شاخص سیاره شادمان

نقشه‌ای که کشورها را بر اساس امتیازشان در شاخص سیاره شادمان (۲۰۱۹) سایه‌دار می‌کند، نشان می‌دهد که کشورها با رنگ‌های تیره‌تر دارای امتیاز بالاتر و رفاه انسانی پایدارتر با تأثیر زیست‌محیطی کمتر هستند، و کشورهای با رنگ‌های روشن‌تر امتیاز پایین‌تر و تراز کمتر در این شاخص را دارند.

شاخص سیاره شادمان (به انگلیسی: Happy Planet Index؛ مخفف: HPI) شاخصی است برای سنجش نیک‌زیستی انسان و تأثیرات زیست‌محیطی، که در سال ۲۰۰۶ توسط بنیاد اقتصاد نوین معرفی شد. مقدار این شاخص برای هر کشور تابعی از میانگین رضایت ذهنی از زندگی، امید به زندگی در بدو تولد و سرانه ردپای اکولوژیکی آن کشور است. گرچه فرمول دقیق محاسبه HPI کمی پیچیده‌تر است، اما به لحاظ مفهومی تقریباً معادل ضرب رضایت از زندگی در امید به زندگی و تقسیم آن بر ردپای اکولوژیکی است. این شاخص به گونه‌ای وزن‌دهی می‌شود که کشورهایی با ردپای اکولوژیکی کمتر به تدریج امتیاز بالاتری کسب کنند، و بدین ترتیب نیک‌زیستی انسانی پایدار و مصرف منابع کمتر به عنوان معیار اصلی ارزیابی لحاظ می‌شود.

این شاخص به گونه‌ای طراحی شده است که معیارهای سنتی توسعه کشورها، مانند تولید ناخالص داخلی (GDP) و شاخص توسعه انسانی (HDI)، را که به‌نظر می‌رسد ابعاد پایداری را در نظر نمی‌گیرند، به چالش بکشد. به‌ویژه، تولید ناخالص داخلی به‌عنوان معیاری ناکافی تلقی می‌شود، زیرا هدف نهایی اکثر افراد صرفاً ثروتمند بودن نیست، بلکه دستیابی به زندگی شاد و سالم است.[۱] علاوه بر این، بر این باورند که مفهوم توسعه پایدار مستلزم ارزیابی و در نظر گرفتن هزینه‌های زیست‌محیطی مرتبط با دستیابی به رفاه انسانی است، به‌گونه‌ای که پیشرفت اقتصادی با حفظ منابع طبیعی و محیط زیست هماهنگ باشد.[۲]

منابع

  1. ↑ Sen, Amartya (1999). Development as Freedom. New York, New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-289330-0.
  2. ↑ Hawken, Paul; Lovins, Amory; Hovins, L. Hunter (1999). Natural Capitalism. New York, New York: Little Brown & Co. ISBN 0-316-35300-0.

پیوند به بیرون