النا مونته‌نگرو

النا مونته‌نگرو
ملکه النا در ۱۹۱۵
ملکهٔ همسر ایتالیا
تصدی۲۹ ژوئیه ۱۹۰۰ – ۹ مه ۱۹۴۶
ملکهٔ همسر اتیوپی
تصدی۹ مه ۱۹۳۶ – ۵ مه ۱۹۴۱
ملکهٔ همسر آلبانی
تصدی۱۶ آوریل ۱۹۳۹ – ۸ سپتامبر ۱۹۴۳
زاده۸ ژانویهٔ ۱۸۷۳
ستینیه، مونته‌نگرو
درگذشته۲۸ نوامبر ۱۹۵۲ (۷۹ سال)
مونپلیه، فرانسه
آرامگاهاواخر ۱۹۵۲
مونپلیه
۱۵ دسامبر ۲۰۱۷
زیارتگاه ویکوفورته
همسر(ان)ویکتور امانوئل سوم (ا. ۱۸۹۶–۱۹۴۷)
فرزند(ان)
خاندانخاندان پتروویچ-نگوش
پدرنیکلای یکم، پادشاه مونته‌نگرو
مادرمیلنا ووکوتیچ
امضاءامضاء النا مونته‌نگرو

النای مونته‌نگرو (به صربی: Јелена Петровић Његош / Jelena Petrović Njegoš؛ ۸ ژانویه ۱۸۷۳ – ۲۸ نوامبر ۱۹۵۲) ملکهٔ ایتالیا از ۲۹ ژوئیه ۱۹۰۰ تا ۹ مه ۱۹۴۶، به عنوان همسر ویکتور امانوئل سوم بود. او به عنوان همسر ویکتور امانوئل، به‌طور موقت عنوان‌های ملکهٔ اتیوپی و ملکهٔ آلبانی را نیز یدک می‌کشید؛ هر دو عنوان زمانی که همسرش به‌طور رسمی در سال ۱۹۴۳ از آن‌ها صرف‌نظر کرد، کنار گذاشته شدند. النا دختر پادشاه نیکلاس یکم و ملکه میلنای مونته‌نگرو بود. با آغاز فرایند آئین تکریم مقدس او در سال ۲۰۰۱، عنوان بندهٔ خدا به او داده شد.

زندگی‌نامه

اوایل زندگی

او در ستینیه، که در آن زمان پایتخت شاهزاده‌نشین مونته‌نگرو بود، زاده شد. او در فضایی سرشار از ارزش‌های خانوادگی و همبستگی بزرگ شد؛ مکالمهٔ سر میز به زبان فرانسوی بود، و سیاست و شعر به یک اندازه و با سهولت مورد بحث قرار می‌گرفتند؛ عادات و روابط در خانوادهٔ پتروویچ-نگوش باعث سرکوب خودانگیختگی شخصیت‌ها نمی‌شد.

چهرهٔ جوان النا در ۱۸۸۸، اثر ولاها بوکوواتس

او بین شش تا دوازده سالگی تحت تعلیم فرلاین لوئیزا نویکوم (۱۸۴۵–۱۹۳۲)، فرمانداری سوئیسی از هالائو، قرار گرفت و پس از آن تا ۱۸ سالگی در مؤسسه اسمولنی برای دختران اشراف‌زاده در سن پترزبورگ، روسیه، به تحصیل پرداخت.[۱][۲] او به نقاشی پاستل، شکار و ماهیگیری علاقه داشت. همچنین در دربار امپراتوری روسیه حضور می‌یافت و با انتشار اشعار خود با مجلهٔ ادبی روسی ندلیا همکاری می‌کرد.

النا به عنوان دختری خجالتی و محتاط، اما تا حدی سرسخت توصیف می‌شد. او بسیار به سنت‌ها وابسته بود، روحی حساس و ذهنی پویا و کنجکاو داشت و عشقی عمیق به طبیعت در او وجود داشت: گل محبوبش سیکلامن بود. او برای زمان خود زنی بلندقد بود و ۱۸۰ سانتیمتر (۵ فوت و ۱۱ اینچ) قد داشت که در تضاد قابل‌توجهی با همسر آینده‌اش با ۱۵۲ سانتیمتر (۵ فوت) بود.[۳]

نامزدی

در ایتالیا، ملکه مارگریتا نگران ازدواج تنها پسرش، پادشاه آینده، بود و با هماهنگی فرانچسکو کریسپی، که اصالتی آلبانیایی داشت و به دنبال نفوذ بیشتر ایتالیا در بالکان بود، دیدار دو جوان را ترتیب دادند. در آوریل ۱۸۹۵، النا در نمایشگاه بین‌المللی هنر در ونیز (که در آن به پادشاه و ملکهٔ ایتالیا معرفی شد) و در اپرا – جایی که به شاهزاده ویکتور امانوئل معرفی شد – شرکت کرد.

