آلبرتو فرانکتی

آلبرتو فرانکتی / Alberto Franchetti
فرانکتی در ۱۹۰۲
فرانکتی در ۱۹۰۲
اطلاعات پس‌زمینه
زاده۱۸ سپتامبر ۱۸۶۰
تورین، پیمونته، ایتالیا
درگذشته۴ اوت ۱۹۴۲ (۸۱ سال)
ویارجو، ایتالیا
ژانرکلاسیک
پیشهآهنگساز اپرا، راننده مسابقات اتومبیل‌رانی

آلبرتو فرانکتی (به ایتالیایی: Alberto Franchetti) (۱۸ سپتامبر ۱۸۶۰ تورین - ۴ اوت ۱۹۴۲ ویارجو) آهنگساز و راننده مسابقات اتومبیل‌رانی ایتالیایی بود که بیشتر به خاطر اپرای ژرمانیا در سال ۱۹۰۲ شناخته می‌شود.

زندگی‌نامه

آلبرتو فرانکتی، فرزند ریموندو فرانکتی و لوئیزا سارا روچیلد در تورین زاده شد. خانواده او از یهودیان سفاردی بودند (که دو سال پیش از تولد آلبرتو عنوان بارون توسط ویتوریو امانوئل دوم به آبرامو فرانکتی اعطا شده بود) و درآمد مستقلی داشتند.[۱]

او ابتدا در ونیز، سپس در کنسرواتوار مونیخ زیر نظر جوزف راینبرگر و سرانجام در درسدن زیر نظر فلیکس درسکه[۲] تحصیل کرد. نخستین موفقیت بزرگ او در سال ۱۸۸۸ با اپرای آسرائیل (Asrael) به دست آمد. سبک اپرایی او ترکیبی از واگنریسم و ویژگی‌های جاکومو مایربر با وریسموی ایتالیایی بود. در طول زندگی‌اش، منتقدان گاهی اوقات از او با عنوان «مایربیر ایتالیای مدرن» یاد می‌کردند.

سخنان منتقد موسیقی، جی.بی. ناپی (G. B. Nappi)، استعدادهای اولیه فرانکتی را خلاصه می‌کند: «شخصیت او شاید برای درام‌های پرشور نامناسب باشد، بلکه برای موضوعاتی مناسب است که در آنها ویژگی‌های فانتزی، رمانتیک و حماسی در بافت سمفونیک و تصاویر بزرگ کرال مورد نیاز است. در این زمینه، آلبرتو فرانکتی می‌داند که هیچ رقیبی ندارد» (از «اورفئو» ۶٫۳، ۱۹۱۵).

فرانکتی در سال اپرای «کریستوف کلمب» (۱۸۹۲) و سپس اپرای ا «ژرمانیا» (۱۹۰۲؛ با لیبرتویی اثر لوئیجی ایلیکا) را خلق کرد. «ژرمانیا» تا شروع جنگ جهانی اول به رپرتوار عمومی اپرا پیوست؛ در سراسر جهان اجرا شد و تحسین آرتورو توسکانینی (که رهبری این اثر در لا اسکالا را بر عهده داشت) و انریکو کاروزو را برانگیخت. کاروزو چند آریا را در اولین جلسه ضبط تجاری خود در سال ۱۹۰۲ (با همراهی پیانو) گنجاند و یک قطعه را سال بعد برای شرکت زونوفون (Zonophone) تکرار کرد. او همان دو آریا را در سال ۱۹۱۰، زمانی که در اجرای مجدد این اثر در نیویورک حضور یافت، با ارکستر ضبط کرد.

