angeles, CA: Sage Publishers. شابک ۹−۷۸۱۴۱۲−۹۴۶۵۲۰.
  4. Boyle, G.J., & Helmes, E. (2009). Methods of personality assessment. In P.J. Corr & G. Matthews (Eds.), The Cambridge Handbook of Personality Psychology (pp. 110-126). Cambridge, UK: Cambridge University Press. شابک ۹۷۸−۰−۵۲۱−۸۶۲۱۸−۹.
  5. Boyle, G.J., Saklofske, D.H., & Matthews, G. (2015). (Eds.), Measures of Personality and Social Psychological Constructs. Amsterdam: Elsevier/Academic Press. doi:10.1016/B978-0-12-386915-9.00001-2. شابک ۹−۷۸۰۱۲۳−۸۶۹۱۵۹.
  6. Boyle, G.J., Matthews, G., & Saklofske, D.H. (2008). (Eds.), The SAGE Handbook of Personality Theory and Assessment: Vol. 1 - Personality Theories and Models. Los Angeles, CA: Sage Publishers. شابک ۹−۷۸۱۴۱۲−۹۴۶۵۱۳
  7. Boyle, G.J., Matthews, G., & Saklofske, D.H. (2008). (Eds.), The SAGE Handbook of Personality Theory and Assessment: Vol. 2 - Personality Measurement and Testing. Los Angeles, CA: Sage Publishers. شابک ۹−۷۸۱۴۱۲−۹۴۶۵۲۰
  8. Boyle, G.J. (1995). Myers-Briggs Type Indicator (MBTI): Some psychometric limitations. Australian Psychologist, 30, 71-74.
  9. Costa, P.T., & McCrae, R.R. (1985). The NEO Personality Inventory Manual. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources.
  10. Boyle, G.J. (2008). Critique of Five-Factor Model (FFM). In G.J. Boyle, G. Matthews, & D.H. Saklofske. (Eds.), The SAGE Handbook of Personality Theory and Assessment: Vol. 1 - Personality Theories and Models. Los Angeles, CA: Sage Publishers. شابک ۹−۷۸۱۴۱۲−۹۴۶۵۱۳
  11. Cattell, R.B. (1995). The fallacy of five factors in the personality sphere. The Psychologist, 8, 207-208.
  12. Eysenck, H.J. (1992). Four ways five factors are not basic. Personality and Individual Differences, 13, 667-673.
  13. Cattell R.B. (1973). Personality and Mood by Questionnaire. San Francisco, CA: Jossey-Bass. شابک ۰−۸۷۵۸۹−۱۸۱−۰.