پس از دیداری دیگر در روسیه، به مناسبت تاج‌گذاری نیکلاس دوم روسیه، ویکتور امانوئل درخواست رسمی خود را به پدر النا، نیکلاس یکم، ارائه داد. در ۱۸ اوت ۱۸۹۶، النا و ویکتور امانوئل در جریان سفر او به ستینیه نامزد کردند.

ازدواج

النا که پیرو دین ارتدکس بود، به دلیل مصلحت‌های سلطنتی و برای حمایت از ملکه مارگریتا، مادر ویتوریو امانوئل، مونته‌نگرو را ترک کرد. در ۲۱ اکتبر ۱۸۹۶، همراه با ویتوریو امانوئل، در باری پیاده شد و در کلیسای سنت نیکولا، پیش از مراسم عروسی، از مسیحیت ارتدکس به کاتولیک گروید، هرچند پدرش ترجیح می‌داد که تغییر مذهب پس از ازدواج اعلام شود. مادرش چنان از تغییر دین النا ناراحت شد که از آمدن به مراسم عروسی در رم خودداری کرد.

ملکه شدن

پادشاه ویکتور امانوئل سوم و ملکه النای ایتالیا در ۱۹۰۱

در ۲۹ ژوئیه ۱۹۰۰، پس از ترور پدرش، ویکتور امانوئل بر تخت پادشاهی ایتالیا نشست. النا رسماً تمام عناوین همسرش را پذیرفت: او ملکهٔ ایتالیا شد و پس از اشغال آلبانی و اتیوپی توسط موسولینی، عنوان ملکهٔ آلبانی و ملکهٔ اتیوپی را نیز یدک کشید.

النا به عنوان زنی موقر اما طبیعی و ساده‌دوست توصیف می‌شد و عادات سادهٔ دوران جوانی‌اش در ستینیه را حفظ کرد. او از زندگی اجتماعی و سرگرمی‌ها یا وظایف عمومی تشریفاتی سلطنتی لذت نمی‌برد و ترجیح می‌داد زندگی ساده و آرام خانوادگی داشته باشد. او به عنوان مادری مهربان توصیف می‌شد که به تربیت سادهٔ فرزندانش متعهد بود تا آن‌ها به خاطر موقعیت تولدشان، خود را برتر از دیگر کودکان احساس نکنند.

در مورد ظاهر او، در سال ۱۹۱۱ چنین نوشته شده است:

«هیچ ملکه‌ای در اروپای امروز، به جز تزارینا و ملکه ویکتوریا اوژنی، به اندازهٔ النا ملکه به نظر نمی‌رسد. او باوقار و بلندقامت است، با قامتی مجسمه‌وار که او را در هر جمعی متمایز می‌کند. موهایش به سیاهی اعماق جنگل در شب است، چشمانش به روشنی زغال‌های زنده. پوستش زیتونی‌رنگ است، دستانش محکم و قوی و بزرگ. شانه‌هایش پهن و استوار است. آنچه از این زن به چشم می‌آید، قدرت بدنی فوق‌العاده‌ای است. با توجه به تمرینات ورزشی‌اش، این امر چندان هم دور از انتظار نیست.»[۴]

در ۲۸ دسامبر ۱۹۰۸، مسینا در اثر زمین‌لرزه‌ای فاجعه‌بار ویران شد. ملکه النا به امدادگران کمک کرد. او به محل حادثه رفت، برای انتقال مجروحان به یک کشتی بیمارستانی و مراقبت از آن‌ها به عنوان پرستار، سازماندهی کرد و همچنین در رم برای جمع‌آوری کمک‌های مالی اقدام نمود.[۲] این اقدامات به افزایش محبوبیت او در داخل کشور کمک کرد.

جنگ جهانی اول

النا از ۱۹۱۱ تا ۱۹۲۱ اولین بازرس پرستاران داوطلب صلیب سرخ ایتالیا بود. او پزشکی خواند و موفق به دریافت دکترای افتخاری شد. او از مؤسسات خیریه برای مبتلایان به آنسفالیت و سل، سربازان پیشین و مادران فقیر حمایت مالی کرد.

او عمیقاً درگیر مبارزه با بیماری‌ها بود و برای آموزش پزشکان و تحقیقات در مورد فلج اطفال، بیماری پارکینسون و سرطان، تلاش‌های بسیاری را ترویج کرد.