اما جنگ، ورق را برگرداند. ژرمانیا به گمنامی فرورفت. موسکو کارنر خاطرنشان می‌کند که لیبرتوی توسکا اثر ایلیکا، یا حداقل طرح اولیه برای یک لیبرتو، ابتدا به فرانکتی پیشنهاد شد، که در آن زمان بسیار مشغول پروژه‌های دیگر بود و آن را به دوستش جاکومو پوچینی سپرد. نویسندگان دیگر اظهار داشته‌اند که فرانکتی روی اپرا کار می‌کرد، اما پوچینی از «ریکوردی» خواست که آن را به او بدهد و فرانکتی متقاعد شد که خشونت موجود در داستان، آن را برای یک اپرا نامناسب می‌کند. روایت دیگر این است که فرانکتی از حقوق خود نسبت به اپرا صرف نظر کرد زیرا احساس می‌کرد پوچینی کار بهتری از آن انجام خواهد داد - اعتقاد بر این است که این گفته خانواده فرانکتی بوده است-. با این حال، فرانکتی سه ماه روی توسکا کار کرد، او بعداً گفت: «من موسیقی را نشنیدم، موضوع بیش از حد دراماتیک بود تا ملو-دراماتیک. او با جدیت تمام، طرح‌های اولیه‌اش را به پوچینی داد که او از سه میزان اول آن بهره برد.

از اپرای «گلاکو» اثر فرانکتی، تنها یک نسخه بازسازی‌شده برای پیانو باقی مانده است، اما آهنگسازان تورستن راش و هلموت کراوسر هفت قطعه از بهترین قطعات این اپرا را بازسازی کرده و در یوتیوب به اشتراک گذاشتند. او همچنین یک سمفونی در می مینور نوشت. او از سال ۱۹۲۶ تا ۱۹۲۸ مدیر کنسرواتوار فلورانس بود: این تنها سمت موسیقایی بود که داشت.

از جمله دلایل سقوط فرانکتی به ورطهٔ گمنامی، این واقعیت است که پس از اعلام قوانین نژادی فاشیستی در سال ۱۹۳۸، که تا حد زیادی جمعیت یهودیان ایتالیا را از حق رأی محروم کرد، آثار فرانکتی از اجرا منع شدند. این علیرغم درخواست پیترو ماسکانی از بنیتو موسولینی مبنی بر بردباری نشان دادن بود، درخواستی که درست قبل از مرگ فرانکتی رد شد.

او در سال ۱۹۴۲ در سن ۸۱ سالگی در ویارجو درگذشت. اقامتگاه اصلی فرانکتی، «ویلای فرانکتی (ناردی) (Villa Franchetti)» در فلورانس، در سال ۱۹۹۱ به عنوان «اقامتگاه تاریخی ایتالیا» پذیرفته شد. در سال ۲۰۰۹، این ویلا علاوه بر خانه، به هتل نیز تبدیل شد و بخش زیادی از بافت تاریخی خود را حفظ کرد. این ویلا، با ساختمان‌های جانبی متعددش، توسط مالک فعلی آن، گوستاوو ناردی، که در مورد ارتباطات ویلا با فرانکتی می‌نویسد، از متروکه شدن نجات یافت. (http://www.villanardifirenze.com/History[permanent dead link])

زندگی شخصی

ازدواج او با مارگاریتا لِوی (Margherita Levi) در سال ۱۸۸۸ به جدایی در سال ۱۸۹۷ انجامید. حاصل این ازدواج، یکی، پسر او ریموندو فراکتی، یک جهانگرد مشهور بود. و دیگری، پسرش، آرنولد فرانکتی (۱۹۱۱–۱۹۹۳) بود که در آغاز در دانشگاه فلورانس، فیزیک و در سالزبورگ موتسارتئوم (Salzburg Mozarteum)، موسیقی خواند و سپس به مونیخ نقل مکان کرد و در آنجا به مدت سه سال نزد ریچارد اشتراوس به تحصیل آهنگسازی و ارکستراسیون پرداخت. او از سال ۱۹۴۶ تا ۱۹۴۸ عضو جنبش زیرزمینی مقاومت ایتالیا در جنگ جهانی دوم بود. و پس از مهاجرت به ایالات متحده، در سال ۱۹۴۹، از ۱۹۵۰ تا زمان بازنشستگی در ۱۹۷۹، استاد آهنگسازی در مدرسه موسیقی هارتِ دانشگاه هارتفورد، کنتیکت بود.

فرانکتی همچنین از پیشگامان اولیه مسابقات اتومبیل‌رانی بود، که در سال ۱۸۹۷ باشگاه اتومبیل‌رانان ایتالیا را تأسیس کرد و در اولین دوره مسابقات Mille Miglia در سال ۱۹۲۷ شرکت کرد.[۳] او در سال ۱۹۰۰ نخستین دوره مسابقات Coppa Florio را برد.

