رویدادهای ابر ال نینو

رویدادهای اَبَر ال نینو یا سوپر ال نینو (انگلیسی: Super El Niño events) که به رویدادهای بسیار قوی ال نینو نیز معروف هستند، پدیده‌ای اقلیمی است که در اثر افزایش میانگین دمای سطح دریا در بخش‌هایی از اقیانوس آرام به میزان ۲ درجه سانتی‌گراد یا بیشتر رخ می‌دهد و بر الگوهای جهانی وضع هوا تأثیر می‌گذارد. این تأثیرات می‌تواند شامل سیل‌های گسترده و شدید و خشکسالی و دماهای نامتعارف باشد که می‌تواند منجر به از بین رفتن محصولات کشاورزی، کمبود غذا، قحطی، اختلال در تأمین آب، آوارگی، کاهش جمعیت جانوران بومی و افزایش خطر آتش‌سوزی‌های جنگلی و طوفان‌های چرخندی شود که این پیامدها نیز می‌توانند به اختلال اقتصادی و درگیری‌های داخلی منجر شوند. تا اوایل سال ۲۰۲۶، پنج رویداد ابر ال نینو در تاریخ ثبت شده است. رویدادهای ال نینو قبل از ثبت مدرن، گاهی توسط دانشمندان دیرین‌اقلیم‌شناسی، مورخان و باستان‌شناسان شناسایی می‌شوند و به عنوان مگا نینوها (Mega-Niños) شناخته می‌شوند.

پیش‌زمینه

ال نینو یک رویداد اقلیمی طبیعی است که توسط نوسان جنوبی ال نینو (ENSO) ایجاد می‌شود.[۱] در این پدیده گرم شدن شرق اقیانوس آرام استوایی منجر به ایجاد آب‌های گرم غیرمعمول بین سواحل آمریکای جنوبی و خط بین‌المللی زمان می‌شود. این پدیده به‌طور قابل توجهی بر میانگین دمای سطح کره زمین تأثیر می‌گذارد. یک رویداد بزرگ ال نینو می‌تواند میانگین دمای سطح زمین را تا چند دهم درجه سانتی‌گراد افزایش دهد.[۲]

پدیده اَبَر ال نینو یا سوپر ال نینو زمانی رخ می‌دهد که میانگین دمای سطح دریا (SST) در بخش‌هایی از اقیانوس آرام به میزان ۲ درجه سانتی‌گراد یا بیشتر افزایش یابد و بر الگوهای جهانی وضع هوا تأثیر بگذارد.[۳][۴][۵] اصطلاح «سوپر ال نینو» نخستین بار در سال ۲۰۰۳ برای توصیف رویدادی استفاده شد که در آن «تنش باد منطقه‌ای سطحی، دمای سطح دریا، و بی‌هنجاری‌های بالاآمدگی آب‌های استوایی به‌طور متناسبی بزرگ هستند».[۶][۷] این اصطلاح، عنوان رسمی هیچ سازمانی نیست، بلکه توصیفی غیررسمی است که توسط برخی از پیش‌بینی‌کنندگان استفاده می‌شود؛ اصطلاح رسمی اداره ملی اقیانوسی و جوی (NOAA) برای افزایش ۲ درجه سانتی‌گراد یا بیشتر، «ال نینوی بسیار قوی» است.[۵]

بسامد

رویدادهای اَبَر ال نینو رایج نیستند، اما از نیمه دوم سده بیستم بیشتر شده‌اند. دانشمندان پیش‌بینی کرده‌اند که تا اوایل دهه ۲۰۲۰،[۳][۸]با افزایش تغییرات دمای سطح آب دریا (SST) از سال ۱۹۶۰، رویدادهای ابرال نینو بیشتری رخ خواهد داد.[۹][۱۰][۱۱]

پیامدها

اَبَر ال نینو می‌تواند باعث سیل و خشکسالی گسترده و شدید و افزایش شدید دما در فصول مختلف شود که می‌تواند منجر به از بین رفتن محصولات کشاورزی، کمبود مواد غذایی، قحطی، اختلال در تأمین آب، جابه‌جایی موقت یا دائمی جمعیت، کاهش جمعیت جانوران بومی، افزایش خطر آتش‌سوزی‌های جنگلی، طوفان‌ها و شیوع بیماری‌ها شود و می‌تواند به اختلال اقتصادی و درگیری‌های داخلی منجر شود.[۴][۱۲][۱۳][۱۱][۱۴][۱۰][۱۵] این رویدادها همچنین می‌توانند باعث تغییر رژیم اقلیمی و تغییرات پایدار در الگوهای وضع هوایی شوند.[۱۲][۱۶] تأثیر رویدادهای اَبَر ال نینو اغلب فراتر از اقیانوس آرام استوایی است.[۱۷]