تصویر کارت پستالی که به‌طور گسترده در ایتالیا توزیع شده و ملکه النا را در لباس پرستاری در طول جنگ جهانی اول نشان می‌دهد

در طول جنگ جهانی اول، النا به عنوان پرستار کار کرد و با کمک مادر ملکه، کاخ کوئیرینال و ویلا مارگریتا را به بیمارستان تبدیل کرد که از ژوئیه ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۹ فعالیت می‌کردند. برای جمع‌آوری بودجه، او «عکس امضا شده» را ابداع کرد که در غرفه‌های خیریه به فروش می‌رسید. در پایان جنگ، او پیشنهاد داد که گنجینه‌های سلطنتی را برای پرداخت بدهی‌های جنگی بفروشند. در سال ۱۹۲۰، او بنیاد النا دی ساوویا را برای بورس‌های تحصیلی فرزندان یتیم کارگران سابق راه‌آهن یا سربازان تأسیس کرد. او پیشنهاد داد که هر زن در ایتالیا مقداری از جواهرات خود را به کودکانی که پدرانشان در راه میهن فدا شده بودند، اهدا کند و خود نیز با بخشیدن بخشی از جواهراتش پیشگام شد.[۲]

در ۱۵ آوریل ۱۹۳۷، پاپ پیوس یازدهم رز طلایی را به او اعطا کرد که مهم‌ترین نشان افتخار برای یک بانوی کاتولیک در آن زمان بود. پاپ پیوس دوازدهم، در تلگراف تسلیتی که به مناسبت درگذشت ملکه برای پسرش اومبرتو دوم فرستاد، او را «بانوی کارهای خیریه» توصیف کرد.

جنگ جهانی دوم

در سال ۱۹۳۹، سه ماه پس از حمله آلمان به لهستان و اعلام جنگ توسط بریتانیا و فرانسه، النا نامه‌ای به شش زن از خاندان‌های سلطنتی اروپا نوشت - دو ملکهٔ فرمانروا (ملکه ویلهلمینای هلند و دوشس اعظم شارلوت لوکزامبورگ) و چهار همسر سلطنتی (ملکه الکساندرینه دانمارک، ملکه الیزابت بلژیک، ماریا، مادر ملکه یوگسلاوی، و دختر خود النا، ملکه جووانای بلغارستان) - که کشورهایشان همچنان بی‌طرف باقی مانده بودند، و از آن‌ها خواست تا در تلاشی برای جلوگیری از فاجعه‌ای بزرگ که جنگ جهانی دوم قرار بود به آن تبدیل شود، از او حمایت کنند.

او بر شوهرش تأثیر گذاشت تا در سال ۱۹۴۱، بنیتو موسولینی، نخست‌وزیر ایتالیا، را برای ایجاد پادشاهی مستقل مونته‌نگرو تحت الحمایه قرار دهد. در سال ۱۹۴۳، او موفق شد برادرزاده‌اش، شاهزاده میخائیل مونته‌نگرو، و همسرش ژنویو را از زندان آلمان آزاد کند. شاهزاده میخائیل پس از آنکه از پذیرش تاج‌گذاری به عنوان پادشاه مونته‌نگرو تحت حمایت ایتالیا خودداری کرده بود، به زندان افتاده بود.

در ۲۵ ژوئیه ۱۹۴۳، ویکتور امانوئل سوم دستور دستگیری بنیتو موسولینی را صادر کرد. پادشاه در ۹ سپتامبر برای فرار به بریندیزی با کمک متفقین، رم را ترک کرد و النا نیز شوهرش را در این گریز همراهی کرد. در مقابل، در ۲۳ سپتامبر، دخترشان مافالدا توسط نازی‌ها دستگیر و به اردوگاه کار اجباری بوخن‌والد فرستاده شد و در سال ۱۹۴۴ در آنجا درگذشت.

ادواردو جویا، النا، ملکهٔ ایتالیا، ۱۹۱۳

تبعید و مرگ

پس از جنگ، در ۹ مه ۱۹۴۶، ویکتور امانوئل سوم به نفع پسرشان اومبرتو از سلطنت کناره‌گیری کرد و پادشاه پیشین عنوان کنت پولنتزو را برگزید. در ۲ ژوئن ۱۹۴۶، همه‌پرسی به این نتیجه انجامید که ۵۴ درصد از رأی‌دهندگان، جمهوری ایتالیا را به پادشاهی ترجیح می‌دهند. جمهوری چهار روز بعد رسماً اعلام شد و سلطنت خاندان ساووی بر ایتالیا رسماً در ۱۲ ژوئن ۱۹۴۶ به پایان رسید. النا و ویکتور امانوئل سوم به مصر رفتند، جایی که پادشاه فاروق با افتخار فراوان از آن‌ها استقبال کرد، اما مجبور شدند باقی عمر خود را در تبعید بگذرانند. ویکتور امانوئل سوم یک سال بعد بر اثر افزایش فشار خون ریوی در اسکندریه درگذشت. النا مدت کوتاهی در مصر ماند و سپس به فرانسه رفت. در آنجا، در مون‌پلیه، سرطان پیشرفته‌ای در او تشخیص داده شد و در نوامبر ۱۹۵۲ در حین جراحی برای درمان آن، بر اثر آمبولی ریه درگذشت.[۵]