تحلیل آثار

دیکشنری موسیقی گروو (Grove)، «کریستوف کلمب» (۱۸۹۲) را بهترین اثر فرانکتی می‌داند. با این حال، محبوب‌ترین اپرای او «ژرمانیا» بود. احیای اخیر و ضبط‌های کریستوف کلمب و ژرمانیا (اپرای برلین ۲۰۰۶/۷) نشان می‌دهد که آثار او از کیفیتی اصیل و توانایی عالی در ارکستراسیون و استفاده از گروه کر، به سبک سمفونیک، برخوردارند. این ویژگی‌ها، همراه با تمایل نامطلوب به شخصیت‌های دوبعدی، از همان ابتدا شناخته شدند.

اجرای آثار اپرایی

کارت پستال دعوت به اپرای ژرمانیا (۱۹۰۲).
  • Asrael, leggenda in 4 atti su libretto di Ferdinando Fontana (prima rappresentazione al Teatro Municipale di Reggio Emilia l'11 febbraio 1888).
  • Cristoforo Colombo, dramma lirico in 4 atti su libretto di Luigi Illica (prima rappresentazione al Teatro Carlo Felice di Genova il 6 ottobre 1892). Ripresa dal Metropolitan di New York nel 1992 in occasione del cinquecentenario della scoperta dell'America.
  • Fior d'Alpe, opera in 3 atti, libretto di Leo di Castelnuovo (pseud. di Leopoldo Pullè) (prima rappresentazione al Teatro alla Scala di Milano il 5 marzo 1894).
  • Il signor di Pourceaugnac, opera comica su libretto di Ferdinando Fontana (da Molière) (prima rappresentazione al Teatro alla Scala di Milano, 10 aprile 1897).
  • Germania, su libretto di Luigi Illica (prima rappresentazione al Teatro alla Scala il 17 marzo 1902). Per qualche tempo l'opera entrò nel repertorio di Enrico Caruso.
  • La figlia di Iorio, tragedia pastorale in 3 atti su libretto di Gabriele D'Annunzio (prima rappresentazione al Teatro alla Scala il 19 marzo 1906).
  • Notte di leggenda, tragedia lirica in un atto su libretto di Giovacchino Forzano (prima rappresentazione al Teatro alla Scala il 14 gennaio 1915).
  • Giove a Pompei, commedia musicale in 3 atti in collaborazione con Umberto Giordano, libretto di Luigi Illica e Ettore Romagnoli, prima rappresentazione al Teatro Parioli di Roma il 5 luglio 1921).
  • Glauco, opera in 3 atti su libretto di Giovacchino Forzano ed Ercole Luigi Morselli (prima rappresentazione al Teatro San Carlo di Napoli l'8 aprile 1922).
  • Don Buonaparte, opera comica in 3 atti su parole di Giovacchino Forzano (libretto non esistente)

Opere incompiute:
Zoroastro (libretto di Fontana, 1890 ca). Il finto paggio (libretto di Forzano, 1924). Il gonfaloniere (libretto di Forzano, 1927).

Franchetti deteneva inizialmente i diritti su La Tosca, ma li cedette a Giacomo Puccini.

فیلم‌شناسی

  • Il re d'Inghilterra non paga, regia di Giovacchino Forzano (1941), musiche.

پانویس

  1. Son of barone Raimondo Franchetti; his mother was a Vienna Rothschild (Alan Mallach, The autumn of Italian opera from verismo to modernism, 1890-1915 2007:58); cf. Samuele Schaerf, I cognomi degli ebrei d'Italia con un appendice su le famiglie nobili ebree, s.v. Franchetti.
  2. Erkens, Richard (2011). Alberto Franchetti - Werkstudien zur italienischen Oper der langen Jahrhundertwende. Frankfurt am Main: Jürgen Maehder/Thomas Betzwieser. p. 30. ISBN 978-3-631-61361-0.
  3. "Automobiles". Associazione per il musicista Alberto Franchetti APS (به انگلیسی). 2021-03-06. Retrieved 2023-08-13.

پیوند به بیرون