بساون

دادگاه اکبر کبیر برای نشان دادن اولین اقدام امپراتوری او: دستگیری یک درباری سرکش، که یک زمانی مورد علاقهٔ پدر اکبر بود. تصویری از یک نسخه خطی

باساوان، بساون یا باسوان (به انگلیسی: Basawan) نقاش مینیاتوریست هندو و از هنرمندان طراز اول دربار اکبر شاه[۱] در دربار گورکانی بود که بین سال‌های ۱۵۸۰ تا ۱۶۰۰ به شکوفایی و شهرت رسید. او توسط معاصران خود به عنوان یک نقاش ماهر، ناظر و زیرک در زمینهٔ طبیعت انسان شناخته شده بود، و برای خلق تصاویر اکبرنامه به دستور امپراتور مغول اکبر معروف بود، که به عنوان یک نوآوری در هنر هند دیده می‌شود.[۲]

باساوان، پدر مانوهار داس بود. مانوهار جانشین پدر به عنوان نقاش رسمی دربار گورکانی شد.

دوران حرفه‌ای

باسوان به عنوان یک جوان هندو به دربار اکبر در دهلی پیوست و در سراسر دوران سلطنت امپراتوری او حضوری فعال در رسم نقاشی‌ها داشت. ابوالفضل می‌نویسد که باساوان از لحاظ ترکیب، ترسیم ویژگی‌ها، توزیع، رنگ‌بندی و پرتره از همه فراتر رفته‌است. چنان‌که او را «استاد اول» لقب داده‌اند. اکبر بیش از هرکس دیگری ببه باساوان انعام می‌بخشید و برای پیشبرد سبک مغولی گورکانی او را می‌ستود. او پیشگام در دریافت و الهام‌گیری از سبک‌های جدید تصویرگری هنر اروپا بود. پرتره ناتورالیستی، فضای پرسپکتیو و رویکرد نقاشی به چشم‌انداز از ویژگی‌های بارز اوست.

باساوان در اوایل دهه ۱۵۶۰ نقاشی برجسته ای داشت. او در این سال، در بازسازی کتاب طوطی‌نامه شرکت کرد و نقاشی «سرچشمه موسیقی» را کشید که با آن استعداد خود را برای رسم پرتره و توانایی خود در ترکیب‌بندی اشکال سنگ و درخت را نشان داد. طبیعت‌گرایی که قبلاً در نقاشی‌های قاره ای دیده نشده بود. همچنین در نقاشی افرادی که به اردوگاه ملک ایرج شبیخون می‌زنند، نبوغ و مهارت او در رسم صخره و سنگ قابل مشاهده است

درختان و شاخ و برگ فراوان تصاویر این نقاشی با تصویرهایی که در خمسه امیرخسرو دهلوی وجود دارد، مشابه و قابل مقایسه است. ترکیب‌بندی نقاشی او در حمزه نامه نیز شباهت اساسی به اثری دارد که بیست سال بعد، در اکبرنامه ، اکبرشاه را در حال نبرد با هندوها، کشیده‌است.

ماندگارترین میراث باساوان واکنشی است که به هنر اروپایی نشان داده و توانسته نگارگری گورکانی (مغولی) را با درک امکانات بصری هر دو سبک، با آن تطبیق دهد. نقاشی‌های او در دهه ۱۵۹۰ میلادی و پس از آن انقلابی است و تحولی اساسی در نقاشی عصر صفوی و گورکانی به وجود آورده. نقاشی «صوفی ابوالعباس و درویشی که لباسش را می‌دوخت» در میانهٔ نسخه‌ای از بهارستان جامی با تاریخ ۱۵۹۵ ، از دیگر آثار باساوان است که توانایی حیرت‌انگیز او در رسم جزئیات را نشان می‌دهد؛ همزمان طبیعت‌گرایی و پرتره دقیق در کنار تصاویر بزها و طاووس‌هایی که در گوشه و کنار نقاشی ایستاده‌اند. باساوان به‌طور مرتب از اشکال سنگ‌ها و درختان برای ایجاد فضاهای بصری به سبک اروپایی بهره می‌برد.

او مانند همه نقاشان گورکانی زمان خود، در دربار به آثار اروپاییان دسترسی داشت؛ به خصوص نقوش مسیحی و پرتره‌هایی از قدیسان و بزرگان نصرانی. او آزادانه بر اساس آن نقاشی‌ها تصویرسازی کرد. باسوان به‌طور معمول چهره‌های خود را با الهام از اروپایی‌ها، ولی در یک چهارچوب گورکانی قرار می‌داد و از ترکیب مینیاتورهای ایرانی در آن استفاده می‌کرد.[۳]

نگارخانه

منابع

  1. ↑ گورکانی‌های هند به لندن آمده اند، بی‌بی‌سی فارسی
  2. ↑ Illustration from the Akbarnama: History of Akbar بایگانی‌شده در ۱۹ سپتامبر ۲۰۰۹ توسط Wayback Machine Art Institute of Chicago
  3. ↑ Wonder of the Age (2011), John Guy and Jorrit Britschg. Page 42.

پیوند به بیرون

This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.