۶۵ سال پس از مرگ او، در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۷، بقایای النا از مونپلیه به زیارتگاه ویکوفورته، در نزدیکی تورین، بازگردانده شد. بقایای ویکتور امانوئل سوم نیز دو روز بعد از اسکندریه منتقل و در کنار او به خاک سپرده شد.[۶]

فرایند تکریم مقدس

به پاس ایمان بزرگ و فعالیت‌های خیریه‌ای که از آن‌ها حمایت کرد، پاپ پیوس یازدهم بالاترین نشان افتخار آن زمان برای یک زن، یعنی رز طلایی مسیحیت، را دوبار در سال‌های ۱۹۳۰ و ۱۹۳۷ به او اعطا کرد. در سال ۲۰۰۱، به مناسبت آغاز جشن‌های پنجاهمین سالگرد درگذشت ملکه النا، اسقف مونپلیه فرایند اسقفی برای تکریم مقدس او را آغاز کرد.[۷] با آغاز فرایند تکریم او، عنوان بندهٔ خدا به او اعطا شد.

فرزندان

پادشاه ویکتور امانوئل سوم ایتالیا و ملکه النا دارای ۵ فرزند بودند:

  1. شاهدخت یولاندا ساووی (۱ ژوئن ۱۹۰۱ – ۱۶ اکتبر ۱۹۸۶)، با جورجو کارلو کالوی، کنت برگولو (۱۸۸۸–۱۹۷۸) ازدواج کرد و صاحب فرزند شد.
  2. شاهدخت مافالدا ساووی (۱۹ نوامبر ۱۹۰۲ – ۲۸ اوت ۱۹۴۴)، با شاهزاده فیلیپ هسن (۱۸۹۶–۱۹۸۰) ازدواج کرد و صاحب فرزند شد.
  3. شاهزاده اومبرتو ساووی، بعدها اومبرتو دوم، پادشاه ایتالیا (۱۵ سپتامبر ۱۹۰۴ – ۱۸ مارس ۱۹۸۳) با شاهزاده خانم ماری خوزه (۱۹۰۶–۲۰۰۱) ازدواج کرد و صاحب فرزند شد.
  4. شاهدخت جووانا ساووی (۱۳ نوامبر ۱۹۰۷ – ۲۶ فوریه ۲۰۰۰)، با بوریس سوم، پادشاه بلغارستان (۱۸۹۴–۱۹۴۳) ازدواج کرد و صاحب فرزند شد.
  5. شاهدخت ماریا فرانچسکا ساووی (۲۶ دسامبر ۱۹۱۴ – ۴ دسامبر ۲۰۰۱)، با شاهزاده لویی از بوربون-پارما (۱۸۹۹–۱۹۶۷) ازدواج کرد و صاحب فرزند شد.

نشان‌ها و تک‌نگاره

افتخارات

داخلی

خارجی

منابع

  1. ↑ "Schaffhauser Frauen". Retrieved 8 May 2026.
  2. 1 2 3 ELENA di Savoia, regina d'Italia. di Isabella Bellini – Enciclopedia Italiana (1932)
  3. ↑ "Italian king's reburial reopens old wounds". BBC News. 19 December 2017. Retrieved 28 July 2024.
  4. ↑ Durland, Kellogg: Royal romances of to-day, New York, Duffield, 1911
  5. ↑ Paolo Griseri (17 December 2017). "Il fascismo, le leggi razziali, la fuga". La Repubblica. Retrieved 18 December 2017.
  6. ↑ Nicole Winfield. "Remains of Exiled Italian King to be Returned after 70 years". ABC News. Archived from the original on 17 December 2017. Retrieved 17 December 2017.
  7. ↑ "Elena di Savoia". Amici del Montenegro. Retrieved 2025-01-14.
  8. ↑ "Ritter-orden", Hof- und Staatshandbuch der Österreichisch-Ungarischen Monarchie, Vienna: Druck und Verlag der K.K. Hof- und Staatsdruckerei, 1918, p. 328
  9. ↑ "Български: Азбучник на ордена "Свети Александър", 1912–1935 г. , XIII том".
  10. ↑ 刑部芳則 (2017). 明治時代の勲章外交儀礼 (PDF) (in Japanese). 明治聖徳記念学会紀要. p. 157.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.