مِگا نینو

اصطلاح مگا نینو توسط بتی مگرز، باستان‌شناس آمریکایی، در سال ۱۹۹۴ و برای توصیف آن دسته از رویدادهای ال نینو ابداع شد که در طول دو هزاره گذشته و پیش از ثبت داده‌ها با ابزار، تأثیرات عمده‌ای داشته‌اند و می‌توانند توسط دیرین‌اقلیم‌شناسان، مورخان و باستان‌شناسان از گزارش‌های هم‌زمان و شواهد زمین‌شناسی شناسایی شوند.[۱۵] گمان می‌رود که یک مِگا نینو در رویداد انقراض پرمین–تریاس نقش داشته باشد.[۱۸][۱۹]

منابع

  1. ↑ "How will El Niño affect Europe's weather this winter?". euronews (in English). 3 September 2023. Archived from the original on 6 September 2023. Retrieved 6 September 2023.
  2. ↑ "La posible vuelta del fenómeno El Niño amenaza con batir récords de temperaturas mundiales | Noticias ONU". news.un.org (in Spanish). 1 March 2023. Archived from the original on 7 April 2023. Retrieved 7 April 2023.
  3. 1 2 Shah, Simmone (10 April 2026). "Is a Super El Niño Coming in 2026? Here's What Scientists Are Saying". تایم (in English). Archived from the original on 17 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  4. 1 2 Coffey, Helen (27 May 2026). "Super El Nino: If you think it's hot now, time to brace for what is coming next". ایندیپندنت (in English). Retrieved 27 May 2026.
  5. 1 2 Freedman, Andrew (2026-04-07). "A Super El Niño is coming. Here's how a hotter ocean could change the weather near you". سی‌ان‌ان (in English). Retrieved 2026-05-29.
  6. ↑ Grant, Bob (13 April 2026). "The Centuries-Old History of the Super El Niño". nautil.us (in English). Archived from the original on 6 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  7. ↑ Cai, Wenju; Collier, Mark A.; Gordon, Hal B.; Waterman, Linda J. (2003–2007). "Strong ENSO Variability and a Super-ENSO Pair in the CSIRO Mark 3 Coupled Climate Model". مجله ماهانه بررسی آب‌وهوا (in English). 131 (7): 1189–1210. doi:10.1175/1520-0493(2003)131<1189:SEVAAS>2.0.CO;2. ISSN 0027-0644. Archived from the original on 20 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  8. ↑ Noll, Ben (12 May 2026). "A super El Niño wiped out millions of people in 1877. Are we better prepared now?". واشینگتن پست. Archived from the original on 13 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  9. ↑ Cai, Wenju; Ng, Benjamin; Geng, Tao; Jia, Fan; Wu, Lixin; Wang, Guojian; Liu, Yu; Gan, Bolan; Yang, Kai; Santoso, Agus; Lin, Xiaopei; Li, Ziguang; Liu, Yi; Yang, Yun; Jin, Fei-Fei (June 2023). "Anthropogenic impacts on twentieth-century ENSO variability changes". Nature Reviews Earth & Environment (in English). 4 (6): 407–418. doi:10.1038/s43017-023-00427-8. hdl:1959.4/unsworks_83673. ISSN 2662-138X.
  10. 1 2 Zhong, Raymond; Stevens, Harry (4 May 2026). "A Strong El Niño May Be Coming. Global Warming Is Changing Its Effects". نیویورک تایمز (in American English). ISSN 0362-4331. Retrieved 27 May 2026.
  11. 1 2 Pottino, Lorand. "What past super El Niños reveal about the one headed our way". MSN. Retrieved 27 May 2026.
  12. 1 2 Berwyn, Bob (6 May 2026). "How a "super El Niño" could create record-breaking warming". واکس مدیا (in American English). Archived from the original on 20 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  13. ↑ Pidcock, Roz (18 June 2014). "El Niño: How human history helped shape modern climate prediction". Carbon Brief (in English). Archived from the original on 2 March 2025. Retrieved 27 May 2026.
  14. ↑ Noll, Ben (6 May 2026). "Why the odds keep rising for the strongest El Niño in a century". واشینگتن پست (in American English). ISSN 0190-8286. Archived from the original on 6 May 2026. Retrieved 27 May 2026.
  15. 1 2 Grove, Richard H. "The Great El Niño of 1789–93 and its Global Consequences: Reconstructing an Extreme Climate Event in World Environmental History". The Medieval History Journal. 10 (1–2): 75-98. doi:10.1177/097194580701000203. hdl:1885/51009.
  16. ↑ "How the Next El Niño Could Lock in a Hotter Climate". Yale E360 (in American English). 29 April 2026. Retrieved 27 May 2026.
  17. ↑ Yoon, Chae-Hyun; Park, Jubin; Cheoun, Myung-Ki (12 May 2025). "Predictive modeling of Super El Niño through integrated local and global climate signals". Scientific Reports (in English). 15 (1): 16479. doi:10.1038/s41598-025-00913-7. ISSN 2045-2322. PMC 12069593.
  18. ↑ Sun, Yadong (12 September 2024). "Mega El Niño instigated the end-Permian mass extinction". ساینس (مجله) (in English). doi:10.1126/science.ado2030. Retrieved 2026-05-29.
  19. ↑ Baisas, Laura (2024-09-12). "Mega El Niños helped kill 90 percent of life on Earth". پاپیولار ساینس (in American English). Retrieved 2026-05-29.
This page is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.